22 September – Geloof gaan oor in werke

Jakobus 1: 19-27

Daar is ’n ou Chinese spreekwoord wat lui:  Die vaders plant die bome sodat hul kinders kan skadu vind. Net so is gemeentes liefdesgemeenskappe waar mense geborgenheid ervaar. Wat was my en jou bydrae tot hierdie geborgenheid?

’n Werkende geloof is werklik ’n geloof van werke. Jakobus kontrasteer dit met ’n persoon wat opstaan in die oggend en dan in die spieël kyk, weggaan en dadelik vergeet hoe hy lyk. ’n Mens behoort jou leefwyse te meet asof jy aandagtig na jouself in die spieël kyk. Nie net sonder grimering of sonder dat jou hare gekam is nie, maar met al jou gebreke en tekortkominge. Dan skrik ’n mens eintlik vir jouself. Wie leef so? Net so min as wat ’n mens net so skool of werk toe sal gaan, kan gelowiges tevrede wees met ’n slordige etiek. Die beeld laat ons besef dat ons aan onsself moet begin werk en in ons gemeenskap moet bly werk. Dit kan nie net by kennis van die Woord van God bly nie. My geloof moet ook oorgaan in werke. 

Ek wil saam met jou droom vandag. Wat gebeur as ons almal begin om met ons dade te wys dat ons werklik dankbaar is vir die genade van God? Dit is dan dat ons begin bome plant in ons gemeente – wanneer ons werklik in geloof begin groei en verdiep. Ek sluit af met die woorde van mense in ons gemeente wat onlangs verhuis het na buite ons grense. Toe ek ver moes ry om by hulle huisbesoek te doen, was daar pas iemand van ’n ander kerk by hulle. Dominee, sê hulle, ons het vir hulle gesê ons het ons Kerk.

Die kerk gaan ’n baie belangrike rol begin speel in die toekoms van ons land. Jy sien, ek is nie in Suid-Afrika oor braaivleisvure, of ’n rugbyspan, of oor die weer nie. Ek is hier omdat my Kerk hier is. Ek is tuis in hierdie gemeenskap wat ek help vorm het. Hier vind ek skaduwee.

Dr Hein Delport, Swartkop

21 September – Met die hulp van my medewerkers

Kolossense 4: 7-18

Hier vind ons ’n klompie mense sonder wie die skrywer nie kon nie. Hy sou nie alles wat hy gedoen het kon doen sonder hulle nie. Hy kon dit nie alleen doen nie – niemand kan nie. Ons kan ook dit wat ons vir die Here doen, nie alleen doen nie. Ons het mekaar nodig. Kyk ons na die teksgedeelte, sien ons dat die skrywer van sy beproewings praat.

In die gevangenis het hy sy medewerkers by hom gehad. Hier gee hy nou vir ons ’n beskrywing van die groepfoto van al hierdie medewerkers saam met hom. Hulle was die staatmakers in Paulus se lewe. Tigikus was iemand  met ’n dienende hart. Onesimus die getroue was ’n wegloopslaaf. In vers 10 kry ons te doen met Aristargos. Hy het geweier om Paulus se sy te verlaat. Hy was ook ’n mens met ’n simpatieke hart. In vers 12 ontmoet ons nog iemand van Paulus se groep, Epafras. Luister na die karaktertrek wat Paulus aan hom toeskryf: …hy bid altyd ernstig vir julle dat julle staande kan bly en geestelik volwasse kan wees. In vers 14 lees ons van Lukas wat saam met Paulus gegaan het. Hy is verder ’n baie goeie voorbeeld van iemand wat ’n spesialiteit in die bediening kan bied. Demas is die laaste, en dit is die hartseer verhaal. Ons lees in 2 Timoteus 4: 9 van Demas wat uiteindelik die wêreld lief gekry het. Jesus het ’n Judas gehad en Paulus het ’n Demas.

Soms kry ons hierdie mense ook in ons groepfoto, ook in die kerk. Wel, hier is die foto: iemand wat saam met jou die evangelie dien, iemand wat spesialiteit bring, mense wat jou nooit los nie, iemand wat vir jou omgee, iemand met skande en soms die teleurstelling van onbetroubaarheid. Wie is ek vir my medewerkers in die kerk?

Dr Hein Delport, Swartkop

20 September – Staan op!

Josua 7: 7-10

Ek dink nie Josua het hierdie moeilikheid sien kom nie! Die vorige ses hoofstukke vertel hoe goed dit met Israel gaan. Nou kom hulle te staan voor letterlik een van die kleinste en eintlik ’n geringe stadjie, naamlik Ai. Die stadjie se inwoners verneder Israel. Eintlik kom Israel se moeilikheid in die vorm van Akan. Direk vertaal beteken sy naam nogal moeilikheid. Hy het van God gesteel. God het gesê van die eerste stad wat hulle inneem mag hulle niks vir hulself vat nie. Maar Akan het. Hiervoor het God Israel gestraf.

Ons eie grootste moeilikheid kom ook meestal sonder aankondiging. Iemand vertel van ’n skoolseun wat saam met sy ouers na ’n nuwe dorp getrek het. Almal by die nuwe skool het hom gewaarsku teen Groot Jan – hy is moeilikheid. Een pouse het almal begin uitroep: Hier kom Groot Jan! Almal het verdwyn, net die nuwe outjie was te laat en was alleen in die klas. ’n Blok van ’n man het die vertrek binnegekom. Hy het sommer die lig toegestaan toe hy by die deur instap. Hy het by die nuwe seun gaan sit, wat met ’n bewerige stem gevra het: Kan ek vir jou een van my toebroodjies gee? Hy het geantwoord: Ja, ons moet net vinnig eet, want ek hoor Groot Jan is op pad! Baie keer dink ons ons moeilikheid is hier, maar eintlik is ons moeilikheid nog op pad. Dit was die geval met Josua in ons teks.

Hy gaan na God toe met die idee dat die moeilikheid eintlik God se moeilikheid is. Maar eintlik begin Josua se moeilikheid nou eers. Jy het eers regtig moeilikheid as jy in die moeilikheid is by God. God vra vir Josua hoekom hy op die grond lê. Hoekom lê jy hier en bid? Doen iets! Soms vra geloof dat ons opstaan en iets doen.

Dr Hein Delport, Swartkop

19 September – Die goue reël

Matteus 7: 7-12

In vers 12 kry ons die goue reël van verhoudings: Doen aan ander wat jy wil hê hulle aan jou moet doen. Soos wat ons die bergrede lees, sien ons God is die Regeerder en ons leef in sy koninkryk. Verhouding is die sleutelterm om hierdie teksgedeelte te verstaan.

Om iemand lief te hê, het twee kante. Aan die een kant doen ons sekere dinge nie, en aan die ander kant doen ons sekere dinge wel vir hulle. In die vorige verse van die bergpreek gee Jesus byvoorbeeld die negatiewe, soos: Jy mag nie oordeel nie. Maar hier leer Jesus ons die goeie dinge wat ons moet doen, al word dit nie aan ons gedoen nie. Die wêreld het die negatiewe formulering van die goue reël ’n gesegde gemaak. Die wêreld sê: Moenie aan ander doen wat jy nie wil hê hulle moet aan jou doen nie. Dit is selfsugtig. Dit is ’n moenie-doen-nie-formule. Dit is negatief, en nie wat Jesus sê in die teks nie. Jesus se positiewe formulering wat ons vind in Matteus se weergawe van die bergpreek, is iets heeltemal anders. Dit spruit uit liefde.

Die negatief geformuleerde tipies menslike etiek word gedryf deur vrees en selfsug, maar die positiewe weergawe word uit liefde gedryf, en dit kom van God af. Ons bestuur byvoorbeeld versigtig uit vrees vir die wet, uit vrees vir ’n boetekaartjie. Mense sal maklik slegte dinge vermy uit vrees, maar sal dit nie noodwendig doen uit liefde nie. Jesus verwag dat ons anders sal optree. God gee nie vir ons ’n klein reëlboekie vir ons sak nie. Hy verwag dat jy sal vra, soek en klop; sal aanhou vra na wat reg is om sodoende hierdie verhouding lewendig te hou. Jy kan nooit ophou nie – jy eer Hom deur aan te hou. Dit is geen irritasie nie – dit is wat die parallelle vertelling in Lukas 11 ons leer. God maak die deur oop uit liefde. Die vraag is, kan ek dit uit dieselfde liefde vir ander doen?

Dr Hein Delport, Swartkop

18 September – God maak wat dood is weer lewend

Esegiël 37: 1-14

Hoofstuk 37 is deel van die tweede helfte van die boek waar die opbou en herstel van Israel aangekondig word. Hoop vir ’n hooplose en hulpelose volk. Israel sou sekerlik hulself kon afvra wat dit is wat God van hulle as sy volgelinge verwag.

God sal Israel weer lewend maak. Ja, God sal hierdie skynbaar dooie mense nuwe lewe gee, want Hy het hulle gekies. Die huis van Israel is vernietig en op sy knieë gedwing, hulle verkrummel in die aangesig van die heidendom. Hulle is kurkdroog…  en God sien dit raak. Hy tree in en Hy gee lewe! Fisies sowel as geestelik.

Wanneer ons in die Koninkryktyd in beweging gekom het, moet ons in beweging bly! Ons moet hoop verkondig omdat ons daardie hoop het, omdat die evangelie van Jesus Christus daardie hoop in ons plaas. Daarom keer die gelowige Sondag terug na die erediens om opnuut van hierdie hoop verseker te word. Die energie van die evangelie bring ons in beweging. Die beweging mag nooit verflou nie.

Die belofte van Esegiël 37 begin reeds in Esegiël 36: 25-27. God beloof algehele vernuwing vir ’n volk wat mistroostig is. Hoeveel te meer nie vir ons ook nie! Is ons bereid dat God die doodsheid in ons in lewe verander? Christus verander die doodsheid van ons omstandighede wanneer ons soos dooie bene rondlê en onwaardig voel. Wanneer God lewe bring, weer lewe in dooie bene inblaas, word ons deel van sy leërskare wat werksaam is en werksaam moet bly in sy koninkryk! Dan is die lewe wat ons leef, die lewe van die evangelie waardeur ander “dooie bene” ook weer die hoop kry dat God lewe bring!

Gebed

Vader, bring ons in beweging wanneer ons met u hoop in aanraking kom. Skep in ons die hoop om te volhard, om uit die doodsheid van ons omstandighede op te staan en die lewe te leef wat U gee. Amen.

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

17 September – Die waarde van wingerdhout

Esegiël 15

Hoe bereik ons ons Godgegewe doel op aarde? Waar ontdek ons daardie doel? Een van die antwoorde op hierdie vrae vind ons in Esegiël 15. Hierdie hoofstuk val in die eerste helfte van die boek waar die oordeel van God oor die sonde van sy volk aangekondig word. Die ballingskap van 586 vC is die agtergrond waarteen die eerste paar hoofstukke verkondig word. Esegiël sien in ’n visioen God se bedoeling met hierdie ontaarde volk Israel! Hulle het nie op die waarskuwing in Esegiël 14: 6 ag geslaan nie. En nou is God hierdie volk se teenstander wat hulle sal verbrand, so maklik soos wat wingerdhout verbrand word.

Die wingerdstok is sekerlik een van die edelste plante in die Ou Testament, met die uitsluitlike taak om druiwe voort te bring. As dit nie daartoe in staat is nie, is die doel nie bereik nie. Dit is waar Israel gefaal het. Hulle dra nie die vrugte soos wat die boer verwag nie.

Is dit waar van ons? Dra ons die vrugte wat God van ons verwag, die vrugte wat ons doel moet weerspieël?  Watter vrugte behoort ons te dra? Johannes 15: 1-4 bied insig! Dit is in die Ware Wingerdstok dat ons geënt is, waar ons die vrugte ontdek wat ons moet dra.

’n Beter vraag om te vra, is: Vir watter doel wil God my gebruik? Eenvoudig – God kom soek by ons net die vrugte wat ons veronderstel is om voort te bring. God verwag nie dat ons iemand anders se werk moet doen nie, net die deel wat van ons verwag word. As ons nie daarin slaag om vir Hom te gee wat ons s’n is om aan te bied nie, sal Hy niks anders by ons kry nie. Hierin is ’n hele lewensfilosofie wat neerkom op een saak: Ons taak, ons primêre doel, is om God te verheerlik in woord, gesindheid en daad! Israel het vergeet om vrugte van geregtigheid en barmhartigheid te dra. Ons mag nie! 

Gesang 273: 1-4

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

16 September – Leef in oorvloed

Esegiël 47: 1-12

Getuig ons lewens van die volheid van God, of is ons tevrede om maar net te bestaan? Ons val soms vas in ’n lewe van skaarste en doodsheid en raak dan mismoedig, omdat ons net nie aan die gang kan kom nie. Ons doen nie veel nie, want ons is nie lus nie. En alles ly daaronder. Selfs om voor God stil te word, raak vir ons moeilik. Die lewe eis sy tol!

Dalk voel ons dan asof ons soos die Dooie See geword het: ’n lewelose massa water wat nie waarlik iets beteken nie. Esegiël 47 gee as’t ware roetemerkers vir hoe ons uit hierdie dooie gevoel kan ontwaak. Hierdie hoofstuk is die toppunt van sy prediking aan ’n mismoedige nasie. 

Enkele groot oomblikke staan uit:

Die water kom uit die heiligdom. Dit is God self wat die vernuwing vir vermoeide mense bied.

Wanneer ons in beweging is, ervaar ons dat die diepte van die water kan verander. Nes die vis en bome langs die stroom, is dit tog by God dat mense weer in beweging kom en waar lewe te vind is.

Hierdie waterstroom van God bring lewe vir elkeen wat daarmee in aanraking kom. Dit is wat God doen – Hy gee weer lewe.

Om in God te glo en aan Hom te behoort, is om te ervaar hoedat hierdie lewegewende stroom deur ons vloei sodat ander ook daardeur aangeraak kan word. Dit is om nie meer die doodsheid van die Dooie See te ervaar of gevoelloos teenoor mekaar te wees nie, maar om ware lewe te ervaar en dit aan ander deur te gee. Ons taak is om te getuig – nie om deur die soutmoerasse en kuile ontmoedig te word nie, maar om te lewe in die volheid van God wat oor ons spoel, om God toe te laat om ons te verander! Dan leef ons die koninkryk, verbonde aan God!

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

15 September – Wag op die môre!

Psalm 57

In 1 Samuel 24 lees ons die verhaal van Dawid wat Saul se kamp binnesluip met die bedoeling om hom dood te maak. Dawid is so naby dat hy Saul se spies en waterkruik kan afvat, maar hy gaan nie oor tot moord nie, want die koning is God se gesalfde, God se verkose leier. Dawid beleef as’t ware ’n oomblik van insig wanneer hy besef dat hy hier eintlik teen God in opstand sou kom.

Later sou Saul op Dawid se spoor wees waar Dawid ook in ’n grot skuiling soek. Dit is daar in die grot waar die dagbreek teen die hange van die grot se mure weerkaats word dat Dawid tot digterlike insig gelei is. Die daeraad word die stille getuienis dat God in beheer is. In Dawid se verlede was God se teenwoordigheid altyd sigbaar, wat sal nou vir hom anders wees? Met vreugde wil hy die daeraad inwag, wakker maak, want dit is daarin dat hy God se goedheid (daagliks!) ervaar. 

Die digter se gemoed verander van desperaatheid en angs wanneer hy die veilige hand van God ervaar, sodat  hy die daeraad wil inwag met koorsang. Al is dit nog donker om hom, is sy gemoed nie meer donker nie, want God se lig het in sy lewe ingeskyn..

Ons omstandighede bepaal daagliks hoe ons die lewe ervaar. Ons raak soms soos Dawid benoud omdat ons voel asof ons in ’n grot vasgedruk word, waar vyande ons soos roofdiere omsingel. Ons gesprekke met God as antwoord op die evangelie van genade laat ons dieselfde gebeure anders ervaar sodat ons angs en desperaatheid ook kwyn. God se ewige lig verlig die mens se gemoed sodat ons, nes die digter, die passie ontdek om die daeraad in te wag. Al is ons nog in die donker van ons omstandighede, gee God se genade vir ons hoop! Want dan is God in die rooidag, al is ons in ’n grot.

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

14 September – Wees stil en weet…

Markus 1: 29-39

My gedagtes is nie julle gedagtes nie, en julle optrede nie soos Myne nie, sê die Here (Jes 55: 8).

Net vroeër (Mark 1: 15) het Jesus begin preek en gesê dat mense hulle moet bekeer en die evangelie moet glo, want die koninkryk van God het aangebreek. Jesus preek nie net oor die koninkryk nie. Hy demonstreer dit met gelykenisse en wonderwerke. Soos hier, met die genesing van Petrus se skoonmoeder. Na hierdie wonder wil dit voorkom of Jesus Hom eenkant hou terwyl almal na Hom soek. Almal smag na Hom, maar Hy is nie daar nie – Jesus het gaan bid.

Jesus se optrede leer hier vir ons iets van deelname aan sy koninkryk. In Jesus se bediening het die dissipels ’n valse tipe gerustheid gehad dat hulle besig is om goed te doen: Hulle staar hulself so blind teen die massa mense wat uitkom om Jesus te ontmoet en deur Hom aangeraak te word, dat hulle die essensie van die koninkryk wat Hy verkondig, verloor. Want hul gedagtes was nie Jesus se gedagtes nie. Jesus se bediening het wyer gestrek as daardie aanvanklike prediking in die sinagoge. Dit was in die manier waarop Hy met ander omgegaan het dat God se hartklop gehoor kon word.

Die dissipels se opwinding is te verstane, maar Jesus is nie daar om in die “vreugde” te deel nie. Vreemd. Soos hierdie dissipels, verstaan ons ook nie waarom God soms afwesig voel juis wanneer ons Hom soek nie. Almal soek U, maar niemand vind U nie…

Nes Jesus, moet ons stilwordplekke gaan soek en skep as dit nie bestaan nie. Want dit is in die stilwees saam met God dat ons ons gedagtes oor Hom ontdek. Dikwels verstaan ons Jesus verkeerd omdat ons nie sy koninkryk verstaan nie. Ons moet ook stil word en Jesus ontmoet in die stille verkondiging waar ons met ons gedagtes oor God alleen is, sodat ons sy gedagtes kan leer ken. Dan sal ons koninkrykgerig leef en nie net teen die massas by die deure vaskyk nie!

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

13 September – Ons het die Messias gekry!

Johannes 1: 29-42

In die Evangelie volgens Johannes word die Christus-narratief op so ’n wyse aangebied dat die leser deur die leer en lewe van Jesus in die geloof versterk word en dat diegene wat uit die Jodedom bekeer is (die eerste lesers), bemoedig sal word.

In hierdie teksgedeelte vind ons ’n getuienis (belydenis) van Johannes die Doper aangaande Jesus. Maar ons vind ook die merkwaardigheid van mense wat bereid is om Hom te volg vir dit wat hulle pas van Hom gehoor het; mense wat bereid is om aan ’n koninkryk deel te neem waarvan hulle eintlik nog niks weet nie. In vers 29 wys Johannes Jesus uit vir die mense om hom, waar dit gepaard gaan met ’n kragtige getuienis! Sien ons Jesus raak as die Een wat ons so in die regte verhouding met God stel deur ons sonde te versoen? Hierna het ons te make met eenvoudige mense wat Jesus nog net gesien het en enkele waarhede oor Hom gehoor het, maar Hom nogtans gevolg het.

Die dissipels het hier reeds van Hom begin getuig, al sou hulle eers later pertinent die opdrag ontvang, want hulle het gehoop op ’n Verlosser wat nou hier is! In hierdie verse sien ons hoe verskillende mense Jesus vind. En hierin lê ons uitdaging ook! Andreas was bereid om te getuig van die Messias met wie hy ’n vlugtige ontmoeting gehad het. Petrus het ’n volgeling (die rots van die kerk) geword, omdat hy na die getuienis van sy broer geluister het. Gewone, eenvoudige mense kan die evangelie verkondig, al is dit net deur die invloed wat op ander uitgeoefen word.

Ons moet nadink oor ons reaksie op ons ontmoetings met Christus. Wat is ons antwoord wanneer Jesus vir ons sou vra: Wat soek julle? Verskonings, geleenthede, ander mense? Kom ons gaan uit en wys vir ander dat ons die Messias gekry het. Kom ons getuig, want ons getuienis en invloed is dalk al wat ’n ander persoon nodig het om die Messias te sien.

Ds Quinten SchimperKrugersdorp/Krugersdorp-Wes

12 September – Wees ’n kuiken

Lukas 13: 31-35

Hierdie beeld wat Jesus gebruik van ’n hen en haar kuikens, is vreemd. Beskerming en versorging is ’n vreemde gedagte om diegene wat Hom eintlik wil doodmaak mee aan te spreek. ’n Kuiken is gewoonlik broos, nietig en swak nadat dit uitgebroei is. Onder die hen se vlerk is die kuiken tog veilig, warm en beskut.

God wil ons beskerm en Hom oor ons ontferm soos ’n hen oor haar kuikens. Maar Jerusalem (en ons!) wil nie altyd luister nie. Daardie onverskillige skare in Jerusalem wat daarop uit is om Jesus te vervolg, noem Hy sy kuikens! Hy wil hulle graag onder sy vlerk huisves, daar waar warmte en liefde is. Maar hulle wil nie. Die kuiken moet die skuiling wil hê (in ons geval), want God dwing niemand! Keer op keer bied Hy sy liefde en genade aan, maar soms soek ons dit nie. Keer op keer kom ons voor Jesus te staan en is ons bereid om Hom eerder te kruisig as te volg!

Hierdie soort trots was Jerusalem se ondergang. Ongelukkig is daar altyd ’n Golgota by die hekke van Jerusalem. Dit is nie maklik om die koninkryk wat Christus verkondig, uit te leef nie. Ons kruisig Hom gewoonlik sonder dat ons daarvan bewus is, maar in hierdie teks gee Christus self die gerusstelling dat Hy die een onveranderlike is en sy werk sou afhandel. Ons is maar kuikens – kuikens wat deur die moederhen beskerm wil word. God wil ons beskerm. Hy wil vir ons lief wees. Hy wil vir ons die geborgenheid bied wat deur Christus aan ons elkeen beloof is. Ons moet net kuikens wees wat daardie beskerming wíl ontvang.

Ten spyte van die inwoners van Jerusalem se gesindheid en optrede, het Jesus steeds daarheen gegaan! Hy was steeds bereid om daardie kruispad te stap, dit enduit te voltooi, omdat Hy geweet het dit is wat die Vader wil. Dit is waardeur die Vader verheerlik sal word. Dit is hoe die mens gered sal word!

Ds Quinten Schimper, Krugersdorp/Krugersdorp-Wes

11 September – Mag die Here jou seën uit Sion

Psalm 134

Die paasfees is verby. Dit is die aand voordat die pelgrims weer die lang tog huiswaarts aanpak. Hulle staan op die plein voor die tempel en sing die aandgesang, die inleiding tot die aandgebed: Kom, prys die Here, julle almal wat Hom dien, julle wat in die nag in die tempel van die Here staan! So roep hulle die priesters wat in die nag in die tempel diens doen op om die Here te prys.

Hulle wil graag die seën van die Here ontvang waar hulle op die punt is om die lang reis aan te pak en terug te keer na hul gewone lewens. In die tempel waar die priesters besig is om die Here met offers en gebede te dien, hoor hulle die aandgesang van die pelgrims. Die priesters antwoord daarop en spreek die seën van die Here oor die pelgrims uit: Mag die Here jou seën uit Sion, Hy wat hemel en aarde gemaak het.

Om iemand te seën, was om iemand anders te groet met die bede om saam met hulle te wil gaan. Maar dis ook die hoop dat die ander een ook saam met jou sal wees. So beteken die seën van die Here dat Hy vir ons sê: Ek wil by jou wees en Ek hoop dat jy ook by My wil wees.

Wanneer ons kerk toe gaan, roep ons mekaar en almal wat die Here dien op om die Here te prys. Die predikante dra ons gebede aan die Here op, en in ons harte bid ons saam. Maar ons wil ook deur die Here geseën word. Daarom spreek die predikant die seën uit aan die einde van die erediens: Mag die Here wat hemel en aarde gemaak het, jou seën. Dit beteken: Die Here wil saam met ons na ons huise en gewone lewe gaan, maar Hy hoop dat ons ook altyd saam met Hom wil wees en lewe. Daarom seën Hy ons, en smag ons altyd weer na sy seën.

Ds Arie Kuyper, Emeritus

10 September – Ek het rus gevind, soos ’n kindjie by sy moeder

Psalm 131

Pelgrims was baie kwesbaar wanneer hulle na Jerusalem of elders reis. Hulle was dan ver van die huis af en die gevare wat hulle op die pad kon teëkom, was talryk. Wilde diere, rowers, siekte… Waar sou hulle kos kry terwyl hulle reis? Hulle kon nie alles saam karwei nie. Daarom kon so ’n reis vir groot onrus sorg. Waar sou so ’n pelgrim rus vir sy siel vind?

’n Mens is geneig om op jou eie krag en vermoë staat te maak, om jouself as groot en sterk genoeg te sien om self reg te kom. Maar dis nie wat hierdie Psalmdigter doen nie. Hy soek sy toevlug op ’n ander plek. Hy wend hom liewer tot God. ’n Groot mens wat eerder soos ’n klein kindjiie voor God word. Soos ’n kindjie by sy moeder.

God is vir hierdie gelowige soos ’n moeder. Die Here het mos al vir sy volk gesê: Soos ’n moeder haar kind troos, so sal Ek julle vertroos. By God kan ’n mens rus vind in ’n onstuimige en rustelose wêreld, soos ’n kindjie wat veilig voel in die arms van sy moeder. Jou hart word rustig. Die kerkvader Augustinus het dit so verwoord: Ek is onrustig in my hart, totdat ek rus vind in U, o God.

Waar vind jy vandag rus? Rus te midde van al jou bekommernisse en benoudhede? Daar is baie keer soveel dinge waaroor ons besorg is. Waar vind jy dan ware rus? Slegs daar waar jy voor die Here tot rus kom deur jou na Hom te draai. Die kerk as die gemeenskap van gelowiges behoort so ’n plek van rus te wees vir ons, ’n ruimte waar ons weer kan asemhaal. Waar mense hul bekommernisse en alles waaroor hulle besorg is, voor God kan lê. So nooi Jesus jou ook uit om jou bekommernisse na Hom te bring. Kom na My toe, almal wat vermoeid en belas is, en Ek sal julle rus gee.

Ds Arie Kuyper, Emeritus

9 September – As die Here jou huis nie bou nie

Psalm 127

Psalm 127 is ’n pelgrimslied. Wanneer die pelgrimgelowige elke jaar afreis na Jerusalem en nader aan die stad Jerusalem kom, sien hy die stad voor hom lê. In die aand hou die wagte op die stadsmure wag.

’n Pelgrimstog was nie net ’n gewone reis nie. Dit was ook ’n geestelike ervaring, ’n reis waartydens jy tyd vir nadenke en bepeinsing gehad het. Wanneer die pelgrim die stad in die verte sien, kan hy aan sy eie lewe by die huis dink. Hoe hy moet swoeg om sy huis op te bou en sy mense te versorg. Kyk hoe loop die wagters op die mure van Jerusalem. Hoe moet hyself nie swoeg en spartel om sy huis en lewe te bewaar nie?

Ons dink na oor ons lewe vandag. Hoe kan ons die beste toekoms vir ons huis verseker in vandag se moeilike tye? Maar ons moet ook weet: Hoe hard jy ook al werk om dit alles te verseker, as God die huis nie bou nie en die stad nie beskerm nie, bly alles tevergeefs.

Net so geld dit ook vir die opbou van ’n gemeente. Hoeveel maal is lidmate en ampsdraers nie bekommerd oor die voortbestaan van die Kerk nie! Probeer hulle met alle menslike pogings om dit op te bou en te beskerm. Die Here sê vir ons: As Hy die huis nie bou nie, swoeg dié wat daaraan bou tevergeefs. As Hy die stad nie beskerm nie, waak hulle wat dit beskerm tevergeefs.

Dit is tevergeefs dat julle vroeg opstaan en laat gaan slaap. Vir dié wat Hy liefhet, gee die Here dit in hul slaap. Daarom moet elkeen van ons onthou: Doen jou werk so goed moontlik, en laat dit dan aan die Here oor, in geloof en vertroue. Anders sal jou beste pogings ook tevergeefs wees.

Ds Arie Kuyper, Emeritus

8 September – God se doel met al die mense op aarde

Psalm 100

Watter doel het God met ons almal op aarde? Met al die bewoners van die ganse aarde? In Efesiërs 1: 10 lees ons dat dit die bedoeling van God is om alles wat in die hemel en alles wat op die aarde is, onder een hoof te verenig, naamlik onder Christus. Hiervan getuig Paulus ook in Filippense 2: 10-11, sodat in die Naam van Jesus elkeen wat in die hemel en op die aarde en onder die aarde is, die knie sou buig en elke tong sou erken: “Jesus Christus is Here!” tot eer van God die Vader.

Dis presies waarvan Psalm 100 al praat. Juig tot eer van die Here, almal op aarde! Dien die Here met blydskap! Erken dat die Here God is. ’n Oproep dat alle mense en alle volke, ja, almal op aarde, dit sal doen. Dat elke tong sal bely dat die Here God is en elke knie voor Hom sal buig, nie net Israel nie.

Kan ons onsself dit voorstel dat daar ’n dag sal kom waarop al die volke van die ganse wêreld saam deur die poorte van die tempel van God sal ingaan en God sal prys en dien? Psalm 100 teken vir ons daardie prentjie waar al die bewoners van die aarde opgeroep word om saam die poorte van die huis van God binne te gaan om God te loof en Hom te dien. Al die volke is reeds sy eiendom omdat God hul Skepper is. Maar God wil graag dat al die mense op aarde deel sal wees van sy kudde en sy verbond.

Die belangrike punt wat Psalm 100 ons op die hart wil druk, is om daarvoor te lewe en te werk dat almal sal erken dat God die Here is. Mag God se doel met ons ook ons droom word waarvoor ons almal sal dien en werk. Daarvoor moet ons alles oorhê en daarvoor moet ons ons beywer!

Ds Arie Kuyper, Emeritus

 

7 September – Waarom ek, o God?

Psalm 88

Baie keer hoor jy dat iemand wat bitter swaar kry, uitroep: Waarom ek, o God? Ek wat U ken en U elke dag van my lewe dien? Dit is ook wat die digter van Psalm 88 uitroep, toe die swaarkry te veel word vir hom. Hy sê: …ek vat al aan die doderyk, ek staan al met die een voet in die graf… Waarom verstoot U my, Here?

Hierdie Psalm staan bekend as ’n klaaglied, of dan ’n klaaggebed. Dit is een van die donkerste klaaggebede wat ons in die Bybel kry. Wanneer ons dit vergelyk met soortgelyke Psalms, val dit ’n mens op dat enige vorm van lof of dank aan God ontbreek. Die ervaring wat die bidder het, is dat God die mens wat hier bid, kwaad aandoen. U laat al u golwe oor my breek… Dit is ’n swaar las waarmee U my teister.

As die bidder uitroep Waarom verstoot U my? vra hy eintlik na wat die doel is wat die Here met hierdie lyding wat oor hom kom, in die oog het. Ons leer hier dat ons ook maar ons klagtes voor die Here mag uitstort. In ons gebede mag ons alles vir God sê, en dit kan selfs ons teleurstelling oor God as aanklag teen Hom en verwyt teen Hom insluit. Om te kla, is soms nodig. Soms is ons so bedruk en/of neerslagtig, dat ons niks anders in ons gebede kan uitkry nie as om ons klagtes voor Hom uit te stort.

Om so te kla, help soms. As jy jou binneste seer na buite toe kan laat gaan en dit selfs voor God uitroep of uitskree, kan dit geweldig genesend wees. Om te kla, kan die eerste tree terug na die lewe wees. Terug na ’n lewe om God weer te wil loof. Na ’n lewe sonder benoudheid en seer. Eers as jy vir God jou vuis van woede of angs toon, kan Hy daardie vuis weer oopmaak en daarvan ’n ontvangende hand maak wat God se liefde, troos en genade ruimskoots aanneem.

Ds Arie Kuyper, Emeritus

6 September – Wie is waardig om voor die Here te verskyn?

Psalm 15

Kan ek rustig voor die aangesig van God lewe? Baie mense worstel met die vraag: Wie durf in die teenwoordigheid van God lewe? Of in die woorde van die digter van Psalm 15 (NDV): Here, wie mag ’n gas wees in u tent? Wie mag tuisgaan op u heilige berg?

Elke gelowige wat erns maak met sy geloof, sal met hierdie vrae worstel. Dis op hierdie vrae dat Psalm 15 ’n antwoord wil gee. Hoe weet ’n mens of jy waardig is om voor die Here te verskyn? Die antwoord wat die Psalm hierop gee, is: Hy wat onberispelik lewe en regverdig optree, wat van harte die waarheid praat. Ja, as Nuwe- Testamentiese gelowiges weet ons gelowiges lewe uit genade en nie deur die verdienste van goeie werke nie. Dit is alleen uit genade dat ons dit in God se teenwoordigheid mag waag en ’n welkome gas in sy tent mag wees.

Tog, ons geloof sluit hierby aan deurdat my geloof waardeur ek toegang tot die genade ontvang, bevestig word deur my optrede en dade teenoor my medemens. Jou onsigbare geloof in God word sigbaar in hoe jy teenoor jou medemens en in jou diens aan God optree. Die belangrike punt wat hierdie Psalm maak, is dat jou lewe met ander mense volledig verweef is met jou lewe met God. Hoe jy prakties elke dag leef, berei jou voor om in God se teenwoordigheid te leef, en andersom. Jou alledaagse praktiese lewe beïnvloed jou geestelike lewe, en jou geestelike lewe beïnvloed jou alledaagse praktiese lewe. As jy regtig in die Here glo en sy kind is, wys dit in hoe jy teenoor jou medemens optree. Onberispelik en regverdig. Om in die teenwoordigheid van God te mag lewe, beteken dat jy teenoor jou medemens optree asof jy dit vir of aan God doen. Jou geloof in God word sigbaar in jou dade aan jou medemens. Jou verhouding met God gebeur in jou verhouding met mense, en jou verhouding met mense gebeur in jou verhouding met God.

Ds Arie Kuyper, Emeritus

5 September – Gelukkig is die mens!

Psalm 1

Dit gaan goed met die mens! Gelukkig is die mens! So begin die Psalmboek in die Bybel. Maar watter mens is regtig gelukkig? Psalm 1 wys ons die geluk wat elke mens regtig nodig het en waarsonder niemand durf lewe nie. Mis jy hierdie geluk, mis jy eintlik alles in die lewe. Volgens hierdie Psalm is ’n mens gelukkig as jy saam met God deur die lewe gaan. As jy dus met God rekening hou in jou lewe – dit is ware geluk. 

Mense wat met God rekening hou in hul lewe, word hier die regverdiges genoem. Hierteenoor word die mense wat doelbewus sonder God lewe die goddeloses genoem. In vandag se terme sou ons van gelowiges teenoor ongelowiges praat. Goddeloses is nie mense wat noodwendig lelike en verkeerde dinge doen nie, maar is mense wat doelbewus hul band met God breek. Hulle wil met God niks te make hê nie. Hulle sal nie staande bly wanneer die oordeel van God oor hulle kom nie.

Daarteenoor is daar die regverdiges, die mense wat die geluk in God soek en vind. Hulle hou hulle ook nie op met dinge wat daardie band met God wil verbreek nie. Die gelowige ondersoek die Woord van die Here dag en nag. Hy of sy lees dit nie net nie, maar leef elke oomblik van sy of haar lewe daaruit. Dis die lamp vir die voet en die gids vir die lewe.

Psalm 1 behoort eintlik die opskrif te wees wat in elkeen van ons se lewe moet staan. Lewe saam met God en jy is gelukkig, ook al is jou uiterlike omstandighede nie noodwendig rooskleurig nie. Dit gaan goed met jou as jy die pad saam met die Here loop, as jy elke dag jou verdiep in sy Woord en elke dag daaruit wil lewe. Dan is jy soos ’n boom wat by ’n waterstroom geplant is en op die regte tyd vrugte dra. Jy gee betekenis aan almal rondom jou se lewe. Gelukkig is so ’n mens!

Ds Arie Kuyper, Emeritus

4 September – Klippies op die water

Jakobus 2: 14-26

Julle predikante, vertel ’n woordeboekmaker my, gebruik woorde wat plons soos klippe in die water. Gebruik liewer woorde wat ’n mens soos plat klippies kan laat wip en spring op die water, woorde wat mense laat lag en bloos en huil. Dalk sien mense dan weer kans om kerk toe te kom. Daar bestaan ’n misverstand dat vroom weet en vroom wees dieselfde ding is. Vroom weet is om al die gebooie te ken, soos die Fariseërs, en ander daaraan te meet. Dit is om oor God te dink met woorde soos almagtig en alwetend, alomteenwoordig en allerheilig – ’n uitgebreide dogmatiese skema waarvan leraars én lidmate weinig verstaan.

Hier is die geheim wat die skrywer van die Jakobusbrief ontdek het: God word nie slegs geken in die wete van sy onaantasbare heiligheid nie, maar om te wees in die omhelsing van sy koesterende teenwoordigheid. Geloof is nie net om te weet nie, maar te wees. Hy gee drie voorbeelde van dade wat red:

Gee uit jou oorvloed – moenie net sê ek hoop jy kom reg nie – gee klere of komberse of kos.

Doen afstand van iets wat vir jou kosbaar is – soos Abraham wat sy seun geoffer het. God het hom regverdig gereken op grond van sy daad.

Wees beskikbaar vir die Here. Selfs iemand soos Ragab, verag deur ordentlike mense, is op grond van haar dade deur God begenadig. Weet dan, elkeen kan gered word.

Wat is ons dan, ek en jy? Is ons nie begenadigdes van God nie? Is ons nie juis dié wat verstaan dat dit nie is wat jy weet of besit wat jou juk sag maak nie, maar jou dade om die lewe vir ander weer ’n keer te vul met lig en vreugde? Sê dit saam:

Om God te ken beteken om God te dien,

om te speel met lekker woorde

soos liefde en genade, vergewing en vrede;

om dit soos klippies te laat hop op die water;

om uitbundig te leef en baie maats te hê.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

3 September – Bedoelings van die hart

1 Konings 3: 16-28

Salomo was beroemd oor sy wysheid. Die eerste toets vir sy wysheid was ’n geval van kinderdiefstal. Die feite van die saak was die volgende:

  • Albei vroue het gelyktydig babas verwag.
  • Die twee babas is drie dae uitmekaar gebore.
  • Die kinders was albei seuntjies.
  • Daar was geen getuies nie. Dit beteken dit is die een se woord teen die ander.
  • Een nag is die een vrou se baba dood aan versmoring toe die kind onder die ma beland het.

Die klaagster se klag het die volgende inhoud:

  • Die ander vrou het in die nag agtergekom haar baba is dood.
  • Sy kom vat toe die klaagster se lewende kind en lê haar dooie kind by die klaagster neer.
  • Toe die klaagster vroeg die môre opstaan om die kind te laat drink, sien sy hy is dood.
  • Toe dit lig word, sien sy dit is nie haar seuntjie nie en besef dat die ander vrou die kinders omgeruil het.

Die tweede vrou ontken die aanklag en dring aan dat die lewende seuntjie aan haar behoort. Dit word ’n oor-en-weer-stryery voor die koning om die lewende kind op te eis. Die koning oorweeg die saak. Hy besef dat daar nie genoeg feite of getuienis is om te bepaal wie van die twee vroue die waarheid praat nie. Op grond waarvan kan hy besluit wie die regte ma is?

Sy opdrag Sny die kind in twee stukke! is ’n toets vir egte moederliefde. Die ware ma sal eerder die kind prysgee as om hom te laat sterf. Tot vandag toe dien Salomo se uitspraak as ’n voorbeeld van die manier waarop God mense se harte toets om hul ware bedoelings aan die lig te bring. Leedvermaak, ’n houding van as ek hom nie kan kry nie, dan jy ook nie, is nie die antwoord van iemand wat iets verstaan van die liefde van God nie. Mag die Here in elkeen van ons se hart die ware liefde vind wanneer die lewe ons so toets.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

 

2 September – Gelyk aan die leermeester

Lukas 6: 37-42

Jesus leer sy dissipels: Moenie regter speel oor ander nie. Die bepaling van skuld, straf en vonnis is die taak van die regter. Die mens is nie regter nie, maar skuldenaar. Ons durf nie na mekaar kyk met die oog van die regter nie, want ons het self nie rigting in die lewe nie en ons ver­staan meestal ook nie God se rigting nie. Om God se rigting te verstaan, is ’n voortdurende ontdekkings­tog in die lewe, want ons visie is beperk. Ons is eintlik vir alle doeleindes blind oor reg en verkeerd, sê Jesus. Hoe kan jy wat self blind is dan ’n ander, wat ewe blind is, probeer lei?

Hy gee ook die rede waarom ons nie regter durf wees nie. Ons kyk net uit een hoek, en dit is die hoek waaruit ons ander se foute raaksien. Jesus se mooi beeld is: Jy kyk om die splinter in ’n ander se oog raak te sien wat hom of haar skeef laat kyk, maar jy besef nie dat jy ’n balk in jou eie oog het wat jou die groter oortreder maak nie. Begin by jouself. Werk aan jou eie gebreke en tekortkominge. Leer ken jou geestelike ruimte en die struikelblokke van jou eie swakhede. Dan eers sal jy in staat wees om ander te help. Nie te veroordeel nie – te help! Soos God ons help.

Dit is hier waar die uitspraak oor die leermeester en leerling verstaanbaar word. ’n Leerling se kennis is gebrekkig en groei gedurende die onderrig van die leermeester. ’n Leerling kan nie ander leerlinge of die leermeester beoordeel nie. Selfs wanneer ’n leerling volleerd sou wees, is hy of sy maar gelyk aan die leermeester.

Kom ons leer dan uit hierdie gedeelte dít: Kyk met ’n oog wat vryspreek en nie veroordeel nie; gee met oorgawe; haal die balk uit jou eie oog voor jy ander probeer help met hul splinters. So raak ons tuis in ons geestelike ruimte, sodat ons met oorgawe kan leef en ander kan help.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

1 September – Moenie verlam raak nie

Matteus 6: 25-34

Jesus se opdrag is: Moet julle nie bekommer oor die lewe nie… Met lewe bedoel Hy bestaan of oorlewing. Die lewe is belangriker as kos en die liggaam as klere. Daar is ’n deel van elke mens wat nie tevrede gestel kan word met die dinge van Mammon nie. Dit is die geestelike deel wat hunker na kontak met God en na die seëninge wat net by die Here te vind is.

Hy beskaam die gelowiges. Die ongelowiges is deurentyd bekommerd oor die middele wat nodig is om te oorleef. Maar julle ken tog vir God. Vertrou julle Hom dan nie? Julle kan nie so ingestel wees op oorlewing dat julle vir God vergeet nie. Beywer julle allereers vir die koninkryk van God en die wil van God, en Hy sal vir julle al die middele voorsien om van te lewe.

Dit is baie belangrik dat ’n mens gereeld, daagliks en weekliks, tyd moet maak om te dink oor die dinge in jóú lewe waarvoor jy God moet dank. Dit is soos ’n teenmiddel teen die gif van swaarmoedigheid, depressie, hartseer, wanhoop en kommer wat jou wakker hou in die nag. Jesus se woorde is soos die lafenis van reën op die droë aarde. Waarom bekommer julle jul so aanhoudend oor dinge wat met die aardse bestaan te make het, en so min oor die geestelike? Hy vra ons om te dink of ons lewe die regte beeld vertoon van iemand wat vertrou dat God op die een of ander manier sal voorsien vir ons lewe soos Hy doen met die voëls en die blomme. Kommer sal nie jou lewe met een uur verleng nie. Maar vertroue op God bring vrede en kalmte, en dit kan boonop jou lewe sommer met ’n paar jaar verleng, so leer die mediese wetenskap ons.

Daarom kom die boodskap na elkeen van ons vandag: Moenie verlam raak weens jou probleme nie. Hanteer elke dag se probleme soos hulle kom. En tel jou seëninge, een vir een. Jy sal sien jy is eintlik ryk.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

31 Augustus – As jy te laag mik

Romeine 10: 5-21

Kerkgeboue is nie noodsaaklik vir geloofsbyeenkomste nie. Nogtans koester gemeentes die ideaal om ’n funksionele ruimte te bekom vir die beoefening van hul geloof. Daar is groot vreugde en dankbaarheid wanneer hierdie ideaal bereik word. Dit word beskou as ’n seën van die Here om oor so ’n bate te beskik, want die struktuur maak verdere projekte en aksies moontlik. Tog is geboue nie net funksioneel nie, maar tegelyk simbole, draers van betekenis wat op die geestelike vlak lê. Ons woonhuise is meer as mure en ’n dak. Dit is die plek waar ons ons huwelik bou, ons kinders grootmaak, ’n familielewe tot stand bring. Dit is ons tuiste, ons hawe, ons plek van veiligheid. Dieselfde met die kerk as geloofstuiste waar ons God eer wat die genade vryelik uitdeel aan almal, ongeag jou herkoms of ingesteldheid. Hier woon mense wat uit God se genade leef.

Wees dan ontvangers, sê die apostel. Moenie probeer beheer uitoefen nie. Moenie by jouself vra wie vir Christus sal gaan haal uit die hemel of uit die dood om Hom teenwoordig te stel nie. Hy is immers reeds teen­woordig by jou en in jou. Glo uit jou hart uit, bely dat Hy die lewende Here is, en jy sal gered word. Dit is jou persoonlike verbondenheid met God, en dit is uit en uit ’n geestelike saak. Elkeen wat die Naam van die Here aanroep, sal gered word.

Paulus leer dat daar ’n regte verwagting, ingesteldheid en reaksie moet wees by ’n gelowige mens. Hy dui drie hoofsake aan:

Die evangelie moet begeer word.

Die evangelie moet waardeer word.

Die evangelie moet aangegee word.

Ek is bekommerd dat ons te laag mik vir ons geloofshuis. Die vreugde om die evangelie te hoor, en die dissipline om kerk toe te kom en deel te neem aan die dienswerk, het by sommige gekwyn tot amper niks.  Ons kwel ons oor hulle, want as jy te laag mik vir jou geloofshuis, sit jy met ’n leë dop.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

 

30 Augustus – Blye versekering

Kolossense 2: 20 – 3: 4

Die vroeë kerk ondergaan ’n snelgroeifase wat hom voor verrassende uitdagings stel. Woorde soos bevryding en verlossing vlieg rond; mense kom spontaan in groepe bymekaar en sê openlik dat hulle navolgers is van ’n sekere Jesus wat hulle die Christus noem, die gesalfde van God. Die bevryding wat Hy verkondig het, was nie opstand nie. Dit was bevryding van die houvas van die sonde, die bose, die verkeerde. Dit is ’n boodskap wat betekenis bring in ’n troostelose bestaan; wat mense laat uitreik na mekaar; wat blydskap en dankbaarheid terugbring in ’n lewe vol bittere swaarkry. Dit is in daardie tyd ’n nuwe interpretasie van waaroor dit gaan in die geloof.

Daar was ’n faksie in Kolosse se gemeente wat wou hê dat die nuwe Christene die ou Joodse gebruike moes handhaaf. Jy moes die Joodse godsdienstige feeste onderhou, die Joodse reinheidsgebruike handhaaf en onrein diere, produkte en kosse vermy. God is ver en so heilig dat ’n mens nie sommer in sy teenwoordigheid kan kom nie en ook nie eens sy Naam mag sê nie.

Jesus het ’n ander verstaan van God as die mense van sy tyd. Sy ervaring van God is een van intimiteit, geborgenheid, onmeetlike liefde, genade. Nie veroordeling nie, maar omhelsing; nie uitsluiting nie, maar insluiting, versorging en heling. As ons dit beskryf as die weg van liefde, vergifnis en vrede, moet ons vir geen oomblik dink ons het met iemand te doen wat ’n swakkeling is nie. Jesus is onwrikbaar in sy kritiek op mense wat dink dat hulle God verstaan en namens Hom kan praat en oordeel. Geloof is nie ’n saak van raak nie, smaak nie en roer nie aan nie. Die bevryding wat Christus bring, is nie ’n stel nuwe reëls waaraan tot in die fynste gehoor gegee moet word nie.

Bevryding bring ons nader aan die Here en aan mekaar. Omdat ons sonde vergewe is, kan ons nou liefhê en lewe sonder vrees. Dit is ’n blye versekering.

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

29 Augustus – Klei in die hand van die pottebakker

Jeremia 18: 1-10

Met Nebukadnesar van Babel in aantog met sy magtige leër, roep die Here sy profeet Jeremia en stuur hom na die pottebakker se huis. Jeremia kyk na die proses. Die pottebakker het ’n homp klei op die wiel waarmee hy ’n item wil maak. Dan misluk die ding waarmee hy besig is. Dit sê nie waarom nie – miskien was daar te veel water, dalk te min; moontlik was die tekstuur nie reg nie. Die pottebakker vou die halfklaar item weer toe, druk die klei saam en brei dit van voor af. Dan begin hy en maak iets soos hy dit wil hê.

Dit is wat Jeremia sien gebeur. Dan spreek die Here tot hom: Kan Ek nie met julle maak soos die pottebakker met die klei nie? Soos klei in die pottebakker se hand, so is julle in my hand, Israel. Jeremia verstaan – die klei het ’n funksie. Om te word wat die pottebakker wil maak, moet dit gevorm word. Die klei moet saam met die pottebakker werk om te word wat dit moet wees. Dat die pottebakker met die klei besig is en bly, is tot voordeel van die klei, want dit word gevorm na ’n toekomstige, nuttige gestalte. Dit is ’n woord van troos en heil aan Israel – stel julle in God se hand, Hy sal julle goed en reg vorm.

Daar is ’n dinamiese verhouding tussen God en ons. Die Een wat die mens uit stof (klei) gevorm het volgens Genesis, is steeds die Groot Pottebakker. Die mens se heil lê in die verhouding met Hom. God gee vorm aan mense se bestaan. Hy kan seën, maar as hulle ontrou is, kan Hy die proses oor begin. Die gelykenis is ’n wekroep – jou heil is by God. Hy brei jou en vorm jou op sy pottebakkerswiel. Daarom kan ons sing:

Leer my u wil, Heer, u doel met my –

U, Pottebakker, met my, die klei.

Vorm my en maak my volgens u wil;

op U vertrou ek, nederig stil.

(Gesang 528: 1)

Dr Piet van Staden, Stellenbosch/Worcester

28 Augustus – Jou liggaam is ’n tempel van die Heilige Gees

1 Korintiërs 6: 12-20

Noudat ons gister gefokus het op die feit dat ons duur gekoop is deur die bloed van Jesus, kan ons vandag na die eerste gedeelte van die teks kyk. Dit blyk dat die gemeente nie geweet het hoe om hul nuwe vryheid wat hulle as Christene ontvang het, te hanteer nie. Hulle het eintlik iets wat Paulus vir hulle geleer het begin verdraai. Hulle het geleer dat die kos vir die maag is en die maag vir kos. Wat daarmee bedoel is, is dat kos wat aan byvoorbeeld ’n afgod geoffer is, geëet kon word mits dit nie iemand wat jou sien se geloof sou laat struikel nie. Dit gaan tog oor die kos en nie die afgod nie.

Die gemeente in Korinte het hierdie reël toe misbruik deur by onsedelikheid en prostitusie betrokke te raak. Paulus skryf vir hulle dat dit nie toelaatbaar is nie, want wanneer jy gemeenskap met ’n vrou het, word julle een. So word jy een met die sonde tussen julle.

Paulus wil hê die lesers moet besef dat as jy ’n kind van die Here is, jy nie met hierdie soort sonde, naamlik die omgang met onsedelike vroue, kan voortgaan nie. Die rede? Jy en jou liggaam behoort nie meer aan jou en jou sondige begeertes nie, maar aan God wat jou duur gekoop het met die bloed van sy Seun. Wanneer ’n slaaf aan ’n eienaar behoort het, kon ’n ander persoon nie vir daardie slaaf opdragte gee nie. ’n Slaaf het die opdragte uitgevoer van die een aan wie hy of sy behoort het.

Wat meer is, wanneer jy duur gekoop is deur die bloed van Christus, moet jy besef dat jou liggaam die tempel van die Heilige Gees is. Jou liggaam is die woonplek van God, daarom mag ’n mens nie toelaat dat ’n sondige lewe jou verhouding met God in gedrang bring nie.

Besef jy dat jy die tempel van die Here is en dat die Heilige Gees in jou woon?

Ds Willem Sauer, Waterberg

27 Augustus – Jy is gekoop en die prys is betaal

1 Korintiërs 6: 12-20

Ons gaan die volgorde in hierdie gedeelte omkeer. Ons gaan eers na die laaste verse kyk voordat ons môre gaan kyk na wat die implikasie daarvan is dat jy die tempel van die Here is.

Vandag kyk ons na verse 19-20: Of besef julle nie dat julle liggaam ’n tempel van die Heilige Gees is nie? Julle het die Heilige Gees, wat in julle woon, van God ontvang, en julle behoort nie aan julleself nie: julle is gekoop, en die prys is betaal. Julle moet God dus in julle liggaam verheerlik.

Paulus gebruik ’n beeld van die koop van slawe op die slawemark in Korinte. ’n Slaaf het nie enige sê gehad in wie hom of haar sou koop nie. Die persoon wat as slaaf verkoop is, was eintlik passief in die transaksie. Paulus gebruik hierdie beeld om vir die lesers te wys hoekom hulle nie hul liggame of dan hul menswees aan iemand anders as aan God mag wy nie. Want hulle is deur God “gekoop”, betaal met die bloed van Christus. Hulle behoort nou aan Hom.

’n Slaaf moes getrou en gehoorsaam wees aan sy of haar eienaar. Wanneer die gemeente in Korinte besef dat hulle aan Jesus behoort, is hulle veronderstel om aan Hom en aan Hom alleen gehoorsaam te wees. Dan kan hulle nie meer leef soos die mense rondom hulle of soos hulle self dalk voorheen geleef het nie. Paulus skryf vir hulle: …besef julle nie dat julle liggaam ’n tempel van die Heilige Gees is nie? Julle het die Heilige Gees, wat in julle woon, van God ontvang, en julle behoort nie aan julleself nie.

Wanneer ’n mens besef dat jy nie aan jouself behoort nie, maar aan Christus, verander jou optrede. Dan gaan alles nie meer oor jou en jou begeertes nie, maar laat jy God toe om jou lewe te verander. Besef jy dat jy teen ’n hoë prys gekoop is om aan God te behoort en aan Hom diensbaar te wees?

Ds Willem Sauer, Waterberg

26 Augustus – Ons is die tempel van die Here, en die Gees woon in ons

1 Korintiërs 3: 16-23

Waarom moet die opbou van die gemeente so ernstig opgeneem word? Waarom is sowel die lê van die fondament as dit wat daarna op die fondament gebeur, so belangrik? Dit is omdat dit hier gaan oor die oprigting van die gemeente as tempel, as die huis (woonplek) van God. Op hierdie fondament wat Hy gelê het, moet met ywer en toewyding gebou word, want hulle bou aan die tempel van God. Daarom sê Paulus: Weet julle nie dat julle die tempel van God is en dat die Gees in julle woon nie? (vers 16).

Die gemeente moet die verantwoordelikheid besef wat saamgaan met die feit dat hulle op die fondament van Christus kan bou: Hulle moet dit goed doen, want God woon daar!

Iemand het eenmaal gesê dat bitter min mense Bybel lees, maar dat baie mense ons as Christene lees. Bedoelende dat die wêreld daar buite die kerk en die gelowiges dophou en kyk of ons belydenis en dade ooreenstem. Wanneer ’n mens besef dat die gemeente die tempel van God is en dat die Gees in die gemeente woon, met ander woorde, dat God daar teenwoordig is, moet ’n mens met ’n totaal ander ingesteldheid as gelowige leef. ’n Gemeente wat besef dat hulle die tempel, die huis van God is en dat Hy daar teenwoordig is, sal nie toelaat dat persoonlike voorkeure soos wie jou gunstelingdominee is, of wat ook al, mag meebring dat die eenheid binne die gemeente versteur word nie. Daarom waarsku Paulus dat as jy die tempel van God deur jou optrede beskadig, jy dienooreenkomstig gestraf sal word.

Maar die Here dreig nie net nie. Nee, Hy maak dit vir ons moontlik om gemeente te wees soos Hy van ons verwag. Want sy Gees woon by ons in. Sy Gees maak dit moontlik dat ons die liefde, blydskap en vreugde van God teenoor mekaar kan uitleef. Onthou, jy is deel van die tempel van God waar sy Gees inwoon.

Ds Willem Sauer, Waterberg

25 Augustus – Hoe bou jy op die fondament, op Christus?

1 Korintiërs 3: 10-15

Die vraag wat ons vandag vra, is: As Jesus die fondament is en ons op Hom alleen moet bou, hoe moet ons dan op Hom bou? Paulus wys ons daarop dat ons, by die opbou van die gemeente, nie alleen moet let op die neergelegde fondament nie, maar ook op die manier hoe daar op hierdie fondament gebou word. Ons lees in verse 12 en 13: Of iemand nou op die fondament bou met goud, silwer, kosbare stene, hout, gras of strooi – elkeen se werk sal duidelik word, want die dag wanneer Christus kom, sal dit aan die lig kom.

Wie bou op die fondament en wat word daarmee bedoel dat elkeen se bouwerk getoets sal word? Van die verklaarders sê Paulus, Apollos en die ander leraars is dié wat bou. Gaan kyk ’n mens na die breër konteks van die gedeelte, blyk dit dat daar eerder verwys word na elke liewe gelowige wat saambou aan die gemeente van die Here. By implikasie ook ek en jy… En die verwysing na die toetsing van ons werk impliseer dat met die oordeelsdag elkeen van ons se werk getoets gaan word. Die vraag gaan gevra word: Hoe het jy op die fondament, Christus, gebou?

Is dit dan nie onregverdig dat sommige met goud, silwer en kosbare stene en ander slegs met hout, gras of strooi gaan bou nie? In hierdie beeld is dit duidelik dat die werk wat elkeen van ons in die opbou van die gemeente verrig, verskillend is. Verskillende mense kry verskillende dinge om te doen. Wat Paulus by die gemeente en by ons wil tuisbring, is nie waarmee jy kon bou nie, maar hoe jy dit wat jy gehad het om mee te bou, gebruik het. Dit gaan dus oor die kwaliteit van jóú bouwerk op die fondament, op Christus. Spreek jou bouwerk, jou lewe as gelowige, daarvan dat Christus jou fondament is? Of bou jy sonder toewyding saam aan die tempel van die Here, aan sy gemeente?

Sal jou bouwerk die toets deurstaan?

Ds Willem Sauer, Waterberg

24 Augustus – Waarop bou jy jou lewe?

1 Korintiërs 3: 10-15

Ek en my vrou was op ’n keer bevoorreg om ’n erediens van die bekende Amerikaanse prediker dr Bruce Wilkinson by te woon. Die dagstukkies oor die volgende paar dae is breedweg gegrond op sy boodskap daardie dag.

Hy het begin deur te vra op wie of wat ons ons lewe as gelowiges bou. Wat is jou fondament? Paulus stel homself hier voor as ’n meesterbouer. Die meesterbouer het in die tyd van die Nuwe Testament die fondament van ’n beplande gebou presies volgens die bepalings van die opdraggewer gelê. Wanneer hierdie fondament gelê was, kon dié wat daarop bou nie van die neergelegde fondament afwyk nie. In hierdie beeld van Paulus gaan dit nie om die dravermoë van die fondament nie, maar om die afmetings, die “grense”.

Jesus Christus is die fondament van die gemeente. Hy is die grondpatroon waarop die gemeente moet bou. Met ander woorde, Jesus Christus moet in die lewe en dade van die gemeente en elke gelowige sigbaar word. Wat Paulus vir die gemeente in Korinte sê, is dat Hy deur hierdie fondament, Christus, vir die gemeente, vir ons, ’n nuwe manier van lewe gebring het. Naas hierdie fondament kan niemand ’n ander fondament lê nie. Daar is slegs een evangelie, een waarheid, een manier van lewe, en dit is Christus.

Besef ons nog wat dit beteken dat Christus die fondament is waarop ons moet bou? Ons moet nie ons geloof op die populêre gebruike van ons tyd of gewilde en beroemde predikers en skrywers bou nie. Ook nie op ons eie prestasies en geloofsdade nie. Jy hoef nie jou plek in God se huis te verdien nie. Jesus het dit vir ons verdien, vir ons gegee. Jy hoef nie éérs goed genoeg te wees, aan genoeg vereistes te voldoen nie. Die fondament is reeds gelê. Die fondament is Jesus. En as jy op Hom bou, ís jy deel van God se huis. Dis genade. Dis liefde.

Dan weer die vraag: Op wie bou jy jou lewe?

Ds Willem Sauer, Waterberg

23 Augustus – Om te ly omdat jy glo

Lukas 6: 22-23

Jesus leer ons in Lukas 6: 22 deur vier werkwoorde hoe jy vervolg word ter wille van jou geloof in Jesus Christus. Hy sê: Geseënd is julle wanneer die mense julle haat en julle verstoot en uitskel en julle naam vermy soos iets wat sleg is, alles ter wille van die Seun van die mens. Mense sal jou haat, verstoot, uitskel en jou naam vermy. Ons weet egter dat dit erger vorme aanneem waar mense hul eiendom, vryheid en selfs hul lewens verloor omdat hulle Jesus Christus as hul Here bely.

Maar Jesus leer ons dat wanneer jy so vervolg word, jy geseënd is. Hoe op aarde kan jy geseënd wees wanneer mense jou haat, beledig, verneder, jou vryheid en selfs jou lewe neem?

Om hierdie vraag te antwoord, is dit belangrik dat ons eers moet onthou hoekom hierdie vervolging in die eerste plek plaasvind. Moenie vergeet nie dat dit Jesus ín jou is wat die rede vir en die teiken van die vervolging is. Christene word vervolg, nie omdat hulle is wie hulle is nie, maar omdat hulle vír Christus is wat in hulle woon en wat vervolg word. Die apostel Paulus sê in Romeine 8: 17 vir ons: En omdat ons kinders is, is ons ook erfgename. Ons is erfgename van God, erfgename saam met Christus. Aangesien ons deel het aan sy lyding, sal ons ook deel hê aan sy heerlikheid. Wanneer ons dus deel in Jesus se lyding (haat, isolasie, beledigings en verwerping), word ons erfgename wat ook in sy heerlikheid deel. Die vier werkwoorde hierbo kan in verskillende grade van intensiteit ervaar word.

Om te ly ter wille van Christus is daarom ’n seën, want dan kry ons deel aan sy lyding. Maar hoe wonderlik om te weet dat ons nie alleen deel het aan sy lyding nie, maar ook aan sy heerlikheid.

Gebed

Hemelvader, wees asseblief met elkeen van u kinders wat vandag moet ly en vervolg word, omdat hulle u Seun bely as Here. Amen.

Ds Willem Sauer, Waterberg

22 Augustus – Om vervolg te word vir jou geloof

Matteus 5: 10-12

Op 23 Augustus dink ons terug aan die Franse Hugenote en alle ander gelowiges wat vervolg is en moes ly ter wille van hul geloof in Jesus Christus. Daarom kyk ons vandag en môre na die saak van die vervolging van gelowiges. In Januarie 2019 het die organisasie Geopende Deure, wat die vervolging van Christene wêreldwyd monitor, berig dat Christene in 73 lande steeds vervolg word. In 11 lande word die vervolging van Christene as “uiterste” vervolging geklassifiseer.

’n Mens kan amper nie glo nie dat in ’n wêreld waar daar as gevolg van die elektroniese media byna geen grense of geheime oor is nie, die vervolging van Christene steeds ’n werklikheid is. Dit is egter nie vreemd nie. Trouens, volgens die Nuwe Testament het Jesus ons daarop voorberei dat ons, as Christene, moet weet dat die moontlikheid van vervolging en lyding ’n werklikheid is waarmee elke gelowige vrede moet maak.

Maar wat is Christelike vervolging? Dit is enige vyandigheid wat vanaf die ongelowiges in die wêreld ervaar word as gevolg van ’n mens se identifisering met Jesus Christus. Dit kan vyandige gevoelens, houdings, woorde en aksies insluit. Maar wat bedoel die Bybel met die woord vervolging? In Matteus 5: 10-12 sê Jesus in die saligsprekinge dat vervolging ’n seën is. Nie noodwendig een wat baie van ons ooit begeer nie! Maar hoekom is jy geseënd wanneer jy ter wille van Christus ly? In die gedeelte wat ons vandag saamlees, word ons gewys op hoe ’n dissipel van Jesus Christus moet leef. Jy moet leef ter wille van Jesus, ter wille van God. Soos die lig op die lampstaander wat lig vir almal in die huis gee. Wanneer jy ter wille van Jesus, ter wille van God leef, is vervolging en lyding erg, maar tog ’n voorreg omdat jy vir God ly.

Gebed

Hemelse Vader, ons smeek U om asseblief u hand te hou oor almal wat steeds, in hierdie tyd waarin ons leef, vervolg word omdat hulle U as Here bely. Amen.

Ds Willem Sauer, Waterberg

21 Augustus – Lewe in oorvloed

Johannes 10: 1-18

’n Lewe in oorvloed voel partymaal vir ons soos iets wat net in films gebeur. ’n Sinvolle, betekenisvolle en gelukkige lewe voel buite ons bereik. Ons voer eerder ’n oorlewingstryd – een waar ons deur nog ’n dag worstel. Nog ’n week. Nog ’n lewensfase. Ons voel onvervuld en nie heel nie.

In die teksgedeelte gebruik Jesus ‘n aktuele beeld, die beeld van ’n goeie herder, om te vertel wat sy doel op aarde is. Hul lewe in oorvloed is om in ’n besondere verhouding met Hom te leef. Dit is soos met ’n Goeie Herder wat sy skape op die naam ken, omdat Hy vir elkeen lief is en hulle aan Hom behoort. ’n Goeie Herder lei sy skape uit na die weiveld, en hulle volg Hom omdat hulle sy stem ken vertrou. ’n Goeie Herder beskerm sy skape en vlug nie wanneer daar gevaar is nie. Die diewe en wilde diere moet eers deur die ingang, verby die Herder gaan, om die skape te steel of dood te maak. 

Ek het gekom sodat hulle die lewe kan hê, en dit in oorvloed (vers 10). Jesus moes sy lewe aflê sodat sy kinders kan lewe as sy kudde, selfs wanneer hulle sterf, omdat die Herder nie net gesterf het nie, maar ook weer sy lewe opgeneem het soos ons lees in vers 17. Hy het dit ook gedoen sodat sy skape die ewige lewe kan ontvang, die hoogste vorm van lewe – ja, lewe in oorvloed. Hierdie oorvloedige lewe is nie net ’n lewe wat ons gaan ontvang eendag wanneer ons by God is nie, maar deur Jesus het hierdie lewe reeds aangebreek. Hier en nou wil Hy, die Goeie Herder, vir ons ’n lewe in oorvloed gee. Is dit vir jou vervullend genoeg om in so ’n verhouding met Christus en ander te leef?

My Heer, my herder, laat my niks ontbreek nie.

Daar waar dit groen in oorvloed is, daar mag ek wei.

Hy sorg vir my, laat my nooit in die steek nie.

(Psalm 23: 1)

Ds Elmien Shaw, Swartkop

20 Augustus – My liggaam – ’n tempel

1 Korintiërs 6: 12-20

Behandel ons ander se liggame as ’n heilige plek waar God tuisgaan? Hoe gebruik ons ons eie liggame vandag? Dink vir ’n oomblik aan jou eie lewe.

Paulus skryf aan die gemeente in Korinte omdat hy te hore gekom het van die seksuele wangedrag onder hulle. Hoewel dit aanvanklik wil voorkom asof die doel van die gesprek is om individuele sonde te bekamp, gaan dit oor baie meer as dit. Paulus gee vir hulle ’n nuwe perspektief op die liggaam. Hulle was onder die indruk dat die liggaam van die siel geskei is, dat geloof net oor die gees handel, en daarom kan hulle met hul liggame doen net wat hulle wil. Paulus dink vanuit die Ou-Testamentiese agtergrond waarvolgens die mens ’n eenheid is. Die hele mens is die tempel van God, nie net ’n deel daarvan nie. Wanneer hulle die liggaam misbruik, maak hulle die Heilige Gees wat in gelowiges woon deel daarvan. Dit is waarteen Paulus hom uitspreek.

Die Korintiërs het ook ’n wanopvatting gehad oor die Christelike vryheid – hulle het dit gebruik as ’n geleentheid om sonde te doen en sonder perke te lewe, veral wanneer dit kom by die liggaam. Paulus sê die vryheid in Christus is onderhewig aan die beginselvraag of iets jou verhouding met God en die gemeenskap sal bevorder of belemmer, en of dit jou sal verslaaf of nie.

Hy het liggaamlik vir ons sonde gesterf, sodat ons liggaamlik vir die Here kan leef. Ons is duur gekoop. Jesus se opstanding en sy verlossingswerk het beslis ’n effek op die manier waarop ons liggaamlik leef. Wat beteken dit vir jou?

My gees, my siel, my liggaam wy ek aan U, o Heer.

Ek lê myself as offer gewillig voor U neer.

My hart is op die altaar, en wagtend op u vuur;

wagtend, wagtend, wagtend, ja, wagtend op u vuur.

(VONKK 146)

Ds Elmien Shaw, Swartkop

19 Augustus – Sodat die volgende geslag kan weet

Psalm 78: 1-8

’n Martelaar is ’n getuie wat ook vir die evangelie ly. Martelaarskap in die tyd van die Nuwe Testament lyk heelwat anders as vandag. Vandag sou ons miskien eerder wonder of ons kinders en hul kinders gelowiges gaan wees. Ek kan nie eintlik onthou wanneer ek kind van die Here geword het nie – my ouers is gelowiges en ek weet hul ouers was ook. Miskien sou ons dit kon voorstel met veters wat met hul punte aan mekaar vasgeknoop is. Vandag is dit nie meer so ’n gegewe nie. Kinders is nie meer gelowig omdat hul ouers gelowig is nie. Die wêreld het te veel verander. Sal ons kinders en hul kinders die Here ken en op Hom vertrou?

In die tyd toe die Psalm geskryf is, was verhale belangrik – dit was die enigste manier waarop inligting behoue kon bly. Deur verhale het hulle ook vir God leer ken. Dit het deel gevorm van hul identiteit. Die Psalmdigter gebruik nie ’n klomp feite uit ’n geskiedenisboek, of ’n stel reëls wat nagekom word nie. Hy gebruik ’n verhaal wat bestaan uit waarnemings, waarskuwings en voortdurende versekerings van God se genade en liefde. Hieruit kon kinders leer wie God is en hoor en sien hoe God sy kinders in die verlede beskerm en versorg het. Die verhale was vervleg in hul daaglikse lewe.

Indien ons daarop staatmaak dat ons kinders gelowiges gaan wees net omdat ons gelowig is, gaan daar iewers ’n geslag wees wat nie gaan weet nie. Iewers gaan die knoop wat die toue bymekaar hou losgaan en gaan kinders nie die liefde van die Here ken nie. Maar wanneer ons verhale en ons lewe met die verhaal van God en sy liefde vir ons vervleg is, is daar eenvoudig nie ’n manier waarop die kinders dit sal mis nie. Iewers gaan daar raakpunte wees. Iewers gaan hulle die liefde van die Here raakloop in die mense rondom hulle se verhale en lewens, en gaan hulle weet hulle kan op die Here vertrou.

Ds Elmien Shaw, Swartkop

18 Augustus – Termometer of termostaat?

Romeine 12: 1-8

Verandering is moeilik. Almal wat al ’n dieet probeer volg het, kan hiervan getuig. Ons dink dikwels daaraan as iets wat onmiddellik gebeur. Die sielkunde help ons om te verstaan dat verandering nie ’n lineêre beweging is nie. Dis maar twee treë vorentoe en een tree terug. Dit laat ’n mens nogal dink aan ’n termometer. ’n Termometer se uitsluitlike funksie is om aan te dui hoe warm of hoe koud dit is. ’n Mens kan vanuit die lesing van die termometer sien dat sekere veranderinge nodig is, maar vanuit die termometer self kan daar niks gedoen word nie. Verandering is ook dikwels ’n reaksie op ’n krisis. Sommige kere is verandering (transformasie) onvermydelik en ook noodsaaklik – nie net in ons persoonlike lewens nie, maar ook in ons land en in die kerk, en dit maak ons bang.

Die teks vertel vir ons dat verandering noodsaaklik is. Die woord wat in die Grieks gebruik word vir verandering, is metamorphoo. Transformeer. Die woord verwys ook na ’n verandering wat na binne gebeur sonder die krag of besluit van die individu. Wat hierdie gedagte beklemtoon, interessant genoeg, is dat die werkwoord ook in die passiewe vorm voorkom: Word verander (OAV). Word getransformeer. Die Bybel beskryf dit as ’n passiewe proses. Jy kan nie jouself transformeer nie. Dis nie iets wat jy kan doen nie. Nie deur jou eie krag of besluit nie, maar iets wat met jou gebeur.

Gee jouself as lewende en heilige offer vir Hom (vers 1). Noudat gelowiges saam met Christus gesterf het, is ons vry van sonde. Is ons getransformeer, is ons verander. Dit beteken ons het ’n nuwe identiteit. Ons is dit nie uit onsself nie. Wanneer Jesus na ons kyk, sien Hy nie termometers nie – Hy sien nie net dat ons warm of koud is nie. Hy sien termostate. Termostate wat aanpassings maak, wat die temperatuur reguleer op grond van ons identiteit in Hom, wat verander sodat die koninkryk van God al meer sigbaar kan word in die wêreld.

Ds Elmien Shaw, Swartkop

 

17 Augustus – Neem ’n “selfie”

Handelinge 2: 32-47

Ons sien gereeld hoe stukkend die wêreld is. Ons voel dit baie keer aan eie lyf. In ons verhoudings, wanneer ons geliefdes siek is en wanneer ons twyfel oor die toekoms, beleef ons die swaar en die onvolmaaktheid van hierdie wêreld. Nie net voel ons dit aan eie lyf nie, ons sien dit ook oral rondom ons. Ons sien dit op elke straathoek, ons lees dit in die koerante, en ons hoor dit oral waar ons kom. ’n Mens wonder dan wat God se plan is vir hierdie stukkende wêreld.

In Handelinge 1: 6 vra Jesus se apostels vir Jesus ’n soortgelyke vraag. Hulle wou weet of hierdie wêreld vol swaarkry en onreg weer heel gaan word, want Jesus was dood en nou het Hy opgestaan. Hulle het iets ingrypend verwag. Die toneel wat volg, is waar die Heilige Gees uitgestort word op almal wat daar in Jerusalem bymekaar was vir die pinksterfees.

Petrus staan toe op en probeer sin maak van alles wat nou hier voor hulle afgespeel het. Onder leiding van die Gees probeer hy vir hulle verduidelik. Dis is ’n sigbare teken dat God getrou is aan sy woord en sy beloftes aan Israel vervul het. God het hierdie Jesus uit die dood laat opstaan. Hy sit aan die regterhand van God. Aan Hom is alle mag gegee in die hemel en op die aarde. God het hierdie Jesus Here en Christus gemaak. Die toekoms wat God belowe het, die herstel van die stukkende wêreld, was besig om voor hul oë te gebeur. Hiervan is die Gees die waarborg.

Met die aanhoor van al hierdie dinge vra hulle vir Petrus en die ander apostels: Wat moet ons doen, broers? As jy as gelowige wonder wat God se plan is vir hierdie stukkende wêreld, neem ’n “selfie”. God wie se Gees in jou woon, wil jou gebruik om hierdie stukkende wêreld heel te maak, en hoewel dit dalk vergesog klink, is die beste waarvoor ons kan hoop dat daar by ons iets van God se liefde, geregtigheid en barmhartigheid teenoor mekaar sal leef.

Ds Elmien Shaw, Swartkop

16 Augustus – As die Here kom klop

Openbaring 3: 14-22

Die brief aan die gemeente in Laodisea bevat die bekende beeld van Jesus wat by die deur staan en klop. Holman Hunt het dit as inspirasie vir sy bekende skildery The light of the world geneem. Maar dit wat volg na die klop, is net so belangrik. Kyk, Ek staan by die deur en Ek klop. As iemand my stem hoor en die deur oopmaak, sal Ek by hom ingaan en saam met hom die feesmaal hou, en hy saam met My (vers 20).

Die woord wat hier vertaal word as feesmaal, beteken gewoon om te eet. In die antieke wêreld het etes op spesifieke wyses plaasgevind en was dit gevul met betekenis. Mense van dieselfde sosiale status sou saamgeëet het, en op hierdie wyse sou die status en posisie van diegene wat saameet, bevestig word. Etes het dus daartoe bygedra om te verstaan hoe die sisteem werk.

As vers 20 noukeurig gelees word in die Grieks, is daar verskeie merkers wat aandui dat hierdie ete nie vanselfsprekend is nie, maar dat dit alleenlik kan plaasvind as die deur oopgemaak word. Dus sien ons dat die gemeente van Laodisea moes kies om oop te maak en so deel te word van God se koninkryk en van Jesus se werk in die wêreld. Eers dan kon hierdie ete plaasvind. Wanneer hulle kies om die deur oop te maak, vind daar iets ongelooflik plaas. Die Amen en geloofwaardige getuie van God kom in en eet saam met hulle en hulle saam met hom (Op 3: 14, 20). En so word hulle medewerkers in die koninkryk van God.

Die skildery van Holman Hunt illustreer dit op ’n wonderlike wyse. Die deur waar Christus staan en klop, het slegs aan die binnekant ’n handvatsel, en so bly die keuse om die deur oop te maak en deel van God se werk te word by ons.

Here, ons bid so maklik vir u ingryping. Terwyl U wag vir ons deelname, lei ons om die deur oop te maak!

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

15 Augustus – Jesus die ware bemiddelaar

Lukas 8: 22-25

Wanneer ons die verhaal in Lukas 8: 22-25 lees, word ons gevul met ’n gevoel van verwondering, soos die dissipels, maar ons is om ander redes as die eerste-eeuse hoorders van hierdie verhaal verwonderd. Vir ons moderne lesers lê die wonder van die verhaal in Jesus se gesag om ’n groot storm oor die see van Galilea te laat bedaar. Die verwondering van die dissipels spruit uit ’n ander rede.

Moderne kommentare skryf die storm toe aan natuurlike verskynsels soos ’n aardbewing of sterk winde oor die see van Galilea. Sulke verduidelikings sou egter nie vir ’n antieke hoorder sin gemaak het nie. In die antieke tyd is die ontstaan van winde en storms toegeskryf aan die invloed van hemelse wesens soos gode, demone of windgeeste. Dit is dus die rede waarom Jesus die winde en water kon aanspreek asof dit ’n mens is (Luk 8: 24).

Hierdie verstaan van die werklikheid het tot gevolg gehad dat daar ’n streng rangorde in plek was en dat elke spesifieke lewende wese ’n sekere plek in hierdie rangorde beklee het. Van die belangrikste tot die nietigste was die orde soos volg: God, die Allerhoogste Heer → ander gode en aartsengele → engele, windgeeste, demone → die mensdom → skepsels laer as mense. Elkeen van die wesens wat onder ’n ander staan, sou geen seggenskap oor die hoër wesens gehad het nie.

Wanneer die dissipels dan aan die einde vra watter tipe man is Hy dat Hy die winde en water beveel en hulle gehoorsaam hom? (Luk 8: 25), is dit eintlik ’n vraag oor waar in hierdie rangorde Jesus staan. Wanneer ons hierdie verhaal in die geheel neem en dit binne die groter narratief van ons geloof lees, is die antwoord baie duidelik: Jesus is die ware bemiddelaar van God se genade vir ons, Hy is die Een wat ons vereer bo alle ander magte, gesagte en heersers. Hy is Christus, Immanuel, Seun van God.

Gesang 514

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

14 Augustus – God se bedeling van lewe

Johannes 20: 30-31

In die negende eeu na Christus skryf Paulus Fabius Maximus ’n in-skripsie wat oral in die Romeinse Ryk aangebring is. Hierdie inskripsie vier die geboorte van keiser Augustus as goeie nuus wat oral in die wêreld verkondig moet word. Die rede waarom hierdie as goeie nuus dien, is omdat die Romeinse Ryk geglo het dat die geboorte van Augustus die begin van ’n nuwe eeu was waar daar weer aan die wêreld nuwe lewe gegee is. Verder het hulle ook geglo dat die koninkryk van Rome ’n ewigdurende ryk sal wees en dat hierdie ryk ’n Goue Eeu vir die mensdom sou wees.

Die tema van lewe is van groot belang in die Johannes-evangelie, en net so belangrik vir hom is om aan te toon wie die bron van hierdie lewe is, naamlik Jesus Christus (Joh 1: 4; 6: 35; 11: 25; 14: 6). Dit word ook uitgelig in Johannes 20: 30-31 wat aan ons die doel vir die skryf van die Evangelie gee: sodat dié wat in die Naam van Christus glo, die lewe kan hê.

Wat dit egter so aangrypend maak, is hoe Johannes die term vir lewe (zōē) koppel aan die Griekse term aiōnios, ’n term wat gewoonlik vertaal word met ewigheid, dus die ewige lewe. Maar soos ons kan sien uit die inskripsies van die Romeinse Ryk, kan dit ook as ’n eeu of bedeling vertaal word. In die lig hiervan is dit duidelik dat Johannes se doel nie net was om te verkondig dat die ewige lewe verkry word deur geloof in Jesus Christus nie, maar ook dat in Christus Jesus ’n eeu van lewe aangebreek het.

Die gevolg hiervan? Dié wat in Jesus Christus glo, leef nie meer in Rome se skyn van ’n ewige ryk nie, maar in die ware ewige ryk, die ware eeu en bedeling van die lewe by God.

Here, ons bid laat u ryk kom; leer ons ook hoe ons in hierdie ryk van U kan leef!

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

13 Augustus – Veilig in die hande van Jesus

Openbaring 1: 9-20

In Openbaring 1: 9-20 vertel Johannes van ’n visioen oor Christus wat aan hom deur die Gees van God gewys is (Op 1: 10). Onder andere vertel Johannes dat die Een wat lyk soos die Seun van die Mens (Op 1: 13) in sy regterhand sewe sterre vashou (Op 1: 16). In vers 20 word gesê dat hierdie sewe sterre die engele van die sewe gemeentes is. Dus sluit dit aan by die beeld van die hemelruim soos onderskryf deur die antieke mense, naamlik: Die sterre in die hemel is hemelwesens wat van vuur gemaak is, en dit is die rede waarom hulle saans so blink. Verder is hulle die engele van die sewe gemeentes, want daar is geglo dat hierdie hemelwesens (sterre) ’n invloed op die wêreld onder die hemele gehad het.

Maar hierdie sewe sterre verwys ook na ’n baie spesifieke konstellasie wat in die Noordpool van die hemelruim sit, met die naam Die Groot Beer. Wat hierdie konstellasie so spesiaal vir die antieke gehoor gemaak het, is dat hulle geglo het dat alles in die hemelruim vanuit hierdie sewe-ster-konstellasie wentel en sprei. Dit was die spoel van die hemelruim.

Johannes van Patmos het hierdie oortuigings van sy gehoor goed verstaan en sê duidelik vir hulle wie die Een is wat na die sewe gemeentes omsien: Hy wat tussen die sewe lampe loop (Op 1: 12-13), dit wil sê, Hy wat self in die gemeentes teenwoordig is (Op 1: 20). Maar hy maak dit ook duidelik dat die ganse heelal nie onder die beheer is en instandgehou word deur die sewe-ster-konstellasie nie, maar deur die Een in wie se regterhand hierdie sewe sterre is.

Ons het ’n baie ander verstaan van die sterreruim in ons moderne wêreld, maar die boodskap van Openbaring weerklink vir ons vandag net so helder: Ons leef elke dag ons lewe in die wete dat Christus saam met ons wandel en dat ons ons lewens in die hande van Jesus leef.

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

12 Augustus – God die betroubare Beskermheer

Lukas 4: 1-13

In die eerste uitdaging daag die duiwel Jesus se Seunskap uit met die woorde: As U die Seun van God is… (Luk 4: 3). Wat die duiwel in werklikheid vir Jesus vra, is om bewyse aan te bied van die eer wat Hom toekom as die Seun en Geesvervulde profeet van God (Luk 3: 22; 4: 1). Jesus antwoord egter soos wat verwag is van ’n eerste-eeuse Mediterreense seun, deur nie sy eie woorde te gebruik nie, maar deur die woorde van sy Vader aan te haal (Luk 4: 4).

In die tweede uitdaging maak die duiwel die verwaande aantyging dat hy as bemiddelaar tussen God en Jesus kan optree. Die Griekse woord wat vertaal word met buig en aanbid (Luk 4: 7), is ’n woord wat tipies gebruik word om die optrede van ’n onderdaan teenoor sy beskermheer te beskryf. Maar weer eens maak Jesus duidelik waar sy lojaliteit lê met sy antwoord: Die Here jou God moet jy aanbid en Hom alleen dien (Luk 4: 8).

In die derde uitdaging daag die duiwel nie net weer Jesus se Seunskap uit nie, hy gaan ’n stap verder en daag selfs God se lojaliteit teenoor Jesus uit (Luk 4: 10-11). Wat die duiwel in werklikheid hier sê, is: As Jy dan die Seun van God is en God is jou beskermheer, kom ons toets God se lojaliteit teenoor Jou en kyk of God ’n eervolle beskermheer is. En so vir ’n laaste keer antwoord Jesus die duiwel vanuit sy verhouding, vertroue en lojaliteit teenoor God: Daar is gesê: Jy mag die Here jou God nie op die proef stel nie (Luk 4: 12).

In hierdie verhaal sien ons duidelik dat Jesus die Seun van God is en as Seun die bemiddelaar tussen God en hierdie wêreld. Daarom kan ons met die sekerheid leef dat ons Here en God ’n eervolle en getroue Beskermheer is, ook vir ons in ons daaglikse doen en late.

Dankie, Here, dat ek kan weet U is my God en Beskermheer!

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

11 Augustus – Wandel saam met God

Job 39

Van die begin tot die einde word Job aangebied as ’n vroom en opregte dienaar van God (Job 1: 1; 42: 7-8). Maar te midde van sy toegewydheid, ervaar Job ontsaglik baie lyding in sy lewe (Job 1-2), tot so ’n mate dat Job selfs sy eie geboortedag vervloek (Job 3: 1-26). Dit laat Job wonder waarom hy, wat so opreg en toegewyd leef, hierdie tipe lyding moet ervaar.

Job se drie vriende, Elifas, Bildad en Sofar, gee hul mening, maar hul antwoorde weerspieël die tipiese ingesteldheid van die wysheidstradisies van antieke Israel: Job ervaar hierdie lyding omdat hy, wetend of onwetend, of iemand in sy familie, teen God gesondig het. As hy homself bekeer en sy sonde bely, sal hy weer voorspoed beleef. Maar Job bly vasstaan by sy oortuiging dat hy onskuldig is en dat hy sy lewe deur vroom en opreg as God se dienaar geleef het.

Dan spreek die Here self met Job, ’n antwoord in die vorm van ’n reeks vrae. Vrae oor die skepping van die hemel, die aarde en alles daarin, asook die onderhouding en die beheer daarvan (Job 38-41). En deur hierdie vrae besef Job waar hy in hierdie skepping staan, besef Job hoe klein die mens werklik is in vergelyking met die res van die skepping (Job 39: 36-38; 42: 1-6).

Daarmee saam besef hy ook hoe groot die Here is, die Here wie se dienaar hy is. Nou weet ek dat U tot alles in staat is en dat U kan uitvoer wat U besluit (Job 42: 2). En dit is juis in hierdie besef van Job dat die wonder van dié verhaal opgesluit lê. Aan die einde besef Job, en ons, dat daar nie altyd ’n rede gegee kan word waarom ons lyding ervaar nie. Terselfdertyd is daar ook die wete dat as jy saam met God wandel, kyk jy anders na jou lyding en swaarkry.

Gesang 516

Ds Robert van Niekerk, Noordelike Pretoria

9 Augustus – 9 Augustus

Lukas 6: 27-36

As ons getuies van God wil wees, is dit vanselfsprekend dat ons sal weet wie God is. As sy kinders sal ons ook karaktertrekke van ons Vader moet vertoon sodat mense die verwantskap kan raaksien. Jesus het immers self gesê dat ons ons lig so voor die mense moet laat skyn dat mense ons goeie werke kan sien en die Vader wat in die hemel is, verheerlik (Matt 5: 16). Maar watter karaktertrekke moet ons vertoon om soos die Vader te lyk?

Vanaf vers 27 gee Lukas riglyne vir die optrede van gelowiges teenoor ander mense. Hieruit sou ons ’n paar karaktertrekke kon aflei wat ons op ’n lysie kon plaas. Ons sou dit gemaklik kon opsom dat Jesus van sy volgelinge meer verwag as wat die aanvaarde norm is. Hulle moet in liefde en omgee anders wees as die gewone. Bid vir dié wat jou sleg behandel. Wees lief vir jou vyand. Seën hulle wat jou vervloek. Moenie terugeis wat iemand van jou vat nie. Net as hulle anders as die mense optree, kan hulle kinders van die Allerhoogste wees (vers 35).

Jesus het sy Vader se wil kom doen en verwag dieselfde van sy dissipels. Daarom sê Hy aan hulle: Wees barmhartig soos julle Vader barmhartig is (vers 36). As hulle by die meer staan tussen honger mense, kry hulle die opdrag: Gee julle vir hulle iets om te eet. Hy vertel gelykenisse wat doengeloof uitspel (oor die barmhartige Samaritaan en oor talente). Vir Hom word geloof gedefinieer deur besoeke aan gevangenes, kos gee vir dié wat honger is, klere gee vir die naaktes, en gasvryheid aan vreemdelinge. Geloof impliseer om lief te hê, om vrede te bevorder, om te vergewe. Dit is eintlik so eenvoudig om Jesus se boodskap te leef: Wees lief vir alle mense namens God.

Hemelse Vader, ons wil u beeld vertoon. Help ons om barmhartig te wees soos wat U barmhartig is. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

8 Augustus – Jesus doen gasvryheid

Hebreërs 13: 1-2

’n Man vertel my van sy eerste besoek aan die kerk toe hy stad toe getrek het. Bang dat hulle laat sal wees omdat hulle nie die paaie ken nie, ry hulle vroeg die Sondagoggend. Hulle daag baie vroeg by die kerk op en gaan parkeer onder ’n koelteboom. Hulle het blykbaar net ’n rukkie gesit toe die koster aan die ruit kom klop het om te sê dat hulle asseblief op ’n ander plek moet gaan parkeer. Die plekkie onder die boom behoort glo aan ’n vername ouderling! Hulle het toe inderdaad op ’n ander plek gaan parkeer… by ’n ander kerk twee blokke verderaan!

Hoe mense dink dat hulle God se liefde en omgee kan uitleef sonder om vriendelik en gasvry te wees, bly ’n raaisel. Die Here openbaar Homself nie aan ons as ’n koue, hartelose veraf “voorsienigheid” nie. Hy is Iemand. Iemand wat ons wil laat tuis voel by Hom; wat wil omgee en sorg. Die Psalmdigters vertel dat hulle welkom en veilig voel by God. Dit is onder andere die boodskap van Psalm 23 waar die gelowige soos ’n eregas deur die Here bederf word. Sy kop word met olie gesalf en hy kan by ’n volgepakte tafel aansit.

Wanneer God in die gestalte van Jesus optree, is sy gasvryheid opmerklik. Jesus het niemand weggewys nie. Nie die skelm belastinggaarder of die Samaritaanse vrou nie; nie die volksvyand (Romeinse offisier) of die Gadara-besetene nie. Nie eens die besmette melaatses is weggewys nie. Ook nie die geleerde Nikodemus in die middel van die nag nie.

Gasvryheid is ’n Goddelike familietrek wat deur sy beelddraers vertoon moet word. Ons moet namens Jesus mense welkom, veilig en tuis in sy teenwoordigheid laat voel. Die enigste manier waarop seerkrymense veilig en geborge kan voel by God, is wanneer ek en jy, sy dissipels, die ruimte daarvoor skep. Ons is die eerste deur waardeur verwilderdes beweeg om by God uit te kom.

Vader, laat mense deur ons gasvryheid u teenwoordigheid ervaar. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

 

7 Augustus – Geloof doen medelye

Esegiël 16: 4-8

Goeiemôre, goeiemiddag, goeienaand.

Baie dankie vir ’n wonderlike aand.

Veels geluk en bly te kenne vat die hand.

Simpatie, want ek voel saam met jou vanaand.

Dis alles woorde, net leë woorde – op vals akkoorde

en almal sing dit, almal sing, ja almal sing dit saam!

Die tragiese waarheid waarvan Koos du Plessis hier sing, is dat ons meelewing met mekaar dikwels net tot leë woorde beperk is. Met begrafnisse ploeg ons partykeer deur mense se hartseer as ons goedkoop simpatie van ons lippe laat afrol. Sterkte! God sal by jou wees! Wanneer jy jou slimfoon optel, kan jy sommer oor ’n afstand met mekaar “meeleef”. Met die druk van ’n paar knoppies kan jy simpatiseer, emosies verbaliseer of simboliseer. Net lippetaal…

God se medelye met sy volk loop op reddingsdade uit. Dink maar aan die uittog uit Egipte en die verlossing uit ballingskap. In Esegiël 16 vertel God hoe Israel sy volk geword het. Met Israel se geboorte wou niemand hom hê nie. Die baba is ongewas en onversorg in die veld gelos. Maar God het verbygekom, die kleintjie opgetel en hom met liefde grootgemaak.

Nêrens het sy medelye meer sigbaar geword nie as toe Hy self in die gestalte van ’n mens ons straf kom dra het. Op aarde het Hy medelye kom demonstreer. Hy het hulle besoek wat deur die gelowiges van sy tyd verwerp is: die melaatses, prostitute, tollenaars, armes en eensames. Hy het honger gestil, siektes genees en saam met bedroefdes gehuil. Hy het aan sy dissipels met ’n gelykenis verduidelik dat om Hom te volg, nie beteken dat ek wonder en filosofeer oor wie my naaste is met wie ek medelye behoort te hê nie. Ek moet namens Hom bloot lief wees vir almal wat my pad kruis. My vraag elke dag behoort te wees: Wie is daar wat my medelye kort?

Ons Vader in die hemel, help my om namens U medelye te betoon. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

 

6 Augustus – Geloof doen lig

Johannes 7: 53 – 8: 20

Jesus het op ’n  keer van Homself gesê: Ek is die lig vir die wêreld (Joh 8: 12). By ’n ander geleentheid het Hy weer vir sy dissipels gesê: Julle is die lig vir die wêreld (Matt 5: 14). Hierdie oënskynlike teenstrydigheid kry betekenis as ons besef dat ons die Here se beeld moet vertoon. As Hy lig is, moet ons dit mos ook wees!

Tydens die fees van die ligte op die Joodse kalender staan Jesus by die tempel. Oral rondom Hom is lampe aangesteek. Jesus sê dan dat Hy die lig vir die wêreld is. Dis egter hier waar die samestellers van die Johannes-evangelie die verhaal van die owerspelige vrou ingelas het. Dit was waarskynlik nie deel van die oorspronklike teks nie. Waarom is hierdie verhaal hier ingevoeg? Skrifkenners meen dat die samestellers van die Johannes-evangelie waarskynlik wou hê dat ons die Ek is die lig vir die wêreld-uitspraak teen die donker agtergrond van hierdie nagvrouverhaal sou lees. Dit vertel hoe die Fariseërs ’n vrou wat op owerspel betrap is, na Jesus bring. Ooglopend is dit ’n lokval waarin hulle Jesus wou lei. Volgens die Ou-Testamentiese wette wil hulle hierdie vrou van die donker stenig. Jesus red haar uit hul kloue en bied aan haar nuwe lewensmoontlikhede.

Waar Jesus ook al gaan, bring Hy lig, bring Hy lewensruimte en lewensvreugde. Wie My volg, sal nooit in die duisternis lewe nie, maar sal die lig hê wat lewe gee (vers 12). Elkeen wat met Hom in kontak kom, se lewe kry nuwe betekenis. Saggeus, Nikodemus, Maria Magdalena, Petrus, Tomas, almal.

Dis in die lig dat Jesus se uitspraak, Julle is die lig vir die wêreld, betekenis kry. Dit is duidelik dat ons as lig vir die wêreld die taak het om die ligspoor van Jesus voort te sit. Langs ons moet daar plek wees vir ander mense in ons ligkring. Ons kan sy lig oral aansteek: in die natuur, werkplekke, skole, huise, kerke, politiek.

Here, laat ek u lig weerkaats oral waar ek beweeg. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

5 Augustus – Jesus doen vrede

Jesaja 2: 4-5; Sagaria 9: 10

As ’n mens die Ou Testament selektief lees, kan jy nogal verlei word om te dink dat God ’n wrede, bloeddorstige God is wat voortdurend net wil oorlog maak. Daar is egter ook ’n ander deel van die prentjie van God wat in die Ou Testament geskilder word. ’n God wat die oorlogsperde wil verwyder, wat die oorlogswapens sal vernietig en wat die volke in vrede wil laat woon (Sag 9: 10). Hierdie God wil toesien dat swaarde gesmelt word om ploegskare van te maak. Spiese moet eerder snoeimesse word (Jes 2: 4-5.) Oorlogsugtigheid en wraaksug staan onder die oordeel van God. So het die profeet Hosea Jehu berispe vir die bloedbad teen Agab.

Dit is veral toe Jesus die aarde bewandel het dat God se afkeer van wraak en geweld duidelik geword het (Matt 5: 39-42). Gelowiges word aangemoedig om nie konflik te begin nie en eerder vrede na te streef. Om die ander wang te draai as jy geslaan word, om die bokleed saam met die onderkleed af te staan. Om te gee as jy gevra word, is blykbaar Christelike familietrekke. Vergelding, wraak en enige optrede wat vrede versteur, staan onder God se oordeel. Juis daarom noem Jesus die vredemakers salig.

Om die Here se vredemaker te wees, beteken dat ek saam met Hom swaarde en spiese sal omskep in ploegskare en snoeimesse. Miskien is die vraag wat ek aan die einde van elke dag vir myself moet vra, dít: Wat van dit wat ek vandag gedoen het, het soos ’n ploegskaar help lewe gee? Wat het (soos ’n spies) bygedra tot die beskadiging van die lewe? Die manier waarop ek my vrou geantwoord het, of die woorde waarmee ek my kollega stilgemaak het? Die manier waarop ek my pa geantwoord het, of hoe ek teenoor my kind opgetree het? Het ek mense om my verwond met my optrede, of het ek ’n stukkie land voorberei waarop vrede gesaai kan word?

Here, maak my ’n instrument van u vrede. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

 

4 Augustus – Jesus het die evangelie kom doen

Johannes 21:  20-25

Ons praat deesdae baie in ons kerk oor missionale kerkwees. Ons wil graag aan Jesus se Groot Opdrag aan sy dissipels voor sy hemelvaart gehoorsaam wees om dissipels van al die nasies te gaan maak. Ons verstaan dit meestal so dat ons vir mense van God moet vertel. Ons het die taak om God se Woord bekend te maak (te saai, volgens die gelykenis van die saaier). God doen deur sy Gees die res. Maar is ons taak voltooi as ons mense van God vertel het?

Die God wat ons aanbid, is ’n doen-God. In die Ou Testament ontmoet ons God wat Homself openbaar deur te doen. Om God aan Israel bekend te stel, hoef die hakkelende Moses nie eens te praat nie. God praat deur te doen. Jeremia beklemtoon die reddingsdade van God. Met die Karmel-gebeure wys Elia dat God uit die hemel met vuur kan antwoord. Die doendinge (reddingsdade en skeppingswerke) van God is die kern van die boodskappe van die skrywers van die Ou Testament. Hy staan sy volk met woord en daad by.

Aan die einde van die Johannes-evangelie sê die skrywer dat dit nie al is wat Jesus gedoen het nie – daar is nog baie ander dinge ook. Maar as dit een vir een beskrywe moet word, dink ek, sou die hele wêreld nie genoeg plek vir die boeke hê nie (Joh 21: 25). Dit is waarskynlik ’n bietjie oordryf, maar die punt wat die skrywer wou tuisbring, is dat Jesus veelvuldige geloofsdinge gedoen het. Sy dade eerder as sy woorde het die kalklig gesteel. Hy gee hongeriges kos; Hy bemoedig; Hy huil saam met bedroefdes; Hy genees blindes, siekes en melaatses; Hy red mense uit ’n seestorm; Hy vergewe sondes. Alles wat Hy praat, word deur dade bevestig. Dit is hoe God is.

As ons kerk van Christus wil wees, sal ons uit ons praathuise (soos wat Luther kerkgeboue genoem het) moet kom. Dis nie goed genoeg om net woordstrooiers te wees nie.

Here, help my om u evangelie te leef. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

 

3 Augustus – Woordinflasie

1 Johannes 3: 18-24

Ons praat nogal baie in die kerk. In ons gemeentes praat ons in tientalle vergaderings. Ons het ook meerdere vergaderings (op ringsvlak en sinodaal), waar gepraat word. En dit wat gepraat is in vergaderings, wil ons in komitees en kommissies verder deurpraat en uitpraat. Die vraag is: Hoeveel van al die gepraat lei daartoe dat die koninkryk van God meer sigbaar word?

Jakobus herinner ons daaraan dat geloofspraatjies sonder geloofsdade betekenisloos is. Ferdinand Deist het dit jare terug woordinflasie genoem. Inflasie het onder andere daarmee te make dat daar in die ekonomie van ’n land meer geld in omloop is as wat daar produkte is wat gekoop kan word. Met Woordinflasie bedoel Deist dat daar te veel geloofswoorde in omloop is, met te min geloofsdade wat dit ondersteun. Ons praat byvoorbeeld oor liefde, maar leef dit nie. Ons praat van vergifnis, maar vergewe nie; van medelye sonder om saam swaar te kry.

Inflasie het ook te doen met die feit dat mense meer geld uitgee as wat hulle verdien. Hulle maak dus skuld om hul oorbesteding te finansier. Ek vind myself gereeld in die skuld by God. Ek lees ’n gedeelte uit die Skrif met die vroom voorneme om in gehoorsaamheid daarop te reageer. Maar dan gebeur die lewe… ek raak besig en ek kom nie daarby uit nie. Ek raak dieper in die skuld by God en medemens. Te veel woorde; te min dade. Inflasie hou ook verband met oorbesteding deur die staat. Ek wonder: Hoeveel genade moes die Here al aan my oorbestee? Ek wanbestuur my lewe soos ’n tipiese Eskom of SAA, net om weer bakhand voor die Here te staan: Here, ek het (weer) misluk. Ek weet nie waar die tyd en gawes heen is wat U my gegee het nie. Gee my asseblief nog…

Ons word in 1 Johannes 3: 18 vermaan dat ons liefde nie net lippetaal mag wees nie. Dit moet met die daad bewys word, en dan in opregtheid.

Here, help my om minder geloof te praat en meer geloof te doen. Amen.

Ds Stephen de Beer, Noordwestelike Pretoria

 

2 Augustus – Die koninkryk van hoop

1 Timoteus 4: 6-16

Met Jesus se koms na die aarde breek die koninkryk van God op aarde deur. Met die wederkoms van Christus breek die volkome koninkryk van God deur. In hierdie aardse lewe hier en nou, leef ons as gelowiges tussen die reeds van die koninkryk, hier en nou, en die “nog nie” van die wederkoms wat voorlê. Die koninkryk het dus volmaak in Christus reeds aangebreek, maar sal eers eendag volkome wees met die wederkoms van Christus. In hierdie aardse bestaan lewe ons as mense met hoop. Hoop, gerugsteun deur die verlossing in Jesus wat reeds plaasgevind het. Hoop wat ons laat deel kry het aan die verlossing en nuwe lewe, bemiddel deur die Gees. Hoop met die vooruitsig om te mag deel in die ewige lewe wat aanbreek met die wederkoms van Christus. Aan hierdie hoop hou ons vas.

Hoop maak dat ’n mens anders en nuut lewe. Die ou lewe is verby. Daar is nou hoop op ’n beter lewe, nou reeds, maar ook in die toekoms. Paulus praat sy medewerker in geloof, Timoteus, moed in deur hom op te roep tot volharding in geloof, ywer vir die evangeliebediening en ’n godvrugtige lewe (vers 6). Die oproep word ondersteun deur die herinnering aan die hoop wat op God gevestig is (vers 10). God omgord ons hede, ons verlede en ons toekoms. Daarom hoef ons nooit sonder hoop te lewe nie. Op grond van die reeds in Jesus Christus en die nog nie van die wederkoms wat voorlê, kan gelowiges nou reeds in die hede voluit in geloof lewe, van nou af totdat Christus eendag weer kom.

In U is vreugde, vrede en vreugde, Jesus Christus, U is Heer.

Ons weet in lyding, U gee bevryding, U bly steeds ons lofsang, Heer.

U breek die bande van skuld en skande,

U wat vergewe, U laat ons lewe,

in U is vreugde. Halleluja!

Ons vrees geen dood meer, U is ons hoop, Heer.

Ons bly behoue en in vertroue

sing ons ons vreugde. Halleluja!

(Gesang 492: 1)

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

1 Augustus – Is die koninkryk dan nie ’n plek nie?

Matteus 13: 44-50

Is daar regtig so ’n plek waar God Koning is? In Matteus 13 verduidelik Jesus aan die hand van drie beelde uit die alledaagse lewe iets oor die koninkryk. Jesus praat oor landbou (vers 44), oor handel dryf (vers 45) en oor visvang (vers 47).

Wanneer die Jode in Jesus se tyd aan die koninkryk van God gedink het, het hulle gedink aan ’n bestaan los van Romeinse oorheersing. Net God is die ware Koning van die Jode. Die profete in die Ou Testament het voorspel dat God vir sy volk uitkoms sal stuur wanneer die Messias sal kom om oor die volk te regeer. Maar Jesus praat nie oor die koninkryk in terme van militêre optrede, sterk konings en wraak teenoor die vyande nie. Hier in Matteus 13 vertel Jesus dat wanneer mense die koninkryk van God vind, is hulle oorstelp van vreugde, blydskap en opgewondenheid. Mense is so opgewonde om deel te kry aan die koninkryk dat hulle alle ander dinge as minderwaardig en waardeloos beskou. Mense sal alles wat hulle het verlaat, verkoop, versaak, net om deel te kry aan die koninkryk.

Jesus se vertellinge oor die koninkryk is nie bedoel om letterlik of geestelik verstaan te word nie. Jesus wou vir mense ’n nuwe lewenswyse kom leer. Die koninkryk is nie ’n fisiese plek met ’n adres nie. Dit is ook nie ’n droom nie. Dit is nie net ’n idilliese lugkasteel nie. Die koninkryk is ’n leefwyse, ’n bestaanswyse waardeur God verheerlik word.

Die koninkryk is nie ver van ons af nie. Die koninkryk is hier by ons. Jesus sê self in Hom breek die koninkryk aan. Sy koms na die wêreld maak dat die koninkryk naby aan ons kom. Sy koms maak dat God se heerskappy naby aan ons kom. God in ons lewe ís die nabyheid van die koninkryk van God. As Jesus in ons lewe is, deel ons reeds in die vreugde en blydskap van die koninkryk van God.

Soek allereers die koninkryk van God; en sy geregtigheid.

Wat julle nodig het sal die Vader dan vir julle gee uit sy oorvloed.

Halleluja! Amen.

(Gesang 471)

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

31 Julie – ’n Koninkryk sonder ’n toekoms

Efesiërs 5: 6-20

In die soeke na die koninkryk kan ons onsself flous en dink dat die koms van die koninkryk ’n droom is wat nog bewaarheid moet word. So asof ons dink die koninkryk is nog aan die kom, eendag ver van nou af – iewers in die toekoms sal die wonderlike heerskappy van God deurbreek en dan eers sal Hy as Koning regeer. Die werklikheid is dat die koninkryk reeds aangebreek het en dat ons nou reeds deel daarvan is.

In Jesus breek die verlossing aan met die Gees wat ons lewe nuut maak. Die lig van die evangelie verlig ons lewe en lê die sonde bloot; nie om ons skaam te maak nie, maar om ons daarvan bewus te maak dat ons nou moet lewe soos mense van die lig (Ef 5: 8). Mense wat nuut lewe, lewe hier en nou reeds op aarde soos mense wat deel is van die koninkryk van God. In ons alledaagse lewe soek ons nou reeds na die wil van God, streef ons daarna om te lewe soos dit vir Hom aanneemlik is (Ef 5: 17). Ons soek nou reeds op aarde na elke geleentheid (Ef 5: 16) waar ons die lig van die evangelie kan laat skyn sodat mense hulle kan onderwerp aan die heerskappy van Christus.

Ons hoef nie meer te droom oor die koms van die koninkryk wat iewers in die toekoms lê nie. God vra van ons om wakker te word uit die slaap waarin ons nog droom oor die koms van die koninkryk (Ef 5: 14) en te begin leef soos mense wat reeds deel is van sy ryk.

Ontwaak, jy wat slaap, en staan op uit die dood,

laat Christus se lig in jou léwe!

Hy wek jou en roep jou, o mens in jou nood –

Hy oordeel as regter verhewe.

Ontwaak en staan op, die gevaar is so groot –

wie kies, o verdwaasde, bo lewe die dood?

(Gesang 481: 1)

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

30 Julie – ’n Koninkryk sonder skatte

Matteus 6: 19-21

Filosowe was nog altyd gefassineer deur die vraag na die verhouding tussen die materiële en die geestelike. Wat is nou eintlik die belangrikste: dinge wat ons kan sien en aan vat – die aardse materiële dinge – of die geestelike en spirituele, die onsigbare dinge? Ons Christelike waardes maak dat ons instinktief wil sê, natuurlik stel die Here nie in aardse dinge belang nie en daarom moet God se kinders nie aardse skatte najaag nie. Maar wat is ’n koninkryk sonder skatte dan werd?

Die geboorteverhaal van Jesus vertel vir ons hoe wyse manne waardevolle geskenke vir Jesus en sy familie bring; geskenke wat by ’n koning pas. Tog lyk dit na ’n sydelingse opmerking eerder as die fokus van die geboorteverhaal. Wanneer ’n vrou baie waardevolle olie oor Jesus se kop uitgiet (Matt 26: 7), val die klem nie op die olie se waarde nie, maar eerder op die betekenis van die vrou se aksie: Sy salf Jesus vir sy dood. In Jesus se wandel op aarde val die klem nooit op die besit van aardse skatte nie. Dié wat wel aardse rykdom en skatte besit, word nie veroordeel nie, maar gewaarsku om eerder hul skatte tot voordeel van die armes aan te wend (Matt 19: 21).

Waarna verwys Jesus dan as Hy van skatte in die hemel praat? Hemelse skatte verwys na geestelike waardes wat pas by die lewens van mense wat deel wil wees van die koninkryk van God. Om deel te wees van die koninkryk van God vereis dat ’n mens die wil van God die Vader doen (Matt 7: 21). God se wil is dat ons vir Hom lief sal wees en vir ons naaste soos onsself. Optrede en lewenswyses wat ooreenstem met die wil van God, maak dat ’n mens in geestelike rykdom toeneem en al meer gelyk kan word aan wat Christus van ons vra.

Paulus moedig gelowiges aan om hul gedagtes te rig op alles wat goed, reg, edel en mooi is (Fil 4: 8). Daarin lê die skatte van die koninkryk van God.

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

29 Julie – ’n Koninkryk sonder onderdane

Titus 3: 1-11

Paulus skryf ’n briefie vir die jong dominee Titus wat op die eiland Kreta al die gemeentes daar moet versorg. Titus preek, besoek, vertroos, vermaan, betig en onderrig die gelowiges in die gemeentes. Soos in enige samelewing, sal daar altyd mense wees wat hulself belangriker ag as ander mense. In Titus se gemeentes was dit mense wat jaloers was op ander; mense wat ander gehaat het; mense wat wou kyk wat hulle uit ander mense kon kry (vers 3). Dit is egter nie hoe gelowiges se lewens behoort te lyk nie. Die verandering in mense se lewens kom wanneer hulle besef dat God ons, deur Jesus wat ons sondeskuld afwas en deur die Heilige Gees wat ons ’n nuwe lewe gee, verlos het (vers 5). God gee dit sonder dat mense dit verdien (vers 5), gee dit uit genade (vers 7). Die gevolg van die gered-wees in Jesus en die nuwe lewe in die Gees, is dat mense hulle nou toelê op goeie werke (vers 8) wat tot voordeel van ander mense strek.

In die koninkryk van God, waar mense die verlossing in Jesus en die nuwe lewe deur die Gees leef, is daar nie plek vir mense wat op mekaar neersien asof party belangriker as ander is nie. Almal is afhanklik van God en almal is deur die genade van God gered. Daarom wil medeburgers van die koninkryk van God mekaar met eerbied en respek behandel. In alles wat ons doen en sê, wil ons ook die belange van ons naaste dien. Uit dankbaarheid vir God se genade, leef verloste mense nie meer tot hul eie voordeel nie, maar doen hulle goed aan mekaar, sodat die wêreld God kan sien en Hom verheerlik.

Waak, Christen, staan in die geloof

dat niemand jou die kroon ontroof!

Wees wys en dapper, sterk en moedig,

– steeds toegewy aan God se werk,

standvastig, onbeweeglik, sterk,

vol ywer, altyd oorvloedig –

dan sal jou arbeid in die Heer

tot seën wees, sy Naam ter eer!

(Gesang 489: 1)

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

28 Julie – ’n Koninkryk sonder grense

Lukas 14: 15-24

Wanneer Jesus ’n gelykenis oor die koninkryk van God vertel, gebruik Hy die beeld van ’n maaltyd. Juis ’n maaltyd om die oorvloed, vreugde en gemeensaamheid van die tafelgenote aan te dui. Om in die Bybelse tyd genooi te word vir ’n maaltyd, was ’n voorreg met ’n kinkel daarby: Die gasheer nooi net die mense in die samelewing wat op dieselfde sosiale vlak as hy verkeer. Hier in Lukas 14 vertel Jesus van ’n man wat ’n groot maaltyd gereël het. As jy genooi was, het jy geweet dat jy aansien in die gemeenskap het. Die nadeel egter daarvan om genooi te word vir ’n maaltyd, is dat daar die onuitgesproke verwagting was dat jy iewers in die toekoms ook weer die gasheer na ’n feesmaal by jou huis sal nooi. Jy word genooi met die veronderstelling dat jy ook weer sal nooi.

Wanneer die eerste genooide gaste, almal vooraanstaande mense in die gemeenskap wat eiendom en plase besit het (verse 18-19), die uitnodiging weier, stuur die gasheer sy slawe uit om die onwaarskynlike genooides te nooi: die armes, die kreupeles, blindes en verlamdes (vers 21). Waarom op dees aarde sal die gasheer hom met sulkes bemoei? Hulle deel nie dieselfde sosiale stand as hy nie en sal nooit in der ewigheid in staat wees om die gasheer vir ’n ete te nooi nie. Sodra die gasheer verneem dat daar nog plek aan tafel is, stuur hy sy slawe uit om onbekendes en vreemdelinge, almal wat hulle op pad teëkom (vers 23), na die maaltyd te nooi.

Die koninkryk van God het waarlik nie grense nie. Met dié gelykenis wil Jesus iets oor die aard van die koninkryk van God sê: Daar is plek vir almal. Daar is vreugde – die koninkryk is soos ’n feesmaaltyd sonder die voorwaarde dat jy ’n teenprestasie moet lewer om te mag deel word van die koninkryk. As mense wat deel is van die koninkryk, moet ons ook ander mense nooi om deel te word van die feestelikheid.

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

27 Julie – God is die Koning met ’n magtige arm

Eksodus 6: 1-12

Ons is daaraan gewoond om aan Jesus as Koning vanuit die perspektief van die Nuwe Testament te dink. Die Evangelies (vgl Mark 1: 15 en Luk 10: 9) herinner ons daaraan dat die koninkryk van God in Jesus naby aan ons gekom het. God is Heerser oor die skepping, lank reeds voor die begin van die skepping. In Eksodus word God as Regeerder teenoor die farao gestel: twee konings wat as’t ware meeding om mag. God as Koning regeer oor alles en is by magte om sy onderdane te bevry en te versorg. God stuur vir Moses na die Israeliete toe met die boodskap dat Hy oor hulle regeer, en nie die farao nie. Die lot van die Israeliete is in die magtige hand van God. Hy regeer, want Hy is die Here (vers 7).

In ons wêreld is ons ook uitgelewer aan wêreldse magte wat oor ons aardse welsyn en lewe regeer. Soms voel dit of God beheer verloor het en afwesig is van hierdie wêreld. Die Ou Testament gee vir ons troos om te onthou dat God steeds in beheer is. Hy is Koning wat oor sy ganse skepping regeer. Hy bring uitkoms en verlos sy volk met wie Hy ’n verbond gesluit het. Wêreldse heersers sal kom en gaan, soms regeer hulle met ongeregtigheid en korrupsie, en soms deur regverdigheid en eer. Wie ook al die aardse heerser mag wees, God bly die hemelse Koning wat oor sy ganse skepping regeer.

As mense wat deel is van God se verbondsvolk, het ons die taak om te bly getuig van God se heerskappy in hierdie wêreld. God is magtig en genadig. Hy regeer en bring uitkoms vir die mens wat op aarde verdruk en onderdruk word. Dank God vir die genade van sy heerskappy.

Gebed

Dankie, Heer, dat U bly regeer in ’n ontaarde en onmenslike wêreld. Dankie dat U steeds in beheer is van u skepping. Leer ons deur u Gees om U te bly vertrou vir uitkoms. Amen.

Prof Jaco Beyers, Universiteit van Pretoria/Centurion-Oos

26 Julie – Die Lig vir die nasies

Jesaja 60: 1-3

Die geleerdes wat glo dat Jesaja uit drie dele bestaan, verwys gewoonlik na die reeks fragmente in die laaste hoofstukke van Jesaja as ’n derde deel. Dit bestaan uit gebede, liedere en profesieë van onbekende profete in die Jesaja-tradisie. Een van die aangrypende gedeeltes vind ons in Jesaja 65 waar God ’n belofte maak: Daar sal ’n nuwe hemel en ’n nuwe aarde kom! In Openbaring 21 lees ons weer van die tyd wanneer God alles nuut sal maak. Nie ’n nuwe Jerusalem vir die Jode nie – Jerusalem word ’n simbool van God se genade en trou vir mense uit alle nasies.

In die laaste hoofstukke van Jesaja word die koninkryk van God al wyer en al meer inklusief. ’n Pragtige voorbeeld vind ons in die eerste verse van Jesaja 60. Jerusalem word opgeroep om sy lig te laat skyn, die lig van God se magtige teenwoordigheid. Die Lig het na Jerusalem gekom, en daarvan moet die volk van God getuig. Die Lig wat van die Here kom, verdryf die duisternis in die wêreld. Daarom sal al die nasies en volke na Jerusalem stroom om in God se Lig te leef. Die nuwe dag het oor Jerusalem aangebreek.

Dit is teksgedeeltes soos hierdie waarby Johannes 1 aansluit, as ons daar lees dat die Lig na die wêreld gekom het en dat die Lig die duisternis verdryf het. Met die koms van Christus, met sy kruisiging en opstanding in Jerusalem, breek God se Lig deur en word die duisternis verdryf. Van die vroegste tyd het die Christene aanklank gevind by Jesaja se profesie, omdat hulle in Christus die vervulling daarvan gesien het.

Ons as kerk en gelowiges is daarvan oortuig dat die evangelie van Jesus Christus die Lig vir die nasies is, dat Jesus die enigste hoop bied in ’n stukkende wêreld. Al is dit so dat God self sy Lig in die wêreld laat deurbreek, het ons as kerk steeds die roeping en opdrag om te getuig van die Lig wat gekom het.

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

25 Julie – Daar is uitkoms

Jesaja 40: 1-11

Navorsing dui daarop dat die boek Jesaja hoofsaaklik uit twee of selfs drie dele bestaan. Die eerste deel (hoofstukke 1 tot 33) handel oor die komende oordeel van God, met boodskappe van hoop tussenin gevleg. Die agtergrond van die eerste deel van Jesaja is die eerste ballingskap van Israel. Die noordelike stamme van Israel (ongeveer 27 000 mense hoofsaaklik uit Samaria) is na Assirië weggevoer, en baie min van hul nageslag het na Israel teruggekeer. Hulle staan bekend as die tien verlore stamme van Israel. In die eerste deel van die boek verkondig die profeet Jesaja dat hierdie gebeure deel is van God se oordeel oor die volk se sonde.

Die tweede deel (hoofstukke 34 tot 66) van die boek is nie deur Jesaja self geprofeteer nie, maar is neergeskryf deur profete in die Jesaja-tradisie. Die agtergrond is die tweede ballingskap, toe die suidelike stamme (rondom Jerusalem) in 605 vC deur koning Nebukadnesar verower is en hulle ook as slawe weggevoer is. Nadat die Perse Babilonië verslaan het, het hul koning Sirius in 539 vC toestemming gegee dat die Judeërs na Jerusalem kon terugkeer.

Teen hierdie agtergrond lees ons in Jesaja 40: Die uitkoms is hier! … Jerusalem het geboet vir sy sonde … Maak vir die Here ’n pad in die woestyn … Die Here, die Magtige, kom om te regeer… Vir die Israeliete was dit woorde wat nuwe hoop gegee het. God sal weer voor hulle uittrek, deur die woestyn na Jerusalem, en daar sal God oor sy volk regeer as die ewige Koning. God se heerskappy sal geen einde hê nie.

Dit is opvallend dat die vier Evangelies in die Nuwe Testament by hierdie gedeelte aansluit om te praat oor die koms van God se koninkryk. Johannes die Doper roep in die woestyn: Maak vir die Here ’n pad! Dan word aangekondig: Jesus Christus is die Vredevors, die Een wat vir tyd en ewigheid oor die koninkryk van God regeer. Ons kan met hoop leef. Die uitkoms het reeds gekom! Die koninkryk van God het gekom.

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

24 Julie – Die koning uit die geslag van Dawid

Jesaja 11: 1-9

In die eerste deel van Jesaja se profesie word oordeel en genade gereeld afgewissel. Jesaja worstel met sy wanhoop oor die volk van God en sy hoop dat die Here uitkoms sal gee. In hoofstuk 11 verkondig Jesaja dat daar hoop is, dat daar weer ’n takkie sal uitspruit uit die stomp van Isai. Die Hebreeuse woord vir takkie is chikra. Dit is dieselfde woord wat gebruik word vir die koning se septer of regeerstaf. Met pragtige woordspeling word verkondig dat die komende Vredevors sal heers en regeer.

Hoekom kom die Vredevors uit die geslag van Isai? Isai was die pa van koning Dawid. Dawid is in die Bybel die simbool van die ideale koning, omdat hy in verbondenheid met God geleef het. Die Vredevors wat kom, sal uit die geslag van Isai en koning Dawid wees en met regverdigheid en billikheid regeer. Die armes en almal wat die Here in liefde en gehoorsaamheid dien, sal met regverdigheid behandel word.

Jesaja verkondig verder dat die Gees van God oor die Vredevors sal kom. Dit is opvallend dat die Heilige Gees met ses woorde beskryf word: Hy is die Gees van wysheid; die Gees wat insig gee; die Gees wat raad gee; die Gees wat sterkte gee; die Gees wat kennis verleen; die Gees wat eerbied vir God verleen. In Openbaring word hierdie gedagte weer opgetel, as ons telkens lees van die sewe geeste van God. Hierdie Gees rus op die Vredevors, daarom dat Hy in vrede en met geregtigheid oor sy koninkryk heers. Jesaja sien ’n pragtige visioen, waar wolwe en skape saam in die veld bly; waar luiperds tussen die wildsbokke lê en kalfies tussen die leeus; en kinders sal hul hande na giftige slange uitsteek en niks oorkom nie. God se koninkryk is ’n Vredesryk. Daarom sing die engele: Vrede op aarde!

Gebed

Here, skenk ons vrede. Vrede in ons land, maar veral vrede in ons gemoed, sodat ons deel mag wees van u Vredesryk. Amen.

Gesang 526

Waar daar vrede is, daar is God die Heer.

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

23 Julie – Die Vredevors kom

Jesaja 8: 23 – 9: 6

Die profeet Jesaja begin sy profesie oor die komende Vredevors op ’n donker en somber noot. Die volk van God het in donkerte en duisternis geleef. Assirië en Babilonië was reeds jare lank besig met ’n oorlog teen Israel. Groot dele van die land was verwoes en verower, en baie Israeliete was reeds as slawe weggevoer in ballingskap. Daar was nie genoeg kos nie, en mense het van honger doodgegaan. Orals in die land is geweld gepleeg, daar is gemoor en verkrag, daar was vrees en spanning. Daar was politieke verdeeldheid omdat die koning van Israel met Egipte ’n bondgenootskap gesluit het, waaroor baie Israeliete verbitterd was omdat hulle gemeen het die koning het hulle aan Egipte uitverkoop.

Daarom kan ons verstaan dat Jesaja praat van die land wat in duisternis gehul is en die volk wat in donkerte geleef het. Ten spyte van die duisternis en neerslagtigheid rondom hom, sien Jesaja strale van hoop. Te midde van verwoestende oorlog, geweld en godsdienstige verval, kan hy getuig: Daar is hoop! God sal weer uitkoms bring! Daar sal Iemand kom wat die koninkryk van God herstel, en Hy sal genoem word: Wonderbare Raadsman, Magtige God, Ewige Vader en Vredevors. Waarskynlik het Jesaja gehoop dat die Vredevors, wat die duisternis in die land sou wegneem en die koninkryk van God sou oprig, reeds in sy eie tyd sou kom. Dit was hom nie beskore om die Vredevors te sien nie. Vir ons as Christene het dit gebeur met die koms, lyding, kruisiging en opstanding van Jesus Christus. Met Christus se koms word God se koninkryk sigbaar. Omdat Hy vir ons aan die kruis gesterf en vir ons sonde betaal het, het Hy ons met God versoen. Daarom is Jesus vir ons die Vredevors.

Gebed

O, Heer, ons dank U dat u koninkryk en heerskappy sigbaar geword het met Jesus se koms. Dankie dat Hy vir ons vrede gebring het. Ons bid dat die Vredevors weer sal kom, soos Hy eenmaal gekom het. Amen.

Gesang 471: 1

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

22 Julie – Die wingerd dra suur druiwe

Jesaja 5: 1-6

Die profeet Jesaja het die Woord van die Here verkondig toe die Assiriese magte Israel bedreig het. Hy het ongeveer 750 jaar voor die koms van Christus geleef. In sy leeftyd het vier konings van Juda gekom en gegaan. Jesaja het beleef hoe die Judese koningshuis, Jerusalem en die tempel van Salomo in 701 vC vernietig word.

Die eerste gedeelte van die boek bevat Jesaja se “preke”, waarin hy afwisselend die volk van God waarsku dat God hulle gaan oordeel en straf, maar tegelykertyd ook verkondig dat God weer uitkoms sal bring. Dit sal gebeur op die dag van die Here, wanneer die Vredevors kom en al die nasies in Sion sal versamel om deur God self gelei te word. Die nasies sal onder die heerskappy van die Vredevors versamel en so deel wees van God se koninkryk.

Hoofstuk 5 begin met ’n aangrypende liefdesverklaring van Jesaja: Ek wil sing oor Hom wat ek liefhet, ek wil my liefdeslied sing oor sy wingerd… Die profeet het God en God se volk lief. Die volk word in beeldende taal as “God se wingerd” beskryf. Ten spyte van alles wat die Eienaar (God) gedoen het, die mure en wagtorings wat gebou is, ten spyte van die noukeurige bewerking en versorging deur die arbeiders (profete), dra die wingerd net suur druiwe. Daarom sal die Eienaar die wingerd se mure afbreek en sal die wingerd tot niet gaan.

In die Nuwe Testament word dieselfde beeldspraak gebruik om na die kerk te verwys. Jesus verwys na Homself as die Wingerdstok, na die Vader as die Boer, en na ons as die lote. Die Vader snoei die wingerd reg. Die dooie lote word uitgesny en verbrand. Ons as gelowiges en as kerk leef en bestaan as God se volk, as God se mense, as God se wingerd. Ons moet die vrugte dra wat by die geloof pas. Dit is net moontlik wanneer die lote vas is aan die Wingerdstok, wanneer ons met Christus een is in sy dood en opstanding.

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

21 Julie – Lewe in die lig wat van die Here kom

Jesaja 2: 1-5

In Jesaja 2 roep die profeet die volk van God op na die huis van God. Daar kan hulle sy wil leer ken. Hy moedig die Israeliete aan: Kom, volk van Jakob, laat ons lewe in die lig wat van die Here af kom (vers 5). In die Johannes-evangelie word na Jesus verwys as die Lig wat in die duisternis skyn. Jesus Christus is die vleesgeworde Woord wat God se wil aan ons openbaar. Jesus is die Lig wat alle duisternis verdring.

In die Hervormde Kerk is die erediens en die verkondiging nog altyd baie belangrik. God werk immers deur sy Woord. Daar waar sy Woord onverkort verkondig word, lei Hy self deur die kragtige werking van sy Gees mense tot geloof. Deur sy Woord en Gees lei God mense daartoe om in Jesus die Lig vir die wêreld te sien, dat hulle in Hom die Verlossing en ware lewe vind. God se Woord is die lig op ons pad. God se Woord leer ons hoe ons teenoor God en ons naaste moet optree. Sonder die Woord en die werking van die Gees is daar geen egte geloof of bekering moontlik nie.

Wat maak ons met die Bybel? Is die Bybel vir ons ’n boek met allerhande vrae, ’n boek wat ons met moeite verstaan en wat ons met moeite glo? Die Here gee die Bybel aan ons om ons te troos en te bemoedig, om vir ons die pad aan te wys wat ons in ’n moeilike wêreld moet loop. Laat ons met vreugde en met geloof die Bybel lees en bely dat Jesus die Here is. Soos die digter van Psalm 1, moet ons jubel oor God se Woord, moet ons daagliks ons vreugde daarin vind, dan word ons soos ’n boom wat langs waterstrome groei en op die regte tyd die regte vrugte dra. 

Gebed

Here, stuur u Lig en u Waarheid, u Woord en u Gees, en lei ons tot geloof en diensbaarheid.

Gesang 258: 1

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

20 Julie – Egte geloof

Jesaja 1: 10-20

Die mense van Jerusalem het baie moeite gedoen om hul godsdienstige verpligtinge na te kom. Hulle het gereeld na die tempel gegaan, die voorgeskrewe offers gebring en die godsdienstige feeste onderhou. Ten spyte van al hierdie godsdienstigheid, lees ons in Jesaja 1 dat die profeet ’n verskriklike boodskap aan die mense van Jerusalem verkondig. Jesaja kondig God se oordeel oor die Israeliete aan, omdat hulle die liefde vir God losgekoppel het van die liefde vir die naaste. 

Die Here stel nie belang in Jerusalem se offers en gebede nie, omdat hulle in vyandskap met die mense rondom hulle leef. Mense is goedsmoeds vermoor, vertrap en beroof. Die regstelsel was ’n klug, want onskuldiges is vervolg en kriminele het weggekom met moord. Jesaja roep die mense tot bekering, met ’n belofte: Al was julle skarlakenrooi van sonde, julle sal wit word soos sneeu (vers 18). Die mense van Jerusalem was skynheilig. Hulle het die godsdienstige voorskrifte nagekom, maar dit was net uiterlike godsdiens. Hulle het gedink dat as jy die eerste vier gebooie wat oor God handel gehoorsaam, jy die laaste ses, wat oor die medemens handel, maar kan ignoreer. Hulle het God gedien, maar hul medemens vertrap. 

Dit is ’n gedagte wat dikwels in die Nuwe Testament herhaal word. Jakobus 2: 14 sê: Wat help dit jy beweer dat jy (in God) glo, maar jou dade bevestig dit nie? Ook Johannes leer ons dat jy nie kan beweer dat jy God liefhet, maar jy haat jou broer nie. Die liefde vir God en vir die naaste is keerkante van dieselfde muntstuk. Die een bestaan nie sonder die ander nie. Dit is wat Jesus ons geleer het met die Groot Gebod. 

Dit gebeur steeds dat mense wat oënskynlik baie godsdienstig is, in vyandskap met hul medemens leef.  Inteendeel, dikwels word mense se godsdienstige idees juis die rede waarom hulle ander mense benadeel of haat. Daarvan is die bomontploffings by kerke, moskees en sinagoges ’n skrikwekkende getuienis.

Egte geloof word sigbaar in egte liefde vir God én jou naaste.

Prof Wim Dreyer, Universiteit van Pretoria

19 Julie – Ons kinders in die koninkryk

Lukas 18: 15-17

Een van die grootste foute wat ons in die hedendaagse gejaagde wêreld kan maak, is om nie genoeg tyd en aandag aan kinders te gee nie. Ons kinders en kleinkinders is nie net ons toekoms nie, hulle is nou reeds ’n kerndeel van ons hede.

In hierdie gedeelte het die Here werklik tyd gemaak vir die kinders. Hy het die kinders nader geroep, selfs nadat die dissipels hulle weggewys het. Kinders is so belangrik vir die Here dat Hy van volwassenes verwag om die koninkryk van God te ontvang soos ’n kind. Nie uit verdienste nie, maar alleen uit genade. Wanneer kinders grootword en die volwasse lewe betree, hoop ons dat hulle reeds ’n verhouding met die Here sal hê. Dit kan slegs gebeur as ons die kinders van die Here leer. Daarom is kategese, Sondagskool en huisgodsdiens belangrik.

Lukas noem dat die mense die kinders na die Here geneem het. Kinders moet na die Here geneem word. Hulle is welkom by die Here. Daar is in die koninkryk van God ook plek vir kinders. Ons het die voorreg om ouers, grootouers, mentors en vriende van kinders te wees. Ons is geseënd om deel uit te maak van hul lewens. Ons mag nie hierdie seëning as vanselfsprekend aanvaar nie. Ons behoort dit te koester en te vertroetel. Ons behoort ons kinders na die Here toe te neem, net soos die mense hul kinders na die Here toe geneem het, selfs wanneer daar struikelblokke in die pad is.

Die groot vraag is of ons gaan optree soos die dissipels, en die kinders gaan weghou van die Here af, en of ons gaan optree soos wat die Here opgetree het, en tyd maak vir die kinders.  

Gebed

Here, help ons om ons kinders belangrik te ag, soos wat U hulle belangrik geag het. Help ons om ons kinders op te voed in u Naam en om hulle van U te leer. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

18 Julie – Ons rol in die koninkryk van God

Kolossense 3: 12-17

As mense het ons dikwels die uitdaging om onsself as kosbaar te ag. Ons sukkel dalk selfs met ’n swak selfbeeld. Ons mag aan onsself vra: Wat is my rol, my taak of selfs my nut in die groter plan van die Here?

Ons vind die antwoord in die Woord van God. Vanaf Genesis regdeur tot in Openbaring gaan dit oor die verhouding tussen God en mens. Ons is belangrik vir God. Ons is so kosbaar vir God dat Hy sy Seun stuur om in ons plek te sterf sodat ons in die koninkryk van God mag lewe. U is kosbaar vir God. U het ’n spesiale plek in God se koninkryk. U is ’n kind van God en u Vader is lief vir u.

Omdat ons deel van die koninkryk van God is, het ons sekere opdragte. Ons eerste en grootste opdrag is om in ’n verhouding met ons Skepper te staan. Die verhouding tussen God en mens is bedoel om ’n heilige en veilige verhouding te wees. ’n Verhouding gebou op geloof en liefde.

Ons tweede en moeilikste opdrag is om ander te lei tot ’n verhouding met die Here. Dit is ’n groot voorreg om aan ander die liefde van God mee te deel. Hierdie is die opdragte soos saamgevat in die opsomming van die wet waarvan ons lees in Markus 12: 28-31. Ek mag my plek in die koninkryk van God inneem. Die Here gee aan ons geleentheid en plek in sy koninkryk. Daarom kan ons aan ander dieselfde uitnodiging bring. God is lief vir die mense in sy koninkryk, maar Hy nooi ook ander om deel te word van sy koninkryk en dieselfde liefde te ervaar.

Gebed

Here, help my om my plek in u koninkryk te vind sodat ek tot eer en verheerliking van U mag leef, en my beste kan probeer om in u koninkryk te dien. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

17 Julie – Die kerk as verteenwoordiger

Matteus 5: 13-16

Die Here het die mens geskep om sy verteenwoordiger in die wêreld te wees. Die Here het Abraham gekies om sy verteenwoordiger tussen al die ander nasies te wees. Die Here het Moses gekies om sy verteenwoordiger teenoor die farao en die Egiptenaars te wees. Jesus het die Vader verteenwoordig tydens sy aardse leeftyd, en die kerk is die verteenwoordiger van God totdat die Here weer kom.

Die kerk het die taak en opdrag om die wil van God uit te voer in die wêreld. Die kerk is die sout van die aarde en die lig vir die wêreld. Die kerk is vandag reeds die verteenwoordiger van die koninkryk van God. Daarom die taak om die sout te wees wat geur en smaak aan die wêreld gee. Die kerk gee inderwaarheid slegs ’n voorsmakie van hoe die koninkryk van God is. Net genoeg om mense aan te moedig om deel van God se kinders en deel van God se koninkryk te wil wees.

Daarom het die kerk nie ’n ligtelike taak nie, nie ’n geringe taak nie. Ons is die lede van die kerk. Ons elkeen is ook deel van hierdie taak en opdrag om selfs in die donkerste tye ’n flikkering van lig te wees. Ons is die lede wat die kerk moet opbou. Ons het die verantwoordelikheid om hierdie geloofsgemeenskap te dien en uit te brei tot eer en verheerliking van God. Ons is die kerk van die Here, en as kerk moet ons besig wees om God te verteenwoordig deur sout en lig te wees. 

Gebed

Here, help u kerk om u wil uit te leef in die wêreld. Help ons om u verteenwoordigers te wees. Seën asseblief u kerk en gee dat ons altyd getrou aan die waarheid sal bly.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

16 Julie – Christus vestig sy koninkryk

Johannes 18: 33-37

Met die koms van Christus word God se koninkryk op die aarde bevestig. Die voorspelling van Jesus se geboorte asook sy geboorte as sodanig, verseker ons dat God se koninkryk nie ver van ons is nie. Soos wat die Here vir Moses stuur om sy volk uit Egipte te lei, so stuur God die Vader die Seun om sy kinders uit die mag van sonde te red. Dit is nie meer net een volk wat God se kinders is nie – elkeen wat glo in Jesus Christus, vorm nou deel van die koninkryk van God. Die lewe van Jesus is die teken dat niemand wat in Hom glo, uitgesluit word van God se koninkryk nie.

Die dade en optrede van Jesus wys vir ons dat ons Koning omgee. Ons God gee om vir elkeen van sy kinders. Elke sieke wat Hy genees het, kon getuig van die liefde van die Here. Die woorde van Jesus is die woorde van ’n Koning. Wanneer Hy praat, luister die volk, hulle verlustig hulle in sy woorde en sy leer. Die lyding en kruisiging van Jesus maak dit vir ons as gelowiges moontlik om deel te mag vorm van God se koninkryk. 

Die opstanding van Jesus verseker ons dat ons Koning leef. Die Here het opgestaan. Ons dien die lewende Koning. Christus se hele aardse lewe verkondig die koninkryk van God en die gemeenskap waarin ons as gelowiges in God se koninkryk mag deel. Ons Koning het nie na die aarde gekom om op ’n troon te kom sit nie. Ons Koning het na die aarde gekom om aan ’n kruis te sterf. Sy koningskap sal ewig duur.

Gebed

Here, dankie dat U na die aarde gekom het. Dankie dat U u koninkryk bevestig en ons deel maak daarvan. Wees saam met ons waar ons u koninkryk verder moet uitleef in hierdie wêreld. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

15 Julie – ’n Land vir sy volk

Eksodus 3: 1-10

Die verbond wat die Here met Abram gesluit het, word vervul. In Eksodus lees ons van God se volk. Die Here is besitlik oor sy volk. So is God besitlik oor almal wat aan Hom behoort. Die Israeliete is nie maar net ’n volk nie. Hulle is God se kinders. Ons het vandag die voorreg om deel te wees van God se kinders. God voel net so passievol oor ons as wat Hy oor die volk van Israel gevoel het. Deur Jesus Christus word elke gelowige ’n kind van God, al is ons nie Israeliete nie. 

Die Here roep Moses om sy volk uit die slawerny van Egipte te lei, na die land wat die Here vir hulle bestem het. Hy het alles haarfyn beplan. God se volk kry die belofte van hul eie tuiste. So het ons ook die belofte van ’n land, ’n tuiste. Die Here belowe ons in Johannes 14: 3 dat Hy gaan om vir ons plek gereed te maak in die koninkryk van sy Vader.

Ons moet soos Moses en die volk van Israel bereid wees om deur die woestyn van hierdie lewe te trek om ons finale bestemming te bereik. Ons is Koningskinders wat op pad is na die huis van ons Vader. Voel u dikwels vasgevang in slawerny? Voel u vasgevang in u dag-tot-dag-lewe? Dalk voel u selfs soos ’n slaaf. As kinders van God is ons vry. Daar is ’n land vir ons. Daar is vir ons vryheid in Christus. God vergeet nooit sy verbond nie, en ons is deel van sy verbond. Hy is ons Skepper en ons Koning, en Hy berei ’n plek vir ons voor.

Gebed

Here, help my om vas te hou aan u beloftes. Al kan ek nie nou sien waarheen ek op pad is nie, help my om vas te glo in my finale bestemming. Gee my die moed om elke dag aan te hou stap. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

14 Julie – ’n Verbond word gesluit

Genesis 17: 1-8

’n Koning regeer oor ’n land en sy mense. Die Here, ons Koning, is Koning oor elke mens wat Hom in sy hart aanneem. Daar is geen einde aan die koningskap van die Here nie. Daar is geen land, volk, taal of nasie wat uitgesluit is van sy verbond nie.

Die Here kan met enige persoon vanuit enige agtergrond in ’n verhouding tree. Ons lees in Genesis 17 van die verbond wat die Here met Abram sluit. Abram wat in hierdie tyd kinderloos was, kry die belofte dat hy ’n groot nasie sal word. Hy sal die vader van ’n menigte wees, en die Here sal die God en Koning vir hulle wees. Die verbond is nie net met Abram nie, maar deur Jesus Christus met elke persoon wat glo.

Die gebeure waarvan ons in Genesis 17 lees, bevestig dat God ’n uitgestrekte hand na die mens reik. God se hand is vandag steeds uitgestrek na ons. God het geskep en God het gekies om in ’n verhouding met ons as mense te staan, selfs na die sondeval. Die Here gee aan ons die geleentheid om in ’n besondere verhouding met Hom te tree. Al wat nodig is van ons, is geloof in Jesus Christus.

Soos wat Abram se naam verander word na Abraham, word ons name ook verander. Ons kry die naam Kind van God. Ons is deur geloof kinders van God. Ons het die voorreg om deel van die verbond tussen God en Abram te wees. Ons het die voorreg om ons kindskap op hierdie aarde uit te leef en om ook ander uit te nooi om deel te word van God se Koningskinders. Voel u vandag soos ’n Koningskind? Onthou, dit is wat u is.

Gebed

Here, dankie dat U ook my gekies het. Dankie dat U ’n verbond met my sluit en my ook u kind noem. Help my ook om ander uit te nooi om u kinders te wees. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

13 Julie – Die Koning skep

Genesis 1: 1-31

Die Koning van die heelal skep. Die Skepper spreek en die heelal kom tot stand. Daarom weet ons dat die Skepper ons Koning is. Dit is nie net goed genoeg dat die Here skep nie. Hy skep alles goed. As ons kyk na verse 4, 10, 12, 18, 21, 25 en 31, sien ons dat die Here telkens terugkyk oor dit wat geskep is en dat dit beoordeel word. Die Here beoordeel sy skeppingswerk en sê dat dit goed is.

Ons weet hieruit dat alles in die skepping goed geskape is. Wanneer die Here die mens skep, gaan Hy ’n tree verder. Die mens word nie net goed geskep nie. Die mens word beter as alles anders geskep. Die mens word volgens verse 26 en 27 as verteenwoordiger van God en na die beeld van God geskep.

Hoe asemrowend is dit nie om te dink dat u en ek na die beeld van God geskep is! Ons is God se verteenwoordigers op hierdie aarde. Ons Skepper het ’n besondere verhouding met ons. God het van die eerste oomblikke af meer moeite met die mens gedoen, meer aan ons gegee as aan die res van die skepping. Die mens staan in ’n spesiale verhouding tot God.

In die Koninkrykstyd behoort ons aandag te gee aan ons verhouding met ons Koning en Skepper. Ons moet weet dat ons sy verteenwoordigers op die aarde is totdat Hy weer kom. Dit beteken ons het die verantwoordelikheid om so te leef dat ander mense ook ’n verhouding met hul Skepper sal wil beleef.

Gebed

Here, dankie dat ek as ’n eenvoudige mens na u glansryke beeld geskep is. Dankie dat ek u verteenwoordiger op aarde mag wees. Here, gee my u liefde sodat ek u goeie verteenwoordiger mag wees. Amen.

Ds Michael Müller, Klerksdorp-Wilkoppies

12 Julie – Bly nederig en volhard in die geloof

1 Petrus 5: 5-11

Die hele 1 Petrus handel oor die lewe van die gelowiges in situasies van beproewing en lyding. Dit is belangrik dat hulle lyding reg verstaan en nie daardeur hoop verloor en van die geloof afvallig word nie.  Hierdie hoofstuk wil verder gaan deur hulle aan te spoor tot ’n positiewe lewenshouding wat ’n bydrae maak in die samelewing waarvan hulle deel is.

Die basis vir ’n positiewe lewenshouding is om te weet dat die gemeente van die Here elke dag leef vanuit die kragtige hand van die lewende God. Dié wat leef uit die hand van God, word dan opgeroep om te leef vir mekaar deur mekaar te dien in nederigheid. Om te leef met nederigheid, is vir ons in ons tyd ’n baie moeilike saak, aangesien ons sterk daarop ingestel is om onsself te handhaaf en na ons eie belange om te sien. Wanneer die lewenshouding van nederige diens nagejaag word, verseker 1 Petrus die gemeente dat hulle kan leef met die sekerheid dat God hulle in genade sal aansien. Die teendeel is egter waar wanneer ’n lewenshouding van hoogmoed gevolg word, want hy stel dit baie duidelik dat die Here die hoogmoediges sal weerstaan.

Die kragtige hand van God wat deur sy genade aktief werksaam is in ons lewe, sluit vir ons die toekoms oop. Ons lewenskoers word nie bepaal deur die aanslae van buite nie, maar deur die bewarende hand van God. Hierdie genade en sorg van God beweeg ons ook om mekaar met sorg te dra en mekaar te dien in liefde.

Om vanuit die versekering van God se genade en sorg te leef, is dit nodig dat ons sal volhard in die geloof. Ons lewe van hoop en diens in hierdie wêreld, word gesien as ons geloofsbelydenis dat Christus deel is van ons lewe. Kom ons leef hierdie nuwe dag voluit in die geloof dat God sorg, maar kom ons gebruik ook ons geleenthede en gawes om ander te versorg en te dien.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

11 Julie – Volhard deur die Gees

1 Petrus 4: 12-16

Die basiese lewensituasie van die Christene in Klein-Asië was glad nie ideaal nie – hulle was blootgestel aan vervolging en lyding. Veral die nie-Jode wat Christene geword het, het baie swaar gekry omdat hulle nie soos die Joodse Christene lyding en vervolging geken het nie. 1 Petrus wil hulle bemoedig in hierdie omstandighede deur hulle te verseker dat hulle nie alleen is nie.

Die feit dat Christene in hierdie lewe blootgestel sal wees aan lyding en beproewing ten spyte van hul geloof en dikwels as gevolg van hul geloof, moet hulle nie afskrik nie. Jesus het self gesê: As iemand agter My aan wil kom, moet hy homself verloën, sy kruis opneem en My volg (Matt 16: 24).

Die gedeelte wil die gelowiges begelei om anders oor lyding en beproewing te dink. Daarom kry hulle die oproep om bly te wees as dit gebeur, want dit dui op hul verbondenheid met Christus. Indien hulle ly omdat hulle die wil van die Here doen, kan hulle ook weet dat hulle deel het aan die wederkoms van Christus en aan sy heerlikheid. In vers 14 word die gelowiges selfs geseëndes genoem, omdat hulle ter wille van Christus lyding en beproewing verduur. Hulle beleef die seën van die Here wanneer die Gees van heerlikheid en die Gees van God op hulle bly. Dit gee hulle krag om, in alle omstandighede, God te verheerlik met hul lewe.

Vandag staan ons as gelowiges voor dieselfde werklikheid van lyding wat ons dikwels moet verduur as gevolg van ons geloof. Die Woord van die Here vra dat ons altyd daarna sal streef om die wil van die Here te doen, en dit bring ons in konflik met hoe die samelewing dinge doen. Om die naam Christen te dra, beteken dat ons altyd sal onthou dat ons tot eer en verheerliking van God moet leef, en daarom moet ons kompromieloos doen wat reg is. Die enigste manier om dit reg te kry, is om ons deur die Gees van God te laat lei in ons daaglikse lewe.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

10 Julie – Dien met wat jy het

1 Petrus 4: 7-11

Die gelowiges wat verspreid gewoon het in die noordelike streke van Klein-Asië, word bemoedig met die oproep om nie maar net te oorleef nie, maar om met oorgawe te leef. Hulle word herinner aan die belofte van Jesus se wederkoms, sodat dit hulle aanspoor tot ’n lewe van gehoorsaamheid en diens aan God. Die tyd wat hulle het, is tyd wat gebruik moet word om positief te leef en met oorgawe elke geleentheid te gebruik om die Here te dien.

Ons teks roep die gemeente op om in alle omstandighede selfbeheers en nugter te wees, want alleen dan sal die gelowiges in staat wees om helder te dink. Die geleenthede wat ons het, in die omstandighede waarin ons ons bevind, moet deeglik en biddend oorweeg word. Ons moet met die gesindheid leef dat alles wat ons doen vanuit ’n hartlike liefde vir mekaar gedryf moet word.

Hierdie roeping tot diens word wyer verstaan as net die mense om ons wat ons bekendes is. Dit is in die gedeelte duidelik dat almal wat op ons pad kom, hierby ingesluit is, daarom kry ons die oproep tot gasvryheid. Ons harte, hande en deure moet altyd oop wees vir alle mense. Ons kan nie besluit wie geregtig is op ons diens, liefde en gasvryheid nie.

Hierdie opdragte wat ons in die gedeelte kry, vra dat elkeen van ons ernstig selfondersoek sal doen en sal kyk na die ingesteldheid waarmee ons lewe. In ons situasie in Suid-Afrika vandag is ons baie ingestel op oorlewing en eiebelang. Ons gemeentes is ook in ’n oorlewingstryd gewikkel en kan dikwels dan ook nie verder sien as ons eie nood en krisisse nie.

Ons sal tyd moet maak om met selfbeheersing en nugterheid te dink oor ons roeping as kerk, maar ook oor waar ek as gelowige staan in die groot taak. Ons sal elke dag ernstig moet bid om ons omstandighede te verstaan en ook te verstaan wat ons roeping is. Dan alleen sal ons die Here kan dien met die gawes wat aan ons gegee is.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

9 Julie – Doen altyd goed

1 Petrus 3: 13-17

Die gelowiges vir wie hier geskryf word, is aan vervolging en lyding blootgestel en hulle sit met ernstige vrae. In die vorige gedeelte het hulle die opdrag gekry om met die regte gesindheid in hul menseverhoudings te leef. ’n Opdrag wat baie moeilik is as jy en jou mense lyding ervaar en onreg beleef. Boonop bestaan die verwagting dat dinge nog erger gaan word.

Die vraag wat in hulle leef, is hoe ’n mens hoop en selfs geloof behou as dit so gaan. Hulle worstel met die onsekerheid van hul tyd, en dan ook nog met die vraag oor hoe hulle moet optree as hulle lyding ervaar. 1 Petrus wil hulle hierin begelei en dring daarom by hulle aan om altyd die wil van die Here te doen. Indien ons in slegte omstandighede verkeerd sou begin optree en ons ervaar dan lyding, sou dit niks anders wees nie as die gevolg van ons verkeerde optrede. Ons word opgeroep om goed te bly doen, al ly ons en al beleef ons onreg.

Die rede hoekom dit belangrik is om reg te bly doen, is omdat kinders van God altyd in sy teenwoordigheid leef, en hul lewe moet altyd ’n getuienis daarvan wees. Die gedeelte roep om hierdie rede die gemeente op om in alle omstandighede ’n heilige eerbied vir Christus die Here te hê.

Die groot uitdaging waarvoor die geloofsgemeenskap te staan kom, is om in staat te wees om in die roeping te volhard. Ons kan baie maklik in tye van lyding ons eie oplossings soek en op ons eie krag staatmaak. Dit is belangrik dat ons sal onthou wie die Bron van ons krag en hoop is. Ons vind hoop nie in ons vermoë om lyding en onreg te ontduik nie. Ons hoop is die vertroue in Jesus Christus, dat ons selfs in lyding nie geskei kan word van sy liefde nie. Ons kry krag om te volhard in die geloof deur die leiding van die Heilige Gees wanneer ons elke dag biddend voor God buig.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

 

8 Julie – Leef met die regte gesindheid

1 Petrus 3: 8-12

Ons geloof in Jesus Christus bepaal hoe ons in verhouding met ander mense moet leef. Ons word geroep om met hoop en liefde te leef, want dikwels is dit die enigste hoop en liefde wat die wêreld om ons ervaar. Daarom is dit belangrik dat ons uit die Woord van die Here sal leer watter basiese gesindhede bepalend is vir ons lewe.

Die gedeelte wat ons gelees het, stel vyf basiese gesindhede voor. Dit is noodsaaklik vir goeie verhoudings en stel ons in staat om ons Christelike roeping uit te leef. Hierdie optrede staan in skrille kontras met ons natuurlike geneigdheid as reaksie op die kwaad en lyding van die wêreld. Die oproep uit die gedeelte is om altyd eensgesind, medelydend, liefdevol, goedhartig en nederig te wees. Ons natuurlike reaksie wanneer ons te na gekom word, is om ons kwaad met kwaad te vergeld of belediging met belediging. Petrus skryf as ons die seën van die Here wil verkry en dus sy vergifnis ons eie wil maak, dan moet ons hierdie vyf gesindhede ons eie maak in ons verhouding met ander mense.

Wanneer ons so leef, is ons lewe ’n getuienis van ons geloof en die hoop wat in ons leef. Die gesindheid waarmee ons leef, moet ook ander mense aanraak sodat hulle kan deel in die hoop en vernuwing wat Jesus Christus bring. Ons wat onder die genade van die Here leef, verstaan die seën van die Here en wil dit graag deel met die mense om ons. Die genade en seën van die Here ontsluit die toekoms vir sy kinders, maar dit is ook die boodskap van hoop wat ons moet verkondig en uitleef in die wêreld. God se hoop en vergifnis is hoop en vergifnis vir die wêreld, nie net vir sy kerk nie.

Ons land en sy mense het hierdie vyf basiese gesindhede in ons verhoudings dringend nodig as getuienis van ons geloof in die Here. Ons kan nie sonder sy hoop en seën die toekoms in nie.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

 

7 Julie – Gedra jou goed

1 Petrus 2: 11-17

Ons as Christene worstel soms met die vraag oor hoe ons moet optree in ’n wêreld wat toenemend wetteloos en dikwels vyandig word. Die etiek en die Christelike waardes waarmee ons grootgeword het, geld lankal nie meer in die samelewing nie. Die algemeenste reaksies wat ons op die omstandighede in ons land kry, is om te konformeer of te kritiseer.

Dit is alledaags om te sien hoe iemand ’n rooi verkeerslig of ’n stopteken verontagsaam, net om deur verskeie mense gevolg te word wat dieselfde doen. Ons was almal sekerlik al blootgestel aan swak dienslewering en mense se reaksie daarop. Daar is net een of twee mense nodig om gewelddadig te raak, dan ruk dit sommer gou handuit. So konformeer mense in hul optrede in reaksie op probleme van ons tyd. Ons maak ook nou so, want almal maak so.

Die ander manier van hantering is om te kritiseer. Ons is daagliks deel van gesprekke waar alles en almal wat deel is van ons lewe, gekritiseer word. Skuldiges word uitgewys en veroordeel sonder om enige positiewe bydrae te maak om die probleem op te los. Hierdie ingesteldheid eindig dikwels met die uitspraak: Ons weet nie waar alles gaan eindig nie.

Dit is nodig dat ons as Christene duidelik vir onsself sal uitmaak watter rol ons het om te speel in hierdie land. Dit is duidelik dat om te konformeer of te kritiseer geen bydrae lewer nie en geen verandering bring nie. Dit is uiters belangrik dat ons die woorde van die gedeelte wat ons gelees het ter harte sal neem. Die gedrag wat hier van gelowiges gevra word, is om ’n verskil te maak en verandering te bewerk. Die regte pad is om altyd te doen wat goed en reg is. Die eis wat aan ons gestel word, is om elke geleentheid te gebruik om God te dien, mense lief te hê en mekaar te respekteer.

Gebed

Here, lei ons in ons lewe deur u Gees om altyd met waardigheid op te tree in u diens. Amen.

Ds Adriaan Roets, Swartkop

 

6 Julie – Bly hoop al is daar beproewing

1 Petrus 1: 3-9

Ons word elke dag gekonfronteer met die werklikhede, ook die slegte nuus, van ons tyd. ’n Nuusberig wat oor die televisie uitgesaai word, word gou op die sosiale media se WhatsApp- en Twitter-platforms die gesprek van die dag. Kort voor lank weet almal daarvan en het die berig sommer ’n paar stertjies bygekry. So word die land of die wêreld se probleme ons probleme. Ons persoonlike probleme word deel van hierdie ervarings, en kort voor lank lyk die lewe vir ons donker en uitsigloos.

Hierdie ervarings laat ons smag na hoop om weer ons lewe met entoesiasme aan te pak. Ons gryp dan ook dikwels na die antwoorde en oplossings van ons tyd wat aangebied word, net om weer teleurgestel te word. Ons Skrifgedeelte praat met soekende mense soos ons en wil ’n boodskap van nuwe, lewende hoop in die harte van mense vestig te midde van hul ervarings in die lewe. Ons lewenservarings kan so maklik ’n ingesteldheid van moedeloosheid en wanhoop kweek wat ons hele lewe en toekoms kan beïnvloed.

Die enigste manier om hoop te hê, al is daar beproewings in die lewe, is om vas te hou aan die boodskap van Jesus Christus wat opgestaan het. Die opstanding van Jesus verander alles, dit gee vir ons ’n nuwe lewe en ’n lewende hoop. Vir Petrus is hierdie daad van Jesus en die impak wat dit het op die lewe van dié wat in Hom glo so groot dat dit hulle vul met ’n onverganklike hoop. Die troos is dat die Here ons wat glo, in hierdie lewe te midde van al die beproewings bewaar, met die oog op die ewige lewe.

Ons kan elke dag met hoop en vreugde aanpak, want ons behoort deur die opstanding van Christus aan die lewende God. Ons uitdaging is om na die wêreld te kyk vanuit ons geloof en die sekerhede van God se beloftes, en nie vanuit die slegte nuus van elke dag nie.

Gesang 588: 1, 3

Ds Adriaan Roets, Swartkop

 

5 Julie – Waarom moet ek die mindere wees?

Johannes 1: 29-34

Vir almal van ons is een van die moeilikste dinge om reg te kry, om die mindere te wees. Dit is so ’n wêreldse uitkyk: Ons wil die laaste sê hê, wil erkenning hê en gun nie altyd ander wat ons onsself toe-eien nie. Dit is nie as sodanig net verkeerd nie, maar dit kan so maklik ongemaklik raak en verhoudings vertroebel.

Johannes is besig om mense te doop oorkant die Jordaan in Betanië. Hy word gereken, en die Jode stuur priesters en Leviete om hom te vra wie hy is. Hulle vra of hy Elia is of die Profeet. Johannes ontken dit heftig, hy is nie die belangrike een nie. Die volgende dag sien hy Jesus aangestap kom en sonder huiwering sê hy: Dáár is die Lam van God… Al dink die mense Johannes is die belangrike een wat doop en die boodskap van die Seun van die Vader uitdra, gee hy al die eer en erkenning aan Jesus.

Dit is een van die uitstaande kenmerke van die dienaar van Jesus Christus: Geen geleentheid om van Jesus Christus te getuig word nagelaat nie. Ook al sou u en ek gereken word en deur mense raakgesien word as iemand wat gelowig lewe en die Here dien, doen ons dit tot sy eer alleen en gebruik ons elke geleentheid om te sê: Dit is vir die Here. U en my hele lewe word ’n lewe van getuienis deur woord en daad dat Jesus Christus die Koning is. Hy wat aangekondig word as die Lam van God, is die Koning op wie u en ek verlangend wag.

U, Here, is ons Koning – Een wat met mag regeer.

U onderdane lofsing en buig hul voor U neer.

Groot is u Naam en heilig, getrou is U en goed.

U, Here, is ons toevlug – die God wat ons behoed.

(Gesang 470: 1)

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

4 Julie – Waarheen jy op pad is, tel!

Genesis 37: 1-11

Die samelewing maak soms baie gewag van wie jy is en waar jy vandaan kom. Belangrikheid word daaraan gemeet en aansien word dikwels daardeur bepaal. Eintlik is dit baie belangriker om te weet waarheen jy op pad is. As jy weet waarheen jy op pad is, gaan jy daar uitkom. Eweso gaan jy, as jy nie weet waarheen jy op pad is nie, ook nie daar uitkom nie.

Josef is ’n jongman wat met sy lewe op pad is. Sy familiegeskiedenis is besonders. Hy is sy pa se gunstelingseun. Ons ken sy geskiedenis vanwaar sy pa hom na sy broers toe stuur, sy broers hom verkoop aan handelaars en Josef in Potifar se huis beland. Josef word vals beskuldig van ’n lollery met Potifar se vrou en onskuldig beland hy in die tronk. In die tronk lê Josef die skinker en bakker se drome uit, en 13 jaar later lê hy die ontstelde farao se droom uit. Josef word die eerste minister in Egipte en kan later voedsel verskaf aan sy vader en broers. Josef word 110 jaar oud, hy sterf in Egipte en word in Kanaän begrawe. Drie dinge staan uit in Josef se geskiedenis: (1) Deur alles heen behou hy perspektief. (2) Die Here stap die pad met hom. (3) Hy verbreek die negatiewe ketting van gebeure deur elke keer die positiewe, regte ding te kies, en hy hou vas aan sy droom. Hy bly instrument in die hand van God.

U en ek het ook ’n familiegeskiedenis: Ons is kinders van God. Ons is ook in ’n begunstigde posisie: uit genade uitgekies in Jesus Christus. Ons het ook ’n droom: God se plan met ons lewe en ons afwagting op die ewige heerlikheid by God.

Ek het, toe wilde storms gewoed het,

diep onder, vaste rots gevind.

Die woord wat my van ramp behoed het:

God is my Vader; ek sy kind.

My anker is dáár vasgemaak

– ek glo! – niks sal dit los laat raak.

(Gesang 501: 1)

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

3 Julie – Mý geloof werk nie!

Jesaja 58

Geloof werk nie vir my nie! Of nog ’n ietjie nader aan myself: Mý geloof werk nie! Ek lees die Bybel en ek bid en ek gaan kerk toe, maar ek het meer vrae as antwoorde en my probleme het nie oplossings nie. So gereeld hoor ek mense wat sê hoe daar uitkoms gekom het nadat hulle gebid het, of dat alles net goed gaan met hulle…

Miskien verstaan ons verkeerd, soos die mense in Jesaja se tyd! Ons lees daar in vers 3: Waarom vas ons, maar U sien dit nie, verootmoedig ons ons, maar U gee nie aandag daaraan nie? Dit klink byna asof die Here móét reageer soos ons vra, omdat ons dan die regte dinge doen! In vers 2 sê God van die volk dat hulle vra na God se wil, asof hulle wil weet wat God van hulle verwag. Die volk vra om regverdige beslissings asof hulle van God se teenwoordigheid hou. Miskien werk my geloof nie omdat ek dínk ek vra en doen soos en wat God van my verwag.

Kom ons lees weer Jesaja 58: 6 en 7: Is die vas wat Ek wil hê, nie dít nie: om dié wat onregverdig gevange gehou word, te bevry, om die juk wat op mense druk, af te haal, om verdruktes vry te maak, om elke juk te breek? Is dit nie dat jy vir dié wat honger is, van jou brood gee nie, dat jy aan die armes en die dakloses ’n blyplek gee nie, dat wanneer jy iemand sonder klere sien, jy vir hom klere gee nie, dat jy jou medemens nie aan sy lot oorlaat nie?

Die beloftes van die Here, wanneer ons só lewe, word in verse 8-14 beskryf: Die Here sal voor jou uitgaan en agter jou aankom; jy sal roep en die Here sal antwoord; die lig sal skyn waar daar duisternis is en jy sal die vreugde van die Here beleef. Die God in wie u en ek glo, bly altyd getrou!

Gesang 498: 1

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

2 Julie – Só wil die Vader hê ons moet lewe…

Matteus 7: 21-23

Sê u en ek dit net, of bedoel ons dit opreg wanneer ons sê: Here, Here? Kan die Here ons regtig aan ons woord hou wanneer ons Sondag vir Sondag ons geloof bely? Hoeveel leë beloftes maak ons in ons lewe? Teenoor onsself, teenoor ander mense, en selfs teenoor die Here?

Dit wil voorkom of die idee wat tóé geleef het, vandag nog bestaan: Geloof en getrouheid kan geskei word. Hoor hoe treffend klink die verweer: Ons het in u Naam gepreek, deur u Naam het ons bose geeste uitgedryf, en deur u Naam het ons baie wonders gedoen. Dit ís mos die regte dinge én op die regte manier gedoen! Glo maar net, jy het nie die kerk nodig nie. Ons leef al meer in ’n wêreld waar die mens ongebonde wil bly. Geen aanspreeklikheid nie en nie deel van ’n geloofsgemeenskap nie.

Sodoende kan ons ook met ontnugtering die antwoord van Jesus hoor: Ek het julle nooit geken nie. Ook ons kan ewe vroom met die dinge van die Here besig wees sonder om die Here van die dinge te ken.

Hoe lyk die lewe van ’n mens wat nie net sê Here, Here nie, maar ook die wil van God doen? Dit is ’n lewe van glo en doen wat jy glo. Dit is ’n lewe wat aan God behoort as ’n lewende en heilige offer. Hierdie mens leef ’n Geesvervulde lewe wat uitloop in ’n lewe van dankbaarheid. Dankbaar vir die verlossing in en deur Jesus Christus wat neerslag vind in woorde en dade van lof en eer aan God. Die mens wat die wil van God doen, soek die wil van God voortdurend in gebed. Ons kan met vrymoedigheid tot God nader, want ons bid in die Naam van Jesus Christus.

Luister mooi wanneer u weer in die erediens saam met medegelowiges u geloof bely. Vra dan elke dag of u daardie belydenis uitleef.

Gesang 442: 1-2

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

1 Julie – Ons keuses het gevolge

Psalm 1

Van die begin af bestaan die lewe uit keuses! Dink maar aan Adam en Eva, Kain en Abel, Josua wat die volk voor ’n keuse stel (…kies dan vandag wie julle wil dien…). Die Nuwe Testament vertel verder oor die dissipels se keuse of hulle Jesus verlaat of volg. Voor die kruisiging vra Pilatus in Matteus 27: 17: Wie wil julle hê moet ek vir julle loslaat: Jesus Barabbas of Jesus wat Christus genoem word? Vandag nog voer mense keuses uit: om God te dien of nie te dien nie, en om die regte ding te doen of die verkeerde ding te doen. Ons elkeen kies elke dag hoe ons gaan praat, optree, antwoord en lewe.

Daarom moet ons onthou: Keuses het gevolge! Die bekende Psalm 1 is ’n beskrywing van die keuses van mense én die uiteinde van die keuse. Die Psalm se eerste reël lees Dit gaan goed met die mens… en eindig met die laaste reël …lei tot ondergang. Die Psalmdigter sê uitdruklik wat die gelowige nié moet doen nie. asook wat die gelowige wél moet doen. Die Bybel vir Almal vertaal vers 6 met dié woorde: Ja, die Here gaan saam op die pad van die mense wat reg doen, maar die pad van die mense wat verkeerd doen, bring hulle by die dood.

So roep die Here vir u en my op om opnuut ’n geloofskeuse te maak, deur die verskil te hoor tussen die lewe van die goddelose en die lewe van die gelowige. Die keuse om ’n lewe van dankbaarheid te lei deur goeie dade en om in ’n positiewe, vreugdevolle verhouding met die Here te leef. Ons kan dit doen, want Jesus se belofte in Johannes 15: 16 is vir ons elkeen waar: Julle het My nie uitgekies nie, maar Ek het julle uitgekies…

Sonder u woord, Heer, is ek raadop, ek laat my altyd daardeur lei;

wat U gebied, dit stel ek voorop; dit rig my voet, dit maak my vry. (Psalm 119: 27)

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

30 Junie – Dankie tog, my geloofsverhouding begin by God!

Johannes 15: 1-17

In Johannes 15: 16 staan nog een van die troosvolle beloftes van God: Julle het My nie uitgekies nie, maar Ek het julle uitgekies… Hierin lê die grootste troos vir elke gelowige! U en my geloofsverhouding begin by God. Ons sal waarskynlik die vroegste bevestiging daarvan vind in Genesis 1: 26: Kom Ons maak die mens as ons verteenwoordiger…

Wanneer God die inisiatief neem in die geloofsverhouding, word vraag en antwoord 1 van die Heidelbergse Kategismus nuut en vars. Wat is jou enigste troos in lewe en in sterwe? Die antwoord, met volle oorgawe: Dat ek met liggaam en siel in lewe en in sterwe nie aan myself nie, maar aan my getroue Verlosser, Jesus Christus, behoort.

Hierdie verhouding wat God met ons begin, word beantwoord wanneer u en ek die lote is aan die ware wingerdstok. Ons is lote wat in Christus bly, want sonder Christus is die lote dood en word dit bymekaargemaak en in die vuur gegooi. Ons put ons lewens- en geloofskrag uit die wingerdstok wat geanker is in die beloftes van God.

Die uitstaande kenmerk van hierdie verhouding is die liefde. God die Vader se liefde wat in Christus is, word Jesus se liefde vir die mens. Die gelowige wat in die liefde van Christus bly, ervaar die volheid van die geloofsverhouding en beleef Jesus se belofte van volkome blydskap: Hy lê sy lewe vir sy vriende af sodat hulle sy liefde in volheid kan ervaar. Die heerlike geleentheid vir die gelowige is om as dié wat deur Jesus Christus uitgekies is, uit te gaan en vrugte te dra. Lees gerus weer Galasiërs 5: 22 en meet u lewe aan u gereelde belydenis: Ek glo in God, die almagtige Vader…

Waar daar liefde is, en deernis,

waar daar liefde is, daar is God die Heer.

(Gesang 526)

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

29 Junie – Hoe slaap u en ek?

Psalm 3

Ons mense aanvaar so baie dinge gewoon as vanselfsprekend. Een daarvan is om te slaap. Na ’n dag se besig-wees, maak ons gereed vir slaaptyd, ons gaan lê en maak ons oë toe en raak aan die slaap. Soms kan ons maklik sê wat Dawid in vers 6 sê: As ek gaan lê, slaap ek goed; ek word ook weer wakker, want die Here sorg vir my. Tog is dit nie altyd so maklik nie!

Ons weet egter dat Dawid nie net voorspoed beleef het nie. Die Psalm begin en beskryf sy benoudheid, hy het so baie vyande en so baie kom in opstand teen hom. Hy word gespot: Van die Here kom daar vir hom geen hulp nie. Waarskynlik het hy maar sleg geslaap onder sulke omstandighede. Maar Dawid spreek sy vertroue uit. Die Here beskerm hom van alle kante, die Here herstel sy eer en aansien, en die Here antwoord hom wanneer hy na die Here roep. Daarom sy opregte belydenis: Hulp kom net van die Here af.

Die Here leer ons hier drie dinge:

  • Ons moet nie teen ons probleme vaskyk nie. Probleme is dikwels uitdagings! Die Here gaan dit dalk nie wegvat nie, maar Hy gaan vir seker vir ons krag gee om dit te hanteer.
  • Bring u probleme na die Here toe. Ons wil tog so graag alles self doen. Ons gee ons probleme vir die Here, maar vat dit gou weer terug.
  • Stel u vertroue in die Here. Die Here sorg vir ons in alles wat ons nodig het. Die digter sê in vers 9b: U laat dit goed gaan met u volk.

Moenie dat u sorge u laat wakker lê nie. ’n Slegte nagrus gaan dinge net vererger. Kom ons leef in die vertroue dat God ons ook aan alle kante beskerm. Die Here wil dat ons soos en saam met die Psalmdigter kan sê: As ek gaan lê, slaap ek goed; ek word ook weer wakker, want die Here sorg vir my. 

Gesang 555: 1-3

Ds Leon Geel, Grimbeekpark

28 Junie – Die verhaal van ’n nuwe hemel en ’n nuwe aarde…

Openbaring 21: 1-5, 10

Die verhaal van God en sy mense begin in ’n tuin as die mens se woonplek (Gen  2). Hier, in die laaste boek van die Bybel, daal ’n nuwe stad van God uit die hemel af as toekomstige en volmaakte blyplek vir die mensdom (Op 21: 9 – 22: 5). God besoek Adam in die tuin (Gen 3: 8), maar in Openbaring 21: 3 woon God op die nuwe aarde by mense. Hierdie aarde word vernuwe, en die gelowiges sal in die teenwoordigheid van God leef, dit is hemel op aarde. Selfs die see as die simboliese skeiding tussen God en mense sal verdwyn.

Die boek Openbaring is nie maar voorspellings oor die eindtyd nie. In simboliese taal bring dit troos en hoop vir daardie gelowiges midde-in hul stryd. Dit vertel die verhaal van die stryd tussen die heerskappy van wêreldse instellings en magte (die keiser van Rome) en die heerskappy van Christus, die hemelse Koning. Dit is die verhaal waar die goeie die bose oorwin, die verhaal van ’n nuwe skepping. Die boek Openbaring handel daarom nie net oor die dinge van die eindtyd, van ’n bestaan in die hiernamaals nie. Nee, dit gaan hier ook om die hiernoumaals, oor die eintlike dinge.

Die Bybelse verhaal van God en sy mense is ’n verhaal van die troue liefde, genade en sorg van die Verbondsgod vir sy kinders in hul lewensomstandighede. In beelde en simboliese taal word ’n boodskap van hoop en troos aan die vroeë Christene in hul vervolging gebring. Saam met hulle word ook ons verseker dat God ons lewensverhaal in sy hand hou en ons in alle omstandighede sal bewaar en versorg. Saam sal ons uiteindelik by die bruilofsmaal van God aansit en die nuwe hemel en aarde bewoon.

Elkeen wat Jesus Christus as Heer bely, bly deel van hierdie verhaal van God en sy mense. Hierdie verhaal hou nie hier op nie, dit moet steeds verder geleef en vertel word. Dit moet ons getuienis in hierdie wêreld wees.

Ds Japie Coetzee, Emeritus

27 Junie – Die verhaal van Jesus van Nasaret

Markus 16: 1-8

Die verhaal van Jesus kan in ’n enkele sin saamgevat word: Julle soek Jesus van Nasaret, wat gekruisig is. Hy is uit die dood opgewek. Hy is nie hier nie (Mark 16: 6). Deur die lens van die Christelike geloof ontdek jy dat die verhale van die groot gebeure in die lewe van ou Israel uitloop op die verhaal van Jesus. Die geloofsbetekenis van die Ou Testament lê nie in sogenaamde voorspellings aangaande Jesus as die lank verwagte Messias of kneg van die Here nie. Ons ontdek eerder hoe God se verbondsbeloftes aan sy volk op ’n besondere wyse (op)nuut waar word in Jesus van Nasaret, die opgestane Heer. In hierdie paar woorde ontmoet ons, by wyse van spreke, die Jesus van Vrydag en die Jesus van Sondag, en só word ons eie lewensverhaal deel van die groot verhaal van God se liefde en genade.

Die Jesus van Vrydag, die mens uit Nasaret, sterf aan ’n kruis vanweë sy passie vir die saak van die koninkryk van God wat Hy verkondig en leef. In sy gehoorsaamheid aan die koninkryk van God, spreek Hy nie net die Romeinse owerheid aan nie, maar ook die godsdiensleiers wat die wêreldse owerheid ten dienste is. Hy roep sy volgelinge op om saam met Hom die pad van lyding, sterwe en opstanding tot ’n nuwe lewe te loop. Sy kruisiging, volgens die Romeinse owerheid die straf vir iemand wat die staat ondermyn, is ook die straf volgens die godsdiensleiers, omdat Hy Homself die Seun van God sou noem.

Sy sterwe is ten diepste ’n bevryding uit die mag van sonde vir elkeen wat in Hom glo. Dit word bevestig deur sy opstanding uit die dood wat verkondig dat God Hom Here en Christus gemaak het (Mark 15: 39 en Hand 2: 36). Die Jesus van Sondag is die lewende Here, die Verlosser. Hy het Homself opgeoffer vir die saak van die koninkryk van God en God se mense, vir my en jou! Hy verlos ons uit die slawerny van sonde en die ballingskap van vervreemding. 

Ds Japie Coetzee, Emeritus

26 Junie – Die verhaal van die offerdiens

Hebreërs 4: 14 – 5: 10

Die verhaal van die offerdiens in die lewe van ou Israel kan nie gekoppel word aan ’n historiese gebeurtenis nie. Dit is eerder die verhaal van godsdienstige instellings, naamlik die tempel, die priesterdom en die offerdiens. (Sien die agtergrondinligting tot die boek Levitikus in die NAV.) Hierdie godsdienstige praktyk vertel nie ’n verhaal van bevryding uit slawerny of terugkeer uit ballingskap nie. Dit is eerder ’n verhaal van sonde, skuld, offer en vergifnis: In hul menswees is hulle sondaars voor God wat God se wet verbreek en daarom skuldig staan voor God as Wetgewer en Regter. Hierdie verhale vertel ook hoe die mens se saak met God reggestel word deur die offer wat die priester namens die Joodse gelowige bring. Die taal van hierdie verhale word gekenmerk deur woorde soos reiniging, afwassing en versoening.  Die verhale is egter ingebed in die verhaal van die liefde en genade van die Verbondsgod wat telkens self weer die mens en die volk herstel.

Volgens die liturgiese voorskrifte wat daarvoor bestaan, gaan dit in die verskillende offerpraktyke nie om die offerdaad as sodanig nie, maar om die hartsgesindheid van die een wat die offer aanbied, hetsy volgens voorskrifte of as ’n vrywillige offer. Die offerdiens wil berou, danksegging, aanbidding, nederige oorgawe en toewyding aan God bevorder.

Die Nuwe-Testamentiese gelowiges getuig dat hulle die kenbetekenis en die boodskap van Jesus se lewenswerk, sy sterwe en opstanding, as ’n offer ter versoening van die sonde van die mense verstaan (Heb 5: 1-3). Dit is net genade. Die offer van Jesus Christus maak die offerpraktyk van ou Israel oorbodig. Jesus se offerdaad bevry ons van die mag van sonde en vervreemding van God.

Die apostel Paulus help ons verder om te verstaan dat Jesus Christus se opoffering van sy lewe ons oproep om opofferend te leef: …op grond van die barmhartigheid van God roep ek julle dus nou op om julle liggame as ’n lewende, heilige en aanneemlike offer vir God aan te bied. Dit is sinvolle godsdiens (Rom 12: 1, NDV).

Ds Japie Coetzee, Emeritus

25 Junie – Die verhaal van die ballingskap en terugkeer

Jesaja 40: 1-5 en 58: 1-12

Soos die uittogverhaal, is die verhaal van Israel se ballingskap en terugkeer na hul land ’n historiese gebeurtenis met besondere betekenis. Die ballingskaptyd begin in 587 vC met die oorname deur die Babiloniërs en die verwoesting van die tempel. Vir ongeveer 50 jaar leef die weggevoerdes as bannelinge in ’n vreemde land, ver van Jerusalem en ver van die tempel wat vir hulle simbolies is van God se teenwoordigheid. Hier beleef hulle lyding, moedeloosheid en hooploosheid. Skrifgedeeltes soos Psalm 137, Jesaja 40 tot 55, en die boek Klaagliedere vertel aangrypende verhale van hul ervarings en omstandighede. Met die bewindsoorname  deur die Perse in 539 vC word hulle toegelaat om na hul land terug te keer.

Maar helaas, terug in hul vaderland is die omstandighede eens so erg en die teleurstelling groot. Die tempel is steeds verwoes en die lewensomstandighede uitsigloos. Hulle verwyt God dat God nie na hulle luister nie, en dit terwyl hulle al hul godsdienstige pligte nakom.

Die belewing van die ballingskap en terugkeer het egter ’n vormende invloed op hul lewe en godsdiens gehad. Dit het so diep ingesny in hul menswees dat dit besondere  betekenis gee aan hul verhouding met God. Dit gaan oor meer as net die belewing van ’n historiese gebeurtenis, en daarom die vraag: Wat is ’n lewe in ballingskap? ’n Lewe in ballingskap is om verwydering te beleef van dit wat aan jou geborgenheid gee – jou mense, noodsaaklike lewensmiddele en gesondheid, ja, die gevoel van verwydering van God. Dit lei tot moed verloor, hooploosheid, depressie, angs en twyfel. Dan maak niks meer sin nie.

Soos die ballinge in die vreemde, sal ons moet leer om aan God se beloftes vas te hou: Die uitkoms is hier! Die Here self maak vir ons ’n pad na herstel en heling uit die ballingskap van ons omstandighede (Jes 40: 1-5). Ons is steeds verbondskinders! Soos die teruggekeerde ballinge, sal ons ook moet leer dat God van ons egte verootmoediging vra – liefde vir God en ons naaste in navolging van Jesus (Jes 58: 1-2).

Ds Japie Coetzee, Emeritus

24 Junie – Die verhaal van die uittog uit Egipte

Deuteronomium 26: 1-11 (en 6: 21-23)

Die verhaal van die uittog uit Egipte is vir Israel sekerlik die belangrikste verhaal wat van geslag tot geslag oorvertel word. Daar is nie duidelikheid oor die presiese historiese feite van hoe dit alles gebeur het nie – die tien plae, die pasgamaaltyd en die gebeure die nag van die uittog, die deurtog deur die see, die jare van ontberinge gedurende die moeisame reis deur die woestyn… Die betekenis van hierdie verhale van Israel lê nie soseer in historiese juistheid nie, maar in die betekenis van die gebeure vir Israel in hul menswees en hul verhouding met God.

Die gebeure, soos oorvertel, ontbloot die politieke onderdrukking en ekonomiese uitbuiting wat hulle as slawe van die farao ervaar, terwyl die vertelling dit binne ’n godsdienstige konteks plaas. Hierdie primêre verhaal  van Israel is eintlik die verhaal van die begin van die geboorte van Israel as volk, ’n volk wat leef in die stryd tussen die heerskappy van die farao en die heerskappy van God. So is dit tot vandag die verhaal van die stryd tussen die mag van verslawende menslike instellings in die samelewing en die vrymakende wil van God, tussen  die wêreldse koninkryk en die koninkryk van God. Soos ons later sal sien, is dit presies die stryd wat Jesus gevoer het toe Hy die koninkryk van God verkondig en geleef het.

Die verhaal van die uittog is dus die verhaal van verlossing uit slawerny in die wydste vorm daarvan. Die genadige en liefdevolle God verbind Hom juis gedurende hierdie reis met hulle by Sinai deur die verbond opnuut te bevestig – hulle is God se eiendom, ’n nasie afgesonder vir God (Eks 19: 3-7).

Hierdie verhaal is nie net ’n verhaal met betrekking tot die lewe van ou Israel nie. Dit is ook ons verhaal van bevryding van verslawing, wat dit ook al mag wees. Dit is nie net ’n verhaal van die verlede nie, maar ’n verhaal van nou, van ons verslawende lewensomstandighede en God se bevrydende genade deur Jesus ons Here.

Ds Japie Coetzee, Emeritus

23 Junie – Die verhale van die skepping

Genesis 1 en 2

Die eerste 11 hoofstukke van die boek Genesis word beskou as ’n inleiding tot die res van die boek, eintlik tot die hele Bybel. Die twee skeppingsverhale aan die begin speel ’n belangrike rol in Israel se geloofslewe.

Van die skeppingswerk van God word gesê dat dit goed was. Die res van die hoofstukke vertel egter verhale van die mense se ongehoorsaamheid en eie-ek-optrede. Dit skaad hul verhouding met God, maar telkens breek God se genade vir hulle weer deur. Dit loop uit op die begin van ’n nuwe verhaal as God met Abram (hoofstuk 12) ’n verbond sluit.

Die verhaal van hoofstuk 1 dateer uit ongeveer 500 jaar voor Christus toe Israel in Babilonië in ballingskap verkeer as gevolg van hul ongehoorsaamheid aan God. (Lees hoe Ps 137 hul hartseer verwoord.) Hulle word gekonfronteer met die baie ouer skeppingsverhale van die vreemde godsdienste wat verkondig dat die skepping die daad van die vreemde gode is. Verder word dit ook van hulle verwag om as oorwonne volk die vreemde gode van die oorwinnaar te aanbid. Maar dan die kragtige getuienis van hul geloof in God: Die Here ons God is die skepper van hemel en aarde! Die verhaal loop uit op die sabbatdag wat nie afgesluit word met die woorde dit was aand en dit was môre nie. Die mens aan wie God ’n besondere plek in sy skepping gee, leef vanuit die verbondsgenade van God. Die skepping as liefdesdaad van God, vertel die verhaal van God se genade wat dwarsdeur Israel se geskiedenis loop en deur die genadeverbond aan hulle bevestig word – die Here is hul God, hulle is sy kinders!

Ook die nog ouer skeppingsverhaal van Genesis 2 bevestig God se genade aan die begrensde mens (lees weer Ps 8: 6, 7) – God maak hom medeverantwoordelik vir die skepping en deurbreek sy eensaamheid (Gen 2: 18). Dit is ook ons troosverhaal! Jou doop is die teken dat jy in Jesus Christus deel het aan die genadeverbond en God se kind is. 

Ds Japie Coetzee, Emeritus

22 Junie – Verhale van God en God se mense

Psalm 8

Die Bybel is ’n biblioteek van boeke wat, elkeen volgens sy eie aard, die verhale van God en God se mense vertel. Die Bybel is nie ’n geskiedenis- of wetenskaplike handboek nie. Dit is die getuienis van gelowige mense wat die ervaring van hul verhouding met God met ons deel – verhale van lank gelede, van mense wie se verstaan van die werklikheid en hul manier van lewe ver van ons verwyder is.

Deur die werk van die Heilige Gees leef hierdie mense in ’n geloofsverhouding met God. As ons hul verhale lees met die verwagting dat die Gees van God ook so in ons sal werk, hoor ons God se stem in ons lewe. Daarom sing ons: T’rug tot in die grys verlede bou Gods woord vir ons ’n brug; oor die troebel van die hede open dit ’n toekomsvlug … Deur sy Gees laat God … ook in ons sy woorde lewe (Ges 255).

Só word ons eie lewensverhaal deel van die groot verhaal van God se besig wees met mense! Soos die digter van Psalm 8, staan ons ook verwonderd voor die groot God en word ons deel van ’n geloofsverhouding met God. Die digter deel met ons sy ervaring van God as hy die grootheid van God se skepping aanskou. Hy kan nie anders nie as om in verwondering uit te roep: Wat is die mens dan dat U aan hom dink, die mensekind dat U na hom omsien?

En dan die besef: God maak met my, klein mensie, moeite! God ken my, dink aan my! Só word die dikwels moeisame gang van ons lewe oomblikke van ewigheid. Ons kan hoopvol leef en betekenis gee aan ons lewe. Maar ons het ook die verantwoordelikheid om God se verteenwoordiger, en die bestuurder en bewaarder van sy skepping te wees.

Wat  beteken hierdie verhale wat Israel van geslag tot geslag oorvertel en waarvan ons die res van hierdie week sal lees vir hulle … en vir ons?

Ds Japie Coetzee, Emeritus

21 Junie – Sagmoedig is nie swak nie

Matteus 5: 5

Wanneer ons die woord sagmoedig opsoek, is die verduideliking kort en kragtig – saggeaard. Dadelik kom daar ’n prentjie in ons gedagtes op van hoe iemand lyk wat saggeaard is. Ons assosieer sagmoedigheid met ruggraatloosheid, met iemand wat nie vir sy standpunt kan opstaan nie. Ons kan vir so iemand lief wees, maar so op ’n jammerkrymanier. Sagmoedigheid is nie juis ’n eienskap waarna ons smag in die wêreld waarin ons leef nie.

Wat sagmoedig in werklikheid beteken, is baie ver verwyder van swak en willoos. Die eerste betekenis van hierdie woord sagmoedig in die oorspronklike wêreld van die Nuwe Testament, is van diere wat wild was maar nou getem is en onder beheer gebring is. Dink maar hier aan diere soos perde. Thomas Merton sê: Sagmoedigheid is nie swakheid nie, maar krag wat onder leisels gehou word. Dit beteken dat ons ons lewe onder die beheer van die Heilige Gees laat staan. 

Ons sien ware sagmoedigheid die heel beste in Jesus self. Sy vertroue op sy Vader het Hom juis in staat gestel om met deernis, moed en selfopoffering op te tree. Selfs in die moeilikste omstandighede. Sagmoedigheid verdra beledigings. Dit kap nie onbeheers terug nie. Dit dink voordat dit praat of handel. Dit loop op die spoor van God se wil. Geen wonder nie dat Jesus die sagmoediges geseënd noem. Hulle besit ’n vermoë wat baie sterk mense, en harde mense, hulle beny: groot krag wat onder beheer is. Onder beheer van die Heilige Gees!

Julle is die uitverkore volk van God (met ander woorde, mense onder beheer van God se Gees). Daarom moet julle meelewend, goedgesind, nederig, sagmoedig en verdraagsaam wees. Wees geduldig met mekaar en vergewe mekaar as die een iets teen die ander het. Soos die Here julle vergewe het, moet julle mekaar ook vergewe (Kol 3: 12-13).

Dis die kern. Ons is sagmoedig, ons is geduldig en ons kan vergewe. Want so is ons God.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

20 Junie – Leef as mens van die Lig!

Filippense 2: 15-16

Daar is ’n verhaal van ’n kerk in die berge. Hierdie kerk het egter nie ligte gehad nie. As die dorpenaars en die plaasmense saans kerk toe gekom het, het hulle met hul lanterns gekom wat hulle dan binne-in die kerk opgehang het. Dan was daar lig in die kerk. Na die diens het hulle hul lanterns geneem en daarmee teruggestap huis toe. En die kerkgebou was weer donker. Maar oor die heuwels van daardie streek het dit dan gelyk asof die rye ligte vanuit die kerk oor die heuwels stroom. Dit het mense wat van ver af gekyk het, daaraan herinner dat die lig tussen hulle en in hulle was. Hierdie kerk het geen lig binne homself gehad nie. Net die lig wat hulle met hulle saambring en weer uitneem.

Dit is nie elke dag maklik om ’n ligdraer te wees nie. Die harde werklikheid maak dit vir ons makliker om eerder terug te deins waar belediging, korrupsie en kwaad jou nie kan bykom nie. In Galasiërs 5: 22-23 lees ons van liefde, vreugde, vrede, geduld, vriendelikheid, goedhartigheid, getrouheid, nederigheid en selfbeheersing, en hoe dit sag met mekaar versmelt, as die vrug van die Gees in en deur ons.

Jesus het die lewe van Galasiërs 5: 22-23 kom leef – en dit ook vir ons moontlik gemaak aan die kruis, en deur die Heilige Gees. God gee sy Gees vir ons om ons in die waarheid te lei, om ons in alles te onderrig, en om vir ewig by ons te bly. God wil die wêreld bereik en aanraak deur ons. Hy wil wyer as die kerk uitreik en sy liefde uitstrooi. Ons is hier om na buite te skyn, na waar dit donker is. Juis daarvoor het God ons sy Gees gegee. En ons aan mekaar gegee. Sodat ons saam lig vir sy wêreld kan wees. Kom ons leef as mense van die Lig!

Gebed

Ons is so behep met die alledaagse dat ons die rykdom van die geestelike miskyk. Vergewe ons, Here! Amen.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

19 Junie – Is wat ek ontvang vir my mooi?

Psalm 16

’n Mens sou ’n aartsoptimis moes wees, of heeltemal stiksienig, om nie raak te sien nie dat duisende mense blootgestel word aan mishandeling, armoede en wanfunksionele gesinne. Die wêreld is nie ’n roostuin nie, en een swaeltjie maak nie ’n somer nie, maar het hierdie woorde van die Psalm jou nie aan die hart geruk nie? Lees weer verse 5 en 6: Here, U is my lewe, U sorg vir my. Wat ek ontvang, kom alles van U af. ’n Pragtige deel is vir my afgemeet, ja, wat ek ontvang het, is vir my mooi. Dink vir ’n oomblik aan dit wat jy het in jou lewe – op hierdie oomblik.

In die film Life is Beautiful leer ons iets van hoe ons die lewe behoort te leef. Ons leer van die hóé wat maak dat ons kan sê: Die lewe is vir my mooi, wat ek ontvang het, is vir my mooi. Ons vind hoop wanneer ons, te midde van die ashope van die lewe, iets goed uit die rommel kan red. Die verhaal speel te midde van die Tweede Wêreldoorlog in ’n Joodse konsentrasiekamp af. Om sy seun die wreedheid van hul omstandighede te spaar, oortuig sy pa hom dat dit net ’n speletjie is. Dié verhaal vier die lewe, ondanks alles. Die verhaal leer ons dat geluk nie gekoppel is aan die aantal seëninge nie, maar aan die houding daarteenoor.

Om te kan sê wat ek ontvang het, is vir my mooi, is nie om te ontken dat daar seer, krisisse en konflik is nie. As ek dit sê, spreek dit iets van die wyse waarop ek hierdie uitdagings hanteer. Sê dan nou wat ek ontvang het, is vir my mooi, en leef daagliks met dankbaarheid, genade en vrede! Gaan ontdek die mooi van die lewe!

Gebed

Here, help my om my altyd vir die positiewe te beywer en om nooit vrede te maak met die boosheid en die chaos in die wêreld nie. Amen.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

18 Junie – Vreemdelinge word gaste

Romeine 12: 13

Waaraan dink jy eerste as jy die woord gasvry hoor? Gesellige kuiers saam met geliefdes? Die waarde van Christelike gasvryheid behels meer as net ons eerste gedagtes daaroor. Christelike gasvryheid is veral gasvryheid aan vreemdelinge. Die Griekse woord wat in die Nuwe Testament vir gasvryheid gebruik word, is philoxenia wat liefde vir die vreemdeling beteken. Gasvryheid is dus die openheid vir ander mense in hul andersheid. Ons kan ook sê gasvryheid is die proses waardeur buitestanders van vreemdelinge in gaste verander word.

In die tyd van die Nuwe Testament en die vroeë kerk het mense dikwels gereis. Daar was wel herberge, maar hul reputasie was gewoonlik baie sleg. In die lig hiervan was reisigers afhanklik van die gasvryheid van mense wat hul huise vir hulle oopgestel het. Dié gedeelte in Romeine beskryf die gesindheid waaruit gasvryheid behoort te kom – liefde. Wees gasvry teenoor mekaar sonder om te kla (1 Pet 4: 9). ’n Kenmerk van gelowiges is om gasvry te wees. Die hart van die saak lê daarin dat ons ander tuis laat voel vanweë die feit dat ons by God tuis kan wees.

Om gasvry te wees, vra van ons om ander te aanvaar vir wie hulle is, al sou hulle ook van my verskil. Moenie nalaat om gasvry te wees nie, want deur gasvry te wees, het sommige mense sonder dat hulle dit geweet het, engele as gaste gehuisves (Heb 13: 2). Deur gasvryheid leef ons ’n belangrike getuienis vir die Here. Aangesien julle daarvan oortuig is dat ek in die Here glo, kom gaan by my tuis (Hand 16: 15). Die liefde waarmee God ons in sy teenwoordigheid ontvang, behoort die enigste kwaliteit te wees van die gasvryheid waarmee ons ander ontvang. 

Gebed

Here, die woord liefde is soms so afgesaag dat ek dit moeilik oor my lippe kry. Wys my liewer hoe om liefde te betoon deur om te gee vir ander op maniere wat hulle nie te wagte is nie. Amen.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

17 Junie – Hoe leef ek sinvol?

Lukas 10: 25-37

In vers 25 vra die wetgeleerde vir Jesus ’n strikvraag: Wat moet ek doen om die ewige lewe te verkry? Ons worstel vandag nog met die vraag. Moontlik verwoord ons dit net anders. Dikwels word ons maar net saamgesleep deur die sinloosheid van omstandighede. Dan begin ons vra: Hoe leef ek sinvol?

Die wetgeleerde is nie tevrede met die antwoord wat Jesus hom gee nie. Die godsdienstige reëls van daardie tyd het mense lamgelê. Dan vertel Jesus die verhaal van die man wat langs die pad oorval en beroof is. Terwyl hy daar lê, kruis die paaie van die priester, die Leviet en die Samaritaan met syne.

Daar is twee moontlikhede. Jy kan ompad stap, soos die priester en die Leviet. Dit is ironies dat hulle die man langs die pad gesien het, maar dat die reinheidswette hulle genoop het om hom te vermy. Al het hulle sy seer raakgesien. Ons sien elke dag om ons die gevolg van hongerte, seer en swaarkry. Ons vermy situasies wat moontlik gevaar mag inhou. Dit is makliker om net onbetrokke te bly en rustig voort te gaan met jou lewe. Of jy kan intens betrokke raak by jou medemens, soos die Samaritaan. 

By wie moet ek betrokke raak? Hoe? Jesus leer ons dat dit die mense is wat ons hulp op daardie oomblik nodig het. Met wat jy tot jou beskikking het – hetsy jouself, jou tyd of jou besittings. Dalk is die mense wat jou die meeste nodig het op daardie oomblik jou gesin, jou geliefde. Dit kan jou kollega wees, of die persoon in die tou agter jou in die winkel. Jesus sê vir hierdie man dat ons sin vind wanneer ons betrokke raak. Om die Here te dien, beteken dat ek die lewe aanpak. In die lewe dien ons die Here. Kom ons mis nie die belangrikste in die lewe nie. Kom ons gaan dien God in en deur ons naaste!

Gebed

Here, help my om daar te wees wanneer my naaste my nodig het! Amen.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

16 Junie – Plek vir almal

Handelinge 2: 14-21

In die Bybelse tyd is vroue, kinders en slawe nie so belangrik geag as mans nie. Daar is onderskeid gemaak tussen mans en vroue; kinders en grootmense; konings, base of eienaars en onderdane of dienaars (slawe); profete en gewone mense; en Jode en ander volke. Die mense in daardie tyd het die wêreld opgedeel in groepe – belangrike en minderwaardige groepe. Ook in hul godsdienstige leefwêreld was daar mense wat belangriker was as ander.

In die teksgedeelte gebeur daar iets wat die hele geloofsgemeenskap omkeer. Skielik is daar plek vir almal, en is die Gees by almal: seuns en dogters; jongmense en oumense; belangrike en ondergeskikte mense. Met die uitstorting van die Heilige Gees kom herinner Petrus hulle daaraan dat God nie onderskeid maak nie. Hy sluit almal in by die belofte van die Gees. Die Gees diskrimineer nie. Die Gees verkleineer nie. Die Gees sluit nie mense uit nie. Die Gees maak nie sekere mense of groepe belangriker as ander nie. Dit was vir hulle ’n verrassende nuwe manier van dink! Dit het hul manier van doen uitgedaag, en hulle moes leer om nuut hieroor te dink! Die teks daag ons ook uit om ’n groot spieël voor onsself te hou en te vra: Wie sluit ons in en uit in vandag se tyd? Teen wie diskrimineer ons? Aan watter mense dink ons as minderwaardig?

In ’n diep verdeelde samelewing en ’n tyd waarin diskriminasie talle vorms aanneem, herinner hierdie teks ons aan God se koninkryk waar almal ingesluit is en die laastes die eerstes is. Die omgekeerde orde van God se liefde beteken dat ons met hoop na Suid-Afrika en die wêreld kan kyk en kan weet dat God se Gees mense omkeer. En dat sy Gees elkeen van ons gebruik om van die wêreld ’n beter plek te maak!

Gebed

Here, U wat self ’n kind was, en U wat kinders liefgehad het, beskerm ons in ’n samelewing wat sy eie kinders verteer. Amen.

Ds Lisa-Mari Prinsloo, Sasolburg-Suid

15 Junie – Vissers van mense

Markus 1: 16-31

Langs die See van Galilea wys Jesus die eerste verskil tussen die Romeinse Ryk en die koninkryk van God uit. Twee broers, Simon en Andreas, was vissers van beroep en besig om werpnette uit te gooi. Die feit dat hulle met werpnette gevang het, dui daarop dat hulle waarskynlik in diens van ’n welgestelde persoon was, wat op sy beurt ’n kwota by ’n tollenaar gekoop het. Vissermanne is met vis betaal en afhangende van die grootte van die vangs, was die vergoeding dikwels nie genoeg om van te leef nie. Jakobus en Johannes se pa, Sebedeus, het ’n eie skuit gehad en waarskynlik ’n eie kwota.

Vir Simon en Andreas wat aan hierdie meedoënlose bedryf uitgelewer was, breek die koninkryk van God daardie dag aan toe Jesus hulle met dié woorde roep: Kom hier! Kom saam met My, en Ek sal julle vissers van mense maak. Hul reaksie? Hulle het onmiddellik alles net so gelos en agter Jesus aangegaan. Jakobus en Johannes reageer op presies dieselfde manier. ’n Verstommende ding om te doen – om alles net te los en Jesus te volg. Wie sê dit sou uitwerk? Waar sou die volgende inkomste vandaan kom? Petrus het ’n vrou en waarskynlik kinders gehad, wie sou vir hulle sorg? Iets aan Jesus het hierdie vier vissers op daardie oomblik oortuig om Hom onvoorwaardelik te volg.

In ’n oogwink word die onderdrukkende Romeinse bestel vir die koninkryk van God verruil. Hulle sou voortaan mense vang en in die koninkryk van God inbring. Die gemeente in Rome word geroep om vissers van mense te wees.

As Jesus jou vandag roep, is dit onwaarskynlik dat Hy jou vra om jou beroep en sekuriteit net so te los en Hom te volg. Vir sommige, wat tot voltydse evangeliebediening geroep is, mag dit wel só wees. Daar is diegene wat die evangelie aan die mees onbereikte mense in alle uithoeke verkondig. Hoe en waar ook al – om volgeling van Jesus te wees, vra ook van jou om ’n visser van mense te wees.

Dr André Ungerer, Hervormde Teologiese Kollege

14 Junie – Bekeer julle en glo die evangelie

Markus 1: 1-15

Nadat Johannes in die tronk opgesluit is, het Jesus na Galilea toe gegaan en die evangelie van God verkondig. Hy het gesê: “Die tyd het aangebreek, en die koninkryk van God het naby gekom. Bekeer julle en glo die evangelie.” (Mark 1: 14-15)

Daar is verskillende aanduidings vir tyd in die Grieks van die Nuwe Testament, waarvan kronos en kairos die belangrikstes is. Kom ek verduidelik. Die heel eerste soort tyd is wat in Grieks bekendstaan as chronos. Ons kan dit in Afrikaans vertaal met chronologies of kronologies. Ons verstaan hierdie tydlyn gewoonlik baie goed. Ons Westerlinge werk só. Jy het ’n geboortedatum, jy groei op, raak volwasse, kom in jou middeljare, word oud en gaan dood. Dit is chronos-tyd. Tyd werk vir ons chronologies tot die dag van ons dood.

Die tyd het aangebreek word met die Griekse woord kairos beskryf. In die loop van die gewone tyd (chronos) kom daar beslissende tye wanneer die ewige God in jou lewensomstandighede inbreek. Kairos is as’t ware tussenintyd waarbinne iets spesiaals gebeur. In kairos word die reëls van chronos ’n bietjie opgehef. Dit is asof jy in kairos-tye nie bewus is van gewone tyd nie, want dit voel of jou hele lewe daardeur in beslag geneem word. Kairos weerspieël tye van afwagting, opwinding of hoogspanning, en besluitneming.

Kom ons pas dit toe op die Evangelie van Markus. In die gewone gang van die lewe (chronos) het God op die bestemde tyd (kairos) in ons wêreld ingebreek. Dit was ’n beslissende tyd waarin God se koninkryk opgestel is teenoor die magte van hierdie wêreld. Anders as die Romeinse Ryk wat arm mense uitgemergel het en in onuithoudbare situasies van skuld gedompel het, vernietig God nie mense nie. Hy skeld hulle hul skuld vry en hou dit nie teen hulle nie. Hy sorg en vergewe. Mag jy in die gewone tydsverloop van die lewe ervaar hoe God in jou lewensomstandighede inbreek en jou hele lewe in beslag neem. Dit mag ’n kairos-gebeure wees – bekeer jou en glo die evangelie!

Dr André Ungerer, Hervormde Teologiese Kollege

13 Junie – ’n Kragtige dekreet

Markus 1: 1-15

Die Evangelie van Markus is aan die gemeente in Rome gerig en is tussen 64 nC en 70 nC geskryf, dit wil sê, net na die vlaag van vervolging teen die Christene deur keiser Nero en voor die vernietiging van die tempel in Jerusalem. Nero was verantwoordelik vir die geweldige brand in Rome en het die skuld op die Christene gepak. Dit het argwaan jeens die Christene ontlok. Die gemeente het in die aangesig van die dood geleef. Om ’n volgeling van Jesus te wees, het beteken dat jy sou sterf. Markus maak sy hoorders op ’n meesterlike wyse toeskouers van Jesus se pad na die kruis. Deur van Jesus se lyding te vertel, gee hy hulle op hul eie lyding perspektief – hanteer onreg en lyding met die gesindheid van Jesus.

Markus maak met sy inleiding (vers 1) tot die Evangelie ’n kragtige “politieke” uitspraak. Teenoor keisers soos Julius Caesar en Augustus wat tot seun van god in die Romeinse Ryk verklaar is, kom Markus met ’n kragtige dekreet, byna soos wat ’n koning of keiser dit in daardie tyd sou uitvaardig. Dit is Jesus Christus wat die Seun van God is. Christus beteken die Gesalfde. Hy kom God verteenwoordig. Hy doen wat God doen. Hy is God!

Daar is ’n boodskapper, Johannes die Doper, wat Jesus aankondig om te wys dat Hy geloofwaardig is. Markus toon dit aan met twee aanhalings uit die Ou Testament waar albei van ’n pad as metafoor praat om God se verhouding met mense te verduidelik. Dit is ook betekenisvol omdat volgelinge van Jesus in daardie tyd mense van die weg genoem is.

Markus se dekreet oor Jesus Christus, die Seun van God, word later in dieselfde Evangelie geëggo. In Markus 15: 39 staan daar: Toe die offisier, wat reg voor Jesus gestaan het, Hom die laaste asem só sien uitblaas, het hy gesê: “Hierdie man was werklik die Seun van God.” Dit is betekenisvol dat dit ’n onderdaan van die Romeinse Ryk is wat getuig – Jesus is God!

Dr André Ungerer, Hervormde Teologiese Kollege

12 Junie – Van wegloopdissipel tot Evangelieskrywer

Handelinge 12: 25, 13: 13 en 36-41

Wie was Johannes Markus? Sy moeder was Maria. Sy was ’n weduwee en baie vermoënd. Hulle het haar huis in Jerusalem vir samekomste van die vroeë Christelike kerk gebruik. Hy het ’n neef gehad met die naam Barnabas – ’n sterk leiersfiguur in die kerk van Jerusalem. Om die waarheid te sê, Barnabas het eintlik vir Paulus gewerf vir die kerk.  Hy is saam met Paulus en Barnabas op hul tweede sendingreis na die eiland Siprus toe. Terwyl hulle deur Siprus gereis het, het alles vlot verloop, en Paulus en Barnabas het die evangelie suksesvol in die sinagoges verkondig. Skielik lees ons dat Johannes Markus hulle verlaat het en teruggekeer het huis toe. Daar word geen rede genoem nie. Dalk het Johannes Markus moeg geword, huis toe verlang of bang geraak vir Pamfilië, die moerasagtige streek met sy malaria.

In Handelinge 15 lees ons dat daar vir die derde sendingreis voorberei word en dat Barnabas jou werklikwaar weer vir Johannes Markus wil saamvat. Paulus was woedend. Hy voel dat Markus hulle een keer in die steek gelaat het en dat hy dit weer sal doen. Hy en Barnabas het so erg hieroor gestry dat elkeen sy eie koers ingeslaan het. Paulus na Sirië toe, Barnabas weer na Siprus toe.

Wat het van Markus geword? Die Bybel vertel dat Markus reggekom het. Hy het iemand geword op wie jy kon vertrou. In 2 Timoteus 4: 11 is Paulus naby aan sy dood en kla hy oor baie van sy vriende wat hom in die steek gelaat het. Dan sy versoek: Gaan haal vir Markus en bring hom saam met jou, want hy kan my tot groot diens wees. Die wegloopdissipel het teruggekom. Meer nog – dit is hy wat later die Evangelie volgens Markus geskryf het. Dit is die oudste van die Evangelies en word as die betroubaarste gereken.

Dalk het jy ook al medegelowiges in die steek gelaat. Moeg of bang geword, of soos Demas die teenswoordige wêreld liefgekry. Keer terug – God het werk vir jou!

Dr André Ungerer, Hervormde Teologiese Kollege

11 Junie – Ernstig of speel-speel

Lukas 7: 18-35

Om te speel, is vir kinders ’n doodernstige saak. Hou hulle dop. As kinders speel, boots hulle grootmense na en leer hulle terselfdertyd ook. Jesus gebruik kinders wat speel om te vertel wie Johannes die Doper is en wie Hyself is. Wat sien Hy by die kindertjies? Hulle speel trou-trou. Die reëls was eenvoudig: Een groep kinders het op fluitjies gespeel, dan moes die ander kinders dans, net soos die grootmense op troues maak. Die ander speletjie wat hulle gespeel het, was begrafnis-begrafnis. Die een groep kinders moes treurliedjies sing, terwyl die ander loop en huil. Hulle het gesien die grootmense maak so as daar begrafnis gehou word.

En toe, soos wat dit vandag nog gaan, kom daar probleme. As jy kinders dophou, sal jy gou sien dat daar spelbrekers is wat die reëls verbreek. Die klomp wat moes dans toe die ander fluit speel, het moeg geraak vir die besigheid, en wou toe fluit speel. Die fluitspelers wou nie van die fluite afsien nie, en daar ontstaan rusie. Later met die begrafnis wou die een klomp nie meer treurliedjies sing nie, en die ander wou nie die heeltyd huil nie. Hulle beskuldig mekaar, en die spel eindig in wanorde.

God het Johannes gestuur om treurliedjies te sing. Sy hoorders moes huil oor Herodes Agrippa wat sy broer, Filippus, se vrou afgevry het. Hulle moes huil oor hul huigelgodsdiens. Hulle moes huil oor die verkeerde dinge in hul lewe: ergerlike sonde soos moord, diefstal en egbreuk en dan die skynvroomheid, net om raakgesien te word, en dit terwyl hulle harteloos die nood om hulle misken. Johannes die Doper was die boodskapper wat Jesus (die bruidegom) moes aankondig. Die Jesus-bruilof moes fluitspelers en dansers enduit in vervoering gehad het. Die spelbrekers het gesorg dat Jesus uiteindelik aan ’n kruis sou sterf. Hierdie soendood was geen speletjie nie – ons kan nou vir ewig fees vier.

Dit is binnekort Jeugdag. Kinders en jongmense gaan verskillend speel. Hou hulle dop, en dink hoe jý Jesus volg – ernstig of speel-speel?

Dr André Ungerer, Hervormde Teologiese Kollege

 

10 Junie – God luister na ons

Psalm 94: 8-11

Die Psalmdigter roep sy volksgenote tot hul sinne met ’n paar retoriese vrae. Die antwoorde is oorbodig, want almal weet tog dat God kan hoor en sien. Hierdie vrae dien in die eerste plek as waarskuwing vir die kwaaddoener wat dink hy kan wegkom met sy duistere werk. Aan die ander kant dien hierdie vrae as geweldige troos vir die gelowige wat gereeld sy toevlug tot God neem. Ons mag weet dat God altyd daar is, dat Hy ons raaksien en dat Hy ook graag na ons gebede luister.

Die argument rondom die oë en ore kan ook deurgetrek word na ’n persoonlike verhouding. Twee persone se gesprek beskik altyd oor die potensiaal om iets tussen hulle te laat gebeur. Waar daar van hart tot hart gekommunikeer word, kom ’n nuwe insig na vore wat sonder die gesprek nie moontlik sou wees nie.

Presies dieselfde kan gebeur wanneer ons bid. As daar waarlik met God gepraat word, kom daar ’n nuwe insig tot stand met betrekking tot jouself en jou omstandighede. Die Skrif is daarvan vol. Dink maar aan die digter van Psalm 73, Job se worsteling met God, en ook Christus s’n in die tuin van Getsemane.

As God nie daar was nie, sou elke gebed ’n alleenspraak, ’n gepraat in die wind wees. Die Skrifgetuienis dui egter op die teendeel. God luister wel met ’n gunstige oor na ons ter wille van Christus. Niks hieraan is egter vanselfsprekend nie – elke gebed vra ’n stuk waagmoed in die geloof. Wie tot God nader, moet glo dat Hy is en dat Hy daar is vir dié wat na Hom vra.

Gebedsverhoring? Hoe kan ons daaroor wonder ná alles wat Christus vir ons kom doen het? Hy self waarborg dan die verhoring van ons gebede, omdat Hy tussen ons en God kom staan het. Bid gerus maar, jou gedagtes en woorde sal nooit op dowe ore val nie.

Gesang 575: 1-3

Ds Petri de Kock,  Pierneef

9 Junie – Ander tussengangers?

Job 33: 14-28

Job se geloof is deeglik getoets, sy lyding was onbeskryflik (vgl Job 2: 11-13). Sy drie vriende, Elifas, Bildad en Sofar, probeer hom met populêre wysheid troos: Job, jy is skuldig, daarom straf God jou.  Hulle werk met die oorsaak-gevolg-skema:  As jy sondig, gaan jy gestraf word. Tot vervelens toe.

Daar kom ’n wending met ’n vierde vriend, Elihu, wat opdaag. Hy bring balans in die gesprek. Volgens hom spreek God die mens op verskillende maniere aan. Ernstige siekte is een van die maniere waarop die mens van sy magteloosheid bewus gemaak word. Dit is die mes waarmee die kanker van hoogmoed uitgesny word. Wat Elihu probeer sê, is die volgende: Laat staan die hoogmoed, wees nederig, leef van God se genade. Hoe doen ’n mens dit? In Job se tyd was dit ’n algemeen aanvaarde gedagte dat daar tussengangers tussen God en die mens was. Net een engel uit ’n duisend is nodig om vir jou in te tree. Dié engel sou dan by God pleit en op sekere elemente in die lydende se lewe wys: Hy het genoeg gely, hy is nou van sy hoogmoed gereinig.

As God op grond van hierdie intrede weer vriendelik teenoor so ’n mens optree, gaan sy klaaglied oor in ’n gejuig en sy hart dans voor God. Hy ken ’n vreugde wat net uit genade kan voortkom. Job was net vaagweg bewus van hierdie genade, want hy het vóór Christus geleef. Ons ken egter vir Christus, die konkrete bewys van God se ontferming oor sondaarmense soos ons. Deur sy lyding en sterwe het Hy God se genade vir ons oopgebreek, dit vir ons toeganklik gemaak.

Christus is die enigste Tussenganger, die enigste Middelaar tussen ons en God. Hy is die Een wat vir ons intree en pleit. Weet dat hierdie genade daar is, soek dit, jaag dit na en vermy die populêre wysheid. Wie op die Here Christus vertrou, word deur God ons Vader met liefde en genade omvou.

Gesang 498: 1-2

Ds Petri de Kock,  Pierneef

8 Junie – Waar sal my hulp vandaan kom?

Psalm 88

Hierdie Psalm is al ’n verleentheid vir die geloof genoem. Dit is uniek in dié opsig dat daar géén teken van hoop na vore tree nie. Ons het hier te make met ’n situasie wat eintlik nooit moes gewees het nie. Dalk vanweë buitengewone onverantwoordelikheid, menslike swakheid of geestelike onkunde. Ons moet versigtig wees om te dink dié soort ervaring is nie moontlik vir ons as Nuwe-Testamentiese gelowiges nie. Depressie is al vir ’n paar dekades die siekte van ons tyd. Ons almal dra kennis van mense wat selfdood toegepas het omdat hulle nie langer met hul depressie kon saamleef nie.

Ons moet uiters versigtig wees om met goedbedoelde vroomheid, gladde woorde en maklike troos oor die diepste afgronde van menslike lyding en nood te praat. Sulke lyding is steeds ’n moontlikheid in hierdie gebroke werklikheid. Die ondraaglike vir ons Psalmdigter is dat God juis swyg wanneer hy verwag dat Hy sal spreek en uithelp. Hy ken God immers as die Een wat luister en antwoord gee. Dis juis sy ervaring van ’n skynbaar swygende God wat aanleiding gee tot die dringende toon in die Psalm.

Boonop het sy medemense hom ook verlaat. Ons is nooit bedoel om in isolasie te leef nie – ons is juis mens déúr en sáám met ander mense. As mense nie na my uitreik tydens ’n noodsituasie nie, bring dit my ganse menswees in gedrang. In Getsemane moes Christus iets soortgelyk beleef het toe Hy tot ’n skynbaar swygende God gebid het. Ook sy vriende het nie die moed gehad om enduit by Hom te staan nie.

Ons troos is dat hierdie ervaring van Christus plaasvervangende lyding was. Nooit weer hoef ’n gelowige die donker afgronde van lyding sonder hoop in te gaan nie. Christus self het tot op die bodem van hierdie donker put gedaal om elkeen wat daar mag kom, op te vang. Só ’n Middelaar het altyd ’n oor en ’n hart vol begrip vir ’n mens in nood.

Psalm 71: 1, 3

Ds Petri de Kock, Pierneef

7 Junie (Drie-eenheidsondag) – Ons en die Drie-eenheid

Efesiërs 4: 1-7

Die Drie-enige God bly vir ons ’n verborge geheimenis. Tog moet ons iets hieroor probeer sê, al stamel ons. Ons moet die uitdaging aanvaar deur te getuig: So sê die Bybel! En wat sê die Bybel? Die Vader is sonder oorsprong, Hy bestaan van ewigheid af. Die Seun is deur die Vader uit die Goddelike Wese verwek, en die Heilige Gees kan as asemhaling of lewe verstaan word. Die drie Persone is op die innigste moontlike wyse aan mekaar verbind – Hulle trek nooit in verskillende rigtings nie. Niks wat Hulle sê of doen, weerspreek mekaar nie. Hulle het net één wil, en dit is om alle mense te red.

Hoe God in Homself is, dit weet ons nie. Wat ons wel weet, is hoe ons Hom ervaar. Vir ons is Hy ’n Vader, ’n Verlosser en ’n Trooster. Met hul woorde en dade bring Hulle liefde, vergifnis en lewe na ons toe.

Die leer oor die Drie-eenheid kom die beste tot sy reg in die liturgie tydens die erediens. Ons begin gewoonlik ons erediens in die Naam van die Drie-enige God, en ons word die wêreld ingestuur met die seëngroet in sy Naam. Ons word dus in sy Naam tydens die erediens verwelkom, en vertrek weer onder die beskerming van sy Naam.

Die geloof in Christus wat deur die Heilige Gees in ons gewek word, is géén droombeeld nie. Die verlossing (vergifnis) wat deur Christus vir ons gebring is, is géén illusie nie. Wie die leer oor die Drie-eenheid loslaat, bevind hom altyd op die pad van onsekerheid.

Natuurlik moet die intieme verhouding tussen Vader, Seun en Gees iets sê van óns wat hierdie God se kinders geword het. Met ons woorde en dade moet ons die heerlike geur van die evangelie versprei: God het deur Christus uit sy verborgenheid getree om van sondaars soos ons, sy kinders te maak.

Gesang 449: 1-3

Ds Petri de Kock, Pierneef

6 Junie – Christus se blydskap, en ons blydskap in die Heilige Gees

Lukas 10: 21-24

Ons gelese gedeelte is uitdrukking van ’n jubelende, noue vereniging tussen Vader en Seun. Christus was mens soos ons, maar die Heilige Gees het hierdie intieme band tussen Vader en Seun bemiddel. Christus se dissipels sou binnekort in ’n sekere mate ook in hierdie verhouding met God deel. Dit is ook vir ons bedoel. Die werk van die Heilige Gees hier op aarde hoort nooit tot die verlede nie. Hy bly genadiglik altyd met ons besig – Hy is immers die Heilige en ons is sondaars.

Die inwoning en werking van die Heilige Gees is iets totaal nuut. Hy kom na ons as Vriend, Hy kom woon in ons. Ons moet dit letterlik verstaan, Hy kom woon waarlik in ons. Hy dring deur tot ons diepste wese. Tot so ’n mate dat ons amper nie meer kan onderskei tussen ons eie stem en die stem van die Heilige Gees nie. Dit is immers wat ’n vriend doen. In Johannes 15 sê Christus vir sy dissipels Hy noem hulle nie meer ondergeskiktes nie, maar vriende. Die Heilige Gees is die ander Vriend, die ander Trooster wat in die plek van Christus gekom het. En Hy kom na ons toe met die beste bedoelings, tot ons voordeel.

Die Heilige Gees is God, Hy is volkome vry, soewerein en almagtig – Hy ken geen grense nie, Hy kan orals indring. Hy kan die grootste sondaar se hart verander en lewend maak. Onthou hoe ons vroeër was. Die Bybel sê ons is deur die sonde regeer, dit het ons gedrag bepaal en aan ons voorgeskryf hoe om te lewe.

En nou? Die Heilige Gees het as Vriend na ons gekom. Hy dring aan op ons instemming en gehoorsaamheid. Hy wil ons hart reinig en ons lewe nuut maak deur die ketting van sonde en dood te verbreek. Hierdie werking van die Gees het ’n ongekende dankbaarheid en blydskap in ons lewe tot gevolg. Net soos Christus dit deur die Gees uitgejubel het.

Gesang  432: 2

Ds Petri de Kock,  Pierneef

5 Junie – Behalwe deur die Heilige Gees

1 Korintiërs 12: 1-4

Die opvatting bestaan soms dat die Heilige Gees net die krag van God is, nie God self nie. Miskien vanweë Christus se vermaning dat sy dissipels nie van Jerusalem af moet weggaan nie, maar moet wag op die krag wat hulle sal ontvang wanneer die Heilige Gees oor hulle kom (Hand 1: 4-8).

Dit is net die Heilige Gees wat ’n mens van sonde en verkeerdheid kan oortuig. Hierdie oortuiging lei noodwendig tot die belydenis dat Jesus die Here is, want net Hy kan sonde vergewe. Christus se taak is om versoening tussen God en mens te bewerkstellig. Die taak van die Heilige Gees is om die vrug van Christus se werk in ons hart en lewe in te dra en dit daar vas te maak. ’n Mens kan onderskei tussen Christus se taak en dié van die Heilige Gees, maar die twee take kan nooit van mekaar geskei word nie. Dadelik dink ’n mens ook aan Christus se uitspraak in die Johannes-evangelie dat die Seun en die Vader een is (vgl Joh 14: 8-11).

Dit bring ’n mens by die geheimenis van die Drie–eenheid: drie Persone, een Wese. Die feit dat hulle van mekaar onderskei maar nooit geskei kan word nie, kan aan die hand van ’n boom verduidelik word. ’n Boom is ’n organiese eenheid, al kan dit in drie dele onderskei word: wortels, stam en takke. Neem een van die drie dele weg en jy het nie meer met ’n boom te make nie, slegs met ’n onderdeel.

Op ’n soortgelyke wyse moet ons die Drie-eenheid verstaan: Neem een van die drie Persone weg en jy het nie meer met die God van die Bybel te make nie. Die kerkvaders het hierdie geheimenis eeue gelede reeds goed saamgevat: Trinitas opera ad extra indivisa sunt (Die werke van die Drie-enige God na buite is ondeelbaar). So, as God deur sy Gees na ons kom, is dit Hy self wat in ons kom woon en werk.

Gesang 434: 1-3

Ds Petri de Kock,  Pierneef

4 Junie – Die werk van die Heilige Gees

Handelinge 2: 1-13

Daar is geen manier waarop ’n historikus vandag die gebeure van die eerste Pinkster kan rekonstrueer nie. Dit is egter ’n feit dat daar nie meer berigte was oor die opgestane Heer se verskyning aan sy dissipels nie. Tog was daar by sy volgelinge ’n duidelike gewaarwording van sy voortgesette teenwoordigheid – sy krag was dus nog aktief in die wêreld. Die Christelike tradisie beskou hierdie eerste Pinkster as die stigting van die kerk, en met reg ook, as ’n skepping van die Heilige Gees. Die bewuswording van die werking van die Gees in die vroeë kerk word sterk verbind met die ervaring van die verhoogde Christus se voortgesette teenwoordigheid.

Nadenke oor die Heilige Gees vertoon ’n parallel met nadenke oor Christus. Christus was pre-eksistent, Hy het al bestaan nog voordat Hy as mens gebore is (vgl Joh 1: 1). Net so is die Heilige Gees ook pre-eksistent, Hy het vóór die eerste Pinkster reeds bestaan: Hy was teenwoordig by die skepping en ook in God se dade van die Ou Testament. Met die eerste Pinkster is die Heilige Gees uitgestort, en Hy woon en werk ook in elkeen van ons. Dit is God self wat my deur sy Gees van sy liefde en vergifnis verseker, anders sou ek altyd getwyfel het. Dieselfde God wat sy mag in die sterrehemel laat blyk, dieselfde God wat sy Seun vir die sonde van die wêreld gegee het – dit is Hý wat die verlossing en vrede in my hart indra deur die werking van sy Gees.

Die eenheid van Vader, Seun en Gees bring sekerheid in my wankelmoedige hart. Dit is vir ons Vader nie genoeg dat ons eers ná ons dood die groot verrassing moet kry dat ons sondes vergewe is nie. Sy liefde vir ons is te groot dat Hy sal toelaat dat ons lewenslank in vrees, twyfel en onsekerheid leef. Daarom gee Hy nou reeds sy Gees as Waarborg van alles wat ons nog sal ontvang.

Gesang 432: 1

Ds Petri de Kock, Pierneef

3 Junie – Lewe vol van die Heilige Gees

Handelinge 7: 54-60

Onder leiding van die Heilige Gees, het Stefanus voor sy steniging die hele geskiedenis van Israel en die basis van ons geloof vir die Joodse Raad opgesom. Ten spyte van sy indrukwekkende kennis en verstaan van die geskiedenis en die eerbied waarmee hy oor die God van Israel, sý God, gepraat het, is hy steeds op ’n wrede manier gevonnis. Hulle het nie verstaan en geglo soos Stefanus geglo het nie – hulle was blind vir die Goddelike werklikheid.

Gevul met die Heilige Gees, het al sy kopkennis en hartskennis sin gemaak. Gevul met die Heilige Gees, het Stefanus gesterf en sy gees en lewe aan die Here Jesus Christus gegee. Vol van die Heilige Gees, kan ek en jy ook in hierdie aardse werklikheid getuienis lewer, want die Gees sal jou lei in jou woorde en dade.

Gebed

Here God Almagtig, met ons beperkte mensewoorde en ons dade wat soms veel te wense oorlaat, wil ons getuies wees van u genade en liefde, en aan U eer bewys. Maar ons het u leiding, wysheid en insig nodig om werklik vol van u Gees te wees. Here, die laaste sewe dae het ons gedink oor watter nut die hemelvaart vir ons het. Ons het opnuut besef dat die werk van die Heilige Gees en Jesus Christus nie losstaande van mekaar is nie, maar dieselfde werk is. Werk tot vervulling van u wil – om U te eer met alles en ook ons naaste lief te hê soos onsself. Dit is wat Christus aan ons kom wys het. Hy het die aardse en die hemelse werklikhede versmelt, dat ons ook kan wees waar U is. Nou kan ons in hierdie aardse werklikheid ten volle leef, met die wete dat u Gees, U as God die Heilige Gees, ons ook rig en lei. Mag U ons gedagtes rig op die dinge wat daarbo is en ons bystaan om nie vasgevang te word in die dinge wat op aarde is nie. Mag ek hierdie week vol van die Heilige Gees leef. Amen.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

2 Junie – Kopkennis en hartskennis

Kolossense 3: 1-17

Dink vir ’n oomblik aan sout: Jy ken die waarde van sout, hoe dit as preserveermiddel dien of geur ontsluit. Jy weet hoe en in watter omstandighede om sout te gebruik, en jy weet ook dit verslaan. Maar jy gebruik dit nie. Dan is hierdie kopkennis nutteloos, en die sout ook. Of jy sien sout, maar jy ken dit nie. So jy gebruik dit onnadenkend en in enige hoeveelheid. Dan is dit ook nutteloos.

Wat help dit jy is ’n Skrifgeleerde wat die Bybel ken, die belydenis-skrifte en die geloofsbelydenisse enige tyd vir enige iemand kan aanhaal, maar jy verstaan nie wat die nut daarvan is nie? Jy besef nie die betekenis van die dinge wat jy so maklik lees of deel nie?

Of jy probeer elke dag ’n goeie lewe lei, jy help mense en probeer reg lewe, maar jy maak nie tyd om in God se Woord te delf nie? Jy is nie bereid om opofferings te maak nie – jy ontvlug jou geloof wanneer dit jou pas.

Afsonderlik werk woorde en dade nie – jy kan nie net weet wat in die Bybel staan, maar jy leef en verstaan dit nie. Jy kan ook nie net as ’n goeie mens probeer leef sonder om tyd te maak om die Woord van God te ontdek nie. Christus het vir ons kom wys dat woorde sonder dade arm is, en dat dade sonder God se woorde leeg is. Daarom, wanneer die skrywer vir die gemeente in Kolosse sê hulle moet strewe na die dinge wat daarbo is, beteken dit nie die dinge wat ver buite jou bereik in ’n ander dimensie is nie, dat jy moet weghardloop van jou omstandighede nie. Hy gee praktiese riglyne en raad oor hoe jou nuwe lewe as gelowige behoort te lyk terwyl jy in die aardse werklikheid leef.

Mag die Heilige Gees jou vandag die krag en onderskeidingsvermoë gee om te weet hoe om jou kopkennis en jou hartskennis te versmelt, en as ’n nuwe gelowige te leef.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

1 Junie – Vlug jy van of na Christus?

Kolossense 3: 1-4

Wat beteken ontvlugting? Eintlik ’n klomp negatiewe dinge, of hoe? Ontvlugting beteken jy wil wegkom vanuit ’n slegte situasie. Jy ontvlug omstandighede en ignoreer soms die probleem. Watter werklikheid is dit wat ons probeer ontvlug? Daar is eintlik net twee opsies – die aardse of die Goddelike werklikheid. Wat probeer jy vandag vermy of ontvlug? Is dit deel van die aardse werklikheid – teleurstelling, mense, reëls en strukture? Of die Goddelike werklikheid – jou geloof, jou vertroue, jou verstaan van God se genade en liefde en teenwoordigheid? Of “vlug” jy vir Christus?

Die skrywer rig hierdie brief aan die gemeente in Kolosse. Hulle word beïnvloed deur dwaalleraars wat probeer om ’n saamgestelde geloof te beskryf – Griekse, Joodse en Christelike geloofswaarhede. Die gevolg hiervan was ’n sterk Joodse invloed, waarvan die Fariseërs en die skrifgeleerdes met hul wettiese inslag deel was. Wat het die Fariseërs en die skrifgeleerdes met al hul kennis gedoen? Hulle het hulself afgesonder om voluit die godsdiens te beoefen, want indien hulle al die wette nakom, sal hulle gered word.

Hierdie wetsgehoorsames het die Goddelike werklikheid ontvlug, hulle wou alles self beheer. Hulle het hul kennis beoefen, maar nie verstaan en uitgeleef nie. Volgens hulle sal, indien hulle alles weet, alles reg wees. Maar het dit beteken hulle sou nie swaar en moeilike tye ervaar nie? Dat niemand hulle sou uitdaag nie? Ons weet dit is nie die realiteit nie. Wanneer die skrywer sê hulle moet strewe na en hul gedagtes rig op die dinge wat daarbo is, is dit glad nie vlug en vermy alles en almal op hierdie aarde en gaan bly in ’n klooster nie. Rig jou gedagtes op die dinge wat daarbo is, op die Goddelike werklikheid, dan sál jy krag en leiding deur die Heilige Gees ontvang om hier in die aardse werklikheid te leef.

Mag die Gees jou hierdie week lei om jou gedagtes te rig op die dinge wat daarbo is, en jou krag gee vir jou versoekende en struikelende omstandighede.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

31 Mei (Pinksterfees) – Ontvang en gee lewe

Johannes 20: 19-25

Het die dagstukkiedatums dalk deurmekaar geraak? Hoekom het ons op Pinkstersondag ’n gedeelte wat vertel van Jesus se verskyning aan die dissipels? ’n Gedeelte wat eerder voor Hemelvaart gelees moet word?

Johannes is hier aan die werk met jou gedagtes en hy wil jou daarvan bewus maak dat dinge nie altyd gebeur soos ons reken dit veronderstel is om te gebeur nie. God is groter as jou gedagtes en verras jou op verskeie maniere. Skrifgedeeltes het nie altyd net een doel of plek nie. Lees hierdie paar verse weer rustig deur. Lees jy dit raak?

Christus blaas die Heilige Gees oor die dissipels. Daar is nie ’n aardbewing, ’n babelse verwarring en tonge van vuur soos ons in Handelinge lees nie. Christus, terwyl Hy aan die dissipels verskyn voor sy hemelvaart, blaas die Heilige Gees oor hulle uit.

Waarom? Moontlik omdat ons iets baie belangrik moet onthou; dit wat ons in die vorige dagstukkies ook gelees het. Die werk van die Heilige Gees en dit wat Jesus gedoen het, is nie losstaande gebeure nie – net soos gebeurtenisse in Christus se lewe nie afsonderlik verstaan moet word nie. Die Heilige Gees het Jesus se werk kom voortsit. Deur die hele Johannes-evangelie maak Johannes hierdie eenheid tussen Jesus en die Heilige Gees vir jou duidelik (soos in Joh 6: 63; 7: 39; 14: 25; 16: 13-15).

Christus het die wil van God aan jou kom uitleef en verduidelik – jy moet God lief hê en jou naaste soos jouself. Daarom moet jy die boodskap van Jesus Christus aan almal verkondig – dit is waarmee die Heilige Gees jou help. Jy het die lewe deur Christus ontvang, en nou kan jy dit aan ander gaan gee.

Die wonder van Pinkster: God wil my en jou gebruik om die lewe en liefde te deel, maar Hy rus jou toe met wat jy nodig het – die Heilige Gees. Jy hoef nie bang te wees of alleen te voel nie – God is by jou. Gaan leef deur die Gees soos Christus jou kom wys het.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

30 Mei – Hy gee die Heilige Gees as ons waarborg

Johannes 14: 16, 16: 7; Handelinge 2: 33; 2 Korintiërs 1: 22, 5: 5; Kolossense 3: 1

Derdens dat Hy sy Gees as waarborg na ons toe stuur deur wie se krag ons soek na wat daar bo is, waar Christus is en aan die regterhand van God sit, en nie na wat op die aarde is nie (Heidelbergse Kategismus, Sondag 18, vraag en antwoord 49 – tweede deel).

Die hemelvaart van Jesus Christus is een van die pilare van ons Christelike geloof. Waar Jesus by die kruis en opstanding geopenbaar is as die Verlosser van ons sondes, was sy hemelvaart die moment waartydens Hy Hom geopenbaar het as ons Koning. Sy hemelvaart was immers die gebeurtenis waartydens Jesus sy hemeltroon aan die regterhand van die Vader ingeneem het. Van toe af regeer Hy vanuit die hemel in koninklike heerlikheid oor alles en almal.

Naas die beloftes dat Jesus vir jou plek gereed gemaak het in die koninkryk en dat Hy weer eendag sal kom om jou te kom haal, belowe Jesus dat jy nie alleen sal wees nie. Hy stuur die Heilige Gees om by jou te wees, sodat jy die Goddelike krag elke dag kan ervaar.

Môre vier ons Pinkstersondag – die uitstorting van die Heilige Gees. Tien dae nadat Jesus sy hemeltroon bestyg het, ontvang ons die Heilige Gees – soos beloof en duidelik gemaak deur Petrus in Handelinge 2. Tussen die Joodse feesgangers het die gelowiges op aardskuddende wyse die Gees van God ontvang.

Watter nut het die hemelvaart vir jou? Jesus het die Heilige Gees as waarborg vir jou gestuur, sodat jy moet weet dat jy deur God afgesonder is en as sy eiendom beseël is – dit is hoe kosbaar jy vir God is.

Gebed

Vader, op die vooraand van Pinkster dank ons U dat Jesus getrou is aan sy beloftes. Dankie dat ons weet ons is u eiendom en dat die Heilige Gees aan ons in ons harte gegee is as waarborg van wat ons nog sal ontvang.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

29 Mei – Hy is ons Voorspraak by die Vader

1 Johannes 2: 1; Romeine 8: 34; Johannes 14: 2, 17: 24 en 20: 17

Wonder jy ook in hierdie tyd watter nut Christus se hemelvaart vir ons het? In ’n gemeente het die jongmense gevra dat daar nie net op die betrokke Donderdag aan die hemelvaart aandag gegee moet word nie, want hulle weet nie regtig waaroor dit gaan nie. ’n Kommerwekkende versoek, maar dit is die realiteit, want sê nou hulle kon nie daardie een erediens bywoon nie? Dan is die hemelvaart vir die hele jaar iets wat in die agtergrond gebeur het.

Hoekom is die hemelvaart belangrik? Eerstens dat Hy in die hemel ons Voorspraak by die Vader is. Tweedens dat ons ons menslike natuur in die hemel as ’n betroubare waarborg het dat Hy, as die Hoof, ook ons, sy lede, na Hom toe sal neem (Heidelbergse Kategismus, Sondag 18, vraag en antwoord 49 – eerste deel).

Die feit dat Jesus jou voorspraak by die Vader is en dat jy gewaarborg word dat Hy jou eendag na Hom toe sal neem, is vir jou van groot waarde en nut. Dit is die eerste helfte en groot belofte wat Jesus se hemelvaart vir jou inhou.

In 1 Johannes 2 verduidelik Johannes dat Jesus elke gelowige se voorspraak by die Vader is, want Jesus bring versoening. Jesus het jou bevry van sondeskuld. Wanneer jy bely dat jy in Jesus glo, sal jy ook lewe soos Jesus gelewe het. Jesus het vir jou opgestaan uit die dood en sit aan die regterhand van God waar Hy vir jou pleit by die Vader.

As jou voorspraak, bid en vra Christus dat jy ook kan wees daar waar Hy is. Johannes 17: 24 maak dit vir jou duidelik dat jy vir Christus belangrik is en dat Hy baie lief is vir jou. Hy wil hê dat jy in die hemelse heerlikheid moet leef en God moet ken en sy liefde ervaar.

Dit is hoekom Christus se hemelvaart vir jou nuttig is – want Jesus is jou voorspraak by die Vader, Hy pleit vir jou en Hy sal jou eendag kom haal sodat jy kan wees waar Hy is.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

28 Mei – ’n Gebed van hoop en troos

Efesiërs 1: 15-23

In die Efesiërsbrief neem die skrywer jou na die bergtoppe van die Christelike geloof en nooi jou uit om die asemrowende uitsig te bewonder. Wanneer jy dit doen, sien jy dit is Jesus Christus wat dié uitsig oorheers. Vanaf hierdie hoogtepunt bid die skrywer ook hierdie gebed.

’n Gebed wat ’n geloofsbelydenis is, wat beskryf wat dit beteken wanneer jy sê jy glo in God die Vader, die Seun en die Heilige Gees. ’n Gebed wat hoop gee op jou toekoms in God se heerlikheid. ’n Gebed van vertroosting met die versekering dat God magtiger is as jou situasie; dat dieselfde krag wat Jesus uit die dood gewek het, ook in jou is.

’n Gebed wat jou gerusstel wanneer jy begin twyfel of oorweldig word, of wanneer dit voel die wêreld sluk jou in. Wanneer  jy stilweg maar net deel word daarvan en wegdryf: God het Jesus bo alle magte en bedelinge gehef en álles aan Hom onderwerp – daaraan hoef jy nooit te twyfel nie.

In hierdie gebed herinner die skrywer jou weer daaraan dat Jesus se opstanding en hemelvaart die hoogtepunt is van God se wil. Hy bely en getuig dat Jesus in die hemel aan die regterhand van God sit. Jesus se hemelvaart is nie ’n afsonderlike gebeurtenis wat maar net saam met die kalenderdae afgemerk moet word nie. Jesus se hemelvaart is ’n kardinale deel van jou geloof. Hemelvaart is ’n belangrike gebeurtenis en moet saam met Jesus se geboorte, sy lyding, sterwe en opstanding geglo en bely word.

Daar is nie een enkele besluit wat jy alleen hoef te neem nie, geen gebeurtenis wat jy alleen hoef te hanteer nie, en geen teenstand waar jy nie seker kan wees van die Goddelike krag van die Gees van God wat in jou is nie. Bid hierdie naweek die gebed van hoop, vertroosting en versekering saam met die skrywer.

Ds Joleen Marx, Welgelegen-Pietersburg

27 Mei – ’n Nuwe begin

Miga 4: 1-7

Die era waarin die profeet Miga leef, is ’n tyd van groot sosiale, ekonomiese en politieke ongeregtigheid. Die rykes word al hoe ryker en die armes al hoe armer. Vroue en kinders word hul huise ontneem. Politieke leiers misbruik hul mag. Daar is afgodery, korrupsie seëvier en oorloë woed. Dinge lyk baie sleg.

Te midde hiervan droom Miga oor ’n beter eendag. Tydens hierdie moeilike en onstuimige tye droom Miga hoe die toekoms anders en beter kan wees as die aaklige hede.

In hierdie toekomsvisie word alles wat al soveel skade veroorsaak het, herskep om iets nuut, mooi en heel te maak. Hulle sal hul swaarde in ploegskare verander en hul spiese snoeiskêre maak. Oorlog sal iets van die verlede wees, vrede sal heers. Miga glo vas God kan sy stukkende volk weer heelmaak. Soos ’n herder maak Hy die kreupeles, die verstrooides, dié wat deur rampe getref is, weer bymekaar. Ten spyte van hul sonde, ten spyte van oordeel, bly God ’n God van genade. Dit is waar Miga se hoop vir die toekoms vandaan kom.

Dinge gaan by ons ook sleg, ons word die heeltyd gekonfronteer daarmee. Maar in moeilike tye breek Miga se boodskap van hoop soos ’n helder ligstraal deur. Jesus het gekom en vir ons God se nuwe begin, sy toekomsplan vir ons, kom wys. Hy het vir ons kom wys wat daardie dag (vers 6), daardie eendag, alles behels – dat sy koninkryk vergifnis, liefde en genade beteken. Jesus sê dat die koninkryk van God alreeds hier is, maar ons wag dat dit eendag ten volle sal wees, wanneer Jesus weer in alle heerlikheid kom om in liefde te oordeel en alles reg te maak wat stukkend en gebroke is.

In jou stiltetyd, staan dalk ’n ruk lank stil by hierdie vrae: Het jy ’n droom vir die toekoms? Hoe dink jy kan God ons wêreld nuut maak en herskep? Wat sê Jesus vir ons oor die koninkryk?

Ds Erika Ferreira, Bellville

26 Mei – Jy is Myne

Jesaja 43: 1-7

Na lang jare in ballingskap, het die tyd vir die volk aangebreek om terug te keer na hul eie land. Maar daar is groot onsekerheid en hulle het nie die moed daarvoor nie. Dan kom die profeet Jesaja en spreek hulle aan met bemoedigende woorde van hoop. So wil hy hulle motiveer om die pad vol hoop en moed aan te pak. In hierdie pragtige stukkie poësie vind ons die merkwaardige woorde van God: Ek het jou op jou naam geroep, jy is Myne.

Ons hou daarvan as iemand ons op ons naam noem. So asof dit jou laat voel: Iemand sien my raak, iemand ken my. My naam op die lippe van ’n geliefde laat my veilig, spesiaal en geliefd voel. Soveel te meer wanneer die Here die volk roep op hul naam en vir hulle sê hulle is Syne. Deur hulle op hul naam te noem, kan hierdie verlore en bang mense veilig, spesiaal en geliefd voel by God. Dit is immers God wat hulle geskep het, wat hulle gevorm het, en dit is Hy wat hulle nog van die begin af, van die skepping af, onderhou en beskerm. God het ’n noue en diep verbintenis met sy mense.

Die volk word daaraan herinner dat hierdie diep verbintenis al van Egipte af tot nou strek. Nou gaan hulle ook gevare en uitdagings langs die pad moet deurmaak, maar hulle sal dit nie alleen doen nie. God is by hulle.

Hierdie woorde wat oor duisende jare strek, is vandag nog geldig. Ons mag dalk bang wees vir wat die toekoms vir ons inhou, maar die Here sê vir ons om nie bang te wees nie. Dit maak nie saak wat die lewe na ons kant toe gooi nie, ons kan vashou aan wat ons in hierdie Skrifgedeelte hoor: Ons is deur God geskep, Hy het ons op ons naam geroep, en ons is Syne. Ons is kosbaar vir Hom, en Hy is by ons.

Ds Erika Ferreira, Bellville

25 Mei – Mag ons geestesoë verhelder

Efesiërs 1: 15-23

Die brief aan die Efesiërs is nie geskryf om enige dwaalleer of verkeerde praktyke reg te stel, of selfs om op spesifieke vrae van die gemeente te antwoord nie. Dit is eerder ’n brief van bemoediging. Die outeur skryf die brief om die gelowiges in hul geloof te versterk deur te wys op die eenheid van die kerk en hoe hulle dié eenheid in die praktyk van elke dag se lewe kan uitleef. In ons Skrifgedeelte sê die outeur waarvoor hy vir die gelowiges in Efese bid.

Eerstens bid hy vir wysheid vir die gelowiges en dat God Hom so aan hulle sal openbaar dat hulle God werklik sal kan ken. Om ’n lewendige en intieme verhouding met iemand te hê, moet jy die ander persoon ken. Dieselfde is waar van ons verhouding met God. Hoe beter ons God ken, hoe lewendiger, ryker en voller is ons verhouding met God.

Tweedens bid hy dat die Efesiërs se geestesoë sal verhelder (vers 18). Letterlik staan daar die oë van hul harte moet verhelder word. Hoe pragtig is hierdie beeld! Die oë van hul harte moet oopgaan sodat hulle drie geestelike dinge kan raaksien en verstaan:

Die hoop wat God se roeping vir hulle inhou.

Die rykdom wat daar is in die heerlike erfenis wat God vir die gelowiges bestem het.

Die geweldige grootheid van God se krag wat Hy uitoefen in gelowiges.

Sy gebed is een wat ons vandag nog kan bid. Ons kan dit bid vir mekaar, vir ons gemeentes en vir ons land. So kan ons dan saam met hom bely: Christus wat uit die dood opgewek is en in die hemel aan die regterhand van God sit, is verhewe bo elke mag en gesag, bo elke heerskappy, nie net nou nie, maar vir altyd. Aan Hom het God alles onderwerp, Hom bo alles verhef en Hom aangestel as Hoof van die kerk.

Ds Erika Ferreira, Bellville

24 Mei (Sewende Sondag van die Opstanding) – Jesus bid vir ons

Johannes 17: 6-21

Die aand voor Jesus se kruisiging, terwyl Hy weet wat op Hom wag, neem Hy tyd om te bid vir dié wat Hy lief het. So waarvoor bid Jesus? Hy bid nie dat dit gaan maklik wees nie. Jesus weet dit gaan nie. Die wêreld word gedryf deur die idee van skaarsheid in plaas van oorvloed, vrees in plaas van moed, en selfsug in plaas van opofferende liefde. Dit is die rede hoekom hulle Hom en diegene wat Hom volg, gaan haat. Jesus bid nie dat dit maklik gaan wees nie, maar eerder dat God die dissipels sal ondersteun te midde van hul uitdagings en dat hulle met mekaar een sal wees. Dat hulle mekaar sal ken, ondersteun en liefhê, net soos Jesus en die Vader deur die Heilige Gees.

Wat merkwaardig is van hierdie gedeelte, is dat Jesus nie net bid vir die dissipels van destyds nie. In vers 20 lees ons ook: Ek bid egter nie net vir hulle nie, maar ook vir dié wat deur hulle woorde tot geloof in My sal kom. Wie is hierdie mense wat deur die woorde van die dissipels tot geloof gekom het? Van die tyd van daardie dissipels af het mense oor die eeue heen getuig van Jesus Christus, sodat selfs ons uiteindelik vandag, meer as twee duisend jaar later, kan glo.

Jesus bid vir ons! En waarvoor bid Hy? Vir dieselfde dinge as vir die dissipels – dat ons God se ondersteuning en bemoediging sal ervaar, dat ons een met mekaar en God sal wees. Elke keer wanneer ons hierdie gedeelte lees, word ons herinner aan Jesus se aanhoudende omgee, besorgdheid en deernis vir ons, en God se liefde vir die wêreld.

In jou stiltetyd kan jy nadink oor hoe dit gewone mense soos ons was wat die evangelie, ten spyte van vervolging en verset, oor die eeue heen versprei het. Jy kan die Christene wat vandag in vervolging leef, opdra in gebed. 

Ds Erika Ferreira, Bellville

23 Mei – Is ons seker?

1 Johannes 5: 9-13

Die gemeenskap aan wie die outeur van 1 Johannes skryf, is een wat oorweldig is deur onsekerheid. Dwaalleraars het hierdie gemeente verwar deur vir hulle te vertel dat Jesus nie die Christus is nie. Hierdie mense wou nie erken dat Christus volledig mens geword het om vir ons sondes te sterf nie. Te midde van hierdie verwarring en onsekerheid, vertel die outeur vir die mense in hierdie gemeente hóékom hulle wel seker kan wees.

Amper soos ’n hofsaak waarin ’n getuie sy kant lewer, sê die outeur: Ons aanvaar dan die getuienisse van mense wat al hierdie dinge aangaande Jesus gesien het, hoeveel te meer kan ons dan God se getuienis glo? God self het Jesus geëien as sy Seun, by sy doop en by die verheerliking op die berg.

In die Psalms lees ons God is barmhartig en genadig, lankmoedig, vol liefde en trou. Sy getuienis kan ons dus glo en vertrou: God het ons die ewige lewe gegee, en dié lewe is deur sy Seun (vers 11). Te midde van twyfel en verwarring, wil die outeur hierdie gemeente met ’n stukkie geloofsekerheid die wêreld instuur – die sekerheid dat hulle in die ware gemeenskap met God lewe en die ewige lewe het.

Vandag is daar net soveel verwarring en verskillende aansprake op die waarheid. Wie of wat moet ons dan glo? Kan ons nog enigsins glo? Dan hoor ons weer vers 10: Wie in die Seun van God glo, besit die getuienis in sy of haar hart. Ons kan dus rus vind in die hartswete dat ons deur sy Seun ’n nuwe lewe het.

Gebed

Here, in hierdie wêreld word ons gekonfronteer met soveel dinge wat maak dat ons twyfel. Here, ons wonder hoe ons geloof inpas by hierdie wêreld wat so vinnig verander. Here, gee ons asseblief die rustigheid van hart dat ons kan weet, al verander die wêreld en mense hoe, ons kan seker wees van u liefde en genade. Amen.

Ds Erika Ferreira, Bellville

22 Mei – Die Here is op hierdie plek

Genesis 28: 10-21

Uiteindelik het Jakob se streke hom nou ingehaal – so erg dat hy vir sy lewe moet vlug! Daarom moet hy nou hier teen sononder in die vreemde ’n slaapplek soek. Dan die ongelooflike droom van die leer tussen die hemel en die aarde, met die engele wat op en af teen die leer klim. Die belangrike egter is dat God self in die droom aan Jakob verskyn en met hom praat!

Na die droom skrik Jakob wakker en sê: Die Here is op hierdie plek, en ek het dit nie besef nie. Die volgende oggend het hy die klip wat hy as kussing gebruik het, gevat en olie daaroor uitgegooi. Hy het daardie plek toe aan God gewy en dit Bet-El genoem, wat beteken huis van God

Jakob met al sy foute en tekortkominge sê iets wat ’n mens eintlik tot stilstand ruk. Hy sien iets raak wat baie van ons baie keer mis. Ek wonder hoeveel keer dit al met ons gebeur het dat die Here teenwoordig is, en ons dit nie eens besef nie?

God kom na ons toe, gewone mense soos Jakob, ek en jy… mense met foute. Al wat Hy van ons vra, is om te besef dat Hy reeds hier is en dat Hy ons lief het. Ons sien dit in die pad wat God met sy kinders stap. Ons sien dit in sy liefde en omgee vir sy volk. Ons sien dit in die lewe, dood en opstanding van Jesus Christus. Deur sy Gees is God vandag steeds by ons teenwoordig. Die vraag is: Besef ons dit?

Gebed

Ons Here, laat ons algaande in ons lewens bewus word van u teenwoordigheid by ons. Here, help ons asseblief dat ons U nie sal miskyk nie. Dikwels hou ons ons oë gevestig op verkeerde dinge. Ons hou ons oë so gevestig op ons vrese, bekommernisse en woede dat ons U nie raaksien nie. Open asseblief ons oë en ons harte, Here. Amen.

Ds Erika Ferreira, Bellville

21 Mei (Hemelvaart) – Waarom staan julle so na die hemel en kyk?

Handelinge 1: 1-11

Die wonderbaarlike het gebeur. Die dissipels het gedink hul Here is dood, maar nou is Hy weer hier by hulle. Dit is amper weer soos in die ou dae! Jesus leer hulle en eet saam met hulle, en Hy vertel vir hulle van die koninkryk van God. Miskien het hulle allerlei vrae gehad: Sal dit ’n geografiese plek wees? Sal Jesus as ’n koning nou regeer in Israel? Of bedoel Hy iets anders? Watter rol sal hulle daarin speel? En wanneer sal hierdie koninkryk dan kom? Sekerlik nou dat Jesus opgestaan het en by hulle is? Jesus se antwoord aan hulle kom eintlik daarop neer dat hulle sal moet wag en kyk… Nie lank daarna nie, word Jesus in die hemel opgeneem.

Terwyl Jesus weggeneem word na die hemel, en die dissipels Hom stip agterna staar, vra twee mans in wit klere vir hulle: Waarom staan julle so na die hemel en kyk? Jesus sal weer kom. Daaroor hoef julle nie bekommerd te wees nie. Intussen, al is Jesus weg, is daar werk om te doen deur die krag van die Gees.

Die woorde van die twee manne herinner die dissipels: Jesus het hulle geleer om besig en betrokke te wees in die wêreld, nie om sterrekykers te wees nie. Hemelvaart beteken nie ons kyk na die hemel en vergeet van ons taak op aarde nie.

Hiermee kry ons eintlik ’n antwoord op die vrae oor die aard van die koninkryk van God – dit het ook iets te doen met die aarde en met mense. Die visie waaraan die dissipels moes bou, was nie gerig op die hemel waarheen Jesus vertrek het nie. Dit moes uitwaarts fokus op die wêreld wat die goeie nuus van Jesus Christus moet ontvang.

Dink jy, of staan jy spreekwoordelik na die wolke en kyk in jou stiltetyd, of fokus jy op die werk wat ons as gelowiges moet doen? Waar dink jy sal jy as gelowige getuie iets van Jesus se liefde kan deel?

Ds Erika Ferreira, Bellville

20 Mei – Wees deel van God se missie

Efesiërs 2: 1-10

Sola fide – deur geloof alleen. Dit is nie deur ons eie werke dat ons gered is nie, maar deur God wat in liefde en genade God self oor die mensdom ontferm het. En deur geloof kry ons toegang tot daardie genade. Dit is een van die vyf pilare waarop die gereformeerde geloofstradisie gebou is. Dit is ook wat die skrywer in die teks sê.

Deur geloof in God is ons saam met Jesus uit die dood opgewek en het ons nie net eendag nie, maar reeds in die hede toegang tot hierdie nuwe lewe. Die nuwe lewe vra van ons om op ’n ander manier in die hede te leef en om Jesus en die voorbeeld wat Hy gestel het, nie net met woorde te verkondig nie, maar ook met dade. God het ’n missie vir die wêreld, en uit dankbaarheid neem elke gelowige deel aan hierdie plan. Dit vra dat ons nie net van ander gelowiges sal verwag om van die wêreld ’n beter plek te maak nie, maar dat ons ook self aktief daaraan sal deelneem. Dit vra van ons om ander se laste te help dra.

Ons is nie gered vanweë ons goeie werke nie, maar gered om goeie werke te doen. As ons volgens ons sondige natuur lewe, sal ons belange daarby lê om onsself te dien. As ons egter in Christus lewe soos wat Christus in ons lewe, sal ons belange daarby lê om vir ander lief te wees en hulle te dien. Die krag wat ons in Christus ervaar, trek ons in by God se eie hart van liefde en bewerkstellig versoening tussen ons en ander.

Elkeen van ons het ’n rol te speel in God se versoeningswerk. Elkeen van ons het ’n rol te speel in die transformasie van die wêreld. Ons werk is om uit te vind waar, en so deel te raak van God se handelinge in die wêreld.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

19 Mei – Om te sien, is om te glo

Lukas 24: 44-53

Hemelvaart is lankal nie meer ’n publieke vakansiedag nie. Die skole in die omgewing waar ek grootgeword het, het altyd moeite gedoen om Jesus se hemelvaart te herdenk. Iets wat groot aftrek gekry het, was ballonne wat deur die kinders in die lug vrygelaat is.

Dit is eintlik ironies as ons in ag neem dat Lukas se vertelling van die hemelvaart nie soseer gaan oor waar Jesus is nie, maar wie Jesus is. Die Een wat gely het, doodgemaak is en op die derde dag opgestaan het en voor sy dissipels verskyn het. Wat opgevaar het na die hemel – nie om net by God te wees nie, maar om te wys dat Hy self ook God is…

Omdat Jesus God is, beloof Hy om vir sy volgelinge ’n gawe te stuur wat hulle met krag sal toerus en ook om hulle te troos – die Heilige Gees. Elkeen wat glo, ontvang hierdie gawe. Die Heilige Gees neem nie ’n fisiese vorm aan nie. Ons kan die Gees nie letterlik sien nie, maar tog kan ons sien waar die Heilige Gees was. Dis soos die wind wat waai – ons weet dat wind tot stand kom wanneer lug van ’n hoë drukking na ’n laer drukking beweeg. Wat die wind veroorsaak, kan ons nie met die blote oog waarneem nie, maar ons sien hoe dit beweeg in die geritsel van die blare.

Wanneer die Heilige Gees deur ons werk, kan mense rondom ons dit ook sien. Ons los mense dan op ’n beter plek as waar ons hulle gekry het. Wanneer iemand seer het, gee hom of haar ’n drukkie. Wanneer mense deur die wêreld platgeslaan is, tel hulle op. Wanneer iemand alleen is, wees vir daardie persoon ’n vriend of ’n vriendin. Dit is tog wie die Heilige Gees is – Vertrooster.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

18 Mei – Weg met die oue, in met die nuwe!

Deuteronomium 31: 1-9

Die Israeliete – na 40 jaar se ronddwaal in die woestyn – is op die punt om die beloofde land binne te gaan. Moses mag egter nie saam met hulle gaan nie en gee die leierskap oor aan Josua. Die mense is bang en onseker.

Ons sou in ’n sekere mate die vrees en onsekerheid van die Israeliete kon verstaan. Soos die Israeliete, is ons ook in ’n tussenperiode. In ons geloof staan ons tussen die tyd toe Jesus vir ons sondes gesterf het en Jesus se wederkoms. In ons lewe staan ons tussen die keuse om dit wat oud is agter ons te laat en die nuwe aan te gryp. Dis ’n vreesaanjaende besluit. Dis so vreesaanjaend omdat dit onbekend en onseker is. Die Israeliete was ook bang vir die onbekende. Hulle het geweet dat daar uitdagings sal wees wat op hulle wag in hierdie nuwe beloofde land. God se belofte dat God daar sal wees, is vir hulle genoeg en dit gee hulle die moed om die uitdaging aan te pak.

God stap ook saam met ons ’n pad en God belowe ons – net soos vir die Israeliete – dat God saam met ons sal gaan. God sal ons nie alleen laat wanneer ons ’n moeilike besluit moet neem nie. God sal ons ook nie alleen laat wanneer dit tyd is om van dit wat oud is afskeid te neem en weer te begin bou aan die nuwe nie. Wat oud is en wat nuut is, is relatief. Die punt is dat dit tyd is om die bagasie wat ons saam met ons rondsleep te laat gaan – die seer, verwyt en teleurstelling. Dit is tyd vir jou nuwe begin, en omdat God belowe het om saam met jou te stap, sal jy enige uitdaging wat jou kant toe kom met moed kan aanpak.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

17 Mei (Sesde Sondag van die Opstanding) – Wanneer God kies om met ons te praat

Psalm 93

Die skrywers van die Psalms het die gawe gehad om so oor God te skryf dat dit duisende jare later, in totaal verskillende lewensomstandighede, nog net so relevant is as wat dit toe was. God wat toe Koning was, is ook nou Koning. God wat van altyd af daar was, ís nog hier.

Dit is nie net die Psalmdigter wat die grootheid en mag van God besing nie – die natuur doen dit ook. Die grootheid en die gedruis van die watermassas beskryf indirek die grootheid van God self.

Die realiteit is dat die woorde wat ons gebruik om God te beskryf, ver tekortskiet. God is almagtig, maar God is ook meer as dit. God se majesteit strek oor alles wat lewe, maar dit strek ook verder as dit. Wat God alles is, is bo ons begrip. Dit is hoe groot God is. God se majesteit word gesien in die groot dinge en die harde geluide, en dit dwing ons om weer te erken hoe groot en magtig God is.

God se majesteit word egter ook in die klein en amper onhoorbare dinge gesien. Dit is die nuwe dag wat ons kan aanpak, wat ons as vanselfsprekend aanvaar. Dit is die bemoedigende klop op die skouer na ’n moeilike dag. Net omdat daar nie elke keer ’n storm of vuurwerke is nie, beteken nie dat God nie met ons praat nie. God is besig om met ons te praat deur die groot dinge sowel as die klein dinge. Hoe wonderlik is dit nie dat God ’n manier het om met elkeen van ons te praat, sodat ons nie net sal hoor nie, maar ook sal verstaan?

As ons na God se stem luister, kan ons nie anders nie as om met lof en liefde te reageer, net soos die Psalmdigters van ouds.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

16 Mei – Belofte, genade en seën

Genesis 9: 8-17

Hoeveel keer het dit nie al gebeur nie dat ’n mens bid vir ’n teken van God af? ’n Teken wat ons sal help om die regte besluit te neem… God gee aan Noag en sy gesin ’n teken, maar die teken is nie omdat Noag daarvoor gevra het nie. Dit is ’n teken wat God self besluit om te gee. ’n Teken daarvan dat God nie weer die hele aarde sal vernietig om van die goddeloses ontslae te probeer raak nie – God gee ’n reënboog. Die reënboog herinner aan die vloed en die vrees wat dit veroorsaak het, maar dit herinner ook aan God se belofte en die hoop wat daarin opgesluit lê. Die Bose is nie groter as God se liefde vir ons nie.

Deur die verbond met Noag te sluit, beloof God dat God se ingrype in die toekoms nie weer verwoesting tot gevolg sal hê. God het geweet dat die mens weer die verkeerde goed sou doen, en tog het dit God nie gekeer om die belofte te maak nie. Dit het God nie gekeer om vir Jesus Christus te stuur om vir ons te sterf sodat daar vir ons redding kan wees nie.

God ken in elke opsig ook ons tekortkominge, en steeds kies God om aan te hou om na ons te soek en ons nader te trek. In ons sondige toestand gee God vir ons hoop vir ’n nuwe lewe – ’n nuwe toekoms waar ons nie vir die Here bang hoef te wees nie. Ons kan dit as niks anders as genade beskryf nie. Genade wat die straf weerhou wat ons verdien, en genade wat ons die seën gee wat ons nie verdien nie.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

15 Mei – Hoe ly ons vandag vir Jesus?

1 Petrus 3: 13-22

Geen mens hou daarvan om swaar te kry nie. Inteendeel, die mens is gemaak met beskermingsmeganismes, juis om lyding te probeer vermy. So probeer ons ook onsself beskerm teen hoe ander mense ons behandel – as iemand ons goed behandel, is ons geneig om daardie persoon ook goed te behandel. Indien iemand ons sleg behandel, is ons traag om na hulle te luister of om te probeer om hulle te help.

Vir Petrus is dit ’n voorreg om te ly, omdat gelowiges so in die lyding van Christus deel. Gelowiges behoort nie bang te wees om volgens God se wil te lewe nie, selfs al het dit lyding tot gevolg. Christene word in ongeveer 50 lande wêreldwyd vervolg. Hulle verduur lyding omdat hulle glo en hul geloof uitleef soos wat Christene behoort te doen.

Is ons bereid om te ly vir Christus? Dit is moeilik om aan ’n manier te dink om vir Christus te ly wanneer soveel aspekte van ons lewens maklik en gerieflik is. In vergelyking met Christene wat vervolg word, pas ons ook ons geloof aan om maklik en gerieflik te wees. Ons verruil maklik ons geloof vir gerief, byvoorbeeld wanneer ons na ’n ander gemeente of selfs kerkverband gaan as iets wat ons dominee of ons kerkverband gesê het, nie vir ons aanvaarbaar is nie. Ons sien dit ook wanneer ons in ’n geselskap is en stilbly as ander mense se menswaardigheid aangetas word. Ons sal eerder stilbly en aanvaar word as om iets te sê en verwerp te word.

Dalk het lyding in vandag se tyd en konteks nie soseer te make met fisiese lyding nie, maar eerder met die bereidheid om sekere dinge te verwerp in die naam van die Christelike geloof. Dit vra dalk van ons om minder tyd te bestee aan die dinge wat vir ons belangrik is, en meer tyd te gee aan dit wat vir God belangrik is. Dalk beteken lyding om teen die orde van die samelewing te baklei sodat ’n meer regverdige en gelyke samelewing geskep kan word.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

14 Mei – Die vrede wat Jesus gee

Johannes 14: 27-29

Jesus weet dat sy dood nader kom en Hy probeer die dissipels daarop voorberei. Sy grootste wens vir hulle is vrede, maar nie die tipe vrede wat die wêreld en die mense daarin bied nie. Dis die soort vrede wat binne-in die gelowige teenwoordig is deur die werking van die Heilige Gees – vrede wat nie afhanklik is van eksterne faktore nie.

Dit is moeilik om in ons moderne tye hierdie vrede te ervaar. Dis eerder asof ons vrede vervang met vrees. Ons kyk na dit wat in die nuus gebeur en hoor wat die politici alles kwytraak, en dit trek ons so aan dat innerlike vrede ’n vreemde konsep is.

Vrees is een van die natuurlikste emosies wat deur die mens ervaar kan word. Henri Nouwen, Katolieke priester en teoloog, skryf dat ons vrees ons slagoffers van die wêreld kan maak. Ons word dan wat die wêreld sê ons moet wees, in plaas daarvan om te wees wie God ons gemaak het om te wees.

God het jou op jou naam geroep om self hierdie vrede te kan ervaar, maar die vrees wat jy het, verhoed dat God intiem betrokke kan raak in jou lewe. Daarom wil Jesus vir ons vrede gee. Hierdie vrede is ’n waarborg vir elkeen wat glo. Dit is nie sommer enige soort vrede nie, dit is nie goedkoop vrede nie – dit is letterlik sy vrede. Dit is nie ’n soort vrede wat waarborg dat alles altyd goed sal gaan of dat daar net goeie dinge sal gebeur nie. Die vrede wat God gee, is eerder die soort vrede wat krag gee wanneer ons voel dat ons nie verder kan gaan nie, hoop wanneer ons voel dat daar nie meer hoop is nie, en sekerheid dat God in ons lewens teenwoordig is, selfs al is alles anders rondom ons onseker.

Ds Nastasia Vosloo-Steyn, Donegal/Molopo-kombinasie

13 Mei – Bou jou lewenshuis op die Rots…

Matteus 7: 24-29

Ons lees in hierdie gedeelte van twee mense, die wyse man en die dwase man. Ons kan hulle so voorstel: Albei is netjies en goed versorg. Jy kan hulle deur ’n ring trek. Maar hul persoonlikhede en gedrag verskil. Die een persoon se hart het verhard, en die ander persoon het ’n hart wat leeg is. Die wyse man is die man wat sy hart en sy lewe wil vul met God se liefde, wat sy geloof versterk en wat hoop het vir die nabye toekoms. Die een wat fokus op ander se behoeftes, die een wat besef God is almagtig. Die dwase man is die mens wat op sy eie behoeftes en eie krag staatmaak. Hy fokus net op homself en leef net vir homself.

In ons Skrifgedeelte lees ons dat hierdie twee mense hul huise op snaakse plekke bou: Die een bou sy huis op rots, en die ander een bou sy huis op sand. Maar dan kom daar ’n vloed en albei huise word aan die krag van die natuur blootgestel. Die wyse man wat sy huis op die rots gebou het, se huis staan vas. Die dwase man se huis word vernietig. Die twee huise was basies dieselfde gebou, maar die fondasies het verskil.

Wat wil hierdie “gelykenis” vir ons sê? Die wyse man se fondasie berus op die woord van God wat stewig en sterk is. Die dwase man se fondasie is hyself en sy lewe vir homself of vir die wêreld. Matteus wil ons aandag daarop vestig dat die lewe vol storms is. Hierdie storms het verskeie vorme, soos siekte, depressie, werkverlies, finansiële druk, hongersnood, woede, aggressie, haat, persoonlike verlies of eensaamheid.

Ons as gelowiges moet ons lewenshuise op God se woord bou. Dan maak dit nie saak watter storms losbars nie, ons huise sal stewig staan, want dit is geanker in die woord van God.

Ds Tiaan Loedolff, Vaalwater

 

12 Mei – Lewende water

Johannes 4: 7-26

Die manier waarop Jesus die vrou antwoord, is vir my ’n hoogtepunt hier, in ’n Evangelie gevul met Ek is-uitsprake: Ek is die brood, Ek is die Lig, Ek is die Herder, Ek is die Weg, Ek is Waarheid… en so gaan dit aan. Die eerste Ek is-uitspraak word nie aan Nikodemus of aan die dissipels gegee nie. Nee, dit word gegee aan ’n vrou wat skaam-skaam haar gebrokenheid en tekortkominge wegsteek. Luister na vers 26: Toe sê Jesus vir haar: “Dit is Ek, Ek wat met jou praat.” Dit is juis ’n bewys dat Jesus genade gee ongeag jou taal, jou nasionaliteit, jou verlede of jou hede. Die aanbod van lewende water word gegee aan hierdie vrou wat al vyf mans gehad het, en die een wat sy toe gehad het, was nie regtig haar man nie! ’n Vrou wat eintlik siek is van die binnekant af na buite toe, ontvang die genade van God.

Baie kere het ons ’n prentjie in ons kop van hoe Christenskap lyk. Altyd ’n mooi prentjie. So skoon en netjies. Die mense in die Bybel het nie sulke verhale nie. Hulle neem lank om geloofsvolwassenheid te bereik. Maar een ding is waar – in al hierdie verhale is God in die middel van die gebrokenheid en die vuilheid en die skaamte van die mens. Hy is juis besig met die wonde van mense. In Johannes word ons deur die optrede van Jesus geleer om nuut te dink in ons geloof. Die Evangelie volgens Johannes vertel ons van ’n Verlosser wat ’n stroom lewende water na vore bring. Wat ons wonde genees. Dit is in hierdie ruimte dat ons eerlik kan wees oor ons tekortkominge wat ons so sterk beskerm. Wat ons so maklik wegsteek. Wat mense nie mag uitvind nie. Ook nie God nie.

Maar wanneer ons wel eerlik is daaroor, ontmoet die genade van Christus ons op ’n plek van aanbidding. Nie op ’n berg nie, nie in die tempel in Jerusalem nie – maar by Hom waar jy hoor: Dit is Ek, Ek wat met jou praat.

Dr Hein Delport, Swartkop

 

11 Mei – Die vrees vir die wêreld se verval…

Matteus 24: 1-14

Een van die algemeenste vrese van mense, is die vrees dat hierdie wêreld binnekort gaan vergaan. Die doemprofete vertel dit gereeld vir ons. Hollywood is daardeur vasgevang, want omtrent elke tweede film wat gemaak word, gaan oor die eindtyd.

Om te lewe, is ’n gevaarlike ekspedisie. Ons sluit ons dae in die skaduwees van vreesaanjaende werklikhede. Maar God het die pyn van hierdie wêreld lank terug soos ’n bekwame dokter gediagnoseer. Hy het spesiaal ’n boek laat skryf vir die behandeling van hierdie pyn. Die Bybel is vol waarskuwings teen die gevaarlike wêreld waarin ons bly. Daar is geen nut daarin om jouself ’n rat voor die oë te draai en om voor te gee alles is reg nie, maar tog vra Jesus ons ook om nie verskrik te word nie (vers 6).

Nadat die bomme van die Tweede Wêreldoorlog die stad Warschau se onderdorp platgevee het, het daar net een geraamtestruktuur in die hoofstraat bly staan. Die verwoeste struktuur was die Poolse hoofkwartiere van die Britse Bybelgenootskap. Die woorde op die enigste muur wat bly staan het, was maklik leesbaar: Hemel en aarde sal vergaan, maar my woorde nooit…

Jesus sit op die Olyfberg, oorkant die stad Jerusalem, en Hy gee vir sy dissipels die volgende waarskuwing: Maak julle veiligheidsgordels vas, daar is nie nou tyd vir enige ligsinnigheid nie, hierdie lewe kan fataal wees vir jou gesondheid. ’n Lewe saam met Hom is nie noodwendig ’n maklike reis nie, tog belowe Jesus dat Hy met elke tree by ons sal wees. Jesus begin met onverwagte woorde: Pas op dat niemand julle mislei nie (vers 4). Hy vertel dan van valse leermeesters wat in die laaste dae sal opstaan…

As dit lyk asof die wêreld buite beheer is – dit is nie. Ons kan vertrou dat God heilig, goed en liefdevol is, maar ook in beheer. Ons visie is beperk: Wat lyk soos verval, mag eintlik dalk oorwinning en triomf wees. Wat lyk soos hartseer, mag eintlik dalk genesing wees. Ons moet vertrou dat God is wie Hy sê Hy is.

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

10 Mei (Vyfde Sondag van die Opstanding) – Die enigste gesonde vrees…

Matteus 17: 1-8

Sy Palestynse tydgenote het hard probeer om Jesus te etiketteer en Hom in hul eie mensgemaakte kassies te sit. Ons probeer ook baie maal om God te verpak soos dit ons pas. Petrus-hulle het dalk ook probeer om dit te doen. Dit verklaar moontlik die volgende klim-uit-die-kassie-ekspedisie waarop Jesus vir Petrus, Jakobus en Johannes geneem het, daar na Jesus se verheerliking op die berg.  

In ’n oogwink was Petrus-hulle soos muskiete in ’n arend se skaduwee. Hulle het Jesus nog nooit so gesien nie. Hulle het Hom gesien in aksie op die water, selfs met ’n klein bietjie padkos voor ’n honger skare, en hoe Hy mense uit die dood opwek. Maar Jesus in die helder blink voorkoms van ’n “hemelwese”? Geen wonder hulle was bang nie! Wanneer laas het jy hierdie vrees beleef – die vrees vir God? Daardie vars besef wie Christus regtig is, wat jou knieë laat bewe het en die lug uit jou longe geslaan het? As jy dit lanklaas beleef het, verduidelik dit dalk waarom jy so baie ander vrese in jou lewe saamdra.

As ons wel besef wie Hy regtig is, meer as net ’n mens, verminder die vrese van die lewe. ’n Almagtige God lei ons tot dapperheid. ’n Verkleinde siening van God genereer geen dapperheid nie. Ons reken dat ’n gewone “Jesus” geen mag het teenoor kankerselle, korrupsie, diefstal, aandelebeurse wat in duie stort, of die wêreld wat verval nie. ’n Verpakbare, draagbare “Jesus” kan dalk in ons beursies of op ’n rak pas, maar kan niks doen aan jou vrese nie.

Dit moet wees waarom Jesus sy dissipels teen die berg opgevat het. Jesus het die kassies gesien waarin hulle Hom verpak het. Om God in ’n kassie te wil indruk, kan eenvoudig nie werk nie. Daarom blaas Christus die kante van hul kassies van vooropgestelde idees oor Hom totaal en al weg, sodat hulle die Hemelse kan raaksien. Mag Jesus jou en my kante van die kassies waarin ons Hom wil inforseer ook oopblaas. Het ek en jy nie ook nodig om die Jesus wat van gedaante verander het, te sien nie?

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

9 Mei – Leer liefhê

Filippense 1: 3-11

Geen geleerdheid kry jou uit die sonde uit nie. Maar om te leer, maak aan geloof ’n verskil. Ons Hervormers is nugter denkers. Maar is ons nog bereid om te leer? Ons maak so maklik asof ons alles weet wat daar van God te wete is. Ons duld nie verskille nie. Maar dit is hoe kultusse glo: Nét ons is reg. Om nog te moet léér, beteken ons het kennis en insig nodig, en dit is ’n belediging vir ’n gelowige wat alles weet. Verbeel jy jou alwys, onderskat jy jou sonde.

Die Filippense kry al reg om lief te hê, maar selfs húlle kan leer en verbeter: Hul liefde kan toeneem. Twee goed verryk liefde. Aan albei kan jy gaan werk. Ons moet beter begrip kry, so vertaal die 1983-vertaling dit. Die Nuwe Direkte Vertaling gaan sê ons moet meer kennis kry. Albei vra: Leer jy genoeg? En ons moet ’n fyn aanvoeling ontwikkel, sê die een, en insig noem die ander een dit. Verstaan jy wat jy weet? Kan jy dit wat jy weet, al reg gebruik? 

Die vraag is, as ons nog móét leer, glo ons dan nie meer soos ons voorgangers geglo het nie? Dalk nie. In sekere gevalle, beslis nie. ’n Hoeksteen van die Hervorming is om aanhoudend te hervorm. Hoe hervorm jy as jy nie leer nie? Nóód leer bid, sê ons mos. Geen leerskool werk so goed soos swaarkry nie. As jy ly, móét jy leer, of jy bly lê. Onthou dat alles wat die Bybel oor liefde en geloof sê, gebeur teen die agtergrond van die swaarste lyding. Paulus sit in die tronk as hy dié goed skryf. 

Soms, as ons die fokus op die liefde plaas, vergeet ons van die lyding. Dis net liefde waar jy kyk. Maar hierdie liefde kan maklik opraak, veral as die lewe druk. Maar onthou, toe liefde opraak, het God ingegryp, eenmalig, beslissend, volhoudend. En ons het in Hom wat uit liefde gely, gesterf en opgestaan het, ook opgestaan in ’n nuwe lewe waar die liefde heers, volhoudend. 

Ds Hennie la Grange, Kampersrus

8 Mei – Lééf hulle die kring in…

Handelinge 2: 43-47

Ek het onlangs ’n oefening met ’n klompie lidmate gedoen oor prediking. Ek het vir ’n paar wat getrou eredienste bywoon, gevra of hulle enigsins kon onthou waaroor ek ’n maand gelede gepreek het. Ek het hulle herinner uit watter Skrifdeel die prediking gekom het en watter liedere ons daardie dag gesing het. Ek was nié so verbaas nie om te hoor dat basies niemand die preek of die breë strekking daarvan spontaan kon onthou nie. Mense onthou wel een of twee preke wat hulle in moeilike tye persoonlik diep geraak het, of dalk kinderdienste wat met spel en hulpmiddels gepaard gegaan het. Prediking is nietemin kosbaar en een van die kerk se belangrikste verkondigingsmiddele. Ons kan egter nooit ander verkondigingsgestaltes onderskat nie.

Een van die vroeëre predikante van die Kerk het jare gelede reeds gesê dat ons nie mense by die kerkdeure inpreek nie. Ons lééf hulle eerder in. Die kort gedeelte uit Handelinge 2 vertel van die Christelike kerk in haar kinderskoene. Dat verskeie mense aanvanklik na byeenkomste gelok is deur wonders en bonatuurlike tekens, is duidelik. Dit sou hulle egter nie as gemeente kon bind nie. Die kern van hul samesyn en die bindende faktor was liefde. Onder die opskrif liefde het begrippe soos eensgesindheid, deel van middele, saam eet en gedeelde lofprysing geskryf gestaan. Die gelowiges was so vervul met die Gees, dat die gees wat hulle uitgestraal het een van opregte omgee en betrokkenheid by ander se lewens was. Miskien kan die kerk vandag ook ’n bladsy neem uit hierdie geloofsboek. Wanneer ons werklik mense se lewens aanraak op sigbare en tasbare maniere, dan weerkaats ons iets van die liefdevolle handelinge van ons Here Jesus. Weliswaar gebroke en onvolmaak, maar nietemin ’n glimmering van sy goedheid.

Een van die gevolge van hierdie omgeekringe was dat daar daagliks groei te bespeur was. Mense wou graag daaraan deelhê. Dit roep ons op tot ’n lewe van omgee en uitreik. Kom ons leef die wêreld in hierdie kring van liefde in. 

Ds David Barnard, Magaliesmoot

7 Mei – Kommerloos lewe

Matteus 6: 25-34

Die woorde van Matteus 6: 25-34 klink wonderlik, maar is dit werkbaar? Is dit nie gewoon onrealisties nie? Met respek: Weet die Here hoe lyk my kantoor op ’n Maandagoggend? Weet Hy van die spanning by die skool? Die situasie in ons huis? Is dit nie ’n onrealistiese ontvlugting van die harde werklikheid om na voëls en die veldlelies te kyk terwyl ’n mens juis deur die harde feite van elke dag gedryf behoort te word nie? 

Dis egter nie wat Jesus met hierdie woorde bedoel nie. Wat Jesus hier doen, is om ons uit te nooi na ’n nuwe lewenstyl, tot ’n ander manier van dink en doen. ’n Mens kan sê Hy nooi ons uit om ’n nuwe passie te hê, ’n nuwe prioriteit, naamlik die koninkryk van God en die wil van God – soos Hy dit in die sleutelvers van hierdie gedeelte saamvat (vers 33). 

Wat is dié koninkryk van God? Dit beteken tog: God is Koning, Hy regeer. En as julle nog hieraan twyfel, sê Jesus, hier staan Ek, Ek wat die koninkryk van God in lewende lywe en in aksie is. Hier staan Ek in die middel van al jul sorge en bekommernisse, en ja, Ek weet alles daarvan. Gaan staan dus maar vandag en môre midde-in jou sorge, maar onthou: Ek is daar by jou, Ek staan langs jou, Ek neem jou sorge op My. Gee dit vir My, want Ek het dit reeds op My geneem. Dis hoe die evangelie in ’n neutedop klink. Die Here sê hiermee vir ons: Onthou altyd, jy is nie alleen nie. Die Koning van die koninkryk is by jou, binne jou, Hy regeer oor jou; ook oor jou lewe, oor wat jy moet eet en aantrek. Hy het elke haar op jou kop getel, Hy sorg vir jou. Soveel meer as vir die voëls en die veldlelies. Ja, elke dag het genoeg moeilikheid van sy eie, maar elke dag het ook genoeg genade, is ook vol van die koninkryk van God. Moet dit nooit vergeet nie.

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

6 Mei – Die goeie oorwin

Romeine 12: 9-21 (2)

Kan die kringloop van geweld gebreek word? Almal weet, in hierdie kringloop is daar nie wenners nie. Net verloorders, want slagoffers word dikwels weer daders, en daders word weer slagoffers, en so hou dit aan. Geen wonder nie dat baie Suid-Afrikaners wanhoop en hulself probeer afsluit van ons gewelddadige samelewing. Hulle raak so stom, geskok-passief dat hulle hul verantwoordelikhede teenoor die samelewing prysgee… en so gaan die kwaad en geweld voort van erg na erger!

Kan hierdie siek spiraal gebreek word? Dit kan! Trouens, nie net die kringloop van geweld kan gebreek word nie, maar die hele verrotte skema van kwaad. Lees weer vers 21. In alle opsigte merkwaardige woorde. Paulus weet hoe skynbaar onbreekbaar die skakels in die kettingreaksie van die kwaad en geweld is. Hy weet ook hoe swak en broos die mens (ons) is, mense wat van nature geneig is om deur die Bose bekoor te word.

Feit is egter, die kwaad kán gekeer word, want die kwaad is in beginsel reeds oorwin. God het die bose magte ontwapen. Hy het hulle openlik ten toon gestel en bespotlik gemaak deur hulle mee te voer in die triomftog van Jesus Christus (vgl Kol 2: 15). Jesus hét die sonde en die dood oorwin. Daarom is hierdie oproep van Paulus nie ’n leë bevel of ’n onhaalbare droom nie. Die kwaad is reeds verslaan. Op grond daarvan kán ons anders optree as wat die kwaad sou verwag: met liefde, versoening, vrede, die goeie. Die teoloog Dietrich Bonhoeffer sê hieroor: In die nuwe kringloop van die liefde word die kwade tot stilstand gedwing. Omdat dit nie die weerstand vind waarna dit soek en waarom dit roep nie, word dit veroordeel deur sy onvermoë om teengeweld uit te lok, kan die kwade nie sy merk vind nie, kan dit geen verdere boosheid uitbroei nie, word dit onvrugbaar gelaat, is sy angel uit. Laat ons dan op grond van die evangelie nee sê vir geweld, nee vir die kwaad, en ja vir die goeie, ja vir God!

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

5 Mei – Die liefde oorwin

Romeine 12: 9-21 (1)

Hoe gaan ons ooit oorleef in omstandighede soos hierdie? Dis ’n vraag wat gevra word met ’n groot verskeidenheid verwagtinge, vrese, toekomsdrome – soms lynreg teenoorgesteld. Maar ons praat daaroor rondom teewaentjies, langs braaivleisvure, in vergadersale, kerkraadsvergaderings, oral. Projeksies word gemaak om politieke, ekonomiese en sosiale strategieë te probeer bepaal; sommige donker en verdoemend, ander rooskleurig en eufories. Die vraag is wat om te glo en wat liewer nie.

Vir Christene is daar vanselfsprekend net een riglyn – God se Woord. Paulus se riglyne in Romeine 12: 9-21 kan daarom gesien word as die lewensmanifes vir Christene van gister, vandag en môre, van hoe om in ’n harde, verwarde, sondige wêreld te leef. Hy gee hier bakens waarbinne Christene moet en mag leef, veral in hul verhouding met ander mense. Met die eerste oogopslag lyk dit ietwat onsamehangend – maar hoe meer ’n mens hierdie paar verse lees, hoe meer word jy meegevoer deur die tema wat soos ’n goue draad daardeur loop. Dit kan saamgevat word in een woord: liefde. Maar dan ’n liefde wat baie meer is as ’n bloot menslike reëling van intermenslike verhoudings. In hierdie liefde vind ons die hartklop van God self (vgl Rom 5: 5). Daarom is die liefde opreg, sonder geheime agendas en verborge motiewe, ’n liefde wat nie die front van vriendelikheid en lewensverandering voorhou terwyl die drang na eie gewin tog maar die diepste dryfveer is nie. Liefde soos God s’n.

Paulus gee vier basiese beginsels van hierdie liefde: geloofwaardig (verse 10, 13, 15, 16); grensloos (14, 17-20); weerloos (16); oorwinnend (21). Wanneer Paulus die Christen se “lewenstrategie” so uitspel, hef hy in totale afhanklikheid sy oë op na Bo, en roep hy ons op om dieselfde te doen (11 en 12). So ’n lewe van liefde is immers slegs moontlik as die God van liefde ons daartoe in staat stel. Hoe die toekoms lyk en wat alles op ons wag, weet niemand nie. Wat ons wel weet, is hoe ons moet lewe – deur liefde en met liefde.

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

4 Mei – Ons Vader weet

Matteus 6: 5-8

Ons mag hierdie woorde van Jesus woordeliks, kinderlik naïef, opneem. God weet alles van ons af. Hy weet van die klein dingetjies wat ons pla en Hy weet van die groot dinge wat ons bekommerd maak. Hy weet van al ons behoeftes, van ons gesin, ons kerk, ons land. Hy weet wat ons onseker maak. Hy weet van die probleem waarmee jy nou worstel en wat soos ’n berg voor jou lê. Hy weet van daardie gevoel in jou wat jy met niemand durf deel nie, wat jy self nie eens verstaan nie; daardie hunkering na iets wat jy self nie kan verwoord nie. Soos die Psalmdigter bely: U ken my gedagtes nog voordat hulle by my opkom… Daar is nog nie ’n woord op my tong nie of U, Here, weet wat dit gaan wees (Ps 139: 2, 4).

Maar beteken dit nou dat my gebede, al is dit hoe opreg, oorbodig is? Nee, allermins. God se voorkennis maak ons gebed nie oorbodig nie. Inteendeel! Ons Vader het behae daarin dat ons, sy kinders, met Hom praat. Augustinus het gesê: Gebed is om met God te praat. Dis om sake deur te praat, uit te praat. Met die troos dat God alles weet, moet en mag ons met Hom praat. Jy hoef nie jou gebed volmaak te formuleer om God te beïndruk of te oorreed nie.

En hou in gedagte, God verhoor nie altyd soos jy dit sou wou hê nie. Trouens, God se antwoord is dikwels lynreg teen ons wense en begeertes in. Wees ook dan rustig, God wat alles weet, weet ook die beste wat goed is vir ons, en wat nie (Matt 7: 9, 10). Moet nooit sê of selfs dink dat God jou gebede nie hoor of verhoor nie. Hy weet nou eenmaal wat vir ’n mens goed is met die oog op die lewe hier en die ewigheid. Met hierdie vrede in jou hart kan jy met jou Vader in die hemel praat terwyl jy onthou: My Vader weet alles, en Hy weet die beste.

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

3 Mei (Vierde Sondag van die Opstanding) (Biddag vir die Gesaaides / Dankdag vir die Oes) – Hoop

1 Petrus 1: 13-21

In die bundel Verhale van hoop deur Ingeborg Drewitz, het sy ’n gedig opgeneem met die titel Die kreet vann jongmens.    

Van die lewe verwag ek niks nie,

want die lewe verwag ook niks van my nie.

Wie sou tog kon verstaan

waarom ek so voel?

Ek lewe, en tog lewe ek nie… 

Dis verskriklik! In die plek van vreugde en hoop het daar sinisme gekom, bitterheid, moegheid. Dit gebeur nie net met jongmense nie. Die wanhoopsindroom kan enige mens pak wanneer jou gesondheid skielik ingee, vaste inkomste verdwyn, huwelike verbrokkel, jy bedreig voel in jou eie huis… Geen mens kan egter sonder hoop bly lewe nie. Hoop is lewe. Petrus, ook genoem die apostel van hoop, skryf juis oor hoop vir mense in ’n hopelose situasie. Maar hy skryf oor Christelike hoop (verse 13 en 21). Alles wat tussen hierdie twee verse staan, staan as’t ware tussen die hakies van hoop.

Veral twee perspektiewe is opvallend. Die eerste: Christelike hoop is buite ons geanker. Dis gegrond in wat God in Christus gedoen het, met as hoogtepunt die opstanding (vers 21). Die tweede: Hoop is ook in ons hande (verse 13-17). Hierdie verse teken ’n lewe waar daar hoop is. Omdat ons lewe tussen dit wat God reeds in Christus gedoen het en dit wat Hy in die toekoms nog in Hom sal doen, kan ons in die hede uit daardie hoop leef. Omdat ons geanker is tussen dit wat was en wat kom, nee, in Hom wat is en wat was en wat kom, kan ons elke dag met nuwe hoop lewe. Wie hoop, kyk met ander oë na gesondheid wat ingee, inkomste wat ontbreek, onveiligheid, na alles, terwyl hy of sy weet: God wat in Jesus verlossing gebring het, sal uiteindelik op sy eie tyd uit al die ellende hier op aarde finale verlossing bring. Met hierdie hoop kon die gelowiges vir wie Petrus geskryf het onder moeilike omstandighede oorleef, en net met hierdie hoop kan ook ons vandag leef en oorleef.

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

2 Mei – Strewe na die dinge daarbo

Strewe na die dinge daarbo

Kolossense 3: 1

Aangesien (vers 1) verwys na dit wat God reeds gedoen het, na afgehandelde heilsfeite, na God se groot dade in Christus ter wille van ons. Paulus maak hier, soos in baie van sy ander briewe, ’n lys van dit wat God vir ons gedoen het. Nie ter wille van ons eie selfverheerliking nie, maar vir danksegging en toewyding, byvoorbeeld:

  • Julle het gesterwe, en jul lewe is saam met Christus verborge in God. Julle is saam met Christus uit die dood opgewek (Kol 3: 1, 3).
  • Julle het saam met Christus ’n plek in die hemel (Ef 2: 6).
  • Wanneer Christus by sy wederkoms verskyn, sal julle saam met Hom verskyn en in sy heerlikheid deel (Kol 3: 4).
  • Julle is alreeds verheerlik (vgl Rom 8: 30).

Dit alles staan vas. Daarom: Strewe na die dinge daarbo! Ons het alreeds alles en tog ook nog nie. Die teoloog Karl Barth het treffend gesê: Dit is nie die spanning van mense wat nog alles moet soek nie, maar van mense wat alles gevind het en daarom nou alles moet soek. Paulus beskryf dit in Filippense 3: 12 so: …ek span my in om dit alles myne te maak omdat Christus Jesus my reeds Syne gemaak het. Hierdie spanning mag nooit opgehef word nie. Die dwaalleraars in Kolosse het dit probeer doen deur die oorbeklemtoning van wettiese reëls.

Wanneer Paulus sê Strewe na die dinge wat daarbo is…. bedoel hy nie weer ’n lewe van wetsonderhouding met die oog op verdienste nie, ook nie ’n lewe van wêreldontvlugting met die oog op selfheiliging nie. In Kolossense 3: 18 – 4: 1 maak Paulus dit alles op ons alledaagse aardse verhoudings van toepassing: man en vrou, ouers en kinders, slawe en eienaars. Dis waar ons dit wat ons reeds in Christus is, moet uitleef. Die evangelie het alles te make met ons alledaagse lewe, ons politiek, etiek, en ekonomie. Christene is, om dit so te sê, hemelsoekers op aarde, vir die aarde. Hemelstrewers, hemelgerigtes, maar terselfdertyd met hul voete steeds op die aarde, omdat dit God se aarde is.

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

 

1 Mei – Volharding

2 Timoteus 2: 13

Paulus skryf in 2 Timoteus 3: 12: Almal wat in Christus Jesus toegewy aan God wil lewe, sal ook vervolg word. Daar is Christene wat vandag steeds bloedig vervolg word. Vervolging kan natuurlik ook op meer subtiele maniere voorkom, soos deur middel van bepaalde ideologieë, of houdings soos ’n traak-my-nieagtige ophaal van die skouers wat sê dit raak my nie, dit roer my nie. Dit kan goeie, gawe mense wees, mense in jou buurt, straat, wyk, huis of koshuis wat jou andersins hartlik en vriendelik sal behandel. Maar sodra Christus ter sprake kom, verander hul gesindheid en houding: Soms spot hulle agteraf, soms raak hulle openlik vyandig en venynig. Paulus herinner Timoteus daaraan dat die pad van Christen-wees nie altyd met rose besaai sal wees nie. Om Christus te volg, beteken daarom volharding.

Maar hoe sal ons kan volhard in ’n wêreld met soveel weerstand teen God, ’n wêreld waarin Bybelse waardes al meer verkrummel en die waarheid al hoe meer van die tafel gevee word? Paulus gee ’n aangrypende antwoord in die vorm van wat waarskynlik ’n oud-Christelike lied is (verse 8, 11-13). Die lied verloop poëties in parallelle sinsnedes wat sê: As ons dit doen, sal God dat doen. Dit eindig met as ons ontrou is… en ’n mens sou normaalweg verwag om te hoor: …dan sal God ook ontrou wees… Maar dan lees ons teen alle verwagting in: Hy bly getrou: Hy kan Homself nie verloën nie. Hierin lê ons waarborg van ons volharding: die Here se trou. Nie dat dit nou ’n verskoning bied dat ons ontrou mag wees of ’n alibi om die Here te verloën nie. Inteendeel! Die wete dat die Here in sy diepste wese getrou is, roep ons ook op om getrou te bly, om Hom te volg waar Hy ook al mag lei. Sy trou herinner ons immer aan die woorde van verse 11 en 12: As ons saam met Hom gesterf het, sal ons ook saam met Hom lewe; as ons in die geloof volhard, sal ons saam met Hom regeer.

Dr Christo vd Merwe, Emeritus

 

30 April – In Jesus se voetspore

1 Petrus 2: 18-25

Ons idealiseer graag ons helde en baie mense wens: As ek maar net so kon wees. Dis normaal en in orde solank hulle goeie voorbeelde is. 1 Petrus 2 hou ook ’n voorbeeld voor: …omdat Christus self vir julle gely en so vir julle ’n voorbeeld gestel het, sodat julle in sy voetspore kan volg. Nie juis ’n voorbeeld wat ’n mens vir jouself sou kies nie. Dis ’n voorbeeld van Een wat aan ’n kruis opgehang is. Jesaja 53: 2, 3 sê dis ’n voorbeeld van iemand van wie jy eerder jou gesig sou wou wegdraai… Dis nie ’n heel gesonde mens wat daar hang nie, maar ’n gegeselde; nie ’n suksesfiguur nie, maar oënskynlik ’n verloorder; nie een wat sterk is en “sy man kan staan” nie, maar een van wie daar geskryf staan: Toe Hy beledig is, het Hy nie terug beledig nie, toe Hy gely het, het Hy nie gedreig nie, maar alles oorgelaat aan Hom wat regverdig oordeel (1 Pet 2: 23).

Petrus sê ons moet soos Hy wees en in sy voetspore loop. Dit beteken (vers 20) om bereid te wees om lyding te verdra wanneer jy goed doen, die afsterwe van egoïsme, die doodmaak van jou sondige wil en hardkoppigheid. En ons kan! Want Jesus se voorbeeld is totaal anders as enige ander voorbeeld. Hy is in die eerste plek ons Verlosser. Petrus sê: Hy het vir julle gely en gesterf sodat julle Hom kan navolg. Hy sterf vir ons sodat ons vir Hom kan sterf, Hy leef sodat ons vir Hom kan leef. Daar is nie net sprake van voorbeeld nie, maar ook van voetspore. Dié is klaar daar, ek moet net daarin trap. Om Jesus na te volg, beteken om dag vir dag, treetjie vir treetjie en voetjie vir voetjie, op die pad te loop wat Jesus klaar vir my gebaan het. En terwyl ek so loop, moet ek bly opkyk na my Voorbeeld. Hy wat die Begin en Voleinder van my geloof is (Heb 12: 2).

Dr Christo van der Merwe, Emeritus

29 April – Getuies

Lukas 24: 45-49

Ons getuig gereeld oor produkte en ervarings wat ons gehad het. Ons los resensies op restaurante en hotelle se webtuistes en vertel vir vriende van plekke waar ons beïndruk was met die diens. Jesus vra van ons niks meer nie as om as getuies op te tree vir God se genade en liefde soos ons dit deur die kruis leer ken het.

Een van die laaste dinge wat Jesus aan sy dissipels oorhandig voor sy hemelvaart, is die insig om sy boodskap te verstaan juis sodat hulle as getuies kan optree. Hy eet saam met hulle en lê die Skrif uit sodat hulle gereed is om te weet wat hulle verkondig en om hulle voor te berei vir die reis wat voorlê.

Die boodskap wat Hy gee, word weer eens hier vir ons ook uitgespel: Christus het vir ons sondes gesterf en is opgewek uit die dood, en ons moet in sy Naam tot bekering kom. Dit is die kern van wat Christus op aarde vir ons kom doen het. Hy maak egter nie net seker dat die dissipels weet wat Hy hier kom doen het nie, maar ook dat hulle die opdrag hoor om die boodskap verder uit te dra. ’n Getuie is nie net iemand wat iets gesien het nie, maar iemand wat gereed is om te gaan vertel wat gebeur het. Ons wat saam met die dissipels as getuies aangestel is, moet ook saam met hulle gereed wees om die boodskap te verkondig, om te vertel van die wonder van God se genade en liefde.

Jesus verseker ons daarvan dat ons nie alleen sal wees nie. Hy gaan vir ons gee wat ons nodig het om die boodskap uit te dra, gawes soos die insig om die Skrif te verstaan. Hierdie gawes het ’n spesifieke doel voor oë, en dit is om die verspreiding van die evangelie te bewerkstellig. Dit is waarvoor ons krag ontvang – om getuies te gaan wees.

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

28 April – Waarom glo ons?

Johannes 20: 26-31

Wanneer Jesus hierdie keer die dissipels se gemaksone binnegaan en hul geloof uitdaag, bevestig Hy weer dat Hy vrede bring, dat hulle met God versoen is. Is dit nie opvallend nie dat Hy elke keer besorg is oor die dissipels?

Hierdie besorgdheid blyk onder meer uit die manier waarop Jesus vir Tomas hanteer. Jesus is bewus van die twyfel wat Tomas ervaar en wil hom graag gerusstel, ten spyte van Tomas se kleingeloof. Daarom wil Jesus vir Tomas die bewys gee waarna hy so gesmag het. Hy vertoon sy wonde aan Tomas om dié se geloof te versterk. Terselfdertyd bestraf Hy hom deur te waarsku teen geloof wat eers wil sien voor dit glo.

Ons sien hier twee aspekte van Jesus se liefde vir sy volgelinge. Eerstens is Hy bewus van wat hulle nodig het. Hy weet dat Tomas ’n sigbare bewys benodig om sy geloof te versterk. Tweedens is Hy besorg oor ons geloof. Daarom waarsku Hy terselfdertyd dat ware geloof nie oor die “sien” moet gaan nie, maar oor die hoor van die evangelie. Alleen ware geloof kan immers tot ons verlossing lei.

Ons almal wil met tye ons geloof verseker. Dit is goed en reg. Ons moet bereid wees om onsself te bevraagteken. Daarom openbaar God Hom steeds aan ons. Ons het nie almal dieselfde soort bewyse nodig nie, maar mense smag wel soms steeds na “bewyse” of tekens. Daarom moet ons opnuut hoor, ook in hierdie moderne wêreld waar mense so na bewyse soek, dat die evangelie van Jesus Christus die enigste bewys is wat ons nodig het. Glo eers, het Jesus gesê, dan sal julle ook sien. Die manier waarop ons dan ons geloof uitleef, behoort ook as teken van God se liefde vir ander te dien. Sy liefde moet immers deur ons omgee en barmhartigheid sigbaar word. Ons geloofslewe behoort ander dus ook daartoe te lei om na die evangelie te luister en dit te glo.

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

27 April – Agter geslote deure

Johannes 10: 19-21

Dit is partymaal vir ons vreemd om te lees hoe die mense wat met Christus in aanraking gekom het, kon bevraagteken wie Hy werklik was. Kon hulle nie sien Hy is die Seun van God nie? Ervaar hulle nie God se teenwoordigheid in Hom nie? Hoe kon hulle so blind wees? Dit gebeur ’n paar keer in die Evangelies dat daar ’n debat is oor wie Hy is. Wat wel opvallend is, is hoe min kere Christus self intree om Homself te bewys. Hy laat dit oor aan sy volgelinge.

As sy volgelinge in die moderne tyd, hoe antwoord ons hierop? Is dit vir ons nodig om met mense daaroor te stry en aanvallend of konfronterend te wees? Waar gaan so ’n gesprek heen?

Geloof is ’n persoonlike verhouding wat vir elkeen van ons wat glo, begin by die persoonlike ervaring van die vreugde wat ons redding vir ons bring. Hierdie verhouding word uitgeleef in die wêreld om ons en verander die manier waarop ons optree om meer in lyn te wees met wat God van ons verwag.

Dit is hierdie wonder van die redding wat ons ontvang het en die vryheid om God se wil in ons eie lewens na te streef, wat die moderne wonderwerk is. Dit is hierdie vryheid wat ons oortuig wie Jesus werklik is. God genees ons van die blindheid en die wêreldse oogklappe en gee ons die geleentheid om bevry te word van hierdie wêreldse verstaan. Die doel van die wonders in die Johannes-evangelie was om die volk te oortuig wie Jesus werklik was. Dit was een van die maniere waarop Hy Homself aan die mense geopenbaar het. Dit was die manier waarop Hy vir mense gewys het wie Hy werklik is. Hoe help Hy ons vandag om oortuig te wees van sy Godheid?

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

26 April (Derde Sondag van die Opstanding) – Christus se Godheid

Johannes 10: 19-21

Dit is partymaal vir ons vreemd om te lees hoe die mense wat met Christus in aanraking gekom het, kon bevraagteken wie Hy werklik was. Kon hulle nie sien Hy is die Seun van God nie? Ervaar hulle nie God se teenwoordigheid in Hom nie? Hoe kon hulle so blind wees? Dit gebeur ’n paar keer in die Evangelies dat daar ’n debat is oor wie Hy is. Wat wel opvallend is, is hoe min kere Christus self intree om Homself te bewys. Hy laat dit oor aan sy volgelinge.

As sy volgelinge in die moderne tyd, hoe antwoord ons hierop? Is dit vir ons nodig om met mense daaroor te stry en aanvallend of konfronterend te wees? Waar gaan so ’n gesprek heen?

Geloof is ’n persoonlike verhouding wat vir elkeen van ons wat glo, begin by die persoonlike ervaring van die vreugde wat ons redding vir ons bring. Hierdie verhouding word uitgeleef in die wêreld om ons en verander die manier waarop ons optree om meer in lyn te wees met wat God van ons verwag.

Dit is hierdie wonder van die redding wat ons ontvang het en die vryheid om God se wil in ons eie lewens na te streef, wat die moderne wonderwerk is. Dit is hierdie vryheid wat ons oortuig wie Jesus werklik is. God genees ons van die blindheid en die wêreldse oogklappe en gee ons die geleentheid om bevry te word van hierdie wêreldse verstaan. Die doel van die wonders in die Johannes-evangelie was om die volk te oortuig wie Jesus werklik was. Dit was een van die maniere waarop Hy Homself aan die mense geopenbaar het. Dit was die manier waarop Hy vir mense gewys het wie Hy werklik is. Hoe help Hy ons vandag om oortuig te wees van sy Godheid?

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

25 April – Verenig in Christus

Johannes 10: 14-18

As Christus se skape doen ons moeite om sy stem te leer ken, sy weg te volg en ons verhouding met Hom te bou. Dit kan ’n persoon ontsenu om te besef dat Hy jou ken. Vir jou. Persoonlik. Met al jou foute en sondes wat jy vir ander kan wegsteek, maar nooit vir Hom nie. Hierdie teks herinner ons daaraan dat Hy Homself geoffer het uit vrye keuse, Hy kon kies om nie na die kruis te gaan nie.

Hoe laat dit jou voel om te besef jy is een van die skape vir wie Hy sy lewe afgelê het? Dit is partymaal maklik om van die Paasgebeure te praat in die abstrakte, iets wat lank gelede gebeur het, en dit word dan maklik simbolies eerder as persoonlik. In hierdie tyd van die kerkjaar word gefokus op ons elkeen se persoonlike verhouding en die vreugde van die verlossing. Dit is egter nie iets wat net met jou gebeur het nie, dit is ’n vreugde wat gedeel word met ander Christene. Dit is juis hierdie vreugde in verlossing wat ons verenig met ander gelowiges.

Een van die uitstaande kenmerke van die vroeë kerk was hoeveel diversiteit daar onder die gelowiges was. Mense wat onder geen omstandighede sou meng nie, het bymekaargekom in Christus se Naam. Byna alle volke was teenwoordig en alhoewel dit nie altyd konflikvry was nie, is die kerk se groei daaraan geken dat daar altyd plek was vir nuwe mense om saam Christus te aanbid.

Hierdie vreugde is wat ons almal saam die kudde maak waarvan Christus die Herder is. Ten spyte van al die verskille in kultuur, ervaring en selfs taal, kan ons almal bymekaarkom en die feit dat ons verlos is vier, en Hom as een liggaam volg wanneer ons sy stem hoor roep.

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

24 April – Huurling of Herder?

Johannes 10: 11-13

Christus het vir ons kom wys hoe die goeie herder optree. Onlangs het ons Paasfees gevier, en juis daaraan gedink dat Hy sy lewe vir ons, sy skape, opgeoffer het. Ongetwyfeld is Hy die goeie Herder. In hierdie gedeelte wil Hy wys hoe ’n goeie herder lyk, deur hom met ’n huurling te vergelyk. ’n Huurling is iemand wat aangestel is om die skape in die herder se plek op te pas, wanneer die herder nie daar is nie. Die verskil in optrede tussen die herder en die huurling is opvallend.

Daar word nie veel van die arme huurling verwag nie. So wil Christus ons voorberei vir wanneer Hy nie meer daar gaan wees om sy volgelinge by te staan nie. Hierdie is nie net ’n voorstelling van hoe Christus anders is nie, maar is ook vir ons – wat soos Hy wil wees en sy voorbeeld wil volg – ’n waarskuwing oor hoe gevaarlik ’n leier wat nie vir sy of haar kudde omgee nie, kan wees. Christus wil sy kerk in die sorg van herders los, nie van huurlinge nie.  

Hoe onderskei ons dan tussen goeie en slegte herders of leiers? Ons doen dit deur te kyk hoe naby hulle aan Christus se voorbeeld is.

Ons is aangestel om leiers in geloof te wees – priesters, profete en konings – waar ons ook al kom. Christus daag ons uit om herders soos Hy te wees, wat bereid is om selfs sy of haar lewe te offer eerder as om weg te hardloop. Hoe gee jy om oor die mense wat opkyk na jou? Daar word nie noodwendig gevra dat ’n lewe letterlik geoffer moet word nie; soms is om bekommerd te wees oor iemand al wat nodig is. In jou gesin, vriendegroep of gemeenskap, waar het God jou geplaas om ’n herder te wees, en is jy bereid om jou lewe te gee, soos wat Christus sy lewe geoffer het? Al is dit net om om te gee wanneer niemand dit verwag nie.

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

23 April – Hoe klink sy stem?

Johannes 10: 4-5

Die herders van die Midde-Ooste gebruik vandag nog hierdie manier van skape lei. Daar is vele verhale van troppe wat by dieselfde put drink. Wanneer die herders weer verder gaan, volg die skape die regte herder net op grond van sy stem wat hulle roep.

Vandag is ons oorval met stemme wat ons aandag soek. Om elke hoek en draai roep mense met die hoop om gehoor te word. Dit raak moeilik om in hierdie kakofonie gefokus te bly op die stem van die Herder vir wie ons wil volg. Daarom is dit meer as ooit belangrik om seker te wees van hoe Christus se stem klink.

In hierdie Opstandingstyd berei Christus ons voor om sonder Hom voort te gaan. Hy leer ons hoe om sy weg te vind en hoe om sy stem te herken wanneer ons Hom nie meer sien nie. Die kenmerke van sy stem is liefde, vergifnis, deernis. Wanneer ons geroep word en sukkel om agter te kom waar sy stem vandaan kom, meet ons die stemme wat ons hoor daaraan, ten einde vas te stel of dit aan hierdie eienskappe voldoen.

Indien ons wat ons hoor as sy stem kan identifiseer, volg ons dit en nooi ons ander om saam met ons hierdie stem te volg. Dit is waarvoor Christus ons voorberei en dit is die opdrag wat Hy ons gee. Die opdrag om sy stem te volg, sluit in om mense te nooi om Hom saam met ons te volg. Maar dan moet hulle Jesus se stem herken in die wyse waarop en die woorde waarmee ons met mense besig is. Daarom die vraag: Hoor die mense wat jou teëkom liefde, vergifnis en deernis wanneer jy met hulle praat? Nooi jy mense met Jesus se stem wanneer jy hulle nooi om Hom saam met jou te volg?

Ds Dewald Kruger, beroepafwagtend

 

22 April – Vooruitsigte vir die koninkryk

Openbaring 1: 4-8, 5: 6-10, 11: 15-17, 19: 11-16, 20: 4-6 en 22: 1-6

Ons lewe word in beslag geneem deur allerhande vooruitsigte wat ons het. Ons het vooruitsigte oor die toekoms van ons land en ten opsigte van ons beroepe. Ons het vooruitsigte wanneer ons beplan vir aftrede of selfs net wanneer ons op vakansie gaan. Ons het ook verwagtinge vir ons geestelike lewe en hoe ons in die geloof moet volhard. Wanneer ’n mens oor vooruitsigte dink, is daar gewoonlik twee uiterstes waarna mense gryp. Aan die een kant is daar mense wat oormatig negatief is en in alles die donker en die gevare raaksien. Aan die ander kant is daar diegene wat ’n naïewe optimisme het en byna in ’n fantasiewêreld leef, waar alles mooi en wonderlik is.

Die Bybel kies nie een van hierdie wyses as die waarheid waarvolgens ons moet leef nie. God se Woord is juis daarop ingestel om realisties na die wêreld en die mensdom te kyk. Die Bybel skep ook by ons verwagtinge en vooruitsigte van dit wat God in ons lewens doen en skenk, maar die Bybel is nie die een of ander sprokie of droomboek wat nie tred hou met realiteit nie. Daarom, wanneer ons oor die koninkryk van God nadink, wil God telkens vir ons kom wys hoe realisties sy koninkryk in ons lewens is. Dit is God se werklikheid wat Hy in ons lewens laat aanbreek het. Dit is wonderbaarlike genade!

Is God vir ons ’n werklikheid? Hierdie is ’n wesenlike vraag oor hoe ons God se teenwoordigheid in ons lewe van elke dag beleef. In Openbaring word daar telkens verwys na hoe God sy teenwoordigheid onder mense bevestig en bekragtig het. Die hoop wat ons het, is waarlik die realiteit van God se waarheid in ons lewens.

Uit liefde vir ons het Hy ons deur sy bloed van ons sondes verlos en ons sy koninkryk gemaak, priesters vir God sy Vader. Aan Hom behoort die heerlikheid en die krag tot in alle ewigheid! Amen (Op 1: 5-6).

Ds Martin Meyer, Secunda

 

21 April – Julle sal krag ontvang…

Handelinge 1: 1-9, 14: 21-22 en 28: 23-31

Elke mens het al die een of ander tyd dié uitroep gemaak: Ek het net nie meer die krag nie. Ek is uitgeput en het nie die moed om verder te gaan nie. Nie net in ons daaglikse lewe het ons al so gevoel nie, maar dalk in die besonder ook in ons geestelike lewe. In baie opsigte lyk dit asof die kerk, die Christendom, kragteloos geword het en nie meer ’n impak maak op die wêreld en sy mense nie.

As ons weer krag in ons lewe nodig het, het Christus vir ons spesiale woorde. Net na sy opstanding en net voordat Hy opgevaar het na die hemel, het Christus geweet dat sy dissipels krag nodig het, om die werke van sy koninkryk op aarde te doen. Ons lees in Handelinge 1: 3 dat Jesus na sy dood aan sy dissipels met …baie onbetwisbare bewyse getoon het dat Hy lewe. In die loop van veertig dae het Hy by verskeie geleenthede aan hulle verskyn en met hulle oor die dinge van die koninkryk van God gepraat. Daarna beveel Hy hulle om in Jerusalem te bly totdat hulle die gawe ontvang het wat God hulle belowe het, naamlik om deur die Heilige Gees gedoop te word.

Die dissipels vra in ’n stadium vir Jesus of dit nou die tyd is dat Hy die koninkryk vir Israel gaan oprig. Jesus se antwoord is dat hulle nie die tyd en omstandighede sal weet nie. In Handelinge 1: 8 bied Hy hierdie trooswoorde aan: Maar julle sal krag ontvang wanneer die Heilige Gees oor julle kom, en julle sal my getuies wees … tot in die uithoeke van die wêreld.

Wanneer ons kragteloos voel en nie kans sien vir die toekoms nie, bring God self ons in beweging. Hy vra van ons geduld en toewyding om te wag totdat Hy vir ons die krag gee, om sy getuies te gaan wees.

Ds Martin Meyer, Secunda

 

20 April – Maak ons dieselfde fout as Israel?

Rigters 2: 6-23

Die volk Israel het in die Bybel ’n belangrike rol gespeel. Nog belangriker is die rol wat God gespeel het in die lewe van Israel. Die verhaal van die Bybel handel juis oor hierdie pad wat God met sy volk geloop het. In die tyd toe Jesus op aarde geleef het, het Hy gedurig gepreek en gepraat oor die koms van die koninkryk, maar nêrens het Hy ooit gesê wat hierdie koninkryk is of wat die definisie van hierdie koninkryk is nie. Die rede daarvoor is dat die mense in die tyd toe Hy opgetree het, almal geweet het waarvan Hy praat – hulle het gedurig met mekaar gepraat oor hoe God sy koninkryk sal laat aanbreek.

Die probleem by Israel het ontstaan toe hulle nie meer God se soewereine (koninklike) mag in hul lewe wou aanvaar nie. Hulle wou gehad het dat God met krag vir hulle sal voorsien in alles wat hulle begeer en nodig gehad het, maar hulle wou nie meer ondergeskik wees aan God se wil nie. Hulle wou eerder op hulself staatmaak. Dit was die fout van Israel – God moes net vir hulle goed wees en voorsien wat hulle nodig het, maar hulle was nie bereid om God te dien met oorgawe en nederigheid en respek nie. Die verhale in die boek Rigters getuig van hoe die volk gedurig hul eie wil wou volg.

Het ons moontlik ook in ons lewe van God net ’n bysaak gemaak? Ons pleit gedurig by God om ons tog net te bevry van allerhande dinge in ons lewens: geweld, droogte, armoede, my oortrokke bankrekening, daardie persoon wat my te na gekom het. Ons het so gewoond daaraan geraak om te eis wat God ons moet gee, dat ons nie meer bereid is om te hoor wat God se wil is nie. God wil vir ons bevryding gee, Hy wil ons sy genade skenk, maar God eis ook van ons ’n lewe van geregtigheid, ’n lewe wat daarvan getuig dat ons aan Hom behoort.

Ds Martin Meyer, Secunda

 

19 April (Tweede Sondag van die Opstanding) – ’n Brullende leeu

1 Petrus 5: 1-11

In sy groetewoord meld Petrus dat hy hierdie brief geskryf het aan die gemeente om hulle te bemoedig en hulle te verseker dat hierdie dinge die ware genade van God is (1 Pet 5: 12). Hy praat in sy brief oor die oproep om heilig te lewe en wat dit beteken dat ons losgekoop is deur die bloed van Christus. Hy praat ook oor hoe ons ons moet gedra en oor wat lyding in ons lewe beteken. In 1 Petrus 5 roep hy die ouderlinge op om die kudde op te pas en moedig hy almal aan om nederig en onderdanig te lewe. Petrus waarsku dan dat ons nugter en wakker moet wees, want ons vyand, die duiwel, loop rond soos ’n brullende leeu, op soek na iemand om te verslind (1 Pet 5: 8). Die doel van die bose werking in ons lewe is om ons te verwyder van God. Daarom word ons opgeroep tot nugterheid, waaksaamheid en standvastigheid. God gee ons die krag om so weerstand te bied. In Efesiërs 6: 16 lees ons dat ons die geloof as skild moet dra, want daarmee sal ons al die brandpyle van die Bose kan afweer.

Daar kom tye in ons elkeen se lewe dat ons weerloos en magteloos voel. Die gevare en vrese rondom ons voel soos ’n brullende leeu wat ons wil oorrompel. Wat die Here van ons vra, is om nugter en realisties te wees in alle omstandighede. Hy sal ons die krag en die moed gee om weerstand te bied. In Lukas 22: 31 en 32 sê Jesus vir Simon Petrus: Simon, Simon! Die Satan het daarop aangedring om julle soos koring te sif. Maar Ek het vir jou gebid dat jou geloof jou nie begewe nie. As jy weer tot inkeer gekom het, moet jy jou broers versterk.

Ons kan weet dat Christus vir ons intree by God, sodat ons kan standhou in die geloof en kan weerstand bied teen die brullende leeu in ons lewe.

Ds Martin Meyer, Secunda

 

18 April – Onder God se Heerskappy

Psalm 2: 1-12; Daniël 4: 28-37

Waarom is daar onrus onder die volke, waarom smee die nasies planne – en dit tevergeefs? Dit is die vraag waarmee Psalm 2 begin. Dit is ’n aktuele vraag ook vir ons eie tyd. Die antwoord op hierdie vraag is daarin geleë dat die mensdom deur al die eeue self in beheer wil wees en hulself nie ondergeskik wil stel aan enigeen nie. Dit is vir ons moeilik om enige gesag in ons lewens te aanvaar. Daar is by mense die begeerte om saam te span teen die Here en sy juk af te gooi (Ps 2: 2, 3). In Daniël 4 lees ons hoe Nebukadnesar homself verhef het en geroem het dat hý deur sy groot mag die koningstad gemaak het tot sý eer en roem. God bring hom tot ’n val, en eers dan gee Hy erkenning aan die koningskap van God (Dan 4: 36, 37).

Met die koms van Jesus na die wêreld was daar ook die verwagting dat Hy die Romeinse gesag omver sou werp, sodat die Joodse volk in beheer sou wees. Baie mense het weggedraai van Jesus af, omdat hulle teleurgesteld was in dit wat Hy verkondig het en die wyse waarop Hy opgetree het. Jesus praat nie van regering nie, maar van die koninkryk van die hemel. Dit was Jesus se doel om die koninkryk van God in mense se lewens te vestig. Dit kan slegs gebeur as ons bereid is om onsself ondergeskik te stel aan die Heerskappy van God. Dit vra die bereidheid om te dien, eerder as om te roem. Dit vra die bereidheid om God se gesag ten volle in ons lewens te aanvaar.

U, Here, is ons koning – Een wat met mag regeer.

U onderdane lofsing en buig hul voor U neer.

Groot is u Naam en heilig, getrou is U en goed.

U, Here, is ons toevlug – die God wat ons behoed.

(Gesang 470: 1)

Ds Martin Meyer, Secunda

 

17 April – Geloof wat die toets deurstaan

2 Konings 2: 1-18

Die verhaal wat ons in 2 Konings 2 lees, handel oor Elia se leierskap wat na Elisa oorgeplaas word. Verandering van leierskap is altyd ’n komplekse saak, want dit skep onsekerheid by mense. In ’n tyd van onstabiliteit en onsekerheid moet Elisa die verantwoordelikhede van Elia nou oorneem as geestelike leier van die volk. Waarskynlik het hierdie taak vir Elisa bedreigend en byna onmoontlik gelyk. Tog bly hy vasberade en getrou om aan God gehoorsaam te wees en hierdie roeping by Elia oor te neem.

In die verhaal vra Elia vir hom: Wat wil jy hê moet ek vir jou doen? Elisa se antwoord is dat hy ’n dubbele deel van sy voorganger se gees wil ontvang. Daarmee erken Elisa dat hy met dieselfde geloof as Elia sy taak wil aanpak. Uit die verdere geskiedenis van Elisa lees ons dat hy as geestelike leier die voorbeeld van Elia gevolg het en besondere betekenis gehad het in die lewe van die volk. Sy geloof het die toets deurstaan.

In watter mate sal daar ook oor ons getuig word dat ons geloof die toets deurstaan het? In die moeilikste omstandighede behoort ons fokus steeds te wees om te lewe in die koninkryk van God. Deur die opstanding van Jesus Christus uit die dood word ons daaraan herinner dat dit God self is wat ons lewens regeer. Ons ontvang die opdrag: Gaan en maak mense my dissipels. Ons ontvang die Heilige Gees wat ons versterk om voort te gaan en getrou te bly. Ons kyk na die werklikheid rondom ons deur die oë van geloof. Al word ons geloof getoets, is die oorwinning reeds vir ons behaal deur Jesus Christus. Met vertroue en sekerheid kan ons die toekoms tegemoet gaan, want God slaap nie en Hy sluimer nie in nie.

Elisa lewer ’n besondere getuienis oor die lewe van Elia in die woorde van 2 Konings 2: 12: My vader, my vader, u was vir Israel die strydwa met sy ruiters! Mag dit ook die getuienis wees oor ons geloof.

Ds Martin Meyer, Secunda

 

16 April – Onwankelbare koninkryk

Hebreërs 12: 12-29

Ons bevind ons telkemale in die spanning tussen vaskleef aan en verlang na die bekende, die ou dae aan die een kant, en die uitsien na en verwagting van die nuwe dinge aan die ander kant. Soms wil ons terugkeer na waar alles maar net bly soos wat dit in die verlede was. Ander kere raak ons opgewonde oor nuwe moontlikhede en nuwe tegnologie en die kanse vir ’n beter toekoms. Hierdie beginsel pas ons ook baie keer op ons lewens toe, en in die besonder op ons geloofslewens. Ons raak gou moeg vir iets en ons verloor maklik belangstelling wanneer iets te lank aanhou.

In Hebreërs wil die skrywer ons juis daaraan kom herinner dat alles in Christus nuut geword het. Die ou bedeling is verby, die nuwe bedeling het aangebreek. In ons gelese gedeelte maak hy ’n vergelyking tussen die Sinai-ervaring en die Sionservaring. Sinai is die berg waarop Moses die wet ontvang het, terwyl Sion die simbool is van die heilige stad en van God se teenwoordigheid. By Sinai het die volk afstand, vrees en angs ervaar oor God se teenwoordigheid. By Sion ervaar hulle nabyheid, vrymoedigheid, vergifnis, waar hulle deel word van Christus se volkome verlossing. In die ou bedeling het hulle gesiddder van angs oor die heerlikheid van God – in die nuwe bedeling het hulle vrymoedigheid om na God toe te kom, want Hy het klaar die pad vir hulle oopgemaak.

In verse 12 en 13 kom die oproep: Versterk daarom die slap hande en die lam knieë en loop die reguit pad. Dan sal wat lam is, nie uit lit raak nie, maar gesond word. In vers 28 word ons daaraan herinner dat ons ’n onwankelbare koninkryk ontvang het. Daarom moet ons God dankbaar dien met ontsag en eerbied, soos Hy dit wil. In die Opstandingstyd word ons herinner aan God se onwankelbare koninkryk. Ons kan in die wêreld gaan leef met die sekerheid dat ons deel het aan hierdie nuwe bedeling. God rus ons toe om te bly volhard.

Ds Martin Meyer, Secunda

 

15 April – Oordeel jy na ’n uiterlike beeld?

2 Korintiërs 5: 11-21

Waarom is daar liefdeloosheid onder Christene? Waarom kan ons mekaar nie behandel soos ons Jesus sou behandel nie? Dalk omdat ons Jesus sonder sonde wil maak nadat God Hom tot sonde gemaak het. Vanuit eerbied het ons dalk ’n verwronge beeld van Jesus. Die beeld van ’n sondelose wenner wat gevolg en aanbid kan word. Die perfekte wese waaraan mense se swakheid gemeet kan word. Maar dit was nie die beeld waarin Jesus verskyn het nie.

Selfs al het ons Christus eens na die uiterlike leer ken, ken ons Hom nou nie meer so nie (2 Kor 5: 16, NDV). Vir Paulus moet daar ’n groot stuk skuld agter daardie woorde lê. Hy het Christene vervolg wat Christus bely het. Die uiterlike beeld van ’n vernederde, gekruisigde God. Dis ’n gruwel van ’n belydenis vir ’n Jood. Jesus het selfs voor die kruisiging reeds ’n doop tot vergifnis van sonde ontvang. Hoe kan so iemand God genoem word? Die skande!

Maar nou ken Paulus Jesus nie meer na die uiterlike beeld nie. Die beeld het natuurlik nie verander nie. Paulus se interpretasie van die beeld het verander. Die sonde wat met die doop gereinig moes word. Die swakheid wat deur die kruis beklemtoon word. Die skande wat deur mense aan Christus toegeskryf word. Dis steeds daar. Dit is daardie beeld waarin Christus leef en sterf. En dis Christus wat uit die dood opstaan. Nie die rykes, of magtiges, of invloedrykes nie. Nie dié wat as vroom of opreg of sonder sonde beskou word nie. Christus, verag, gemarginaliseer, verneder.

Om mense te behandel soos ons Jesus sou behandel, moet ons besef Jesus het nie ’n beter uiterlike beeld as ander mense gehad nie. Presies omdat geen mens se beeld goed genoeg is om aan God se beeld te voldoen nie. As ons Christus kan aanbid nadat ons Hom in vernederde, uitgeworpe swakheid leer ken het, kan geen beeld verdere liefdeloosheid teenoor ons naaste regverdig nie.

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

14 April – Deur sy volgelinge is Jesus teenwoordig

Johannes 21: 1-14

Nadat Jesus gesterf het, het die dissipels in vrees en teleurstelling agter geslote deure weggekruip. Daar het Jesus egter lewend aan hulle verskyn. Hul vrees het verdwyn en hulle kon opnuut begin leef in die wete dat die dood oorwin is.

Ons lees egter dat hul nuwe lewe nie veel anders was as die een vóór hulle Jesus ontmoet het nie. Dit was langs hierdie einste see dat Jesus die dissipels aanvanklik aan die visvang gevind en hulle geroep het om Hom te volg. Hulle het hul lewens agtergelaat, waarskynlik teen die raad van hul familie en vriende in, om ’n vreemde rabbi te volg. Hulle het Hom sien wonders doen. Hulle het gesien dat Hy uit die dood opgewek is. Maar dit beteken niks vir hul lewens nie. Sonder sy fisiese teenwoordigheid, verval hulle maar weer in die roetine en stryd van die daaglikse lewe. Roetine wat niks oplewer nie. Stryd wat geen vrug dra nie. Sinloosheid.

Totdat ’n vreemdeling van die wal af roep: Doen daardie alledaagse ding van julle so ’n bietjie anders. Gooi die net aan die regterkant uit. Dan lewer die roetine baie op en die stryd verander in ’n stryd om die oorvloed te hanteer. En dan herken hulle die vreemdeling as die Here. Want die Here het hulle gedurende sy fisiese teenwoordigheid nie geleer om vreemde, nuwe dinge te doen nie, maar om die gewone, alledaagse dinge anders te doen. Met vertroue op God en liefde vir jou naaste. 

Daardie manier van lewe verander werke in wonderwerke. Sinloosheid in betekenis. Roetine in revolusie. Die koninkryke van die aarde in die koninkryk van God. Die opgestane Here is deur die Heilige Gees steeds teenwoordig, en Hy werk fisies waar mense glo dat Hy opgestaan het en sy leringe volg.

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

13 April – Kan ons die opgestane Here sien?

Matteus 28: 11-20

Verskillende sonbrille verander die kleure wat ons sien wanneer ons na die wêreld kyk. So verander ons idees en aannames die manier waarop ons die werklikheid beskou. Dit wat ons deur onderrig en ervaring van die wêreld leer, raak die brille waardeur ons na die wêreld kyk. Die meeste van ons het twee of meer lense in die brille wat ons beeld van die werklikheid beïnvloed: geld, familie, kultuur, politiek, fisiese gesondheid en dieet, godsdiens, geloof, ekologie, ego, ensovoorts. Hierdie lense bepaal of ons die verskynsels wat ons teëkom as goed of sleg beskou, en die brille met die dikste lense word gewoonlik deur die maghebbers van bepaalde groepe uitgedeel.

Wanneer die wagte wat die graf opgepas het vir die leierpriesters gaan vertel van die werklikheid wat hulle ervaar het, gee die leierpriesters en familiehoofde vir die wagte ’n bril wat hul eie mag en invloed beskerm: Sy dissipels het in die nag gekom en hom gesteel… Hulle beskou Jesus immers as ’n misdadiger en swendelaar. Deur daardie bril lyk ’n leë graf vanselfsprekend soos die kriminele optrede van ’n misdadiger se dissipels.

Jesus self gee egter aan sy volgelinge twee lense wat saam die bril vorm waardeur die koninkryk van God in die wêreld raakgesien word: die opdrag om te doop (God is ons Vader) en die opdrag om mense te leer om Jesus se onderrig te onderhou (liefde vir God en naaste). As ons Christus se leringe volg omdat ons God as Vader ken, leef ons reeds in God se koninkryk, en lewens in God se koninkryk eindig nie in die graf nie. Ons het ’n keuse tussen die lense wat God ons gee om die opgestane Here lewend in sy koninkryk te sien, of lense wat deur mense of ervaring gegee is om ’n gesteelde misdadiger in ons koninkryke te sien. Watter sal ons afhaal en watter sal ons ophou om vir ons ’n beeld van die werklikheid te gee?

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

12 April (Opstandingsondag / Paassondag) – Haai, hier is Jesus!

Lukas 24: 13-35

Jesus ontmoet Kleopas en sy vriend hier op die pad waar hulle, soos die ander volgelinge van Jesus, in skok en ontnugtering met mekaar gesels oor die dinge wat die afgelope paar dae in en rondom Jerusalem gebeur het. Dit is daardie traumatiese gebeure wat hul gedagtes en herinneringe oorheers. Hulle onthou dat Jesus gely en aan die kruis gesterf het, en dat Hy begrawe is. Die trauma van die lewe maak dat hulle vergeet wat Jesus vir hulle voor sy kruisiging gesê het oor die pad wat Hy moet stap. Dit maak dat hulle God se beloftes vergeet en weerhou hulle daarvan om Jesus in lewende lywe te herken, want die beeld van sy dooie liggaam is by hul geheue ingebrand. Jesus stap egter hul pad geduldig met hulle saam.

Wanneer hulle hul bestemming bereik, gee Jesus aan hulle die geleentheid om met liefde te handel, soos Hy mense voor die kruisiging geleer het. En dit doen hulle wanneer hulle gasvry by Hom aandring dat Hy daar oornag. Dít skep die ruimte waar hulle Jesus sal herken. Wanneer Jesus die brood breek, herken hulle Hom in daardie oomblik van oorgawe. Jesus se woorde bly vir hulle onverstaanbaar, totdat daardie woorde met ’n liefdeshandeling gevul word. Sy liggaam self bly onherkenbaar, totdat daardie liggaam in liefde optree.

Die seer en swaarkry van die lewe oorheers soms ons gedagtes, selfs al weet ons dat Christus leef. Dit kan so eenvoudig wees soos die irritasie van die soveelste bedelaar wat ons vandag lastig val, of so ingrypend soos die dood van ’n geliefde. Die verkeer wat stilstaan of die regeerders wat mense uitbuit. Ons onthou hoe moeilik en onregverdig die lewe is. Hoe sleg ander mense is. Want ons ervaar daardie dinge.

Om Jesus te onthou, moet ons Hom ook ervaar. Nie net sy liggaam of leringe nie. Sy wese. Die liefde. Die grootste gebeurtenis in die geskiedenis, die opstanding van Christus, word ervaar in die kleinste liefdeshandelinge. Leef liefde. Ervaar die lewende Christus, selfs onder verpletterende omstandighede.

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

11 April (Stil Saterdag) – Watter soort mense is by kruisigings betrokke?

Markus 15: 21-41

Die dag ná die kruisiging kon die dissipels waarskynlik aan niks anders dink nie. Ons kan maar net saam met hulle die gebeure oorweeg.

Lukas vertel nog van een van die rowers wat saam met Jesus gekruisig is wat berou toon. Maar hier in Markus is hy nie daar nie. Net slegte mense. Mense wat vir Jesus wyn gemeng met mirre wil gee wanneer Hy by Golgota aankom. Net twee rowers wat Jesus saam met die leierpriesters en skrifkenners bespot. Soldate wat spottend sê Elia sal Hom dalk kom red.

Maar as hulle sleg is, dan is ons dalk ook. Sommige Jode het soms voor kruisigings vir veroordeeldes onverdunde wyn of wyn gemeng met dwelmmiddels gegee om hulle te bedwelm of bewusteloos te laat in ’n poging om hulle die komende smart te spaar. Goeie, magtelose mense.

Die leierpriesters en skrifkenners leef in ’n wêreld waar hul mense gekruisig word vir nasionalistiese gedagtes. En met Jesus wat Messias genoem word, is daar baie meer sulke gedagtes aan die broei. Hulle moet hul kuddes daarteen beskerm. Sal ons nie verwag dat kerkleiers standpunt moet inneem as iemand uit Brakpan sê Hy is die seun van God en baie volgelinge begin kry nie? Sal ons nie self spottende plasings op Facebook deel, veral as so iemand sou misluk in sy “roeping” nie? Gelowige mense, mense wat dink hulle beveg die bose.

Die Romeinse soldate by die kruis verstaan nie Jesus se taal nie. Vanuit hul beperkte kennis van Joodse legendes en leringe dink hulle Hy roep na die dooie vader Elia. Kyk of Elia jou gaan help. Kyk of die voorvaders gaan inspring. Dis makliker om te spot as om te verstaan. Onkundige mense, wat dink hul manier is die beste manier om orde te bewaar. Dis nie slegte mense nie. Dis vroom mense. Goeie mense. Swak, magtelose, onkundige mense. Mense vir wie God lief is. Juis die mense vir wie Christus gesterf het. Dit is ons. 

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

10 April (Goeie Vrydag) – Gee ons mense rede om Christus te aanbid, of te kruisig?

Matteus 26: 47-56

Die gebeure in Getsemane is baie onregverdig. Soos ’n mens lees, hoop jy dat die verhaal anders sal eindig. Weet die verskillende groepe wat hul kragte saamsnoer om Jesus te kom arresteer dan nie wie Hy is nie?

Hulle weet wel wie sy volgelinge is. Die Joodse leiers wéét die mense verwag die messias wat teen Rome sal oorlog voer, en hulle noem Jesus Messias (al sê Hy hulle moet dit nie doen nie). Die Romeine wéét die Jode het onlangs ’n man in Jerusalem as koning ontvang met uitroepe van Hosanna, verlos ons tog. Judas wéét ’n vrou het Jesus met ’n hele fles olie tot koning gesalf.

Mense kom nie gewapen in die nag om die Vredevors te vervolg nie. Hulle kom gewapen om die leier van ’n gewapende groep rebelle te arresteer. Die onregverdigste deel van hierdie gebeure is nie dat Jesus onregverdig deur die Jode en Romeine geoordeel is volgens sy eie optrede nie, maar dat Hy regverdig veroordeel is, volgens sy volgelinge se optrede. Soos een van Jesus se volgelinge bewys wanneer hy na die swaard gryp. Hier, meer as op enige ander plek, kan ons sê dat Jesus letterlik onskuldig vir sy volgelinge se sonde gesterf het.

Mense berei hulle voor om Christus te ontmoet volgens die manier waarop hulle sy volgelinge ken. Vergewensgesind, of vergeldend. Diensbaar, of hoogmoedig. Opbouend, of afbrekend. Ontvanklik, of verdedigend. Sê ons vir ons vyande Christus het hulle lief, of dat hulle met sy koms vernietig sal word?

Ons heg vir die wêreld betekenis aan die titel van ons Christus. Ons hoef nie te hoop dat hierdie verhaal sal verander wanneer ons dit lees nie. Ons het die geleentheid om dit te verander. Met ons lewens kan ons die wêreld voorberei om die Christus te ontvang volgens sý optrede.

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

9 April – Die salwing van die Gesalfde

Markus 14: 3-9

Dit sou nie vir die dissipels vreemd wees dat ’n gasheer sy gaste met olie salf nie. Om ’n héle fles olie te gebruik, is ook nie ’n vreemde gebruik nie. Konings Saul, Salomo en Jehu is almal in sulke private omstandighede met ’n fles olie tot koning gesalf. Maar die dissipels skrik hulle boeglam wanneer hierdie vrou Jesus met hierdie ritueel tot koning salf.

Die mense het Jesus as triomfantlike koning in Jerusalem ontvang. Die dissipels bely dat Hy die Christus, die gesalfde van God is. Maar om van Hom die gesalfde te máák, is skoorsoek. Die Romeine sal vir seker iets te sê hê as die dissipels nie die vrou se optrede afkeur nie. Maar hoe kan hulle haar optrede veroordeel wanneer dit eenvoudig ’n uitdrukking is van wat hulle bely?

Die armes is die antwoord! Jesus sê mos ons moet hulle versorg. Ons kan Jesus volg en terselfdertyd vir die wêreld wys ons ondersteun nie die vrou se optrede nie. Om die armes te versorg, is egter een van baie vorme waarop Jesus se opdrag om naasteliefde te betoon gehoorsaam word, waar en wanneer dit moontlik is. Die vrou betoon liefde aan Jesus deur Hom nie net te bely as gesalfde nie, maar deur Hom te salf.

Die vooruitsig op lyding was te veel vir die dissipels om hul belydenis in optrede te verander. Hulle berispe selfs iemand wat hul belydenis leef op grond van Jesus se eie leringe, omdat dit hulle bedreig. Maar Jesus se troonbestyging en sy begrafnis is dieselfde seremonie. Salwing vir een is salwing vir die ander. Die pad na sy troon is ’n pad van lyding uit liefde wat ons bevry om volgens sy soort liefde te leef. Ons salf Hom slegs tot ons Koning wanneer ons ook bereid is om sy voorbeeld van lyding ter wille van sy Vader se koninkryk te volg. En ons doen dit met vrymoedigheid in die wete dat ons ná lyding en dood onder ons Koning se heerskappy voortleef.

Ds Gerrit-Daan van der Merwe, Strand

8 April – Vind rus by God

Lukas 10: 38-42

Christene beleef in elke generasie talle uitdagings. Daar is twyfel, teenstand, ontmoediging, verdeeldheid, verwerping, die stryd teen selfsug – en so kan die lysie langer raak. Maar vandag kan ons uit die teks leer hoe om met hierdie uitdagings te werk te gaan. Hierdie uitdagings word, soos jy ouer word, ook meer en meer. Dit strem dan soms jou verhouding met die Here, en voor jy jouself weer kan oriënteer, het jy koers en momentum in jou geloofslewe verloor. Ons het daardie gevoel van leegheid, frustrasie en sielsmoegheid. Ons vreugde verdwyn, en die lewe word ’n stryd om oorlewing.

In ons teks beklemtoon Jesus hoe belangrik dit is om rus te vind in jou lewe. Rus by sy voete, en deur van Hom te leer. Marta, daarteenoor, is besig om ’n goeie gasvrou te wees, wat harde werk vra. Daarom word sy kwaad as haar suster haar nie help nie. In daardie oomblik spreek sy nie net haar suster aan nie, maar ook vir Jesus en beveel sy Hom sommer ook om met haar suster te praat. 

Marta, Marta… Met sagte, vriendelike, simpatieke woorde antwoord Jesus haar. Hy sê: Jy is bekommerd oor te veel dinge. Net een ding is nodig, en dít het Maria gekies. Ons het ’n balans nodig tussen beleef (luister) en bedien – anders raak ons so besig dat ons onsself oorwerk en nie tyd het vir wat belangrik is nie. Nog erger, dat ons naderhand nie meer onderskei tussen wat belangrik is en wat nie.

Veral in moeilike tye is dit nodig om stil te raak voor God, deur na Hom te luister en met Hom te praat. Selfs Jesus moes in sy lyding telkemale stil word en met sy Vader verkeer. So het Jesus gefokus gebly en krag ontvang om te volhard. Dis die voorbeeld wat ons vandag so nodig het in ons eie lewens.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

7 April – God luister en God help

Numeri 11: 10-17, 24-30

Ons mense is maar brose wesens. Paulus praat in Korintiërs van kleipotte wat maar maklik breek. Maar wat maak ’n mens as jy breekpunt bereik? As jy totaal en al moedeloos is? Oorweldig voel? Jy weet jy moet iets doen, maar jy het net nie die krag nie. Nie die vermoë of die tyd nie. Die teenstand is net te veel. Jy kan nie meer nie… As jou werkgewer vir jou vra om nóg ’n taak op jou te neem; of jou kinders se skool nóg vrywilligers soek; of die kerk iemand soek om met nóg iets te help; of daar is konflik in verhoudinge, kinders met uitdagings…

Selfs Moses het gevoel hy kan nie meer nie, dat hy eenvoudig nie in staat is daartoe om alles te doen wat van hom gevra word nie. Wat doen Moses met hierdie gevoel van oorweldig wees? Hy praat met God. Moses kla, maar hy gaan kla by God. Hierdie klagte van Moses in vandag se teks, is van die mooiste klagtes wat jy in jou lewe sal hoor. Lees weer verse 11 tot 15. ’n Bietjie dramaties en oordrewe, maar terselfdertyd baie mooi.

God luister na Moses se parmantige, oordrewe klagte. En God help hom. God luister en God help. Nie altyd presies soos wat ons in gedagte gehad het nie. Moses wou nie meer die leier van die volk wees nie, maar dit was sy roeping. God luister na ons moedelose gekerm, en Hy gee vir ons wat ons nodig het om te doen wat ons moet.

God gee vir Moses mense om hom te help, om saam met hom die las te dra. So moet elkeen van ons ook in gebed na God gaan, met die vertroue dat God sal hoor en sal help, volgens sy wil.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

6 April – Op jou hart geskryf

Jeremia 31: 31-34

In plaas van God se wil, is ons eie wil ingeskryf op ons harte. In plaas van liefde vir God en ons naaste, is liefde vir onsself en vir ons eie belange ingeskryf op ons harte. Jeremia 17: 1 sê: Die sonde van Juda is ingegraveer met ’n ysterpen, ingegrif met ’n diamantpunt op hulle harte.

Dit is nie iets wat ons op ons eie ongedaan kan maak nie. Dit is nie dat mense nie al in die geskiedenis probeer het om die hart te genees nie. Maar niks het gewerk nie. Moses se wet het ’n stel reëls gegee waaraan ’n mens jou kon hou en wat die belofte van sukses gehad het. As jy net God aanbid en niemand anders nie, dan is jy reg. Noem maar so al tien gebooie op. Dit het egter net mense se uiterlike optrede verander, nie hul harte nie. Jesus beskuldig juis die Fariseërs hiervan.

Die profete het probeer deur die volk bang te maak met die oordeel van God, waarskuwings wat ’n paar keer ook letterlik in vervulling gegaan het. Maar selfs dié vrees vir die oordeel van God het nie daarin geslaag om die hart van die mens te genees nie. Jeremia sê egter daar kom ’n tyd wanneer God dit sal verander. God sal ons vergewe vir die sonde wat op ons harte ingeskryf is. Hy sal nuwe woorde daarop skryf, sy woorde, woorde wat ons van binne af gehoorsaam sal maak. In ons binneste en in ons gedagtes raak die woorde aktief sodat ons God en ons naaste lief kan hê.

Daardie tyd het met die koms van Jesus Christus aangebreek. Die lyding wat Jesus moes deurmaak, was ter wille van ons sonde, sodat God sy woorde op ons harte kon skryf.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

5 April (Sesde Lydensondag / Palmsondag) – Palmsondag

Lukas 19: 28-40

Uit hierdie bekende gedeelte word sekerlik jaarliks met Palmsondag gepreek. Ons ken die verhaal. Jesus ry nederig op die rug van ’n pakdier Jerusalem binne. Die skare van die platteland rondom Jerusalem ken vir Jesus. Hulle het Hom die laaste ruk gehoor praat en was geïnspireer en oortuig deur dit wat Hy gesê het.  As teken van respek en eerbied en seker ook omdat hulle sy aanspraak op die titel van Koning aanvaar, gooi hulle ou klere en palmtakke op die pad voor Hom neer. Ons kan met reg sê dat die skare Jesus se koninkryk en sy koningskap verkeerd verstaan het. Die skare het ’n aardse koning verwag en gesoek. Binne Jerusalem was die skare se reaksie ’n bietjie anders. Hulle het Jesus nie geken nie en daarom vra hulle mekaar: Wie is hierdie man? Hulle probeer uitvind hoekom die skare buite die stad so ’n geraas maak oor die man.

Hierdie man was nie soos enige koning wat hulle al gesien het nie. Die skare juig Hom toe dat Hy die koning is wat in die Naam van die Here kom, maar Hy lyk glad nie soos die magtige Dawid of wyse Salomo nie. Geen weelde, weermag of indrukwekkende optog met soldate en groot perde nie. Slegs ’n man wat die stad inkom op ’n pakdier en wat sit op ’n saal gemaak van ou klere.

Geen koning of keiser wat hulle al gesien het, het so die stad binnegekom nie. Dit was juis die punt. Jesus was en is nie ’n normale, aardse koning of keiser nie. Jesus kom konfronteer die priesterhoofde en die skrifgeleerdes met die koninkryk van God. So was Jesus se eerste daad in die stad om die tempel te reinig en mense van God se koninkryk te leer.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

4 April – Hou aan glo in God

Genesis 37-47

Dit is baie leeswerk, maar die verhaal van Josef is in geheel so mooi en aangrypend. Josef begin goed in sy lewe, en selfs sy pa trek hom so ’n bietjie voor. Dit maak sy broers egter vies, en die laaste strooi was die twee drome wat Josef gehad en met sy broers gedeel het. Hoe durf die jongste dink ons sal voor hom buig? moes hulle seker gedink het. God het egter vir Josef hierdie drome gegee. Mooi drome oor wat sou wees, later in Josef se lewe, nie nou al nie.

Ongelukkig vir Josef was die pad wat hy moes stap om die droom werklikheid te maak, ’n rowwe stukkie grondpad. Dis gewoonlik ook waar ons mismoedig, ongeduldig en raadop raak, en dan begin ons God bevraagteken en vir God kwaad word. Dis egter omdat ons nie die groter prentjie nou al kan sien nie. Potifar se vrou probeer Josef verlei, en Josef beland in die tronk. Nooit hoor ons dat Josef kla of vir God bevraagteken nie. Hy hou enduit aan om in God te glo, en te glo dat God vir hom die droom sal bewaarheid. Uiteindelik gebeur dit ook, en ons sien dan hoe Josef se broers voor hom buig, en sy pa ook na Egipte toe gaan en weer vir Josef sien.

In vandag se tyd is ons grootste probleem ons eie ongeduld. Ons soek alles nou. Ons vertrou nie genoeg dat die Here in slegte tye sal voorsien nie. Ons moet soos Josef vertrou op die Here in alle omstandighede, en die Here sal vir ons voorsien. Ons moet geduldig wag op die Here wat drome werklikheid maak. Jaag God na, en God sal sy droom vir jou op die regte tyd bewaarheid.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

3 April – Leef buitengewoon

2 Timoteus 4: 1-8, 14-18

Paulus verduidelik vir Timoteus hier dat sy aardse wedloop verby is. Hy besef dit is nou die laaste en dat hy tot die dood veroordeel sou word. Volgens hom word hy reeds as drankoffer uitgegiet. Tradisioneel was dit wyn wat teen die altaar uitgegooi is. Hy sê dat sy lewe so vir die Here uitgegiet was.

In Paulus se laaste brief sien ons dan ook sy afskeidswoorde aan Timoteus. Staan sterk, verkondig die woord van God eerlik en opreg, want daar sal leermeesters kom wat net sal sê wat die mense wil hoor en nie wat hulle moet hoor nie. Juis daarom sal Timoteus ook aangeval en selfs gehaat word. Paulus noem dit juis aan Timoteus, want hyself het dit in sy lewe ervaar en sit nou in die tronk as gevolg van sy geloof.

Paulus was egter nie altyd die groot geloofsman van wie ons in die Bybel lees nie. Ons ken die verhaal van Paulus wat eers Christene vervolg het, totdat die Here in sy lewe ingegryp het. Van daar af het Paulus ’n buitengewone lewe gelei. ’n Lewe vervul met die krag van die Here. Krag wat hom in staat gestel het om wonderlike dinge te bereik en so ook die evangelie te verkondig, ten spyte van dinge wat verkeerd geloop het of mense wat sy planne doelbewus laat misluk het.

Jesus Christus inspireer elkeen van ons ook om sulke dinge elke dag te doen. Om bo ons omstandighede uit te styg en te volhard in geloof. Paulus is die bewys dat dit gedoen kan word, ongeag wat jou omstandighede of verlede is. Jesus gee jou die krag. Wat maak jy daarmee? Styg jy uit? Lewe jy buitengewoon soos Paulus? Word jy daagliks versterk om te volhard in jou geloof?

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

2 April – Die ware wingerdstok

Johannes 15: 1-12

Jesus en die dissipels is waarskynlik in die Hebronvallei of in die omgewing van die Olyfberg. Hierdie areas was bekend vir wingerde en wyn. In hierdie wêreld waar hulle omring is deur wingerde, gebruik Jesus die beeld van wingerde om die dissipels te leer oor die hegte verhouding tussen Jesus en dié wat Hom volg. Jesus nooi dan ook elkeen om aan Hom verbonde te bly, want dan sal hulle baie vrugte dra.

Jesus stel Homself voor as die ware wingerdstok, maar tegelykertyd gee Hy ook die belofte van die snoeiskêr. Elke loot wat nie vrugte dra nie, sal afgesny word, maar ook elke loot wat vrugte dra, sal gesnoei word. Snoeiwerk moedig nuwe groei aan. As jy reg snoei, gaan die plant meer blomme en vrugte kan gee. Deur snoeiwerk word dooie en siek dele van ’n plant weggeneem, sodat die hele plant nie siek word en doodgaan nie.

’n Hegte verhouding met Jesus is dus lewensnoodsaaklik vir gelowiges. Hy gee lewe en stel gelowiges in staat om vrug te kan dra. Sonder Hom en sy liefde het en is ’n mens niks. Net met ’n hegte, intieme verhouding met Jesus kan gelowiges vrugte in die wêreld dra. Jesus het vir hulle gewys hoe lief Hy hulle het. Hy het vir hulle gesterf aan die kruis. As hulle vrugte wil dra, moet hulle in hierdie liefde van Jesus leef en dit ook uitleef in die wêreld rondom hulle.

In ons lewens sal daar altyd hoogtepunte en laagtepunte wees. Die vraag is egter of ons aan die ware wingerdstok geanker is. Indien ons wel is, sal ons die laagtepunte in ons lewens as groeigeleenthede ervaar, waar God ons snoei om meer vrugte te dra.

Ds Gustav van Zyl, Phalaborwa

1 April – Ook jou bietjie, is baie in God se hand

1 Konings 17: 8-16

In Lukas 4: 25-26 lees ons hoe Jesus na hierdie gebeure in Sarfat verwys. Weg van die veiligheid van die Kritspruit waar Elia geskuil het, bevind hy hom nou in die hartland van die Baälverering. Hier ontmoet hy ’n weduwee wie se kosvoorraad heeltemal uitgeput is. Onthou, dis droogtetyd. Maar hier in Sarfat beleef Elia opnuut dat God getrou is – ja, ook met lewensmiddele. Hier beleef hy hoe God in mense se harte en denke werk, en die weduwee van Sarfat se denke verander. U God word later ons God na die opwekking van haar seun uit die dood. Elia kan sien hoe hierdie weduwee verander. Nog later gaan Elia met die Baälprofete ontdek hoe God daar op Karmelberg ook hul gode ontmasker en mense se koppe swaai.

God loop met sy kinders ’n pad deur die lewe. En dit bly ’n voorbereidingsreis hier op aarde. Die probleem is net dat ons so verstrengel raak in wat met ons gebeur. So kan siekte of finansiële swaarkry ons lewens regeer en ons gedagtes oorheers. As ons maar net kan raaksien dat alles wat met ons gebeur, iewers op iets uitloop. Die grootste wonderwerk beleef ons reeds: die wonder dat God ons ken en dat ons daarop kan antwoord. Alles draai om hierdie verhouding tussen God en ons.

Ons is egter so vatbaar vir negatiewe belewenisse. As ons maar net kan ontdek dat ons sekuriteite nie lê in die dade wat ons verrig nie, maar in die voortdurende verhouding wat ons met God het. Dit is God se empatie, sy liefde en geduld wat ons elke dag dra, soveel te meer deur elke krisis. Dit is feilbare mense soos ek en jy, Elia en ander wat instrumente is vir die grootheid van God. Deur ons lewens wat ons hier op aarde leef, word God se liefde sigbaar.

Kan jy aan ’n episode in jou lewe dink waar God jou net aan jou lot oorgelaat het? Vertrou jy Hom in jou diepste nood?

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

 

31 Maart – Nêrens veilig nie, maar God is altyd daar!

Psalm 121

Nêrens op moeder aarde is ons veilig nie. Ons leef agter slot en grendel, diefwerings en elektriese heinings. Volg jy nuusgebeure van die dag, besef jy dat die wêreld waarin ons woon ’n gevaarlike plek geword het. Moet ons nou moedeloos en vreesbevange raak? Nee.

Die pelgrimsdigter sê met soveel geloofsekerheid: Hy kyk na die berge en hy weet, die almagtige Skepper van hemel en aarde is oral. Hy is nie aan die slaap nie, en die digter glo dat God hom beskerm. Die pelgrimsreisiger kyk dalk vas teen die berge, maar die uitnodiging is om verby, bo-oor die berge, te kyk na die Skepper van hierdie berge, die Skepper van hemel en aarde. Hierdie Skepper is tegelykertyd ook Beskermer en Verlosser van Israel.

Die uitnodiging is om verder te kyk as net die uitdaging van die krisis, die hoë berge. Die uitdaging is om nie angstig op homself en sy krisis te fokus nie, maar om op te kyk. Dit word eintlik ’n oproep tot geloof om God te sien te midde van die gevaar of krisis. Die pelgrimsreisiger ervaar hoe hy bevry word van sy angs en onrustigheid, en hy vind veiligheid in God.

Iemand het eenkeer gesê: God bewaar ons nie soos porseleinpoppies in ’n glaskas nie. Ons kom nie deur hierdie lewe sonder letsels nie. Partykeer oorleef ons nie eens nie. Maar maak dit van Hom minder God? Hy beloof nie oorlewing nie: Wat Hy wel beloof, is bystand in nood. Maar wat verwag ons van hierdie bystand? Dat ons nooit siek sal word nie, of dat slegte dinge nie met ons sal gebeur nie? Nee, dis deel van die lewe op moeder aarde. Ons kan nie God se teenwoordigheid skep nie, en ons hoef ook nie. Hy beloof dat Hy dit doen en Hy hou sy woord, en dit is genoeg. Hy is by ons en dit maak ons lewe hier op aarde, met al sy moeite en verdriet, die moeite werd.

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

 

30 Maart – Watter rolmodel kies jy?

Filippense 3: 17 – 4: 1

Kleuters na-aap grootmense. Kyk na dogtertjies wat popspeel en herken jouself as ma in die maniere waarop Sannie met haar poppe praat. Poppe kan egter nie terugpraat nie.

Paulus skryf aan die gemeente met wie hy ’n besondere band het. Hulle was vir hom goed. Hy beklemtoon dat Jesus die Christus is. Maar so moedig hy hulle aan om op verskillende maniere vas te staan en getrou te bly aan die Here. Hy stel dan ook so die voorbeeld. Hulle moet nie te veel waarde heg aan uiterlike dinge nie. Hulle moet gefokus bly op een saak, naamlik Jesus Christus. Hulle moet hulle inspan om die weldade van Christus hul eie te maak. Hulle moet die regte mense kies wat hulle navolg. Eensgesind wees, reg dink en doen, en die regte voorbeelde navolg. Die voorbeeld van Christus word voorgehou om na te volg.

Paulus raai hulle aan: As hulle die weldade van Christus hul eie maak, sal hulle op Hom gefokus wees en hulle inspan om Hom te volg. Hy sal die middelpunt van alles wees. Hulle het Hom nodig in hierdie lewe. Daardie gesindheid van liefde, vergifnis en respek vir ander moet sigbaar wees. Paulus se opdrag aan hulle is om elke dag so te lewe. Hulle sal die krag ontvang. Sy krag is die waarborg vir hierdie versekering van die krag van Christus waarmee Hy alles aan Hom onderwerp het.

Waar ons in hierdie Lydenstyd opnuut bewus gemaak word van die lydensweg wat ons Here Jesus Christus in gehoorsaamheid aan en afhanklikheid van die Vader geloop het, laat ons styf vashou aan die hoop wat ons het. Dit laat ons vasstaan en getrou bly aan die Here wat ons enduit vashou, optel en saamdra kruis toe. Sal jy Hom verruil vir ’n ander rolmodel?

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

29 Maart (Vyfde Lydensondag) – Laat ons Hom aanroep!

Psalm 86

Psalm 86 vertel van iemand wat in die moeilikheid is en hulpeloos voel. Ons weet nie regtig wat sy probleme was nie. In die eerste paar verse van die Psalm hoor ons sy versugtinge om hulp: …ek roep die hele dag deur na U…

Ons sien hoe hy weer opstaan uit sy wanhoop. Hy besef dat hy God nodig het. In eie krag kan hy nie, en so besef hy opnuut sy eie kleinheid en nietigheid voor God. Biddend nader hy tot God: Leer my u pad, Here, ek wil wandel in u waarheid; leer my U met toewyding dien (vers 11). Self kan hy nie hierdie weg vind of bewandel nie. Net een ding is nodig, en dit is die genade van God. Die diepste grond vir sy gebedsverhoring en die vergifnis wat hy ontvang, is God self. God is goed en Hy is getrou. Sonder aarseling, vertrou hy opnuut sy toekoms toe aan die hande van God. Hy is tevrede.

Wat ons bring by ons werklikhede: persoonlik, in die gemeente, in die land. Hoe hanteer ons alles wat op die oomblik met ons en om ons gebeur? By die Psalmdigter het ons gesien hoe hy sy nood en onsekerheid voor God gaan neerlê, in die vaste vertroue dat God daarmee sal handel.

Hier midde-in die Lydenstyd, op pad na die viering van Paasfees, word ons gekonfronteer met hierdie werklikheid. Maar waaroor gaan dit nou eintlik vir ons? As die Psalmdigter bely dat hy uit die dieptes van die dood gered is, hoeveel te meer kan ons as Nuwe-Testamentiese gelowiges eggo: Ja, amen vir die opstanding van Jesus Christus uit die dood – daardie erfenis wat vir ons beskore is. Kyk hoe groot is die liefde van God vir ons! Laat ons daarteen vaskyk en God aanhou loof en prys met ons woorde en dade – ja, met ons lewe!

So gaan ons hierdie Lydenstyd in, wetende dat sy genade vir ons genoeg is.

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

28 Maart – Jesus alleen in gebed

Matteus 26: 36-46

Jesus het Hom onttrek aan die drie daar in die tuin van Getsemane. Hulle is Petrus en die seuns van Sebedeus. Ons sien Jesus as ’n eensame bidder, bedroef tot die uiterste, besig met ’n baie nederige gebed. Hy het op sy gesig neergeval terwyl Hy bid. Sy gebed is ’n beweging vanuit die moontlike na noodsaaklike.

Vroeër het Hy die dissipels geleer bid: Ons Vader. Nou hoor ons sy aanspreekvorm: My Vader. Drie maal bid-vra Hy. As dit moontlik is, laat hierdie beker by My verbygaan. Toe weer, as dit nie moontlik is dat hierdie beker verbygaan sonder dat Ek dit drink nie… Eers kan dit maar verbykom, maar dan die aanvaarding en die oorgee. Nogtans nie soos Ek wil nie, maar soos U dit wil, sê Jesus. Laat u wil geskied….

Jesus is gehoorsaam aan die Vader en Hy is bewus van sy naderende lyding. As kneg van die Here sal Hy en sy lyding versoenende en bevrydende betekenis hê.

Hy was ontsteld en bedroef, en Hy sê dit ook. My siel is diep bedroef, tot die dood/sterwens toe. Hierdie eerste deel herinner aan Psalm 42: 6, 12 en Psalm 43: 5. Dit is nie ’n wanhoopskreet nie. Wat Hy aanhaal, gaan nie alleen om die verdriet oor sy dreigende dood nie, maar ook die vertroue en vashou aan God te midde van die verdriet. Nou in Getsemane het die oomblik aangebreek dat Jesus Homself moet prysgee in die dood. Die emosies oorweldig Hom. Hier is Jesus draer van die openbaring van God vir ons. Die sinsnede tot sterwens toe doodsbenoud is die versterking van die uitspraak: my siel is doodsbenoud… so met smart gevul dat ek liewer dood sal wil wees…

Jesus, al u angs en smeking, eensaam in Getsemane –                                             

dit was liefdevol bereken om ons ware rus te gee.                    

Heer, U het, gedring deur liefde, self die kruis vir ons gedra.          

En U sterf – die sondelose – in ons plek op Golgota.

(Gesang 393: 2)

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

27 Maart – Luister God enigsins na my?

Psalm 77

Het jy ook al gevoel asof jy gewoon net nie goed genoeg is nie? Nie goed genoeg dat God enigsins na jou gebede sal luister nie? So asof Hy sy rug op jou draai?

Dit het die digter van Psalm 77 beleef. Tog neem hy sy toevlug tot God, en hy dink na oor ’n klomp dinge. Toe hy nie sy probleme kon reg dink nie, begin hy vergelykings maak tussen die hede en die verlede. Hy maak ’n keuse: In plaas daarvan dat hy homself vasdraai in sy eie vrae, kies hy om liewer aan God en sy genadedade te dink. Die gevolg is dat hy ontdek hoe wonderlik God werklik is. Daarom, in plaas van kla oor sy eie nood, praat hy met lof van God se heiligheid en grootheid, van sy wonderdade en sy mag oor die volke, van sy krag waardeur Hy Israel en sy nageslag gered het. In plaas van tob en energie mors oor onbeantwoorde vrae, herinner hy homself aan hoe God sorg; die groot reddingsdade wat God in sy volk se geskiedenis gedoen het.

In hierdie seisoen van die kerkjaar fokus ons op die lydensweg van Jesus Christus – die reddingsdade van God in Christus waarvan die Psalmdigter nie geweet het nie. Jesus se eensame worsteling en lydensweg in Getsemane en op Golgota. Watter troos om te weet dat God se belofte steeds geld! Daardie gevoel van nie goed genoeg wees nie of Godverlatenheid wat jy dalk nou beleef, sal verdwyn. God is immers daar, altyd en oral. Laat ons dus nou, soos die digter, nadink oor al God se werke in en deur Christus. Wanneer ons oor sy reddingsdade peins, laat ons Hom loof en prys uit dankbaarheid.

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

 

26 Maart – Jy praat nie van Petrus as hy by is nie

Lukas 22: 31-34, 54-62

Jesus en die dissipels is saam aan tafel. Hy sê vir hulle dat een Hom gaan verraai. Hulle begin wonder wie dit kan wees, en onenigheid ontstaan onder hulle.

Petrus hoor dat die Satan daarop aangedring het om die dissipels soos koring te sif. Jesus verseker vir Petrus dat Hy vir hom gebid het. Petrus  verklaar dat hy bereid is om saam met Jesus gevangenskap te beleef en selfs dood te gaan. Maar Petrus moes leer dat hy tekortskiet en dat sy lojaliteit getoets sal word.

Wanneer Jesus gevange geneem word, volg Petrus op ’n veilige afstand al die pad na die huis van Kajafas. Dit was asof die afstand tussen Jesus en sy dissipels al hoe groter geword het. Hul afwesigheid is sigbaar. Net Petrus het hom aangesluit by die mense in die binnehof rondom die vuur. Dit is waar die verloëning gebeur. Drie keer is daar die ontkenning deur Petrus. Terwyl Petrus die derde keer ontken dat hy Jesus ken, het die haan gekraai. Jesus het omgedraai en vir Petrus gekyk. Slegs oogkontak, maar Petrus het onthou wat Jesus vir hom gesê het.

Pynlik bewus van wat hy gedoen het, gaan Petrus na buite en huil, vol berou. Wat het hier gebeur? ’n Stuk geloofsverduistering vind plaas: Al Petrus se goeie voornemens is daarmee heen. Sy navolging was eintlik maar net op ’n veilige afstand. Petrus het nie besef hoe gevaarlik dit is om naby en tog so ver van Jesus te wees nie.

Hoe reageer ons op iemand wat ons verraai? Ons draai waarskynlik die rug op die persoon. Maar Jesus het dit nie gedoen nie. Hy het woord gehou en Petrus in sy amp herstel. Ook ons moet besef hoe maklik ons die rug draai en Jesus verraai.

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

 

25 Maart – Christus is ons lewe

Kolossense 2: 20 – 3: 4

Die herdenking van die kruisgebeure en opstanding van Jesus Christus is nie maar net om in herinnering te roep nie. Dit is nie maar net om te onthou, te vier en te vergeet nie. Die kruisdood van Jesus Christus het heilsbetekenis. Sy opstanding sluit vir ons die toekoms oop. Kruis en opstanding verseker ons van vergifnis en lewe. Dit is ingrypende gebeure. Dit verander ons lewensgang, ons bestaansgrond en ons menswees. Dit laat die toekoms in die hede aanbreek en die tyd in ewigheid verander. Kruis en opstanding bring nuwe lewe. Dit bring hoop en vreugde vir sondaars soos ons.

In Kolosse het hulle die basiese elemente van die wêreld as magte vergoddelik. Bepaalde gedragsvoorskrifte is in diens van hierdie magte voorgeskryf. Wie in Christus glo, het hierdie elemente afgesterf. Christene is vir hierdie wêreldse dinge dood. Al die voorskrifte kan nie meer ’n houvas op hulle hê nie. Dit is alles verganklike dinge. Christene het egter nie net saam met Christus gesterf nie. Hulle is ook saam met Christus opgewek. Christene se belange is nou by Christus. Hulle hou hulle besig met die dinge wat daarbo is. Hulle bedink die dinge daarbo, nie die dinge op die aarde nie.

Gelowiges se lewe is meer as ’n aardse lewe. Gelowiges leef nie net uit hulself nie. Hul lewe is die lewe van Christus. Omdat Christus ons lewe is, is sy belange ons belange. Die hemelse dinge is vir ons die belangrikste. Ons is reeds vernuwe. Die ewige lewe is alreeds vir ons ’n werklikheid. Ons behoort alreeds aan die toekoms met God. Ons kan die vreugde van gelowig wees en gered wees reeds nou geniet. Toe Christus ten hemele gevaar het, het Hy ons geestelike lewe in Hom saamgedra om veilig te bewaar vir ons tuiskoms. Ons lewe is veilig saam met Christus verborge in God. So lank as wat Christus leef, sal ons leef. Christus is ons lewe. Almal wat in Hom glo, leef vir ewig. 

Ds Willem Kok, Potchefstroom

24 Maart – Die vrug van Jesus se sterwe

Johannes 12: 20-36

Ons sê dikwels: Ons leef in hierdie wêreld, maar ons moenie soos die wêreld word nie. In die Bybelse tyd het wêreld verwys na die lewe van heidene en ongelowiges. Miskien beteken dit in ons tyd nog dieselfde en selfs meer. Ons het gewoond geraak aan luukshede, ’n gemaklike lewe, winkelrakke vol kos en strate vol plesier. As ons oor die wêreld praat, dink ons aan ongelowiges, afvalliges. Maar ons dink ook aan talle verleidinge en al ons belangrike belange wat ons van Christus vervreem. Om in hierdie wêreld gelowig te bly, is nie altyd so maklik nie.

Jesus sê vir Andreas en Filippus: Die tyd het gekom dat die Seun van die mens verheerlik moet word. Hy praat oor sy dood. Die tyd was nou ryp vir sy lyding en opstanding. Hy moet eers sterf, anders kan daar nie vrug wees nie. Sy dood is tot redding van baie. Sy dissipels moet ook bereid wees om afstand te doen van húl ou lewe. Niks van die wêreld mag hul liefde vir Christus belemmer nie. Wie Christus van harte volg, sal deur die Vader geëer word.

Jesus het gekom om die wêreld te red. Wanneer Hy verhoog word, sal Hy almal wat in Hom glo na Hom toe trek. Hy sal die vyandige wêreld oorwin en die owerste van hierdie wêreld  uitdryf. Die Lam van God het die sonde van die wêreld op Hom geneem. Dié wat Hom verwerp, leef in die duisternis. So was dit met die Jode. Hulle het die wet gehad, maar van die redding wat Christus bring niks verstaan nie.

Dit kan so maklik met ons ook gebeur. Ons hoor die evangelie, maar leef nie in die lig nie. Om in die lig te leef, is om in Christus te glo. Die lig van Christus moet ons harte en gedagtes vernuwe. Duisternis maak jou oë blind. Die lig van die evangelie is jou kompas, jou gids, ’n helderskynende ster wat jou pad verlig en jou eindbestemming verseker. 

Ds Willem Kok, Potchefstroom

23 Maart – Vir die een wat glo, kan alles

Markus 9: 2-29

Dit was noodsaaklik dat Jesus die sondaarsdood moes sterf. Hy moes ook opstaan. Die vraag is of ons die betekenis van sy dood en opstanding begryp en glo.

Jesus word op die berg verheerlik. Hy neem drie dissipels met Hom saam: Petrus, Jakobus en Johannes. Die tyd van Jesus se dood en opstanding het nader gekom. Op die berg het hulle ’n beléwenis gehad toe Jesus se voorkoms voor hul oë verander. Hulle het vir Moses en Elia gesien. Die stem uit die wolk het hulle baie bang gemaak. Dit was die stem van God die Vader wat sy Seun verheerlik, met die drie dissipels as getuies. Die Vader bevestig dat sy Goddelike liefde Jesus in sy lyding en dood sal dra. Die dissipels sou kon getuig dat Hy werklik die Seun van God is, die beloofde Messias. Maar hulle kon dit eers vertel nadat Hy opgestaan het. Dan kan en moet hulle dit verkondig. Dan sou mense verstaan wie Jesus werklik is.

Terug aan die voet van die berg wag mense in hul ellende op Hom. Die kontras tussen die verheerliking op die berg en die ellende aan die onderkant is duidelik. Bo is die lig, onder is die skadu’s. ’n Man kniel voor Jesus in sielesmart. Sy enigste seun is siek en ly verskriklik. Die seun was boonop stom, alles die werk van ’n bose gees. Die pa smeek Jesus om genade en ontferming. Die dissipels kon hom nie gesond maak nie. Hul geloof was te klein. In Markus 9: 23 sê Jesus: Vir die een wat glo, kan alles.

Ons geloof skiet ook dikwels tekort. Geloof kan berge versit. In hierdie ontaarde wêreld is geloof ons enigste anker, is Jesus ons enigste hoop. Hy het ons gered. Ons mag nooit twyfel nie. Al lyk ons omstandighede hoe uitsigloos, ons moet volhard in geloof en gebed. Ons mag nie ontaard nie. Soos die pa moet ons uitroep: Ek glo! Help my in my ongeloof.   

Ds Willem Kok, Potchefstroom

22 Maart (Vierde Lydensondag) – Die unieke offer van Jesus

Hebreërs 10: 1-18

Die Ou-Testamentiese offers was onvolkome. Dit kon nie die mens van sy sonde bevry nie. Daarom moes daar herhalend geoffer word. Tog het God op grond van sy sparende liefde ag geslaan op die offers van sy volk. Hierdie offers het Hom egter nie behaag nie. God verdra dit, omdat Hy op pad was met die mensdom na die beslissendste oomblik in die mens se bestaan. God sou self ingryp, en daarom het Hy sy enigste Seun na die wêreld toe gestuur. Net Jesus Christus kon dié offer bring wat God behaag. Sy offer was nie net die kruisdood nie, maar alles wat sy kruisiging vooraf gegaan het. Jesus moes bittere vernedering en bespotting verdra, Hy moes versoeking en verleiding weerstaan. Hy is deur diepe beproewing en onbeskryflike lyding. Deur alles heen het Hy volkome gehoorsaam aan God gebly.

Selfs in die uur van Godverlatenheid en veragtelike dood bly Hy gehoorsaam. Die offer van Jesus was uniek. Die uniekheid van sy offer lê nie in sy dood nie, maar in sy volmaakte gehoorsaamheid aan God tot in die dood. Dat Jesus se offer God behaag, word bevestig wanneer Jesus uit die dood opgewek word. In Christus se dood en opstanding sluit God ’n nuwe verbond met ’n nuwe volk hier op aarde. Wie in Christus glo, se sonde word vergewe. Daarvoor is reeds geoffer. Die skuld is reeds betaal. Geen verdere offers is moontlik of nodig nie.

Christene is mense wat dankbaar daarna streef om ’n lewe te leef waarmee God tevrede is. Dit is ’n lewe waarin ons gemeenskap aan Christus sigbaar word. In ons uitgedorde harte pols daar nuwe lewe. Christus leef deur sy Gees in ons. Hy is die fontein van die lewe. Ons gemeenskap aan Christus word juis sigbaar waar gelowiges mekaar in Christus ontmoet. Waar ons mekaar dien, dien ons Hom. Ons soek Hom in mekaar. Waar ons saam is in liefdesgemeenskap, word ons geloofsgemeenskap.  

Ds Willem Kok, Potchefstroom

21 Maart – Liefde wat aanraak

1 Johannes 3: 11-18

In die lyding van Christus, veral met sy sterwe aan die kruis, word die onverklaarbare liefde van God vir die mens geopenbaar. Die kruis vertel van ’n liefde wat allesopofferend is, ’n liefde wat wil aanraak, verander en vernuwe. In die kruis sien ons wat liefde is. In die dood van Christus definieer God liefde. In 1 Johannes 3: 16 word die praktiese implikasie van God se liefde in Jesus Christus duidelik. Soos Jesus sy lewe vir ons afgelê het, behoort ons ook ons lewe vir ons broers af te lê. Vir Johannes is dit onmoontlik dat ’n kind van God in sonde, broederhaat en ongeregtigheid kan leef. Om bereid te wees om ons lewe vir mekaar af te lê, wil die grense aantoon waartoe liefde bereid moet wees om te gaan. 

Om lief te hê, is iets wat jy moet doen. Dit gaan oor ’n gesindheid in jou hart wat jou barmhartig maak teenoor jou medemens. Barmhartigheid is die smart wat jy ervaar weens die droefheid van ander. As jy jou naaste sien ly, mag jy nie ongevoelig bly nie. Waar God mense verenig, kan niemand vir homself en selftevrede bestaan nie. Sonder die gesindheid is die daad leeg. Sonder die daad is die gesindheid dood. Ons onderlinge verbondenheid moet alledaags gestalte kry in diens en liefde en hulpbetoning. Wie gemeenskap aan Christus het, het ook gemeenskap aan Christus se ander lede. Die Heidelbergse Kategismus sê hieroor: Gelowiges het saam en afsonderlik gemeenskap aan Christus, aan sy skatte en gawes. En daarom is elkeen skuldig om sy gawes tot nut en saligheid van die ander lede gewillig en met vreugde aan te wend. 

Ons kan nie onbetrokke by mekaar wees nie. Ons moet beskikbaar wees vir mense in nood. In ontferming moet ons hulle dien. Ons eerste verantwoordelikheid is altyd om aan mense in sondenood die evangelie van hoop en lewe te verkondig. Wie dit doen in woord en daad, sal ook barmhartig wees in die materiële versorging.

Ds Willem Kok, Potchefstroom

20 Maart – My slegte verlede is uitgewis

Handelinge 9: 20-31

Ons ken die verhaal van Saulus se bekering. Na sy bekering was sy eerste struikelblok sy eie verlede. Almal het sy verlede teen hom gehou. Die Jode kon nie glo dat hy Jesus verkondig nie. Kort tevore was hy nog die Christene se grootste vyand. Hoe kon hy so verander?

Paulus is daarna Jerusalem toe. Daar het hy by die apostels van Jesus probeer aansluit. Ook hulle kon dit nie glo nie. Hulle onthou nog sy optrede met Stefanus se dood. Barnabas het hom egter oor Saulus ontferm. Sy naam beteken seun van vertroosting. Hy het ’n eervolle plek in die gemeente in Jerusalem ingeneem. Hy het ’n stuk grond tot voordeel van die armes verkoop. Barnabas het vir Saulus by die apostels ingestaan. Hy is ook later saam met Saulus afgevaardig vir die eerste sendingreis. Barnabas het vir Saulus ’n kans gegee. Hy was bereid om sy geld op Saulus te sit. Hy het nie getwyfel aan Saulus se bekering nie. 

Die verhaal van Christene is die verhaal van Barnabas en Saulus. Dit is die verhaal van God wat bereid is om ’n kans te vat met mense wat ’n slegte verlede het. Dit is die verhaal van God wat in mense se lewens ingryp deur self mens te word. Dit is die verhaal van die God wat beslag lê op die lewe van die een na die ander mens. Hy maak van sondaarmense nuwe mense en wis die slegte verlede uit.

Elkeen van ons het ’n verlede. Na regte lyk ons lewe soos ’n bouvallige huis wat vir maande leeg staan. Daar is geplunder, en oral lê rommel van ons verlede rond. Onsself kan dit nie opruim nie. Net die bloed van Jesus kan ons skoon was. Hy het geboet vir ons slegte verlede, Hy het ons slegte verlede uitgewis. Op grond van Jesus se offer dink God nooit weer aan ons sonde nie.    

Ds Willem Kok, Potchefstroom 

19 Maart – God vergewe

Psalm 103: 1-22

God se liefde is onverganklik vir dié wat Hom dien. Die digter van Psalm 103 stel teenoor die verganklikheid van die mens die onverganklike liefde van die Here. Die digter begin die Psalm met ’n uitjubeling van sy eie ervaring. Hy wil dat ander mense saam met hom die Here sal loof. Hy beskryf die Here se optrede teenoor hom en teenoor die volk van die Here. Die Here tree altyd in reg en geregtigheid op. Sy optrede word gekenmerk deur ’n besondere gesindheid teenoor die mens. Dit is die Here wat sonde vergewe, wat siekte genees, wat red van die graf. Hy kroon die mens met liefde en ontferming. Die Here is barmhartig en genadig. Hy is lankmoedig en vol liefde. Hy ontferm Hom oor die mens soos ’n vader oor sy kinders. 

Die Here het hierdie gesindheid teenoor die mens omdat Hy weet dat die mens se lewe op aarde verganklik en kortstondig is. In sy  sondige onbetroubaarheid is die mens se lewensduur soos dié van ’n veldblom. Dit gaan oop, maar kan nie die aanslag van die woestynwind oorleef nie. Teenoor die verganklikheid van die mens, staan die liefde van die Here wat onverganklik en betroubaar is. Op grond van sy liefde en ontferming skenk die Here vergifnis van sonde aan dié wat Hom dien.

God het sy liefde vir ons in Jesus Christus betoon. Die kruisdood van Jesus is ’n liefdesdaad van God. Daarin sien ons sy onverganklike liefde vir die mens. Elkeen wat in Jesus glo, sal nie verlore gaan nie, maar ontvang die ewige lewe. Dit het Jesus se lewe gekos om ons van die dood en verderf los te koop. In groot mag het Jesus uit die dood opgestaan. So het Hy vir ons die onverganklike, ewige lewe gewaarborg. 

In ’n gebroke en stukkende wêreld, kan ons ons verheug oor God se onverganklike liefde. Op grond van sy liefde vir ons, is ons sonde vergewe. Ons loof Hom, want Hy het ons in Jesus Christus gered.     

Ds Willem Kok, Potchefstroom

18 Maart – God werk in en deur kinders

2 Konings 5: 1-14

Amper 3 000 jaar gelede, 854 jaar voordat Jesus gebore is, het ’n groep mense – wat Arameërs genoem word – ’n baie sterk weermag gehad. Hulle het Israel gereeld aangeval en kos, klere en allerhande goed van Israel gebuit. So het dit ook gebeur dat ’n klein Israelitiese dogtertjie gevange geneem is. Ons weet nie of haar ouers dalk in die oorlog dood is nie, maar sy word ’n diensmeisie in Naäman se huis. Naäman was die hoof van die Aramese leërmag. Alhoewel hy ’n goeie vegter en ’n gesiene man was, kry hy melaatsheid. Dit was ’n ernstige siekte in die Bybelse tyd – mense het van hierdie siekte doodgegaan. Melaatsheid is ’n klomp sere wat ’n mens se vlees opvreet. Daar was ook geen behandeling vir melaatse mense nie. Hierdie mense moes buite die stad (op die ashoop) gaan bly, en niemand het naby hulle gekom nie. Dit was ’n tragiese dood!

Die klein dogtertjie het vir Naäman se vrou gewerk. Sy het al hierdie ellende gesien, en op ’n dag vertel sy vir haar werkgewers van die Here. Sy getuig teenoor hierdie heidene dat God mense kan genees, en sy verwys hulle na die profeet in Israel. Die verhaal het ’n goeie einde, deurdat Naäman gesond geword het. Hierdie is ’n voorbeeld uit die Bybel van hoe God ook in en deur kinders werk. Miskien is dit ook waarom Jesus gesê het ons moenie kindertjies verhinder om na die Vader te gaan nie.

Vandag nog werk God steeds in en deur kinders. God wil trouens in en deur elke kind op aarde werk. Seuns en dogters, God wil julle in sy diens gebruik om vir ander mense van Hom te vertel. Julle is nie te klein of te onbelangrik nie. Julle is God se soldate! Julle is deel van God se weermag! Met julle in sy weermag wil Hy die wêreld oorwin.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

17 Maart – Dankbaarheid

Lukas 17: 11-19

Jesus is op pad na Jerusalem. Op die grens tussen Galilea en Judea, naby ’n klein dorpie, stap tien mans Hom tegemoet. Hulle moes iewers van Jesus gehoor het. Wanneer hulle Jesus sien, bly hulle op ’n afstand staan en roep: Onrein-onrein! Hulle was melaats, en dus onrein in die oë van hul gemeenskap. Onrein, wat ook beteken het hulle val buite die genade van God. Siektes soos melaatsheid was in hul oë ’n teken van God se straf op die sonde, daarom was die siekes onrein. Melaatses is uit die dorpies en stede gedryf en moes ver buite die stad op die ashope, in die berge en oop vlaktes van die woestyn gaan oorleef. Ter wille van oorlewing het hulle in groepies beweeg, soos die tien mans van ons verhaal.

Jesus beveel hierdie mans om hulself vir die priester te gaan wys. Hul geloof word deur hierdie opdrag van Jesus getoets: Hy maak hulle nie dadelik gesond nie, nee, Hy sê hulle moet hulle vir die priester gaan wys. Hulle sou sekerlik kon sê: Haai, wag ’n bietjie, Jesus, ons is nie gesond nie; maak ons eers gesond voordat ons onsself belaglik voor die priester gaan maak. Maar hulle doen dit nie, want geloof is om om te draai en te gaan, al kan ek nog nie die einde sien nie. Hulle het gehoor, en nou glo hulle. Hulle begin dadelik verder stap. Hulle doen dit met die geloof dat hulle genees gaan word. Toe hulle by die priester kom, is hulle genees en hy verklaar hulle rein en laat hulle weer in die samelewing opneem.

Hierdie verhaal wat Jesus vertel het, het ’n tragiese einde. Daar was tien mans wat genees is, maar net een van hierdie mans kom sê dankie. Die nege mans wat nie teruggekom het nie, simboliseer die tragiese werklikheid van die mensdom. Die mensdom is so ontsettend ondankbaar oor God se genade, liefde en ontferming.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

16 Maart – Jesus bid dat die beker by Hom verby moet gaan

Matteus 26: 39

Jesus het telkens in tye van benoudheid of nood eenkant toe gegaan vir stiltyd. Hier in ons gedeelte is Hy op die punt om gevange geneem te word. Jesus bevind Hom in ’n tuin, die tuin van Getsemane. Hier kan ons weer sy behoefte aan stiltyd sien, veral in hierdie baie donker tyd van nood. Ons bevind ons ook soms in sulke moeilike tye in ons lewens, die bykans ondraaglike situasies. Wat doen ons in hierdie tye? Volg ons die voorbeeld van Jesus en soek ’n Getsemane (’n plek) waar ons stiltyd kan ervaar? Stiltyd saam met ons hemelse Vader?

Jesus het in sy stiltyd altyd gebid. Gebed is ’n gesprek met God. Gesprek is kommunikasie, en kommunikasie is die hoeksteen van enige verhouding. Dus word ons verhouding met die hemelse Vader geken aan ons vermoë om met Hom te kan kommunikeer – tot Hom te bid. Wat is dit wat Jesus hierdie keer bid? Hy bid dat die lydensbeker by Hom verby moet gaan. Ons sien weer die mensheid van Jesus raak. En so dien dit tot troos vir my, want nou weet ek dit is aanvaarbaar om ook te bid: Vader, laat die lydensbeker by my verbygaan. Jesus se gebed eindig egter nie hier nie; Hy bid verder dat nie sy wil nie, maar die wil van die Vader moet geskied. Ons vra maklik dat die lydensbeker by ons moet verbygaan. Die vraag is dus, is ons bereid om ook te bid dat die wil van God bo my wil moet geskied?

Ten slotte kan ons hier ontdek dat Jesus ’n gebed bid wat nie verhoor word nie. Ja, die Vader het na Jesus se gebed geluister, en dit in sy almag goedgevind om dit nie te verhoor nie. Die feit dat God hierdie gebed van Jesus nie verhoor het nie, het dit moontlik gemaak dat ons in Jesus se lyding, kruisdood en opstanding ook die verheerliking mag smaak.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

15 Maart (Derde Lydensondag) – Jesus op sy knieë, gesig teen die grond

Matteus 26: 36-38

In die Lydenstyd kyk ons altyd eers weer na verskillende gedeeltes in die Bybel, in die besonder na daardie gedeeltes wat oor Jesus se lyding handel. Daarna kan ons ook kyk na gedeeltes wat oor die lyding van ander Bybelkarakters handel. Eers dan begin ons hierdie gedeeltes deurtrek na ons eie lyding. Die bedoeling van hierdie Bybelgedeeltes is om ons te help om die inhoud en betekenis van Jesus se lyding te verstaan, en om ook ons lyding en worsteling in die lig daarvan te begryp.

Jesus is in die tuin van Getsemane. Getsemane is ’n Hebreeuse woord wat ’n Griekse woord geword het en plek beteken. Hy weet die dae voor sy kruisdood is min. Hy voel die angs. Ons sien hier die mensheid van Jesus wat tegelyk mens en God is – mens om ons sonde te dra, en God om ons sonde weg te dra. Hy wil in sy donker uur nie alleen wees nie, daarom kies Hy drie dissipels om saam met Hom te gaan (Petrus, Jakobus en Johannes). Ons lees in die Bybel dat Jesus alleen gebid het en dat die drie aan die slaap geraak het. Maar Jesus wou nie alleen wees nie, hulle het Hom in die steek gelaat. Dit laat my dink dat ons nie geskep is om alleen te wees nie, veral nie in ons tyd van nood nie. Ons is almal deel van die liggaam van Christus; elke liggaamsdeel is belangrik. Ontbreek een van die liggaamsdele, is die liggaam gebreklik.

Jesus bid, en hier is sy gebedshouding dié van iemand op sy knieë met sy gesig teen die grond. Dit dui op ’n algeheel nederige en afhanklike posisie. Daar was ander gebedshoudings in die Bybel ook: Mense het gestaan en gebid, bloot gekniel en gebid, geloop en gebid, en selfs gehardloop en gebid. In ’n tyd van nood is Jesus se gebedshouding vir ons ’n voorbeeld van die gesindheid van diepe afhanklikheid van die hemelse Vader.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

14 Maart – As ons gee, laat dit sonder bybedoelings wees

Romeine 12: 1-8

Dit is Lydenstyd en ons is liturgies op pad na Goeie Vrydag en Paassondag (die kruisiging en opstanding van Jesus Christus). Die 40 dae van lyding het op Aswoensdag begin. Met Jesus as voorbeeld, gebruik ons hierdie tyd van die jaar om geestelike dissiplines rondom lyding en swaarkry in te skerp: selfondersoek, skuldbelydenis, gebed en diens aan ander. Vandag staan ons ’n bietjie stil by diens aan ander.

Ons kan die brief aan die Romeine in drie hoofdele opdeel: sonde, verlossing en dankbaarheid. Die gelese gedeelte val onder die opskrif Dankbaarheid. Dit is daarom nie vreemd nie dat die twee opskrifte in hoofstuk 12 soos volg lees: Die nuwe lewe in Christus en Riglyne vir ’n Christelike lewe. Vers 1 het dit reeds ingelei deur te sê wat jy ook al doen, doen jy op grond van die groot ontferming van God – met ander woorde, uit dankbaarheid. God het ons eerste liefgehad, en daarom het ons lief. God het ons in ons nood versorg, en daarom versorg ons ander in nood. God se ontferming het eerstens te doen met ons sondeverlorenheid, en daarvoor skenk Hy verlossing. Ons dien ander uit dankbaarheid deur onder andere te vergewe.

Ons teksgedeelte noem ’n paar genadegawes: profesie, diens, onderrig, bemoediging, leiding en hulp aan ander. Die woordjie as (wat herhaal word) dui daarop dat God nie vir almal dieselfde of al die gawes gegee het nie. As jy die persoon is wat van God die gawe ontvang het om vir ander te gee, doen dit dan met blymoedigheid.

Ons kan nie met bybedoelings gee nie! Ons kan nie gee in ruil vir iets anders nie: As jy kerk toe kom, sal ons vir jou gee… Ons hoor dikwels: Ek sal nie gee nie, want daardie ou het niks in ruil daarvoor vir my gedoen nie. Of:  Ek sal nie gee nie, want daardie een het niks gedoen om dit te verdien nie. As ons gee, laat dit sonder bybedoelings wees.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

13 Maart – Wat doen ons met hierdie Lydenstyd?

Psalm 51

Lydenstyd mag nie net deel wees van die kerk se liturgiese kalender nie. Dit moet aktief deel wees van die kerk se wese. Alhoewel dit soms so lyk, is die hoogtepunt van die kerklike jaar nie Kersfees nie, maar wel die Paasnaweek – met Goeie Vrydag die dag waarop ons Jesus Christus se kruisiging gedenk, asook Paassondag wanneer ons sy opstanding vier.

Lydenstyd begin ’n ruim 40 dae voor Goeie Vrydag. 40 dae van gefokusde aandag op die betekenis van Jesus Christus se lyding: Hoe het Jesus gely? Hoekom het Hy gely? Wat is die betekenis van sy lyding vir ons? In ons gejaagde wêreld kan ons geloofslewe baat vind by die gefokusde tyd saam met Jesus Christus en die inhoud van sy lyding. Daarom is Lydenstyd ’n tyd van selfondersoek, skuldbelydenis, gebed en diens aan ander. Ons lewe jaag so baie, dat ons eenvoudig nie meer stilstaan en selfondersoek doen nie.

Selfondersoek is om eerlik voor die spieël te gaan staan en ook die dinge in my lewe wat dringend aandag moet geniet, raak te sien. In dié selfondersoek kan ek besef ek bestee eenvoudig te min tyd aan my roeping as ’n kind van die Here. In my selfondersoek besef ek dat ek hopeloos te min uit die Bybel lees. Ek besef dalk dat ek my waardes en norme moet opskerp.

Skuldbelydenis is om te erken ek was verkeerd. God wil en kan ons vergewe, maar waar is ons skuldbelydenis? Sonder skuldbelydenis dra ek die swaar las van my sonde oral met my saam. Dit is dus nodig om in hierdie Lydenstyd na te dink oor my gebedslewe. Onthou, gebed is kwaliteitkommunikasie met God, en daarom is dit onontbeerlik in ons verhouding met God.

Dit is hoekom ons Psalm 51 gelees het. Dit is ’n gebed. Luister mooi na die selfondersoek en skuldbelydenis wat deel vorm van hierdie Psalm, asook die oproep om diensbaar te wees.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

12 Maart – Julle moet mekaar liefhê en gasvry wees

Hebreërs 13: 1-6, 22-25; Johannes 3: 16

Ons is almal familie van mekaar. Met God as ons Vader, is ons broers en susters van mekaar. Dit maak dat ons op ’n sekere manier teenoor mekaar behoort te leef. Die Hebreërbrief roep ons op om vir mekaar lief te wees deur ook gasvry teenoor mekaar op te tree. Soos familie, raak geloofsfamilie ook gewoond aan mekaar, met die gevolg dat ons soms vergeet hoe spesiaal dit is om God se familie te wees. Daarom het ons mekaar nie altyd vurig en van harte lief nie, het ons nie ons broer en suster altyd so lief soos onsself nie.

Die Hebreërbrief is gerig aan mense wat onderweg uitgesak het. Hulle het begin verskonings soek vir hul gebrek aan liefde en gasvryheid. Vir hulle was dit makliker om van God se liefde vir hulle te hoor, as om self lief te hê. Dit is sekerlik hoekom Jesus op ’n ander keer gesê het dit is beter om te gee as om te ontvang. Jesus se liefde was nie net lippetaal nie. Hy het dit deur sy lyding tot aan die kruis volgehou. Dit laat ons dink aan Johannes 3: 16: God het die wêreld so liefgehad dat Hy sy enigste Seun gegee het, sodat dié wat in Hom glo, nie verlore sal gaan nie, maar die ewige lewe sal hê.

Die skrywer van die Hebreërbrief gee praktiese riglyne vir die liefde en gasvryheid: Dink aan die gevangenes, dink aan dié wat mishandel word, wees in jul huwelike getrou aan mekaar, hou jul lewe vry van geldgierigheid, en wees tevrede met wat julle het. Omdat God ons eerste liefgehad het, moet ons mekaar altyd liefhê. Omdat God ons eerste liefgehad het, moet ons nie nalaat nie om gasvry teenoor mekaar te wees. Die woorde, inhoud en betekenis van Gesang 526 maal nou deur ons gedagtes: Waar daar liefde is, en deernis, waar daar liefde is, daar is God die Heer.

Ds Hannes Janse van Rensburg, Zuurfontein

11 Maart – Ek behoort aan die Here…

Markus 1: 1-18

Ek het as kind dikwels saam met my ouma en oupa huisgodsdiens gehou. Dit was hul gewoonte om elke aand na ete Boeke te vat – soos my oupa daarna verwys het. Ons het dan ’n stukkie uit die Bybel gelees. Ek moes mooi luister, want my oupa het altyd vrae gevra oor die gedeelte. Ons het hande gevat om saam te bid. Dan moes ons sing. Een van die liedere wat ons gereeld gesing het, was ’n Hallelujalied met die woorde Bring my die ou-ou tyding:

Bring my die ou-ou tyding, die tyding van Gods heil,

van Jesus se sondaarsliefde, die liefde sonder peil.

 

Bring my die tyding dikwels want ek vergeet so gou;

lank voor die middaghitte smelt reeds die môredou.

 

Die liedjie sê dat die boodskap van Jesus se liefde vir sondaars duidelik, eenvoudig en gereeld gebring moet word, want ek vergeet so gou. Die goeie nuus van Jesus se koms moet ons verhoed om te vergeet. Dit moet ons help om op Hom te bly fokus.

Johannes die Doper was van die eerstes wat die nuus gehoor het van die Verlosser wat aarde toe gekom het. Johannes se hele lewe word deur hierdie gebeurtenis bepaal. Hy was wel die wegbereider waarvan die Ou Testament praat, maar hy het verstaan dat hy veel minder is as Jesus. Hy is daar om die pad vir die Verlosser gelyk te maak. Hy is daar om mense van die Verlosser te vertel. Die Evangelie van Markus konfronteer ons juis met Jesus se woorde, wat hier deur Johannes geïnterpreteer word: Bekeer julle, want die koninkryk van God is naby! Verander jul harte. Verander jul gesindheid! Hierdie woorde moet met my hart praat. Dit vereis beslissing en gehoorsaamheid. Elke dag.

Daar is mense nodig wat die lig op Jesus laat skyn. Die wêreld het Johannesse nodig wat die pad vir die Verlosser gereed maak en die ou-ou nuus nuut vertel. Die Johannesse is ek en jy!

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

 

10 Maart – Dis my anker, my vaste hoop…

Romeine 15: 12

Do not confuse care with cure. Wanneer iemand seer het, dink ons vinnig ons moet die seer gou fix. As jy sterk is, huil jy nie. Wanneer ons seer het, wil ons so gou moontlik daaroor hardloop sodat ons met ons lewens kan aangaan. Ons gryp na maklike antwoorde. Toemaar, die Here weet mos altyd die beste, troos ons die vrou wat haar werk verloor het. Die Here kies altyd die mooiste blom vir sy tuin, vertel ons vir die ma wat haar kind aan die dood moes afstaan. Ag toemaar, môre gaan alles beter, probeer ons hoop gee aan die moedeloses. Dis ’n gou-afvee, vinnig-aanbeweeg, leë optimistiese teologie. Dis nie om vir iemand hoop te gee nie. Hoop is ’n verklaring dat ek aan God se trou vashou, dat ek die God van die heelal vertrou met my hele wese. Dis die aanvaarding dat, ongeag my situasie en hoe die wêreld rondom my lyk, God die heelal en vir my in sy hande hou.

Die evangelie van Jesus Christus, die goeie nuus van God se Liefde, maak ruimte vir pyn-sonder-antwoorde en roep-ten-hemele. Vir klaagliedere, woede en vrae. Ons kan nie omdat ons glo dat God ons anker is, ons vaste hoop, iemand se seer net regdokter nie. Net God en tyd kan. Ons kan wel omgee. Ons kan hoop vir mekaar doen. Ek kan saam met ’n ander persoon staan, in haar skoene, en meegevoel hê. Saam uitroep: Waar sal ons hulp vandaan kom? Ek kan ’n drukkie gee, sonder onnodige woorde. Ek kan ’n bord kos aandra sonder die verwagting om iets terug te kry. Ek kan die sensitiwiteit aanleer om raak te sien wat nóú nodig is en die moeite doen om die nodige te laat gebeur. Ek kan vir ’n ander die seënwoorde van Paulus aan die Romeine toebid (Rom 15: 13): Mag God, die bron van hoop, julle deur julle geloof met alle vreugde en vrede vervul, sodat julle hoop al hoe sterker kan word deur die krag van die Heilige Gees!

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

9 Maart – Met sy kosbare bloed het Hy my vrygekoop…

Psalm 46: 1-4

Immanuel – God by ons. Immanuel is die naam wat vroue van ou Israel vir God gegee het. Psalm 46: 1-4 was ’n lied wat vroue gesing het as ’n kind gebore word. God is by ons. Hy is ons toevlug. Daarom sal ons nie bang wees nie. God het nog altyd beskerm en gehelp, daarom is ons vir niks bang nie, selfs nie vir ’n aardbewing wat die grond laat skeur, berge laat wegsink en die see teen die land laat aandruis nie. Die vroue het Immanuel rondom die kraambed geprys, al het hulle geweet dat hierdie klein kindjie wat nou gebore is, se toekoms onseker is. Die hoop was daar dat God sal ingryp en sekerheid in die onsekerheid sal gee.

Later is Psalm 46 uitgebrei en het dit ’n tempellied geword, ’n lied wat deur mans gesing is. Maar in die eerste vers van hierdie Psalm word die manne herinner aan waar die lied vandaan kom – die 1953 Afrikaanse vertaling skryf voor hoe hierdie lied gesing moet word: Met sopraanstemme. Dis eintlik die vroue se lied hierdie! Vroue wat hul kinders in hul harte hou.

Luther se bekende lied ’n Vaste burg is onse God (Ges 476) is op Psalm 46 gebaseer. Dis juis geskryf toe Luther in die diepste nood was, voortvlugtig en onseker oor sy toekoms. As ons bang en onseker is, kan ons steeds dink aan wat God in die verlede vir ons gedoen het. Ons ervarings van gister en eergister bevestig God se intense betrokkenheid by ons. Dalk bring ons onthou ons terug na ’n Verlosser aan ’n kruis wat ook in sy uiterste nood kon sê: Vader, in u hande gee Ek my gees oor. ’n Verlosser wat sy Vader ook as Immanuel geken het en toe Immanuel vir ons geword het. Mag ons ook in ons nood en onsekerheid in staat wees om te begryp hoe wyd en ver en hoog en diep die liefde van Christus strek. Hy is Immanuel – God by ons.

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

8 Maart (Tweede Lydensondag) – My enigste troos… is dat ek aan Jesus Christus behoort

Johannes 21: 15-19

’n Klein seuntjie was besig om te teken in die klaskamer. Die opdrag was dat hulle enigiets kon teken wat hulle wou. Toe sy onderwyseres by sy tafel verbystap, merk sy dat hy ’n eienaardige prentjie teken. Sy kon geensins uitmaak wat dit is nie en vra hom: Wat teken jy? Hy kyk op en met ’n groot glimlag sê hy: Ek teken ’n prentjie van God, Juffrou. Die onderwyseres was skoon uit die veld geslaan: Niemand van ons het God nog gesien nie. Die seuntjie glimlag net breër en antwoord: Maar niemand het nog my prentjie gesien nie, Juffrou.

Die prentjie van God wat Jesus vir ons gewys het, is ’n prentjie van liefde. Dis ’n prentjie van ’n Here wat stukkende mense heelmaak en met deernis met mense omgaan. Dis ’n prentjie van ’n Here wat bereid is om deel te word van ons wêreld. Jesus Christus is die goeie nuus dat God nie van ons wêreld vergeet het nie, maar intens betrokke is by sy skepping en sy mense. Jesus praat ook oor Homself in prentjies. Hy sê Hy is ’n Herder wat na sy skape kyk, die Weg en die Waarheid en die Lewe. Hy is die Deur waardeur ons moet ingaan, die Lig en die Brood wat Lewe gee. Dis prentjies wat iets van die grootheid en almag van die Here probeer verduidelik. Dis prentjies wat vertel dat ons aan die Here behoort.

Hoe lyk die prentjie van God wat ons na buite leef? Ons leef immers wat ons glo! Jesus vra vir Petrus, vir my en jou: Het jy my baie lief? As jy positief op hierdie vraag antwoord, volg dié opdrag: Laat my lammers wei, pas my skape op, laat my skape wei.

Verstaan jy nou die woorde van Gesang 488: 3?

 

Balsem bring herstel vir die wonde,

’n sagte salf vir die mense met hul seer

tot die hele wêreld kan sien dat U genees.

Mag U troos, Heer, deur óns bied.

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

7 Maart – My enigste troos in lewe en dood…

Psalm 137: 1-6; Jesaja 44: 1-5

Wat is jou enigste troos in lewe en in dood? Watter merkwaardige vraag! ’n Mens sou dink dat ons almal sou wou weet wat ons troos in die lewe is, want dis tog hier waar ons troos so broodnodig het. Maar troos in dood, troos in eindes? Dis ons eindigheid, die feit dat tyd verbygaan, wat ons soms reddeloos laat treur.

Eindes is hartseer. Jou kind skype met jou uit Engeland en vertel van sy wonderlike werk. Wanneer die verbinding eindig, is jy hartseer. Ander eindes is meer permanent van aard. Ons lewens is vervleg met die lewens van mense. Die seerste einde is wanneer ’n verhouding wat baie beteken het, tot ’n einde kom. Sommige van ons kom nooit sover om die einde van ’n verhouding te aanvaar en afskeid te neem nie.

Israel moes ook afskeid neem. Die soldate van Babilonië het deur hul land getrek en alles vernietig. Die tempel is afgebreek, hul huise is in puin gelê. Jerusalem, hul geliefde stad, is tot op die grond afgebreek. Baie mense is doodgemaak, terwyl die oorlewendes as krygsgevangenes na Babilonië gebring is. Die ergste was dat hul onthou nie uitgevee was nie. Hulle onthou nog Israel se glorieryke dae. Hulle treur oor ’n lewe wat verby is. Dit is wat ons ook doen. Wanneer dinge vir ons donker lyk, dink ons terug aan die goeie ou dae. Ons herinneringe hou ons aan die lewe.

Dit is waar dat ons krag kry vir vandag wanneer ons terugkyk. God vra egter vir ons om vorentoe te kyk en saam met Hom van ’n nuwe begin te droom. Voetjie vir voetjie saam met Hom die grens oor te steek en dit wat bekend is en ons veilig laat voel, agter te laat. Kyk na jou handpalm en sien dat daar geskryf staan: Die Here s’n. Ek behoort aan die Here. Daarom kan ons vorentoe kyk in vertroue. Ons behoort immers aan die God van die heelal, die Here van beginne en eindes.

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

6 Maart – My enigste troos in lewe…

2 Korintiërs 1: 3-7

Paulus skets ’n prentjie van ’n Vertrooster-God, ’n Here wat ons bemoedig en versterk, ’n Here by wie ons kan huil. Hy is die Vader wat Hom ontferm en die God wat in elke omstandigheid moed gee. In elke moeilikheid bemoedig Hy ons (2 Kor 1: 3). Ons het baie maal ’n verwagting dat God aan ons gerief moet bied, dinge vir ons makliker moet maak. Ons wil hê ons geloof in God moet ons beskerm teen die seerkry van die lewe. Dit is vir ons moeilik om te aanvaar dat seerkry deel is van elkeen van ons se lewenspad. Wanneer daar seerkry oor ons pad kom, vra ons ontnugter en ontredderd: Waar is die God van liefde dan nou? Hoe kan ’n liefdevolle Here dan só optree?

Paulus gee perspektief. Hy aanvaar dat moeilike omstandighede sal opduik, maar glo onwrikbaar dat God ook daarin langs ons staan, ons vertroos. Ons Here moedig ons aan om weer op te staan. Hy gee ons krag wanneer ons dit die minste verwag.

Met hierdie vertroue in ons Vertrooster-God, mag dié Gebed van ’n onbekende soldaat ook ons gebed wees:

Here, ek het krag gevra sodat ek baie kan bereik.  

Ek het swakheid ervaar sodat ek nederig kan leer

om gehoorsaam te wees.

Ek het gesondheid gevra sodat ek groot dinge kan doen.

Ek het seergekry sodat ek nog groter dinge kan doen.

Ek het rykdom gevra sodat ek gelukkig kan wees.

Ek het armoede ondervind sodat ek wys kan word.

Ek het mag gevra sodat ek die bewondering van mense kan beleef.

Ek het my eie swakheid leer ken en besef hoe groot U is.

Ek het vir baie dinge gevra sodat ek die lewe kan geniet.

U het vir my Lewe gegee sodat ek baie van die lewe kan geniet.

Here, U het vir my niks gegee waarvoor ek gevra het nie,

maar alles waarvoor ek gehoop het.

Ten spyte van myself is my gebede verhoor.

Hoe ryklik geseënd is ek nie! Amen.

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

5 Maart – My enigste troos…

Habakuk 3: 17-18

My enigste troos in lewe en dood is dat ek aan Jesus Christus behoort. Met sy kosbare bloed het Hy my vrygekoop – dis my anker, my vaste hoop. Ek behoort aan die Here. Niks sal my ooit van Hom kan skei.

So lui die woorde van Gesang 292. Wat is jóú enigste troos in lewe en dood? Dis ook die eerste vraag van die Heidelbergse Kategismus. Die woordjie troos roep beelde op van arms wat ’n huilende lyf vashou, van sagte woorde wat heelmaak waar daar stukkendheid is. Hoe lyk troos vir jou? Hoe klink sagte woorde wat heelmaak?

Habakuk se nogtans-teologie gee troos vir sy mense nadat die Babiloniërs in die jaar 586 vC die tempel in Jerusalem vernietig het. Die room van Juda se bevolking is na Babilonië weggevoer. Boonop was die oes ook daarmee heen. Die vyebome het opgehou bot, die wingerde het nie meer gedra nie, die olyfbome het ’n misoes gelewer, die koringoes was ten gronde, die vee was weg. Vir die Israeliete as boerderygemeenskap het dit alles net een woord gespel: Einde. Habakuk se nogtans-teologie sê: Al ly ons, al sien ons net eindes, nogtans staan God langs ons en by ons. Dis eers wanneer ’n mens self seerkry of met ander mense se seerkry te doen het, dat hierdie woorde van die profeet Habakuk vir ons betekenis kry – nogtans sal ek jubel, want die Here is nog daar!

Ons leer ’n waardevolle les by die profeet Habakuk: Geloof maak die toekoms oop. Geloof verbind ons met God en met hoop. Geloof verbind ons met die helder Môrester, die Lig in die donkerte. Ek en jy het dit vandag nog meer as ooit nodig om getroos te word, om met krag en oortuiging te kan sê: Nogtans sal ek jubel. Hierdie belydenis is die hart van ons geloof. Habakuk het iets hiervan verstaan: Al lyk alles donker, nogtans is daar lig. Al lyk dit of God ons alleen gelos het, nogtans is Hy daar. Dis ons enigste troos in lewe en dood.

Dr Sanrie de Beer, Philadelphia/Bybelgenootskap van Suid-Afrika

4 Maart – Geloof sonder grense

Lukas 17: 1-10

Alhoewel geloof ’n persoonlike verhouding met God impliseer, is dit nooit net ’n persoonlike saak wat jy privaat net op jou eie bedryf nie. Jesus hou sy dissipels verantwoordelik vir die mense wat pas tot geloof gekom het. Daar kan so maklik dinge opduik wat sulke mense laat struikel. Die gemeente is die liggaam van Jesus Christus. Al die lede van die liggaam het mekaar nodig om saam die pad van die geloof te loop. Daar moet deurlopend ’n sensitiwiteit vir mekaar se uniekheid en andersheid wees. Dit is so maklik om deur ons ondeurdagte optrede mense wat nog broos in die geloof is, te laat struikel. Jesus maak ’n harde uitspraak dat dit vir mense wat die oorsaak van die struikeling is, beter sal wees as hulle met ’n klip om die nek in die see gegooi word. Daarmee beklemtoon Jesus die erns van die saak.

Eweneens beklemtoon Hy die belangrikheid van vergifnis, ’n baie belangrike Christelike deug. Geloof en vergewensgesindheid hoort bymekaar soos asemhaal en lewe. Die een kan nie sonder die ander nie. Om te vergewe, het nie grense nie, dit hou nie op nie. Dit is ook nie beperk tot sekere kategorieë van mense nie. Die sewe maal moet nie letterlik verstaan word nie, dit bedoel dat daar nie ’n kloof en vyandskap tussen gemeentelede moet bestaan nie. Daar is nie ’n grens aan Christelike liefde nie.

Bewus van die groot uitdaging wat dit vir die gelowige inhou, vra die dissipels die Here vir meer geloof. Dit is asof hulle wil sê die onmoontlike word van ons verwag. Gee ons geloof om dit te kan doen! Met die beeld van die mosterdsaadjie en moerbeiboom, wil Jesus vir hulle sê: Hoe klein die geloof ook al is, dit het krag wat onuitspreeklik is.

Net soos ’n slaaf nie kan verwag om na ’n dag se harde werk direk vir die ete te kan aansit nie, maar eers self die ete moet voorberei, geld dit ook vir die volgelinge van Jesus. Dit gaan nie oor beloning en dank nie, maar om beskeidenheid en te bly doen wat gedoen moet word.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

3 Maart – Om slim te wees

Lukas 16: 1-13

Hierdie gelykenis herinner ’n mens in ’n sekere sin aan die staatskaping van ons tyd. Oneerlikheid word dikwels die dryfkrag vir mense se doen en late. Hoe jy ook al daarna kyk, dit is die kenmerk van selfsug en eie genot. Alles is aanvaarbaar solank die oneerlike persoon net die wenner is. Gewetenloosheid is ’n kenmerk van sulke mense. Ons kan egter ook leer uit iets so negatief soos die oneerlike bestuurder se optrede. Uit al die oënskynlike sinloosheid van dinge om ons, ontdek ons soms die sin van die lewe.

Hierdie oneerlike bestuurder trek die aandag van die ryk man in wie se diens hy staan. Hy word tot verantwoording geroep. Die verslag wat hy moet doen, bied hom andermaal tyd en geleentheid om negatiewe kreatiwiteit en bedrog aan die dag te lê. Daarmee wil hy sy eie voortbestaan verseker wanneer hy werkloos is. Hy koop welwillendheid.

Jesus gebruik hierdie gelykenis om te leer dat geld en besittings as sodanig geen waarborg en sekuriteit bied nie. Rykdom gaan jou in die steek laat in jou sterwensuur. Jesus roep ons op om die geld en rykdom wat ons het, so aan te wend dat dit duidelik blyk dat ons erken dat dit van God af kom. Dit moet nie ons god word nie, maar die middel wees waardeur ons God kan verheerlik in die wêreld.

Ons moet nie ’n heldeverering hê vir die oneerlike bestuurder nie, dit is nie waaroor dit gaan nie. Wat ons wel by hom kan leer, is die slim manier waarop hy te werk gegaan het om uit sy netelige situasie te kom. Geld is onvermydelik deel van ons bestaan, maar dit moet nie ons bestaan oorheers nie. Ons behoort dit aan te wend as goeie bestuurders in diens van God en ons medemens. As oneerlike mense soos hierdie bestuurder slim kan wees met planne maak, hoeveel te meer behoort kinders van God nie slim te wees nie om hul geld en rykdom kreatief aan te wend?

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

2 Maart – Voet by stuk

Lukas 13: 31-35

Jesus se lydensweg neem deurlopend ’n nuwe en verrassende wending. Die menslike rol en Goddelike ingryping skep spanning. Dit is asof Jesus voortdurend die wêreldse en godsdienstige gemeenskap van sy tyd uitdaag. Dit is ook nie altyd so maklik om uit te maak wie vriend of vyand is nie.

So is die Fariseërs se optrede in hierdie omstandighede moeilik om te peil. As dit ’n vriendelike en omgee-optrede is om Jesus te waarsku teen Herodes se voorneme om Hom dood te maak, is dit prysenswaardig. Herodes is immers slu. Hy het sy broer se vrou afgevat en Johannes die Doper se kop laat afkap. Daarby wou hy altyd die Romeinse oorheersers tevrede stel. Aan die ander kant was die Fariseërs oor die algemeen vyandig teenoor Jesus, en dalk was hul waarskuwing net ’n slinkse plan om Jesus uit die pad te kry. Hoe sal ons weet?

Jesus, egter, hou voet by stuk. Hy doen sy werk en is vasberade op pad Jerusalem toe. Jerusalem word eintlik hier die simbool of metafoor van die geloofsgemeenskap, die kerk, wat selfvernietigend optree. Op ’n tipies moederlike wyse soos ’n hen haar kuikens onder haar vlerke bymekaar maak om hulle te beskerm en te versorg, wou Jesus ook die gelowiges in Jerusalem bymekaar maak. Maar hulle maak Jesus se boodskappers dood. Hulle het gedink as jy die boodskapper doodmaak, verdwyn die boodskap. Daarom word hulle aan hul eie lot oorgelaat.

Jerusalem is deur God geseën. Dit was die stad van die wet en die tempel, maar veral die voorwerp van God se liefde. Juis daarom is hul ongeloof so skokkend en teleurstellend. Jerusalem se geskiedenis laat ’n mens ook dink aan die tipiese gemeente- en kerkgeskiedenis van ons tyd. Ons kan so maklik met ons dogmas, kerklike aktiwiteite en organisasie eintlik ’n bolwerk van verset teen God se genade en liefde oprig. Tog oorwin Jesus deur sy reis wat Hy vandag en môre en oormôre voortsit, om te doen wat Hy gekom het om te doen. So bly God in Jesus met ons besig, sodat daar selfs vir opstandige mense hoop is.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

1 Maart (Eerste Lydensondag) – Nie hoeveel jy doen nie, maar wat

Lukas 13: 22-29

Op pad na Jerusalem word Jesus met baie dinge gekonfronteer. Sy wonderwerke het groot aandag getrek en heelwat volgelinge gelok. Tog blyk dit dat daar erge oppervlakkigheid by talle van sy volgelinge was. Dit het meer gegaan om die wonder as die inhoud van wat Jesus geleer het. ’n Aktuele vraag word aan Jesus gestel op grond van Joodse geskrifte wat gesê het dat die Allerhoogste hierdie wêreld ter wille van baie geskep het en die toekomstige wêreld net vir weiniges. Die weiniges sou dan volgens hul beskouing dié wees wat die wet getrou onderhou het en dus self hul heil uitgewerk het. Nou vra hulle vir Jesus of dié wat gered word maar min is.

Jesus antwoord nie die vraag met ’n ja of nee nie. Hy gebruik die geleentheid om op die dieper kant van die verhouding met God te fokus. ’n Gelowige moet hom- en haarself daaraan toewy om so in verhouding met God te lewe dat dit nie om die getalle sal gaan wat die koninkryk van God sal ingaan nie. Die smal deur dui nie op die moeilikheidsgraad om daardeur te kom nie. Jesus is self die deur waardeur ’n mens na God toe gaan. Dit gaan nie oor hoe besig jy is en of jy al die wette nakom nie, maar of jy Jesus aanvaar as die wegbereider na God toe.

Jesus is egter ook die Een wat die deur toemaak, waarna dit nie meer moontlik is om deur die smal deur te gaan nie. Dit is nie die kerk of volk waaraan jy behoort wat jou lot bepaal nie. Almal – Abraham, Isak en Jakob, die profete wat in God geglo het en getrou was, ja, almal wat uit alle windrigtings gekom het om deur Jesus deur die smal deur in te gaan – sal deel in die feesmaal in die koninkryk van God. Ook ons, die mense van vandag, wat niks minder of meer gedoen het nie as om aan Jesus Christus vas te hou.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

29 Februarie – Prioriteite reg?

Lukas 10: 38-42

Twee susters, een huis, maar hulle ontvang hul gas elkeen op hul eie manier. Marta is die tipiese gasvrou, ’n onberispelike huisvrou. Die huis moet netjies wees en haar gas moet kan aansit by ’n keurige en lekker maaltyd. Dit vra beplanning en georganiseerde voorbereiding. Van haar suster Maria verwag sy ’n soortgelyke ingesteldheid en behulpsaamheid. Hul eer is immers op die spel, dus moet hulle die regte indruk maak.

Haar suster Maria het egter ander prioriteite. Sy het genoeg van Jesus gehoor dat haar ontmoeting met Hom vir haar iets besonders en uniek is. Op sy reis na Jerusalem is Jesus se woorde en dade die geestelike voedsel waarmee Hy sy volgelinge bedien. Waar Hy as gas in mense se huis kom, word Hy eintlik die Gasheer. Maria gaan sit aan sy voete om na Hom te luister. Dit is nie ’n passiewe handeling nie, dit is die aktiwiteit van geloof en gebed. Dit gaan om hoor én doen. Hierdie luister is die verborge omgaan met die Here. As dit nie daar is nie, bloei die doen homself geleidelik dood. Ons moet eers luister om by die betekenisvolle doen-gedeelte van geloof uit te kom. Luister en doen gaan hand aan hand.

Ons lewe in ’n kits-tyd. Alles moet vinnig gebeur en volgens ’n vooropgestelde plan en program verloop. Ons dag is vol en daar is so baie wat ingepas moet word. Werklike kerklike bediening word gebore waar mense hulle deur die Gees laat bedien met die gekruisigde Here, wat ons seën met sy verlossing. Ons moet tyd maak om tyd te hê vir indringende luister. Marta se goeie en liefdevolle versorging is belangrik en prysenswaardig, maar, sê Jesus, Maria het die beste deel gekies. Dit is die deel wat jou geestelik toerus en staande hou. Die funksie van luister is tog sekerlik nie in die eerste plek om jou skuldig te laat voel nie, maar om jou te inspireer tot ’n sinvolle geloofslewe.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

28 Februarie – Voorbereiding en opgewondenheid

Lukas 10: 1-24

Op pad na Jerusalem stuur Jesus 72 volgelinge vooruit na die dorpe wat Hy van plan was om te besoek. Miskien was sy vorige ervaring (Luk 9: 51-55) die motivering vir hierdie stap. Miskien was dit ’n oefenskool vir sy volgelinge om voorbereid te wees vir dit wat voorlê na sy verhoging. Eintlik is ons hele lewe ’n voorbereiding op wat moet volg. Eers gaan Jesus se volgelinge twee-twee uit, en dan volg Jesus self.

Jesus roep mense – dit is genade. Maar Hy waarsku ook – dit is realisme. Die oes wat groot is, dui op die dringendheid om die evangelie uit te dra (vgl Joël 3: 13; Jes 27: 12; Matt 9: 37). Daar kom egter ’n tyd wanneer daardie geleentheid verby is, en so ook die geleentheid tot bekering.

Gestuurdes moet egter weet daar sal teenkanting, selfs aggressie, teenoor hulle wees. Jesus sê sy gestuurde volgelinge is soos lammers tussen wolwe. Aan die een kant moet ’n mens dus bedag en voorbereid wees op ’n vyandige omgewing, tog moet dit ook nie die rede wees vir terughoudendheid nie. Dit is nie asof die wêreld daar buite ’n mens uitnooi om die evangelie aan hulle te verkondig nie, maar tegelykertyd realiseer al die gevare waarteen ’n mens gewaarsku word, ook nie noodwendig nie. Daar is ook dié wat luister en ontvanklik is en die gestuurdes met hartlikheid ontvang. Die 72 kon met blydskap rapporteer dat daar sukses was, en Jesus kon hulle bemoedig dat hul name in die hemel opgeskryf is.

Hul opdrag was ver verwyder van propaganda en ideologiese uitsprake soos ons dit in die wêreld van die politiek en sosiale groeperinge ken. Die feit dat hierdie volgelinge nie eens vir eie fisieke behoeftes voorsiening moes maak nie, straal reeds die wesentlike van die evangelie van vertroue en vrede uit. Dit gaan nie oor die sensasionele nie, maar oor mense wat in hul hart geraak word. Dit is nie die gevare op die sendingtog wat bepalend is nie, maar die versekering dat God se seën op die gestuurdes rus.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

27 Februarie – Kruisdra het verskillende vorme

Lukas 9: 57-62

Ons gaan die volgende paar dae kyk na Lukas se weergawe van Jesus se reis na Jerusalem, waar sy lydensweg gaan eindig met sy arrestasie, kruisiging en opstanding. Ten minste een van Jesus se dissipels verklaar entoesiasties dat hy bereid is om Hom te volg ongeag waarheen dit lei en wat dit inhou. In Lukas 9: 23 maak Jesus egter bekend dat dit lyding, selfverloëning en kruis opneem inhou om Hom te volg. Hierdie opofferinge is buitendien nie die gevolg van menslike entoesiasme nie, maar dui op ’n roeping van God. Om geroep te word, is wel genade, maar nie goedkoop nie.

Kruisdra neem verskillende vorme aan. Hier gaan dit om vreemdelingskap, om nie tuis te wees in die wêreld nie. Vir Jesus is daar eintlik geen plek in die wêreld nie, immers nie ’n plek wat die mense Hom gun nie; met sy geboorte nie ’n plek in die herberg nie, en later verwerp die mense van sy tuisdorp Nasaret Hom (vgl Luk 4: 28-30). Hier in die Samaritaanse dorp sluit hulle hul deure vir Hom, en Herodes soek Hom om Hom dood te maak (Luk 13: 31). Sy pad na Jerusalem loop uit op sy arrestasie en kruisiging.

Jesus se uiteindelike verhoging gaan egter deur die proses van vernedering. Hy word verneder en verag. Dit alles ter wille van ons verlossing en om ons op te roep om Hom te volg. Dit bring ons tot die besef dat ook ons eintlik vreemdelinge in die wêreld is. Vir ons amper ’n teenstrydigheid, want die wêreld is al wat ons ken, vir ons is dit die werklikheid. Dit is waar ons tuis is en waar ons min of meer weet wat om te doen om te oorleef. En tog weet ons dit is tydelik, iewers eindig dit. Ook ons, as volgelinge van Jesus, behoort te besef dat sy pad na Jerusalem bepalend is vir ons geloof. Alhoewel ons ook vreemdelinge in die wêreld is, is dit gehul in die sekerheid van verlossing.

Ds Dries Beukes, Emeritus/Swartkop

26 Februarie (Aswoensdag) – Ons het teen God en mekaar gesondig

1 Johannes 1: 9-10; Jakobus 5: 16

Vandag vier Christene regoor die wêreld Aswoensdag. Aswoensdag is ’n Christelike feesdag, inderdaad nie so bekend aan ons soos byvoorbeeld Goeie Vrydag nie, maar tog ’n Christelike feesdag wat vir ten minste die afgelope tien eeue deur Christene in sy huidige vorm gevier word. Aswoensdag lei die begin in van die Lydenstyd, die ses weke voor Goeie Vrydag waarin ons aan die lyding van Jesus dink.

Aswoensdag is aanvanklik gevier deur Christene wat geoordeel het dat hulle totaal in sonde vasgevang is. Om uitdrukking aan hul totale verlorenheid te gee, het hulle soos Job van ouds as oor hulself gegooi om in sak en as berou te toon (Job 42: 6). So van die tiende eeu af is Aswoensdag deur Christene regoor die wêreld begin vier deur met as ’n kruis op hul voorkoppe te teken, ’n kruis wat simbolies uitdrukking gee aan die sondaar se sterflikheid (Gen 3: 19) en sonde (Rom 3: 12-18). So gesien, gee Aswoensdag uitdrukking aan die sondaar se behoefte aan vergifnis van sonde en verlossing uit die dood.

Dit het daarom gou tradisie geword om op hierdie dag sonde voor God te bely, maar ook te bely teenoor ander as ons hulle dalk iewers te na gekom het. En watter mooi tradisie is dit nie? Ons kan tog nooit ophou om ons sonde voor God te bely nie? Hoe sinvol is dit nie om een dag in die jaar af te staan en opreg weer ons sonde teenoor God te bely! Net so sondig ons dikwels deur ander naby aan ons en hulle wat ons lewenspad kruis, te na te kom. Bely ons ooit ons verkeerdhede teenoor hulle? Dit wat ons aan ander doen, veral daardie dinge soos jaloesie, afguns en haat wat nie gesien kan word nie.

Kom ons bely op hierdie dag opreg ons sonde voor God en teenoor ander. Sondebelydenis is bevryding, maak ons nuut, en gee nuwe lewe aan ons en ander.

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

25 Februarie – Geloof én nederigheid

Romeine 1: 17

Die debat oor of die mens gered word deur te glo of deur goeie werke is so oud dat ons amper nie eens kan onthou waar dit begin het nie. Ons weet egter wel dat Luther weggebreek het van die Roomse verstaan van verlossing deur veral van Romeine 1: 17 gebruik te maak: God spreek mense van hul sonde vry alleen op grond van die feit dat hulle glo. Eenvoudig, sal ons sê, maar is dit? Beteken dit dat geen werke nou meer nodig is nie? En wat dan van hulle wat so trots daarop is dat hulle die geloof het wat tot redding lei, dat dit eintlik niks anders as ’n goeie werk geword het nie?

Dat geloof ons red, behoort te lei tot nederigheid. Dit gee ons nie die reg om ander wat oordeel dat die doen van goeie werke vir hul geloofsuitlewing, saam met geloof, tog belangrik is, te veroordeel nie. Redding op grond van geloof beteken darem seker nie dat werke nie meer tel nie? Want hoe sê ons dankie vir verlossing? En hoe wys ons anders as deur die evangelie te gaan leef, dat ons glo?

Geloof kan so maklik ’n goeie werk op sy eie word. Geloof as gawe lei soms so maklik daartoe dat ons oordeel ons is beter as hulle wat nie glo nie, en dat ons soveel beter weet van goeie werke, en veral watter goeie werke die moeite werd is.

Geloof wat hooghartig maak, is ’n dooie geloof. Geloof wat nie sigbaar word in veral liefde vir ander nie, is ook ’n dooie geloof. Geloof sonder nederigheid is gevaarlik, so gevaarlik dat dit ’n goeie werk word. Dit is dit nie. Dit is ’n gawe uit God se hand, ’n gawe wat ons behoort te dring tot ’n dankbare lewe,

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

24 Februarie – Die evangelie van onmag

Handelinge 17: 1-8

Handelinge 17: 1-8 handel oor Paulus se verblyf en prediking in die stad Tessalonika. Handelinge vertel hier dat Paulus vir drie weke in Tessalonika tuisgegaan het, en elke sabbatdag in die sinagoge gaan preek het. Belangrik vir ons is wat Paulus gepreek het. Uit die gedeelte kan ons aflei dat hy ten minste drie sake aangeraak het: Jesus het gely en het opgestaan, daarom is Hy die Christus en Koning.

Vir ons lyk Paulus se verkondiging nie merkwaardig nie. Ons hoor immers feitlik elke week van die kansels van die kerk af dat Jesus die Christus en Koning is. Vir ons is hierdie boodskap bekend, selfs onskuldig. Uit hierdie vertelling lyk dit egter nie of Paulus se boodskap, toe hy dit verkondig het, so onskuldig was nie. Hoekom nie? As Jesus die Christus was, die gesalfde en uitverkorene van God, die verteenwoordiger van God op aarde, dan was die keiser dit nie. En as Jesus Koning was, beteken dit dat die keiser dit nie was nie. Dit is hoekom ons in Handelinge 17: 6-7 lees dat die boodskap van Paulus en sy volgelinge die hele wêreld in beroering bring en in stryd met die keiser se wette is.

Hoekom was die mense wat in opstand gekom het in beroering oor Paulus en sy volgelinge se boodskap? Omdat die boodskap dat Jesus die Christus en Koning is, die maghebbers van daardie tyd lynreg vertel het dat die mag nie aan hulle behoort nie, maar aan Jesus Christus. Meer nog: Jesus se mag was geleë in sy lyding en opstanding, terwyl die maghebbers van daardie tyd se mag geleë was in geweld en die uitbuiting van ander.

Eendag, lank gelede, het die evangelieboodskap dus dié met mag oor ander tot verantwoording geroep. Is dit vandag nog so? Daag ons met die evangelie diegene uit wat ander uitbuit en verwaarloos? Hulle wat die mag het? Handel die evangelie net uit verlossing uit die dood, of is dit ook ’n oproep tot die verlossing van ander uit armoede en ellende?

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

23 Februarie – Woord en daad

Matteus 7: 21-23

Mense vind dit soms baie maklik om hul optrede te regverdig. In die Naam van die Here mag ons ander oordeel as hulle volgens ons oortree. Want dan profeteer ons mos in die Naam van die Here. In die Naam van die Here kan en moet ons ander se sonde uitwys. Want dan dryf ons mos die duiwels uit ons gemeenskap uit. En in die Naam van die Here mag ons ander kragtig teengaan wanneer hulle nie wil dink en doen soos ons nie. Ons doen dit immers in die Naam van die Here, en ons weet mos wat die waarheid is en wat reg en verkeerd is.

In Matteus 7: 21-23 sê Jesus dat Hy nie belangstel in wat mense in sy Naam doen as dit wat hulle doen sonder die liefde geskied nie. Om te profeteer is goed, selfs om wonders te doen en duiwels in sy Naam uit te dryf, maar nie as dit uit selfsug is, die wet van God oortree (Matt 7: 23) nie. Want dit wat uit selfsug gedoen word, is selfliefde, het die eie ek lief, en kan nooit die koninkryk dien nie.

Elke godsdienstige daad wat nie ’n uitdrukking van die goue reël van liefde is nie, is niks werd nie. Dit sê Jesus, dit is hoe Hy waarsku. Die pad waar ek so leef deur aan ander te doen wat ek sou wou hê hulle aan my moet doen, is inderdaad nou. Die breë pad is baie makliker, daar waar ons van ander verwag om ons te behandel soos ons graag wil hê, maar ons ander behandel soos ons dink hulle verdien.

Woorde en dade moet ooreenkom. Woorde in die Naam van die Here wat seermaak, kom nie ooreen met die wet van God nie. Sonder die liefde is ons niks, en sê die Here Hy ken ons nie.

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

22 Februarie – Die kleed van liefde

Matteus 7: 15-20

Wat en wie is ’n wolf in skaapsklere? Matteus se antwoord op hierdie vrae is duidelik: Dit is die godsdienstige leiers van sy tyd wat op die hoeke staan en bid om gesien te word, en wat aan ander barmhartigheid betoon net wanneer dit gesien word. Hulle kom allerhande menslike wette na soos om hul bekers en borde te was, en tiendes van kruisement, anys en koljander te gee (Matt 23: 23). Maar hulle laat na wat die belangrikste is: die leef van die goue reël van die liefde.

Hulle is, sê Jesus, soos doringstruike wat druiwe dra en dissels wat vye voortbring. En dit kan tog nie. Want ’n slegte boom kan nie goeie vrugte dra nie, net soos ’n goeie boom nie slegte vrugte kan dra nie. Kom ons sê dit in die woorde van Jesus soos Matteus dit aan ons oordra: ’n Wolf in skaapsklere is iemand wat klem lê op allerhande godsdienstige wette en reëls, maar terselfdertyd ander oordeel, nie die splinter in die eie oog raaksien nie, die breë pad loop, en die liefde vertrap.

Ons is soms geneig om so te fokus op die regte dinge wat geglo moet word, dat ons nalaat om die regte dinge te doen. So is ons ook geneig om raak te lees dat Jesus soms ook ernstig gewaarsku het. Hier doen Hy dit. Pasop, sê Hy, vir hulle wat klem lê op allerhande godsdienstige reëls en wette, maar die goue reël vergeet. Hierdie mense, sê Jesus, lei mense weg van die koninkryk af, nie na die koninkryk toe nie.

Kinders van God trek net een stel klere aan, die kleed van liefde wat ander bedek soos God ons elke dag in sy hand van liefde toevou.

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

21 Februarie – Die nou poort van aksie en liefde

Matteus 7: 12-13

Wanneer ons lees dat Jesus sê die pad wat na die lewe lei is smal en die poort waardeur jy moet gaan is nou, verstaan ons dikwels dat dit beteken dat min mense eendag verlos sal word. Die weg na die lewe, na die hemel, is immers smal en die poort is nou. Min maak dit.

Toe ek ’n kind was, het ek hierdie woorde van Jesus so verstaan. Telkens, wanneer ek oor my eie lewe gedink het, het ek geglo dat ’n lewe by God eendag nie vir my beskore sal wees nie. Die pad na God is smal, en die poort is nou. My sonde is eenvoudig te veel, het ek altyd gedink. My lewe was eerder ’n lewe van die breë pad van verderf, die pad wat na ’n wye poort lei waardeur almal soos ek sal ingaan.

Jesus praat egter nie hier van verlossing nie. Nee, Hy praat hier van sy koninkryk hier en nou op moeder aarde. Wat is die nou poort? Lees weer ons teks van gister, Matteus 7: 12. Die nou poort is die goue reël: Wat jy wil hê ander aan jou moet doen, moet jy aan ander doen. Anders gesê: Die smal pad en die nou poort is die liefde, ’n pad wat baie min loop en die poort waardeur baie min gaan.

So baie van die verwoesting van ander, die pyn wat ander beleef, en die moeilikhede in die lewe, is die gevolg van die keuse wat ons maak om die breë pad te loop. Die breë pad waarop wat ek wil hê die belangrikste is, ’n pad waarop ander nie tel nie, en ander moet pasop dat hulle nie raakgery word nie. ’n Pad van die vernietiging van ander, op so baie maniere. Daarteenoor skep die nou pad van liefde lewe vir ander, en lewe vir die een wat kies om die nou poort in te gaan. Sonder bitterheid teenoor ander of die beoordeling van ander. Min, sê Jesus, gaan deur hierdie poort.

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

20 Februarie – Aksie, nie reaksie nie

Matteus 7: 12

Jesus was bekend daarvoor dat Hy dikwels nie ’n man van baie woorde was nie. Sy bekendste “preek” (die bergpredikasie in Matt 5-7) kan in minder as agt minute gelees word, sy bekendste gelykenis (oor die verlore seun in Luk 15) in 90 sekondes, en Hy het gebed in vyf sinne opgesom (die Onse Vader in Matt 6). Hy het ’n siel gered met een sin (Luk 23: 43), die wet in net drie verse opgesom (Mark 12: 29-31), en alles wat Hy die mense geleer het, in net een sin saamgevat: Julle moet die mense liefhê soos Ek julle liefhet (Joh 15: 12).

Dieselfde bondigheid kom voor in Matteus 7: 12. Hier som Jesus feitlik die hele Ou Testament (wet en profete) op met een sin: Wat jy wil hê ander aan jou moet doen, moet jy aan ander doen. Hierdie uitspraak van Jesus staan dikwels bekend as die sogenaamde “goue reël”. Ons moet nie dat die bekendheid van hierdie uitspraak van Jesus die implikasies van wat Hy hier sê ons laat verbygaan nie. Jesus sê nie hier dat as jy nie daarvan hou dat ander jou in die oog steek, jy dit nie aan ander moet doen nie.

Nee. Jesus se uitspraak sê en vra veel meer. Doen vir ander wat jy graag wil hê ander vir jou of aan jou moet doen. Wil jy graag met respek behandel word? Respekteer dan ander. Wil jy graag hê ander moet regtig luister as jy met hulle praat? Luister dan met aandag wanneer ander met jou praat. Wil jy graag hê ander moet jou nie net sommer oordeel nie? Moet dan nie ander oordeel nie.

Wat Jesus hier vra is aksie, nie reaksie nie. Wees die kind van God wat eerste vergewe, liefhet en omgee. En wees die laaste om te oordeel, te haat en net jouself raak te sien. En moenie aan ander doen wat ander soms aan jou doen nie. Jesus vra aksie, nie reaksie nie. Dan doen jy die wil van die Vader wat in die hemel is.

Prof Ernest van Eck, Universiteit van Pretoria

 

19 Februarie – ’n Visser van mense

Lukas 5: 8

Die groot klomp vis wat hulle vang wat alle menslike maatstawwe oorskry, dui op die gawe wat God gee – Hy gee Homself in ons wêreld met sy frustrasies en terugslae, en gee daarmee die heil.

’n Sondige mens verstaan homself as iemand wat vir homself moet leef, wat uit eie krag die lewe wil verwerf. Maar daardeur kom hy juis onder die mag van die sonde, verloor hy homself en word hy aan die dood uitgelewer. Soos vir Simon Petrus hier, is dit eers die heil wat ’n mens bemagtig om sy eie onheil in te sien. Net die mens wat sy lewe ontvang, het die moed om sy eie dood in die oë te kyk.

Simon Petrus kla homself nie aan oor dit of dat wat hy verkeerd sou gedoen het nie. Sy sonde is eerder die lewe van iemand wat sy nette in die nag uitgooi waar niks te vang is nie. Iemand wat sy lewe bou op sy eie werke en homself so van God afskei om iets uit eie krag te wees. Wie deur die woord van Jesus Christus teruggelei word, só dat die heilsame gaping tussen mens en God oopgaan – dit is hy wat sê: Gaan weg van my af, Here. Daarmee sê hy nie ek wil niks met U te doen hê nie, maar: U kan U seker nie met my inlaat nie. Waar die gaping tussen mens en God so oopgaan, word dit ook dadelik oorbrug. Daarom sê Jesus vir Simon: Moenie bang wees nie. Van nou af sal jy mense vang. God wil met so ’n sondaar te doen hê. Juis so is hy of sy bruikbaar. As iemand by wie God se woord so ingang vind, sal dit nie anders kan nie, hy of sy sal ’n visser van mense wees.

Wie sleg is, maak Hy nuut – ’n mens

wat Hy met vrug gebruik.

(Gesang 484: 4)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

18 Februarie – Die lig wat lewe gee

Lukas 5: 5

Simon het die preek verstaan, nie met sy kop nie, maar met sy hart. Dat die hart hierdie insig kry, is die geheim van die aanspraak wat God op ons maak. Na die geswoeg van die nag, waag Simon dit om te glo: op u woord sal ek die nette uitgooi. Sy waagmoed word beloon, en hy trek die volheid van die lewe in, want die woord is self die lewe.

Dag en nag dra simboliese waarde in ons verhaal. So lees ons (Mark 1: 32-33) dat toe die son al gesak het, het die mense al die siekes en dié wat onder bose geeste deurloop na Jesus toe gebring om gehelp te word. Eindelik drom die hele dorp saam voor Jesus se deur. Dit is die skare wat vra …wanneer is die nag verby? (Jes 21: 11). Die nag is simbool van die ou bedeling, van die sonde, daarom vra hulle na die God in wie se lig ’n mens kan voortgaan: Die volk wat in die donkerte geleef het, het ’n groot lig gesien, oor dié wat in die donker land was, het ’n lig geskyn (Jes 9: 1).

In teenstelling met die geswoeg van die nag wat niks oplewer nie, trek hulle toe in die mȏrelig ’n groot klomp vis uit. Die vangs is so groot dat hul maats in die ander skuit moet kom help. En hulle kan sommer ook agterkom dat Jesus nie maar net toevallig weet waar en wanneer die skole vis gevang kan word nie, maar dat Hy mag sê: Ek is die lig vir die wêreld. Wie My volg, sal nooit in die duisternis lewe nie, maar sal die lig hê wat lewe gee (Joh 8: 12).

Ag, ons tel die donker ure

tot die deurbreek van die dag.

(Gesang 487: 1)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

17 Februarie – Op u woord sal ek die nette uitgooi

Lukas 5: 5

Uit ervaring het Simon-hulle geweet dat die gunstigste tyd om vis te vang, die nag is. Maar nou is Simon tog bereid om oordag die hopelose taak aan te pak om die nette te gaan uitgooi. Hy doen dit om ’n bepaalde rede. Hy moes in Jesus se verkondiging voor die Goddelike hoogheid van wat verkondig word, te staan gekom het. Daarom is hy bereid om op u woord die nette uit te gooi.

Jesus se verkondiging kan nie van Hom as persoon losgemaak word nie. Nie dat Jesus so ’n besonder welsprekende redenaar was nie. Dit gaan nie oor sy persoonlike kwaliteite nie. Sy persoon gaan in sy woord op. Sy verkondiging wys eerder na Hom as die woord van God, en so na God toe. Daarom is dit ook nie vir Lukas nodig om vir sy lesers die inhoud van wat Jesus vir die skare geleer het, op te som nie. Jesus is self woord van God. God se woord rig hom nie tot ons intellek nie, maar tot ons wil; wetenskaplike navorsing hoor dit nie, gehoorsaamheid luister daarna.

God se woord in mensetaal kan glad nie as sodanig van buite af waargeneem word nie. Want sy woord maak altyd aanspraak op die hoorder en kan net verstaan word wanneer die hoorder die aanspraak wat God op hom het, erken. Hierdie boodskap kan nie vanuit ’n neutrale, onaangeraakte posisie as God se woord verstaan word nie. Simon verstaan dat wanneer hy na God vra, vra hy na sy Here aan wie hy verantwoording verskuldig is: Op u woord, op u bevel, gaan ek uit. Sy eie kundigheid gee hy prys. Dit bring hom niks in die sak nie. Dit alles bly deel van die nag. Wat dit ook al mag inbring, aan die einde het ons niks gevang nie. Waar die ware heil ons tegemoet kom, verstaan ons die onheil waaruit ons kom.

O soek na die Here terwyl Hy te vind is

en roep Hom aan, prys Hom, hier naby is Hy.

(Gesang 483: 3)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

16 Februarie – Jesus leer ons ook

Lukas 5: 3

Jesus spreek die woord waarop Simon die net uitgooi, terwyl Hy die skare van die skuit af leer. Jesus se preek is ’n kardinale deel van die verhaal. Daar is identiteit tussen Jesus se woord en dit wat daarop gebeur. Die woord bring die wonder van die heil, dit bewerk die heil. Die woord is self daad, dit praat nie oor iets nie, maar doen waarvoor dit gestuur is.

En ons kan die vergelyking ook omkeer: Die daad is self ook weer woord. Die wonder wat op die woord volg, is self ook woordgebeure. Die daad moet as woord verstaan word, want daad en woord is identies. Verstaan ons dit so, kan dit maklik gebeur dat die wonder ook by ons gebeur, by ons as die volgende hoorders van die woord.

In elk geval, God handel deur sy woord en deur dit so te doen, respekteer Hy ons vryheid, want as ons wil, kan ons ons ore toehou vir sy woord, of ons kan luister. Maar omdat Hy in sy woord handel, lei Hy ons uit ons eiegemaakte gevangenis uit, die vryheid in.

Die woord van God roep ons tot geloof, want woord van God en geloof aan ons kant hoort onlosmaaklik saam. Omdat God geloof by ons wil wek, openbaar Hy Hom as woord. Die woord verwag van ons om ons geseglik te hou en om op dit wat aan die woord kom, te vertrou. Sy woord is bemoedigend en vol belofte, en so wek Hy ons geloof. Wanneer God gelowiges van ons wil maak, kan dit nie anders nie, ons bly dan op sy woord aangewese. Om meer te wil hê as die woord, beteken dat jy met minder gaan eindig.

Spreek Heer, spreek Heer, want u kinders luister.

Net u Woord, Heer, bring weer lig in duister.

(Gesang 254)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

15 Februarie – Hy het die skare van die skuit af geleer

Lukas 5: 3

Die skare staan op die strand en luister na wat Jesus te sê het. Die Fariseërs het hierdie mense vervloek as hierdie vervloekte klomp mense wat nie ons wet ken nie (Joh 7: 49). Die Farisese vervloeking maak duidelik waar hul eie sekerheid vandaan kom: uit die onderhouding van die wet. Die mense wat die skare uitmaak, kon dit nie so ver bring om hul sekerheid in die onderhouding van die wet te soek nie. Daarom sou hulle vatbaar kon wees vir die evangelie.

Die kerk het dit gewoonlik as ’n geleentheid gesien as daar rondom die gemeente ’n skare bestaan. Hulle is die volk wat nog gemeente moet word, en die kerk moet ook altyd daarmee rekening hou. God wil die wêreld in sy barmhartigheid behou. Behou ter wille van die kerk. Nie dat die kerk die wêreld moet beheers nie, maar dat God sy ryk uitbrei en aan sy kinders die geleentheid wil gee om hul doop in te oefen. Dat die skare ten spyte van die feit dat hulle op die drumpel van die gemeente staan, tog nog skare bly, hou die gemeente ook nederig. Daar is immers nog soveel om te doen.

In die geval waarvan ons lees, word die woord in die breë verkondig, maar dit bly die enkeling wat tot geloof geroep word. Toe Hy klaar gepraat het, sê Hy vir Simon: “Vaar uit na die diep water toe en gooi julle nette uit om te vang.” Simon word by die naam geroep, en met al sy uniekheid kan hy kind van God word. Hy sal self op hierdie roeping antwoord. Maar hy was een van die skare. Sonder die skare wat gemeente gaan word, sonder die verkondiging, is daar nie Christene nie. Die sorg wat die gemeente dra om God se woord onvervals by die skare uit te bring, sal in elke volgende Simon se belang wees.

Hoe hoog is sy weë, sy dade, gedagte –

Hy is God die Here vir alle geslagte.

(Gesang 483: 3)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

14 Februarie – Jesus klim in een van die skuite

Lukas 5: 3

Jesus sien die twee skuite aan die kant van die meer. Die vissers het al uitgeklim om hul nette uit te spoel. Jesus klim toe in een van die skuite. Hy vra nie toestemming om aan boord te gaan nie, Hy doen dit net. Hy vra dat Simon sy skuit ’n entjie die water in moet vat, en Hy gaan sit om die skare wat op die strand staan, te leer. Die toneel maak ’n oorweldigende indruk. Die skuit word omskep in ’n indrukwekkende preekstoel vanwaar Jesus vir die aandagtige volk op die strand preek. Met hierdie skets sê Lukas vir ons dat Jesus se verkondiging van die begin af ’n waterskeidende indruk gemaak het. Daar is nie sprake van ’n klein begin en ’n verdere ontwikkeling van ’n beweging rondom Jesus nie. Met die evangelieverkondiging is alles van die begin af reeds daar.

Die wesenlike dinge moet aan ons geopenbaar word, want ons dink nie self daaraan nie. Dit moet aan ons gesê word. Omdat ons dit nie self dink en sê nie, bestyg Jesus hierdie reuse-preekstoel. Die evangelie en die koms van God se heerskappy hang met mekaar saam. Die evangelie maak immers ’n einde aan die tyd waarin die mens vasgepen word deur sy eie vroom en onvroom moontlikhede, en laat God se tyd vir hom aanbreek. Die evangelie word die blye boodskap genoem, nie oor ’n spesifieke Bybelse inhoud nie, maar omdat dit die dop kraak wat die mens om homself vorm wanneer hy hom opsluit in sy eie goeie en slegte werke, in sy eie goeie en minder goeie moontlikhede.

Dis die verkondiging van genade. Genade beteken in die Nuwe Testament nie dat die veroordeelde nie meer gestraf gaan word nie, maar vryheid vir die gevange mens, vir die mens gevange en beperk in sy eie moontlikhede. Genade is die aanbod aan die mens om as ontvanger, uitsluitlik as ontvanger, te lewe.

Luister met aandag, en Ek breek

vir jul die lewenswoord.

(Gesang 484: 2)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

13 Februarie – Die skare wil die woord van God hoor

Lukas 5: 1-2

Die gedeelte begin met Op ’n dag, wat ons voorberei op iets nuut wat gaan begin. Dit kan die begin wees van iets belangrik. God laat Hom aan niemand onbetuig nie. Hulle beur vorentoe om die woord van God by Jesus te hoor. Kan ons iets anders van die waarheid verwag as dat dit mense moet aantrek? Dit moet mos so wees dat dit die leerling is wat behoefte aan die leraar het, dat dit die sieke is wat die dokter nodig het. En nie omgekeerd nie, soos dit in die Christendom gehoor kan word, dat dit die dokter is wat die pasiënte nodig het en die leraar wat die leerlinge nodig sou hê. Die geloof verstaan die nood van die wêreld as reikhalsende verlange, en daarom beur die mense vorentoe om die woord van God te hoor. Die verlange is basies. Mense vra na geluk en vrede, en so vra hulle by hulself verby na God.

Onder die mense wat Jesus by die Genesaretmeer aantref, tel ’n klompie vissers. Die vissers het uitgeklim en was besig om die nette uit te spoel. Daar is niks daarmee verkeerd as vissers hul nette uitspoel nie. Dit is hul daaglikse werk. Maar wanneer dit al is, dat die lewe tot op die einde uit niks anders bestaan nie – dit is nie goed nie, dit dui op ’n vloek. En vloek beteken om ver van God af te wees, dat die uitsig op God nie meer bestaan nie. Die mens bestaan alleen met sy doen en late. Die man as slaaf van sy beroep, die vrou as slavin van haar man en kinders, die vrou wat deesdae bevryding daarin soek om ook deur haar loopbaan verslaaf te word.

Jesus het na sulke gewone mense toe gekom. Wanneer mense in hierdie wêreld deur God aan sy wêreld bekend gestel word, ervaar hulle reeds in hierdie aardse lewe die seën van die komende God.

Heer, ek smag na U wat lewe,

soos ’n dier na water smag.

(Psalm 42: 1)

Dr Piet Boshoff, Emeritus

 

12 Februarie – Eerste wonder

Johannes 2: 1-12

Jesus se verskyning, epifanie, is nou reeds op verskillende maniere bekend gemaak. Vandag verneem ons van nog ’n manier waarop Jesus se teenwoordigheid bekend geword het. Johannes vertel dat Jesus die eerste wonderteken gedoen het tydens ’n bruilof in Kana in Galilea. Hierdie wonder vind plaas op die derde dag nadat Natanael ook besef het: Rabbi, U is die Seun van God (Joh 1: 49). ’n Bruilof dui op oorgang. Dit is die oorgang vanaf ’n enkellopende lewe na ’n gesamentlike lewe. Jesus word uiteindelik ook die oorgang vanaf ’n lewe in verlorenheid na ’n nuwe lewe in die koninkryk van God.

Maria se teenwoordigheid was dalk omdat sy familie was van die onbekende bruilofspaartjie. Jesus, sy broers en sy dissipels is ook genooi. So ’n feesgeleentheid kon dae lank duur, en volgens die Joodse voorskrifte moes water oor elke gas se hande uitgegooi word (Mark 7: 1-4). Daarom was daar meer as vyf honderd liter in ses klipkanne byderhand.

Maria word bewus van die verleentheid toe die wyn opraak. Maria weet ook dat Jesus nie net haar seun is nie, maar dat Hy ook die Messias is. Hoewel Jesus alles met ’n enkele woord tot stand kan bring, was dit nog nie die tyd om sy mag en sy grootheid te openbaar nie. Jesus het wel opdrag gegee dat die ses klipkanne vol water gemaak moes word. Daarna het Hy aan die dienaars gesê om te skep en vir die seremoniemeester te gee. Die opmerking van die seremoniemeester beklemtoon dat die water wonderbaarlik verander het in goeie wyn.

Deur hierdie eerste van sy wondertekens het Jesus sy mag laat blyk en sy dissipels het tot geloof in Hom gekom. Die wonders was nooit bedoel om soos dié van ’n towenaar mense te beïndruk nie. Die bedoeling was om Jesus se mag te beklemtoon sodat mense tot geloof in Hom kan kom.

Laat ons tot die Heilige Gees bid dat ons vandag die Goddelike wonders sal raaksien, en dat ons in die geloof in Jesus Christus staande sal bly.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

11 Februarie – Hoe gelowiges nie moet bid nie

Matteus 6: 5-8

In die bergrede het Jesus verskillende sake aangeroer. Hy het telkens by die wet en die Skrif begin en vir sy hoorders gesê: Julle het gehoor dat daar gesê is… Maar Ek sê vir julle… Jesus is nou teenwoordig en het verskyn – epifanie. Hierdie Jesus begin nou die mense leer. Hy gee nuwe inhoud aan gevestigde opvattings. Vandag luister ons hoe Jesus oor gebed praat.

Die gebedslewe van die Jode was goed georganiseerd en presies. Daar was voorskrifte oor wanneer gebid moes word, in watter rigting gekyk moes word en hoeveel keer gebid moes word. Gebed is dikwels misverstaan en beskou as ’n verdienstelike saak waarmee punte verdien kon word.

Jesus waarsku teen skynheiligheid. Dit is wanneer die skynheiliges in die sinagoges of op die straathoeke bid, hoorbaar en sigbaar. Hulle het gedink dat hulle bewonder word as regverdig en voorbeeldig. Hierdie openbare gebede het vertonings geword waarna die mense kon kyk. Jesus waarsku: Hulle het hulle beloning klaar weg. Hierdie openlike bewondering sou hul beloning wees. Daarteenoor leer Jesus hulle om liewer stil, eenkant, opreg en persoonlik te bid tot die Vader.

Jesus waarsku verder: …moenie soos die heidene ’n stortvloed van woorde gebruik nie. Tot vandag toe bestaan die opvatting dat eise en versoeke aan die Vader wat gedra word deur baie en luidrugtige woorde, suksesvol sal wees. Moet nie soos hulle maak nie. Jesus verseker hulle dat die Vader reeds weet wat ons nodig het, nog voordat ons dit van Hom vra. Hy sê nie dat ons nie moet bid nie. Ons moet net besef dat ons gebede nie vir God nodig is nie, Hy weet reeds. Gebede is vir óns belangrik. Dit is die manier waarop ons by die Vader kan uitkom en die manier waarop ons ons nood en behoeftes kan uitspreek. God die Vader is altyd daar en Hy luister altyd.

Jesus wil hê dat ons moet bid, gereeld moet bid, maar kalm en bedaard moet bid. Ons kan met al ons nood tot die Vader bid. Kom ons bly bid.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

10 Februarie – Groot menigtes het Jesus gevolg

Matteus 4: 23-25

Ons is nog in die Epifanietyd. Vandag vind ons Jesus waar Hy self begin optree. Ons verneem Hy het in die hele Galilea rondgegaan en die mense in hulle sinagoges geleer, die evangelie verkondig en elke soort siekte en kwaal onder die volk gesond gemaak. Jesus se verskyning en teenwoordigheid moes sigbaar word. Algaande het Hy bekend geword, want groot menigtes … het Hom gevolg.

Matteus som Jesus se optrede op as leer, verkondig en genees. Die inhoud van Jesus se leringe was telkens die uitleg van dele uit die Ou Testament. In Nasaret se sinagoge het Jesus uit Jesaja 61: 1-2 gelees. Hy het hulle geleer dat daardie belofte met sy koms vervul is (vgl Luk 4: 16-21). In sy bergrede het Jesus aangehaal uit die tien gebooie, Eksodus 20: 13. Hier het Jesus aan die sesde gebod ’n nuwe, breër inhoud gegee (vgl Matt 5: 21-22). Jesus leer dat die wet en die Skrif eerder aandui hoe ons tekortskiet in ons verhouding met God.

Behalwe dat Jesus die hoorders oor dit wat verby is geleer het, het Hy ook die blye boodskap dat die koninkryk van God naby is, verkondig.

Jesus is hier meer as Leraar en Verkondiger. Hy is ook Geneser. Jesus genees die siekes van allerhande kwale en pyne, dié wat in die mag van bose geeste was… Die klem in hierdie genesings lê nie op ’n wonderwerker wat wonderbaarlik sorg vir beterskap en herstel nie. Die klem val op die krag en die almag van God wat hier in Jesus teenwoordig en sigbaar is. As Jesus hier mense genees van bose geeste, is dit reeds ’n vroeë aanduiding van sy latere oorwinning oor die magte van die duisternis en die dood.

Ons verneem dat groot menigtes van heinde en verre gekom en Jesus gevolg het. Jesus se verskyning en teenwoordigheid sluit almal in oor volk- en landgrense heen. Daarom is dit ook vir ons vandag belangrik.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

9 Februarie – ’n Vreemde getuie

Markus 1: 21-28

Jesus het die sinagoge in Kapernaum op die sabbatdag besoek. Daar het Hy uit die Skrif gelees (vgl Luk 4: 16-21). Die mense het geluister en was verstom oor sy boodskap, want Hy het hulle geleer soos een wat gesag het. Anders as die skrifgeleerdes wat die handhawing van die tradisies beklemtoon, bring Jesus ’n nuwe boodskap: Bekeer julle, want die koninkryk van die hemel het naby gekom.

Terwyl Jesus besig was, het ’n man ingekom wat van ’n onrein gees besete was. Hierdie man was magteloos gevange en het nie meer sy eie wil gehad nie. Die bose gees was in beheer. Die bose geeste het hul uitbanning en verdelging gevrees (vgl Mark 5: 7). Daar in die sinagoge skreeu die bose gees deur die mond van die magtelose man: Wat het ons met U te doen, Jesus van Nasaret? Het U gekom om ons te verdelg?

Die bose geeste het geweet dat God self in die persoon van Jesus sou kom om hulle te verdelg en die mense te verlos. So het die bose gees daar in die sinagoge ’n vreemde maar merkwaardige getuienis gelewer: Ek weet goed wie U is; U is die Heilige van God! Op hierdie besondere wyse, deur ’n vreemde getuie, word die epifanie, die verskyning, van die gesalfde Messias, Jesus, aan die wêreld bekend gemaak.
Die titel Heilige van God bring tot uitdrukking dat Jesus anders is. Die bose geeste het geweet van die geweldige stryd wat voorlê, en hulle het hul verdelging gevrees.

Jesus het hulle bestraf en die bose gees uitgestuur. Hy het nie ’n magiese towerformule gebruik nie, maar doodgewoon net sy woord. Waar die bose verdryf word, begin die koninkryk van God.
Terwyl Jesus die bose verdelg, verlos Hy die hulpelose mens. Stuiptrekkings dui aan dat die bose geeste nie gedweë hul houvas op en besit van die mense laat vaar nie.

Jesus se roem en bekendheid het oral versprei en oral is oor Hom gepraat. Ons het die voorreg dat ons Hom ook mag ken, en ons behoort vandag ook oor Jesus te praat.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

8 Februarie – Eerste optrede

Matteus 4: 12-17

Jesus se teenwoordigheid in die wêreld is reeds aangekondig. Jesus het sy verskyning gemaak. In hierdie Epifanietyd val die kollig nou op Hom. Die gebeure gaan nou begin.

Jesus besluit om Nasaret te verlaat en na Galilea te gaan. Jesus wou nie voortydig gearresteer word nie. Daar is nog eers werk wat gedoen moet word. In Galilea vestig Jesus Hom in Kapernaum naby die See van Galilea. Hierdie gebied is vroeër ingeneem en verneder deur die Assiriërs (734 vC) en het bekend gestaan as die gebied van die heidene. Jesaja beskryf die geloofsomstandighede in daardie gebied: …die volk wat in donkerte geleef het … dié wat in die donker land was… (Jes 9: 1).

Jesaja profeteer dat daardie volk, in duisternis en donkerte, die heidene, ’n groot lig sal sien. Kapernaum by die see, in die gebied van die heidene, word juis die plek waar Jesus die eerste keer in die openbaar optree. Die belofte deur Jesaja van ’n groot lig wat te sien sal wees, word nou hier deur Jesus vervul. Dit beklemtoon Simeon se aankondiging: Hierdie Kindjie is …’n lig tot verligting van die nasies (Luk 2: 32).

Die woorde Van toe af (Matt 4: 17) is die aanduiding dat die gebeure nou gaan begin. Alles gebeur baie eenvoudig. Jesus het begin preek en gesê: Bekeer julle, want die koninkryk van die hemel het naby gekom.Die oproep van Johannes die Doper as voorloper en wegbereider (Matt 3: 2) word nou voortgesit deur Jesus self. Die begrip koninkryk van die hemel word hier gebruik teenoor die Romeinse keiserryk waar die keiser alle mag gehad het oor die onderdane. Naby bevestig dat God in beheer is en dat mense hulle nie hoef te bekommer oor die hemelse koninkryk nie. Mense word opgeroep: Bekeer julle. Dus, draai terug na God toe. Aanvaar dat God in beheer is en dat Hy reeds verlossing en nuwe lewe vir ons bewerk het.

Ons hoor vandag dieselfde trooswoorde: Die koninkryk van God het naby gekom. Ons hoef net terug te draai na God toe. Kom ons doen dit sommer nou.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

7 Februarie – Anna, as tweede getuie, staan by

Lukas 2: 34-40

Simeon gaan verder met die bekendstelling van die Kindjie, Jesus. Simeon sê dat hierdie Kindjie bestem is tot ’n val en ’n opstanding van baie in Israel. Hiermee sê Simeon dat niks ooit weer dieselfde sou wees nie, want hierdie Kindjie gaan skeiding bring. Vir sommige gaan sy teenwoordigheid meebring dat hulle tot ’n val, tot ondergang, gebring sal word. Dit is hulle wat nie verstaan nie en nie glo nie dat Jesus die gesalfde Verlosser is wat gekom het om verlossing te bewerk. Vir ander gaan sy teenwoordigheid opstanding beteken, opstanding tot ’n nuwe lewe. Dit is hulle wat die belofte onthou en wat nou verstaan en glo dat hierdie Kindjie daardie Verlosser is. Hier gaan dus skeiding kom, tussen dié wat glo en dié wat nie glo nie.

Simeon noem verder dat Jesus ook ’n teken sal wees, maar ’n teken wat weerspreek sal word. Teken beteken hier iets wat raakgesien word. Hier kan ons byvoorbeeld dink aan die padteken van ’n smal bruggie. So ’n padteken is sigbaar vir almal, maar dit is nie almal wat hulle daaraan steur nie. As jy jou nie steur aan die teken nie, is dit byna onvermydelik dat jy ’n ongeluk sal maak en kan ondergaan, kan sterwe. Die gesindheid van mense sal aan die lig kom deur die keuses wat gemaak word: sterwe of opstanding. Simeon kondig ook aan dat Maria persoonlik, as moeder, pyn sal ervaar wanneer haar Seun verag, veroordeel en gekruisig word.

Anna, die profetes, het bygestaan. Sy het God gedank en oor die Kindjie gepraat met almal wat na die verlossing… uitgesien het. Hierdie getuienis van Anna sluit aan by die voorskrif volgens Deuteronomium 19: 15 dat twee of drie getuies nodig is om die geloofwaardigheid van ’n saak te bevestig. Hierdie Kindjie is daarom werklik bestem tot ’n val en ’n opstanding.

Na hierdie bekendstelling weet óns ook nou wie hierdie Kindjie is. Dit is steeds belangrik watter keuse ons vandag maak. Kies ons die val of die opstanding?

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

6 Februarie – Simeon stel vir Jesus voor

Lukas 2: 25-35

Epifanie is ’n Griekse woord wat verskyn beteken. Verskyn het hier ’n besondere betekenis. Ons kan hier dink aan ’n teater met oop gordyne sonder iemand op die verhoog. Agter die gordyn is die akteurs vir ons nog onsigbaar, totdat iemand verskyn en sigbaar word. Verskyn beteken dat die werklikheid wat onsigbaar was, nou sigbaar word.

In die Epifanietyd word in die kerk nagedink oor die verskyning van Jesus in die wêreld. Jesus, onsigbaar en onkenbaar, tog was Hy altyd daar. Met sy geboorte het Hy die wêreldse verhoog betree. Niemand het geweet wie die Baba is wat in Betlehem gebore is nie. Iemand moes Hom aan die wêreld voorstel.

Hierdie voorreg het Simeon te beurt geval. Simeon het in Jerusalem gewoon. Hy was ’n getroue gelowige. Simeon was bewus van die belofte van God dat ’n Verlosser sou kom. Simeon was ook begenadig en het die wete van die Heilige Gees ontvang dat hy nie sou sterwe voordat hy die Gesalfde van die Here sou sien nie. Simeon het die dag na die tempel opgegaan. Daar het hy die ouers van die Kindjie Jesus ontmoet. Hy kon die Kindjie in sy arms hou.

Met die Kindjie in sy arms, het Simeon die Here geprys. Met hierdie lofprysing het Simeon op besondere wyse vir Jesus aan die wêreld voorgestel. Simeon was tevrede dat hy begenadig was om met sy eie oë u verlossing te kon sien, die verlossing wat lank terug belowe is, wat U gereed gemaak het voor die oë van al die volke. Simeon stel die Kindjie, Jesus, verder voor as ’n lig tot verligting van die nasies en tot eer van u volk Israel.

In sy voorstelling van wie hierdie Jesus is, verbind Simeon twee sake. Eerstens is hierdie Jesus ’n lig vir die nasies, die heidene en die wêreld, en tweedens is Hy hier tot eer van Israel. In hierdie Epifanietyd kan ons verseker wees dat daardie Jesus, in Simeon se arms, ook ons Lig, ons eer en ons Verlosser is.

Dr Frans Boshoff, Emeritus/Chrissiesmeer

5 Februarie – Geluk: Weet en doen

Johannes 13: 1-17

In die verhaal oor die voetewassing sluit Jesus af met die woorde: Julle weet dit nou; gelukkig is julle as julle dit ook doen. In die hele hoofstuk word vertel wat Jesus weet en doen en ook wat die dissipels, veral Petrus, weet, verstaan en doen. Wat weet Jesus? Hy weet dat sy tyd op aarde verby is. Hy weet van sy besondere roeping: dat alles in sy hande gegee is en dat Hy van God af kom en teruggaan. Wat doen Hy toe? Hy doen die werk van die laagste slaaf in die huishouding. Hy was die stof van hul voete af. Hy is Leermeester en Here en doen dit vir onwaardige mense wat Hom gaan verraai en verloën. Dit was so anders as die leermeesters van sy tyd. Hierdie daad was ’n voorbeeld vir sy dissipels om na te volg, maar dit was ook ’n vooraf-beeld van ’n baie groter diens, naamlik om sy bloed te gee sodat sondige mense geestelik skoongewas kon word.

Wat weet en verstaan die dissipels? Dit is baie duidelik dat Petrus, maar ook die ander, geen snars verstaan het van wat Jesus gedoen het nie. Die groot misverstand rondom Jesus was steeds daar en sal altyd daar wees. Hulle het nie geweet en nie gedoen nie; daarom was hulle nie gelukkig nie! Kan ons die wroeging van Petrus besef nadat hy Jesus drie keer verloën het? Judas was nog ongelukkiger, sy lewe eindig met die toppunt van ongeluk.

Wat weet jy? Daar is deur Jesus ook vir jou ’n nuwe begin gemaak; jy weet dat jy vir God so belangrik is; dat jy deur Jesus rein, kind van God, gemaak is. Wat doen jy as jy weet? Is daar in jou optrede met ander mense sprake van ’n volg in die voetspore van Jesus deur minder verwaand te wees en te kan vergewe?  Dan kan jou lewe mos meer sin maak, dan kan jy mos gelukkiger wees, al is dit so dat alles nie altyd voorspoedig verloop nie.

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

4 Februarie – Strome lewende water

Johannes 7: 37-43

Tydens die loofhuttefees is die swerftog van Israel in die woestyn elke jaar herdenk. Op die laaste dag, die sewende dag, het ’n priester hierdie keer ook soos elke vorige jaar ’n goue houer uit die fontein Gihon met water gevul. Hy het dan, vergesel van ’n prosessie van singende mense met mirte- en wilgertakke wat met palmblare vasgebind is ter herinnering aan die volk se hutte en verblyf in die woestyn, deur die Waterpoort na die tempel beweeg. Op die platvorm voor die altaar het die priester dan die water in ’n silwer tregter gegooi, waar dit in die grond verdwyn het. Dit is op hierdie besondere oomblik dat Jesus geroep het: As iemand dors het, laat hy na My toe kom en drink!

Hierdie uitspraak dat Jesus geestelike dors les, het geweldige verdeeldheid daar veroorsaak. Uit die Skrif was dit immers welbekend dat God die gewer van lewende water is wat geestelike dors wegneem (Jes 44: 3; Eseg 47; Sag 14: 8). Baie belangrik vir hierdie tradisie was ook die gebeure toe God water uit ’n rots laat kom het in die woestyn (Eks 17: 6). Dit was op daardie gelaaide oomblik op die fees toe die volk so bewus was van God wat die dors wegneem, dat Jesus se uitroep kom. Hy wat Jesus is, is die bron van lewende water! Deur Hom neem God die ewige dors weg!

Jy kan jouself gelukkig ag as jy ook daarvan seker is dat God deur Jesus ’n antwoord kom gee het op die ewige dors, sodat die lewe kan sin maak. Deur geloof in Jesus het die Gees van God dit ook vir jou moontlik gemaak om nie net gevul te word met lewende water nie, maar self ook ’n bron van lewende water te word, ’n fontein waarvan die water nie opdroog nie (Jes 58: 11). Mag mense wat met jou te doen het, al hoe meer ervaar dat hul geestelike dors deur jou aanwesigheid en optrede geles word.

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

3 Februarie – Verhoog ter wille van lewe

Johannes 3: 9-17

Nikodemus vra: Hoe is dit moontlik? Hoe kan hierdie nuwe geboorte plaasvind? Hoe kan ’n mens daaraan deel kry? In Jesus se antwoord wys Hy duidelik vir Nikodemus op sy misverstand aan die begin van die gesprek. Daar het hy Jesus as ’n besondere  leermeester erken, en nou sê Jesus vir hom: Jy is die bekende leermeester van Israel… Albei is leermeesters op aarde, maar dit is ’n fout. Jesus is baie meer as dit! Niemand op die aarde was al in die hemel nie behalwe Hy wat uit die hemel gekom het… Wie anders was self by God om werklik met gesag oor die koninkryk van God te kan praat as Hy, Jesus? Hy alleen kan regtig oor die hemelse, die Goddelike, praat. Hy is glad nie op die vlak van aardse leermeesters nie. Daar moet geheel en al anders na Hom gekyk word.

Hoe moet na Jesus gekyk word? Soos Israel in die woestyn na die koperslang gekyk het. Dit is ’n stukkie geskiedenis waarvan Numeri 21: 5-10 vertel. Toe die volk ongehoorsaam was, het daar giftige slange gekom wat vir baie se dood verantwoordelik was. Toe Moses hulp vra, het hy die opdrag gekry om ’n koperslang te maak en dit op ’n paal te sit. As iemand deur ’n slang gepik is, moes hy alles los en net na die slang kyk om te bly lewe. Deur dit te doen, het so ’n persoon gewys dat hy sy volle vertroue alleen op God stel. So sal Jesus verhoog word sodat elkeen wat in Hom glo, die ewige lewe kan hê.

Hoe kyk jy na Jesus? Is dit met volle oorgawe sonder om self te probeer verdien, sonder om verwaand te wees en aan beheer te wil vashou? Is jy daarop gefokus om in Hom God se onbegryplike liefde raak te sien en te ervaar sodat Hy jou lewe kan verander? Dit is dan dat jy deur God se Gees sal ontdek dat jy waardig is om kind van God met ’n besondere roeping te wees.

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

2 Februarie – ’n Nuwe geboorte

Johannes 3: 1-8

Nikodemus moes seker verbaas gewees het oor Jesus se uitspraak oor die nuwe geboorte. Hy, die groot leermeester, die Fariseër, een van die 70 van die Joodse Raad, moes gedink het dat dit ’n groot kompliment vir Jesus moes wees as hy Hom ’n leermeester wat van God af gekom het noem. Hy kon nie Jesus se antwoord hierop kleinkry nie, naamlik dat iemand sonder ’n nuwe geboorte onmoontlik die koninkryk van God kan sien.

Hoekom het Jesus so geantwoord? Natuurlik gaan dit oor die rede wat Nikodemus vir sy stelling gegee het, naamlik dat hy weet dat Jesus van God af kom op grond van die wonderwerke wat Hy doen. Maar om wonderwerke te sien, is nie genoeg om die koninkryk, die koningskap van God, te sien nie! Daarvoor is ’n nuwe, geestelike geboorte nodig. Dit moet meer wees as ’n geboorte uit water, uit vrugwater wat te doen het met ’n gewone geboorte. Daar moet dus ’n nuwe geestelike lewe begin wat alleenlik moontlik is deur die Gees van God.

Ons word steeds gewaarsku teen die dwaling dat God daar is waar wonderwerke vir die gewone oë plaasvind. Hoe geneig is ’n mens nie om, as dit nie goed gaan nie, te vra: Waar is God nou? Baie mense het al ervaar dat God se koningskap juis ontdek word in omstandighede waar ’n mens onder druk is; dat Goddelike gawes soos geduld en selfbeheersing ontwikkel in omstandighede waar ’n mens getoets word om geduld en selfbeheersing aan die dag te lê.

Daar is sprake van ’n nuwe lewe wanneer jy as mens ontdek dat jy anders kan dink en doen as wat jy van nature wil. Dit is dan dat jy weet dat God se Gees ’n werklikheid is. Immers is die Gees soos wind wat nie gesien kan word nie, maar tog gevolge het wat groot verandering kan bring. Deur Jesus reg te ontdek, kan die Gees wonderlike dinge in  jou denke en gedrag laat gebeur!

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

1 Februarie – Eenvoudiges leer

Matteus 11: 25-30

Om die las van die lewe te kan dra en rus vir ons gemoed te kan vind, moet ons Jesus se juk opneem en van Hom leer. Wie is dit wat werklik van Hom kan leer? Dit is die eenvoudiges (letterlik kindertjies) en nie die slim en geleerde mense van daardie tyd soos die Fariseërs en skrifgeleerdes nie. Hulle was immers van mening dat die koninkryk sal kom as die kindertjies daarin kon slaag om die wet soos hulle te onderhou. Hulle was beslis nie sagmoedig en nederig van hart soos Jesus nie; inteendeel, hulle was veroordelend en hoogmoedig teenoor almal wat nie volgens hul standaarde geleef het nie. Die las wat hul godsdienstige voorskrifte op mense gelê het, was vir seker nie sag en lig nie. Hulle het die wet van Moses uitgebrei met talle lyste van wette en bepalings.

Nie hulle nie, maar Jesus is die Een wat die wet kan bekendmaak, Hy wat werklik die Vader ken. Behalwe dit, beklemtoon Matteus ook dat Jesus die nuwe Moses is: Soos Moses is Hy as kind gespaar tussen baie wat doodgemaak is; Moses het die wet op die berg ontvang en Jesus het op die berg die wet se ware betekenis verduidelik.

Die wet is nie daar om ’n swaar las op mense te laai nie. Dit gaan oor liefde wat in gedagtes, woorde en dade na vore kom van mense wat die liefde van God werklik ontdek het. Eenvoudiges kan God se gesig van liefde sien in Jesus. In sy lewe op aarde het sy sagtheid en nederigheid al duideliker geword. Die hoogtepunt daarvan was aan die kruis van Golgota toe Hy as die sagste en nederigste mens, die hardste juk en die swaarste las ooit gedra het.

Is jy een van die gelukkige eenvoudiges? Van hulle wat die liefde van die Vader kan ken omdat jou oë oopgegaan het daarvoor dat die sagmoedigheid en nederigheid van Jesus ook jou lewe verander het? Daar kan dan al meer rus vir jou gemoed wees met ’n sagte juk en ’n ligte las.

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

31 Januarie – Die sagte juk

Matteus 11: 25-30

Natuurlik sal ons graag wil luister as daar rus belowe word vir almal wat vermoeid en swaar belas is. Daar is immers soveel onrus in ons wêreld, wat ons moeg en selfs siek maak! Om van Jesus te leer hoe om rus te vind vir jou gemoed, vra van jou om sy juk op te neem. ’n Juk is mos ’n stuk gereedskap, gewoonlik van hout, wat op ’n trekdier se skof gesit word. Dan word daar kettings of toue daaraan vasgemaak om ’n vrag soos ’n ploeg of ’n wa te laat beweeg. Volgens Jesus kom die rus wanneer die juk opgeneem word. Dit voel soos ’n teenspraak. Begin die rus nie as die juk afgehaal word nie? Dink baie mense dalk so oor Jesus se juk wat soms krag en tyd vra? Redeneer jy ook soms dat daar soveel dinge is wat skaaf en druk, dat daar nie plek en nie die lus is vir nog ’n juk en nog ’n las nie?

Wie so dink, verstaan die beginsel van ’n juk verkeerd. Eintlik maak ’n juk dinge nie swaarder nie; dit is nie daar om te martel en onnodig moeg te maak nie. ’n Juk wat pas, is daar om dinge makliker te maak, om ’n vrag aan die beweeg te kry, dit wat andersins onmoontlik sou wees. Wat die mensdom oorlaai en uitput, is die las van die lewe; daaraan dra elkeen van ons, van die wieg tot die graf. Hoeveel geknakte mense is daar nie met skaaf- en kneusplekke aan hul persoonlikhede!

Elkeen van ons het ’n juk nodig om die las van die lewe te help trek. Op geen ander wyse kan ons die lewe hanteer nie! Jukke dra ons almal. Die vraag is net of dit die beste een is; of dit die een is wat werklik by jou en jou doel pas omdat jou Skepper dit gemaak het. Soveel mense het al met groot dankbaarheid ervaar dat om werklik van Jesus te leer, nie neerdruk nie, maar oplig en laat inpas.

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

30 Januarie – Kinderspeletjies

Matteus 11: 7-9, 16-19

Dit is seker ’n bekende speletjie van daardie tyd waarna hier verwys word. Een groep kinders stel met musiek ’n bruilof en daarna ’n begrafnis voor, en dan moet die ander soos op ’n bruilof dans en soos op ’n begrafnis treur. Maar dan raak hulle verveeld en begin mekaar verwyt, en die speletjie eindig in ’n mislukking.

Dit is hoe Jesus oor van die mense rondom Hom gepraat het. Waarskynlik het die skare spottend na Johannes die Doper se snaakse lewenswyse verwys: die ou met die snaakse klere en eetgewoontes wat nou in die tronk sit en twyfelvrae vra. Waarna het hulle in die woestyn gaan kyk, vra Jesus hulle. Hulle het beslis nie al daardie moeite gedoen om deur ’n grapmaker of ’n model vermaak te word nie. Nee, hulle was ernstig besig om te luister na ’n profeet van God wat geleer het van bekering waar sprake is van sterf in jouself. Toe het hulle verveeld geraak met sy streng lewenswyse en eise, en hom demonies genoem.

Daarna kom Jesus met ’n nuwe boodskap: om met blydskap die koms van die ware Bruidegom te vier. Weer raak hulle verveeld en belaster Hom met allerlei skeldname.

Waarna het jy gaan kyk toe jy in die erediens was en in die Bybel gelees het? Is dit met die regte motiewe? Besef jy goed dat baie lewensvrae nie op gewone maniere beantwoord kan word nie; dat daar ook iets met jou moet gebeur vir jou om in te pas by ’n nuwe koninkryk; dat ’n gedurige verandering in denke nodig is?

Vir ’n gelowige moet daar steeds die ervaring wees van ’n begrafnis. Ons dink aan Jesus se dood, maar ook aan ons eie. In die Woord is daar immers sprake van die noodsaaklike afsterf van die ou mens, die eie ek. Aan die ander kant het ek en jy ook deel aan ’n huwelik, die bruilof van die Lam waar ons gaste is, maar meer nog, sy bruid, rein en vlekkeloos! Hiervan mag geeneen van ons speletjies maak nie!

Dr Piet (PJ) van Staden, Emeritus

29 Januarie – Wie op grond van geloof geregverdig word, sal leef

Habakuk 2: 1-4; Romeine 1: 16-17 (Die Bybel 2020)

’n Mens kan die Bybel ’n honderd maal deurlees en dit kan geen verskil maak nie. Of jy kan een versie in die Bybel raaklees, en dit kan jou lewe vir altyd verander. Want die Bybel is ’n instrument waardeur God se Gees met ons praat. Belangrike boodskappe van God kom soms op heel eenvoudige maniere na ons toe. Een só ’n vers is Romeine 1: 17. Dit bevat die kern van ons geloof. Dit klink so eenvoudig. Dit klink amper te goed om waar te wees. Daarom gebruik die skrywer ’n aanhaling uit die Ou Testament om die waarheid van dit wat hy skryf, te bevestig.

Die skrywer haal hier ’n vers aan uit een van Habakuk se preke. Die profeet Habakuk was ’n minder belangrike, onbekende dominee wat ongeveer 600 jaar voor Christus geleef het. Destyds het hy reeds hierdie baie belangrike boodskap van God neergeskryf op borde wat van klei gemaak is, en hy het dit neergesit waar mense dit sommer kan lees as hulle daar verbystap.

In die jare en eeue na Habakuk sou die mense allerlei reëls en voorskrifte belangriker ag as die goeie nuus wat Habakuk gebring het. Daarom moes God ingryp en self ’n mens word en aarde toe kom om dit te kom regstel. Jesus Christus het die mense van sy tyd herinner aan hierdie selfde eenvoudige boodskap: Wie in My glo, sal lewe, al sterwe hy ook (Joh 11: 25).

Vandag nog is hierdie wonderlike evangelie in die vorm van die Bybel vir ons in skriftelike en baie ander formate beskikbaar. Ons kan spreekwoordelik sê dat God dit gewaag het om die hand op papier te sit. Dit staan vir ons in swart op wit. Mag u self ook hierdie versekering persoonlik ervaar.

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

28 Januarie – Die dinge wat God sê, sal nooit verander nie

Psalm 90; Jesaja 40: 8-11 (Die Bybel vir almal)

Ons wil almal graag iets van betekenis in die lewe nalaat. Ons bestee baie tyd en energie aan byvoorbeeld die opvoeding van ons kinders en ons daaglikse arbeid. Tog is dit op die ou einde alles maar verganklik. Moses, sowel as die volk Israel later in ballingskap, was byvoorbeeld in ’n stadium die draers van God se boodskap van hoop en bevryding. Tog was hulle almal maar net nietige en verganklike mense. Die krag en waarheid van God se Woord lê nie soseer in wie die draers daarvan is nie, maar in die oorsprong daarvan, naamlik God self.

Teenoor die mens se nietigheid, staan God se ewigheid. Die ewigheid is ’n konsep wat ons menslike verstand te bowe gaan. Tog bly dit vir ons ’n toevlug en iets om aan vas te hou in die lewe. Die boodskap van God se liefde en genade is onveranderlik.

Die Bybel is vandag steeds die instrument waardeur hierdie boodskap versprei word. Watter voorreg is dit dat ons ook die draers van hierdie ewige woorde van God kan wees! My waarde in die lewe hang nie af van wie ek is nie, maar word bepaal deur Wie God is. Die lewe gaan nie om wat ek bereik het nie, maar om dit wat God deur my doen.

Die lewe is ’n gawe van God. Maar ons lewe op aarde is beperk. Daarom moet ons die beste gebruik maak van elke geleentheid. Deur die Woord van God te verkondig en te versprei, het ons deel aan God se ewigheidswerk. Dit is uiteindelik ons grootste nalatenskap. Daarmee plant ons ’n saadjie van hoop vir toekomstige geslagte.

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

27 Januarie – Daar staan geskryf: Die mens leef nie net van brood nie

Lukas 4: 1-13  (Die Bybel 2020)

Wanneer ons aan die lyding en opstanding van ons Here Jesus Christus dink, besef ons weer eens watter groot rol die Bybel in die oordra van hierdie belangrike boodskap speel. Die Woord van God is ’n bron van geestelike krag wanneer ’n mens die een of ander vorm van lyding in die lewe ervaar.

Jesus Christus het dit self ook beleef. Sy versoeking in die woestyn was ’n voorbereiding vir die lydensweg wat op sy pad sou kom. Hy het by hierdie geleentheid telkens uit die Ou Testament, die deel van die Skrif wat aan Hom goed bekend was, aangehaal.

Ons moet verwag dat daar allerlei aanslae in die lewe op ons pad sal kom. Dit is deel van die lewe. En dit verskerp gewoonlik wanneer ons besig is om geestelik te groei. Ons kan so stoei om te oorleef dat ons nie tyd maak om te bid en uit die Bybel te lees nie. Ons kan so maklik opgeslurp raak deur die najaag van aardse roem en rykdom. Ons vergeet so gou dat ons eintlik hier op aarde is om God te verheerlik en nie om God net te wil gebruik wanneer ons Hom nodig het nie.

Wanneer ons dus in vandag se lewe swaarkry of ly, kan ons dit beskou as geleenthede om geestelik te groei. In sulke tye bly die Bybel ’n instrument waardeur God ons troos en aan ons nuwe hoop en krag gee. Mag jy ook die krag van God se Woord ervaar wanneer jy beproef word.

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

 

26 Januarie – Hy het die boekrol van Jesaja opgerol…

Lukas 4: 16-21 (Die Bybel 2020)

Onthou jy nog jou eerste Bybel? Wie het dit vir jou gegee? Net soos in die geval van Jesus, was daar waarskynlik ook ’n aantal faktore wat ’n rol gespeel het in die vorming van jou verhouding met God. Staan vandag ’n oomblik stil en dink na oor die volgende: Die huis en gemeenskap waar jy opgegroei het… Die gemeentes waar jy gedoop is, kategetiese onderrig ontvang het en as lidmaat die Here gedien het… Die verskillende Bybels wat jy oor die jare gebruik het…

Dit is aangrypend om te lees dat ons Here Jesus Christus self ook die Skrif in die hand geneem het en daaruit voorgelees het. Die boekrol wat aan Hom gegee is, was waarskynlik ’n vroeëre weergawe van dieselfde teks wat vandag nog gebruik word om die Bybel wêreldwyd in mense se taal van hul keuse te vertaal. Die formaat waarin hierdie teks vandag beskikbaar is, verskil natuurlik baie van die boekrol in daardie tyd. Maar die lewegewende krag van God se Woord bly dieselfde. Die Heilige Gees gebruik die Bybel om ook in vandag se tyd met mense te praat.

As ons terugkyk op ons lewenspad, kan ons met dankbaarheid getuig van hoe God deur sy Gees in ons lewens werksaam bly, sodat sy Woord in alle omstandighede en deur alle tye heen vir ons relevant en van betekenis is. Dit is wat die Bybel anders maak as alle ander boeke. Dit is God se manier om vandag met ons te praat, wanneer die Heilige Gees die letters op die bladsye van die Bybel vir ons lewendig maak.

Het jy al ’n Bybel vir iemand gegee?

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

 

25 Januarie – U het gesê: Jy moenie bang wees nie…

Klaagliedere 3: 55-57 (Die Bybel vir almal)

Vrees was nog altyd een van die duiwel se sterkste wapens teen God se kinders. Dit is deel van menswees. Ons lees in Genesis 3 dat nadat Adam en Eva gesondig het, hulle vir God probeer wegkruip het omdat hulle bang was. Ons maak dikwels die fout om te dink dat ons vir God moet bang wees.

Daar is ook verskillende omstandighede in die lewe wat ’n mens bang maak. Vrees laat jou keel toetrek en maak jou benoud. Om dan niemand te hê wat na jou luister en met jou praat nie, is verskriklik. Gelukkig is God anders. God hoor ons en praat met ons deur sy Woord, die Bybel. Een van die boodskappe wat telkens deur die Bybel klink, is God se vertroostende woorde: Moenie bang wees nie…

Daar is soveel mense vir wie hierdie woorde al hoop en bevryding gebring het in tye toe alles net te veel geword het. Daar is soveel nood rondom ons. ’n Mens word soms oorweldig en voel so magteloos. Deur egter vir iemand toegang te gee tot God se Woord, is een van die maniere waarop ons kan help om die vrees wat met hierdie nood gepaardgaan, te verlig. Mag jy self ook in jou eie lewe moed en krag put uit God se Woord.

Een van die mens se grootste vrese is om dood te gaan en om dan voor God se regterstoel te moet verskyn. Ons weet egter dat Jesus Christus die volledige straf vir ons sonde gedra het aan die kruis sodat ons nooit weer van God verlate hoef te wees nie. Ons het niks te vrees vir die oordeelsdag nie, want God is liefde (1 Joh 4: 17). Kinders van die Here het niks om voor bang te wees nie.

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

24 Januarie – God sê vir Noag: Gaan uit die ark uit…

Genesis 8: 13-22

Die lewe hang baie af van hoe jy daarna kyk. Die oeroue verhaal van Noag in die Bybel was al deur die eeue vir miljoene mense ’n bron van inspirasie. Ook vir ons bied dit belangrike perspektiewe waarmee ons die dag kan ingaan.

God is ’n genadige God wat altyd weer voor begin met ons en ons nog ’n kans gee. God herstel telkens sy verhouding met ons. Ons dwaal af, maar God verwerp ons nie. God bring ons weer terug na Hom toe. Hierdie proses herhaal hom dikwels in ’n mens se lewe.

Die lewe is ’n gawe van God, en ons kan al die geleenthede wat dit bied, benut om God te verheerlik. God gee aan Noag die opdrag om uit die ark uit te gaan. Daar kom unieke geleenthede op ’n mens se pad. Ons moet ons veilige ruimtes verlaat. Die lewe moet geleef word.

Te midde van alles in die lewe, is God altyd daar. Dit word in die teks uitgedruk deur die ritme in die natuur. Daar is altyd twee kante aan die lewe: koue en hitte, dag en nag, somer en winter. Dit is alles dinge wat ons as vanselfsprekend aanvaar en veranderinge wat plaasvind sonder dat ons dit agterkom. Daar is dinge in die lewe waaroor ons geen beheer het nie. Verandering is deel van die lewe. Maar God is altyd teenwoordig. God bly in beheer.

Noag se eerste daad nadat God ’n nuwe begin met hom gemaak het, was om ’n altaar te bou en ’n offer aan God te bring. Wat bepaal jou uitkyk op die lewe? Dit kan maar net ’n gesindheid van dankbaarheid wees in alles wat ons doen vir God se genade en sorg.

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

23 Januarie – In die begin was die Woord

Johannes 1: 1-5

Die teksgedeelte sluit aan by God se eerste woorde in die Bybel. Dit is woorde van hoop: Laat daar lig wees! (Gen 1: 3). Selfs in die donkerste en mees chaotiese tye van die lewe, is God steeds teenwoordig. Dit was nog altyd so. Sonder God se voortdurende en kreatiewe betrokkenheid, sou die lewe totale chaos en duisternis gewees het. Jesus Christus se koms na die wêreld het hierdie boodskap opnuut bevestig. Met Jesus Christus se geboorte, sterwe en opstanding het God weer eens ’n nuwe begin met sy skepping gemaak.

Vandag sit God sy skeppingswerk voort deur die Bybel en maak Hy steeds mense se lewens nuut. Die Bybel is God se Woord. Deur die Bybel bereik God se boodskap van hoop miljoene mense in hul eie taal oral in die wêreld. Wees dankbaar dat jy ’n Bybel in jou eie taal het. Daar is egter nog iets om oor dankbaar te wees. Jy is ook deel van die veel groter prentjie van die verspreiding en verkondiging van God se Woord wêreldwyd.

Soos Gesang 488 dit so treffend verwoord: Helder skyn u lig vir die nasies, ’n vreugdeglans om die mense te verlig tot die hele wêreld kan sien U is die lig. Mag u lig, Heer, deur óns skyn. Heer, u Woord gee hoop aan die nasies; ’n hartvol hoop om die volke te verbly tot die hele wêreld kan glo dat U bevry. Mag U hoop, Heer, deur óns gee.

Moet dus nie vandag leef asof dit jou laaste dag is nie. Leef asof dit jou eerste dag is. Leef met hoop. Want God sê vandag ook vir jou: Laat daar lig wees!

Dr Gerhard Lindeque, Bybelgenootskap van Suid-Afrika

22 Januarie – ’n Begrafnis op die vlak van ’n bruilof

Johannes 14: 1-6

Jesus se dissipels sou hierdie woorde anders as ons gehoor het. Ons hoor dit as bemoedigende woorde in tye van hartseer, maar hulle sou dit gehoor het as die Griekse woorde wat met huweliksbevestiging gebruik is.

As die bruidegom die seën van altwee families ontvang het, sou hy sy aanstaande bruid tydelik groet met die woorde: Ek gaan vooruit om ons blyplekkie te gaan regkry. Dan sou hy gaan, reguit na sy pa se huis toe. Daar sou hy ’n kamer aanbou, dikwels bo-op sy pa se huis, vir hom en sy aanstaande vrou. Interessant genoeg, alleen wanneer die pa bepaal het dat die woonplek vir hulle reg is, kon die bruidegom teruggaan om sy bruid te gaan haal.

Jesus maak aanspraak daarop om dieselfde vir ons te doen. Hy as die Bruidegom gaan vooruit om die woonplek vir sy bruid gereed te maak. Die bruid is ek en jy. En as sy Vader bepaal die tyd is reg, sal ons Bruidegom vir sy bruid kom. Hy belowe ’n plek. Die Griekse woord topos is ’n “letterlike” plek. Meer nog: Hy belowe dat Hy ons daarheen sal vergesel. Ek sal kom en Ek sal jou kom haal, weerklink Jesus se woorde.

Hoe weet ons sy belofte is waar en nie net ’n bygeloof nie? Dat ons ons lewens, ons harte en ons hoop in die hande plaas van die klein dorpie Nasaret se timmerman wat twee duisend jaar gelede geleef het? Die antwoord op hierdie vraag rus in ’n Jerusalemse begraafplaas. As Jesus se graf leeg is, is sy beloftes nie leeg nie. Die apostel Paulus roep die getuies van ’n leë graf en ’n opgestane Jesus in om te getuig dat Jesus se belofte waar geword het. Hy pak die bewyse soos ’n advokaat uit. Jesus het waarlik opgestaan en Hy leef. Hy maak ’n hemelse tuiste gereed en sal jou op die regte tyd self kom haal, in opdrag van sy Vader.

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

21 Januarie – Die vrees vir ons laaste oomblikke

Johannes 14: 1-6

Wat sal jy maak as die dood by jou voordeur instap – tot binne-in jou lewe – en spesiaal vir jou kom kuier? Ja, dalk moet jy eerlik vir jouself die antwoord op die volgende vraag gee: Vrees jy die dood meer as enigiets anders? Wat sou jy in jou lewe wou doen of verander as jy die voorreg of las gehad het om te weet dat die einde van jou lewe op aarde baie naby is?

Dit is belangrik vir ons om te weet dat hierdie woorde radikaal en aangrypend vir die eerste-eeuse hoorders was. Jesus belowe hier nie iets denkbeeldig nie. Hy belowe dat Hy werklik gaan terugkeer uit die dood en dat Hy werklik sy volgelinge sal kom red van die dood en die graf. Die ortodokse Jode en godsdienstige leiers het geleer daar bestaan nie so ’n ydele belofte soos dié wat Jesus hier maak nie. Vir hulle was die graf ’n tragiese eenrigtingreis na die doderyk, wat bekendgestaan het as die Sheol. Daar was geen onvlugting nie, geen hoop nie, geen moontlikheid vir parool dat jy die dood sal kan vryspring nie.

Die meeste van die geestelike leiers in Jesus se tyd het geen taal geken wat die opstanding uit die dood sou kon beskryf nie. Daar het nie eens ’n gedagte aan die opstanding bestaan nie. Daar was selfs verdeeldheid onder die groot groepe. Die Sadduseërs het ’n opstanding geheel en al ontken – daar bestaan nie so iets nie. Die Fariseërs het darem so ver gekom om aan ’n geestelike opstanding te glo. En nou kom Jesus hierdie wêreld van die mens as mens in. Hy kom hierdie broeiplek van hartseer en sonde en dood binne, en Hy boor ’n varswaterput. Hy het nie net ’n lewe na die dood belowe nie, maar ’n beter lewe in die hemel. En Jesus belowe: As dit nie so was nie, sou Ek nie vir julle gesê het Ek gaan (self) om vir julle plek gereed te maak nie (Joh 14: 2).

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

20 Januarie – Die vrees om God teleur te stel

Matteus 9: 1-8

Koos du Plessis skryf in sy bekende lied Die gebed: Elke afdraaipaadjie ken ek; elke keer het ek verdwaal… Ek en jy is soms afgedwaaldes. Dit is een van baie beelde wat gebruik kan word om ons as mense te beskryf. Soms dwaal ons soos verdwaalde skape rond – ver weg van die huis af, soms té ver om die pad weer terug te kry. Dit is dan dat ek en jy twyfel of God ons nog sal wil terughê. Ons wonder oor die groot vraag: Kan my verlede vergewe word?

Herinneringe aan jou foute vervaag baie stadig en stook ’n eensame vrees: ’n vrees dat jy mense teleurgestel het; dat jy jou span in die steek gelaat het; dat jy tekortgeskiet het; dat jy nie goed genoeg is nie. ’n Vrees dat, toe dit die nodigste was, ons nie ons deel gedoen het nie; dat ander moes swaarkry as gevolg van ons foute en tekortkomings. Kan jou verlede vergewe en afgeskryf word? Om geen toegang tot God te hê nie, laat ’n byenes van bekommernisse op ons los. Ons voel dan soos weeskinders, onbeskerm, weerloos en ontbloot.

Die vrees om God teleur te stel, kom kou aan ons. Maar Christus kom haal die byt uit hierdie vrees as Hy die verlamde man vryspreek en as’t ware opdrag gee om nie te vrees nie. Hy stel ons ook gerus as Hy vir die verlamde sê: Vriend, wees gerus; jou sondes word vergewe. Sien raak hoe Jesus moed en dapperheid en vergifnis van sondes in dieselfde sin gebruik. Kragtige dapperheid begin wanneer die probleem van sonde opgelos word.

As ons rondom ons kyk en die seer en die vrees in mense se oë sien, as ons die vrees hoor spoel oor hul lippe, kan ons verstaan waarom Jesus vergifnis sy eerste vrees-asseblief-minder-aankondiging gemaak het. Ja, ons hét God teleurgestel. Maar nee, God het nie een van ons afgeskryf of weggejaag nie. Hy het ons eerder omarm met: Jou sondes word vergewe!

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

19 Januarie – Die vrees om niks werd te wees nie

Matteus 10: 25-31

Dalk het jy ook al gewonder: Maak ek saak? Ons vrees dit om nutteloos te wees en niks vir iemand te beteken nie, om daardie nul op die kontrak te wees. Ons vrees om deur hierdie lewe te kom en te gaan sonder dat iemand ons raakgesien het.

Daarom pla dit ons as ’n vriend vergeet om ons op ’n belangrike datum te bel. Dit pla ons as ’n onderwyser of ons dominee ons naam vergeet. Dit bevestig ons diepste vrees: Niemand gee om nie. Om hierdie rede verlang ons en smag ons na die aandag van ons lewensmaat, of die erkenning van ons baas, of noem ons die name van belangrike mense in gesprekke, of dra ons spesiale ringe aan ons vingers.

Met die sagste woorde wat van omgee getuig, verlig Jesus die vrese van elke mens wat identifiseer met die nikswerdgevoel. Jesus maak gebruik van twee beskrywende metafore om ons waarde voor God duidelik uit te spel: die waarde van ’n mossie, en die detail van ons hare wat deur God getel is.

Vir my en jou is ’n mossie eintlik doelloos. As hulle nie deel van ons lewe is nie, gaan ons hulle nie mis nie. Mossies is goedkoop, soms sommer gratis. Eintlik niks werd nie. Maar hoe sien God daardie selfde mossie wat ek en jy nie eens meer raaksien nie? God vergeet nie die mossie nie. Hy sal nie een op die grond sien val buite sy wil nie. Eintlik vra Jesus: As Ek en my Vader soveel omgee vir ’n mossie wat vir die mens niks werd is nie, hoeveel te meer gee Ons nie vir jou om nie? Jy maak saak – al dink en glo jy dit nie!

Wie hou boek van haarvaatjies? Ons hou boek van die hoeveelheid geld in die bank; petrol in die tenk; kilogramme op die skaal; maar hare? God doen dit wel. Van jou is selfs die hare op jou kop almal getel. Jy is baie spesiaal vir jou Skepper!

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

18 Januarie – Moenie bang wees nie!

Markus 4: 35-41

Jesus se algemeenste opdrag aan mense spruit voort uit die opdrag: Moenie bang wees nie! Die vier Evangelieskrywers lys 125 opdragte wat Christus gegee het. 21 keer daarvan sê Jesus: Moenie bang wees nie! Of positief gestel: Hou moed! Wees dapper! Die algemene opdrag wat tweede kom, kom net agt keer voor. Dit is die opdrag om God lief te hê en jou naaste soos jouself. As die aantal kere wat die opdragte voorkom vir ons ’n aanduiding sou wees, is dit duidelik dat Jesus die vrees van mense ernstig opgeneem het. Hoekom die opdrag om nie bang te wees nie?

Het die dissipels tydens die storm ag geslaan op hierdie woorde van Jesus? As hulle het, sou hulle geweet het Hy roep ons om moedig en dapper te wees! Waarskynlik het Jesus presies geweet wat vrees doen. Vrees vreet ons vertroue in God se goedheid weg. As Jesus kan slaap in storms, as sy oë toe bly wanneer ons oë wydgesper is van vrees, as Hy storms toelaat nadat ons in die boot geklim het, gee Hy dan regtig om? Doen net iets aan hierdie storm, Here! Vrees bring twyfel.

Vrees, op sy ergste, is ’n definitiewe verlies aan beheer. As die lewe spin, gryp ons na iets wat ons wel kan beheer: ons dieet, of die vliegtuig se stoelleuning, of in baie gevalle mense. Hoe meer ons onveilig voel, hoe gemener word ons.

Vrees maak ook ons geloofsherinneringe dood. Die dissipels het soveel rede om Jesus te vertrou. Moet iemand nie dalk net weer ’n beknopte oorsig gee oor al Jesus se wonderwerke nie? Vrees skep ’n vorm van geestelike geheueverlies onder die dissipels. Vrees maak ons wonderwerkgeheue dof. Dit laat ons vergeet wat Jesus gedoen het en hoe goed God is. Omdat Jesus ons vrese ken, tree Hy in en daag Hy telkens op om ons vrees te verdryf. Selfs al gaan ek deur donker dieptes, sal ek nie bang wees nie, want U is by my (Ps 23: 4).

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

17 Januarie – Hoekom is jy bang?

Matteus 8: 23-27

Vrees is soms deel van ons elkeen se lewe. Oorywerig wil vrees baie graag my en jou hart met geluk deel. Geluk gee dan meestal maar bes. Sien jy ooit die twee saam – vrees en geluk? Kan iemand terselfdertyd gelukkig en bang wees? Nee. Vrees het nog nooit ’n simfonie of gedig geskryf nie en het nog nooit ’n siekte genees nie. Vrees het nog nooit ’n huwelik of ’n besigheid gered nie. Vrees jaag ons op ’n bondel soos ’n skaaphond ’n klomp skape in ’n kraal injaag…

Stel jou ’n lewe voor wat geheel en al onaangeraak is deur vrees. Wat as geloof, en nie vrees nie, jou eerste reaksie is op enige bedreiging in jou lewe? Wat as jy ’n vreesmagneet oor jou hart kon trek en seker kon maak dat jy ontslae raak van elke laaste stukkie vrees wat kon oorbly? Dit is die moontlikheid wat opgesluit lê agter Jesus se vraag aan sy dissipels, op die See van Galilea tydens die storm: Waarom is julle bang, kleingelowiges?

Matteus kies sy woorde baie versigtig om hierdie broeiende storm te beskryf. Hy kies die Griekse woord seismos wat eerder iets soos ’n verskriklike aardbewing was. Matteus gebruik seismos net by twee ander geleenthede: een keer toe Golgota gebewe het met Jesus se dood, en weer met Jesus se opstanding uit die dood – toe die begraafplaas gebewe het. Waarskynlik deel die storm wat Jesus stilgemaak het gelyke waardering in die trilogie van Jesus se groot opskuddings: die oorwinning van sonde aan die kruis, oorwinning oor die dood by die graf, en hier die oorwinning oor die see as die “woonplek van die Bose”.

Jesus hanteer die groot aardbewing met groot kalmte. Die see word so stil soos ’n gevriesde meer. Hy verander stormtyd in slaaptyd. Hy maak golwe met een woord stil. Is jy bang? Hy kan ook jou seismos stilmaak – Hy het die grootste storms in ons lewe, naamlik die sonde en die dood, onder bedwang gebring aan ’n kruis en in ’n graf. Hoekom is jy bang?

Ds Jimmy Manders, Witfontein

 

16 Januarie – In Christus

Efesiërs 2: 11-18

Die Efesiërbrief is ’n omsendbrief geskryf aan die vroeë kerk ná die tyd van die apostels, om riglyne te gee aan gelowiges oor die verhoudings waarbinne hulle leef: die verhouding met God en Christus, met ander gelowiges in die gemeente, in hul gesinne en huwelike, tussen gemeentes onderling, en met mense buite die kerk. Binne-gemeentelik was daar spanning tussen gelowiges wat eers Jode was en diegene wat uit die nie-Joodse godsdienste oorgekom het. Die boodskap van die evangelie toegepas op hierdie verhoudings is dat die kerk een nuwe mensheid is “in Christus”.

Wat beteken “in Christus” of een met Christus (vers 13)? Dit word verduidelik deur die lewe sonder Christus te kontrasteer met die lewe met Christus. Sonder Christus leef ’n mens ver van God, sonder God, en daarom sonder hoop. Dit is ’n lewe uitgelewer aan futiele vertroue in verganklike dinge en feilbare mense. Die lewe met Christus is ’n lewe naby aan God, omdat Christus ons met God versoen het. Daar is vrede tussen ons en God, en daarom vrede tussen gelowiges onderling. Gelowiges het saam toegang tot God, soos ’n mens in antieke tye toegang tot ’n koning kon kry slegs deur die toedoen van belangrike amptenare. Christus verleen die toegang tot God, en die Heilige Gees begelei ons om die Koning as Vader te herken (vers 18). So leef mense met ware vertroue op die Ewige Getroue.

“In Christus” dui as taalkundige konstruksie op Christus wat gelowiges se verteenwoordiger is, en verwys spesifiek na sy kruisiging. Dit dui aan dat Christus meer as ons plaasvervanger is. Hy verteenwoordig ons sodanig dat ons deel kry aan sy sterwe. Geloof beteken om saam met Christus te sterf, maar natuurlik anders: Ons sterf aan ons selfgerigtheid, ons eie belangrikheid en eie belange, sodat ons diensbaar aan Christus en alle mense kan leef. Daaraan herinner die verkondiging en sakramente ons gedurig. Dit is die leefwyse van die een nuwe mensheid wat die kerk “in Christus” is.

Leef jy “in Christus” – in jou huwelik, gesin, gemeente, dorp en land?

Gesang 391: 1-5

Dr Gert Malan, Mosselbaai

15 Januarie – Watter storms maak Jesus stil?

Matteus 8: 23-27

Met die eerste oogopslag lyk die boodskap van die gedeelte na: God kan die storms van die lewe stilmaak. Vertrou net! So ’n bietjie nader bekyk, herinner die toneel hier aan die skeppingstoneel in Genesis 1: 1. Die Hebreeus daar kan ook vertaal word met Die wind het die waters in beroering gebring. Die toneel kan dus vergelyk word met ’n storm: Daar is ’n sterk wind wat golwe veroorsaak, en dit is boonop donker. Die skepping begin wanneer God praat en uit hierdie chaos orde bring sodat lewe kan gedy: lig, skeiding tussen water bo die aarde en onder die aarde met die daarstelling van die hemelkoepel, en die blootlegging van die grond deur aan die see grense te stel.

Die vraag waarmee ons Skrifgedeelte eindig, wil die leser by die antwoord bring dat Jesus een met God is en dat Hy oor skeppingsmag beskik. Watter soort skeppingsmag? Die toneel verduidelik: om die angs oor verganklikheid tot stilte te bring deur mense te herskep tot ware lewe. Dit gebeur wanneer kleingeloof verander word in verwondering en erkenning van wie Jesus is. Dan ervaar gelowiges geborgenheid by die Ewige, die Onverganklike. Die storm wat stil word, is hul angstige gedagtes wat maal en bruis. Daar kom kalmte en vrede, sodat daar met verwondering aanbid en gedien kan word, al woed die storms van die lewe in alle felheid.

Maak Jesus jou storm stil? Dien Hom met verwondering!

Gesang 501: 1-2

Dr Gert Malan, Mosselbaai

14 Januarie – Geloof

Johannes 3: 9-21

Nikodemus vra meer detail oor die tweede geboorte. Jesus verduidelik verder deur te verwys na die begrippe geloof, ewige lewe en oordeel. Maar Hy doen dit deur eers te wys op sy optrede wat die tweede geboorte bewerkstellig: Hy maak God bekend, en sy verhoging is die verlossingsgebeure. Slegs Jesus kan oor God en die hemelse dinge getuig, omdat slegs Hy van God af kom.

In die Johannes-evangelie is daar heelwat gesprekke van Jesus waar Hy sy verhouding met God en wat God vir mense in die oog het, bekendmaak. Tog is daar weerstand hierteen. Mense glo Hom nie. Uiteindelik lei hierdie weerstand tot Jesus se verhoging. In die Johannes-evangelie verwys dit na Jesus se kruisiging. Die tweede geboorte het sy oorsprong by Jesus se verkondiging en kruisdood. Die tweede geboorte is dieselfde as om die ewige lewe te hê. Dit gebeur met almal wat Jesus se woorde glo en sy kruisdood as verlossingsgebeure aanvaar. Hierdie lewe breek aan sodra iemand glo (Joh 5: 24) en kan nie deur die dood ongedaan gemaak word nie.

Is geloof ’n menslike handeling wat beloon word met die tweede geboorte? Hierdie gedagte word juis ontmoedig wanneer geskryf word dat die mense die duisternis liewer gehad het as die lig, en in die vorige gedeelte word die tweede geboorte beskryf as van die Heilige Gees. Geloof kan vergelyk word met iemand wat op water dryf. So iemand vertrou die water om hom bo te hou, dat hy nie sink nie. Self doen hy niks. Dit is die water wat hom laat dryf. Dit is hoe ’n mens leer swem sodat jy nie verdrink nie. So kan ’n mens verduidelik dat die oordeel dan reeds verby is wanneer jy glo. ’n Mens wat nie glo nie, is soos iemand wat nie leer dryf het nie. Hoe meer hulle spartel, hoe dieper sak hulle in die dieptes weg. Die oordeel word reeds gefel. Godsdienstigheid herstel nie die verhouding met God nie, en bedrywigheid gee nie die lewe betekenis nie. Alleen Christus kan. Vertrou Hom daarmee.

Gesang 222

Dr Gert Malan, Mosselbaai

13 Januarie – Die tweede geboorte

Johannes 3: 1-8

Die gesprek met Nikodemus verloop vreemd en vind in misterieuse omstandighede plaas. Tydens ’n geheime aandbesoek sê Nikodemus die Joodse Raad weet Jesus kom van God. Sy bedoeling met die gesprek is egter onseker. Waarskynlik kon dit wees om die doel met Jesus se optrede te verstaan. Voordat hy egter enigiets kon vra, praat Jesus uit die bloute oor die tweede geboorte wat mense moet ondergaan, alvorens hulle die koninkryk van God kan sien.

Die koninkryk van God is beeldspraak vir die verhouding met God. ’n Koning is die beskermheer van sy onderdane, wat almal sy afhanklikes is. Die koning sorg vir hul beskerming met sy weermag, vir reg en geregtigheid deur die regspleging, vir genoegsame voedselproduksie en effektiewe landsadministrasie. Sy onderdane moet soldate vir die weermag voorsien, die wette gehoorsaam, belasting betaal en inval by die administratiewe reëlings. Om die koninkryk van God te sien, beteken dus om in ’n wederkerige verhouding met God te kom, wat deur Jesus bewerkstellig word. God word jou beskermheer op wie jy reken, en jy staan in God se diens.

Hoe bewerk Jesus hierdie verhouding? Jesus verduidelik dit met die beeldspraak van ’n tweede geboorte. Dit is ’n geboorte wat deur die Heilige Gees meegebring word, nie iets wat jy self kan bewerk nie. Om opnuut gebore te word, sou in die Aramese taal wat Jesus gepraat het, ook kon beteken om “van bo” gebore te word, dus danksy God. Hierdie geboorte is derhalwe ’n misterie waaroor ons nie beheer het nie en wat ons met verwondering laat.

Wie opnuut gebore is, wie van Godsweë gebore is, is kind van God. Die verhouding is dieselfde as tussen ’n koning en onderdane: beskermheer en afhanklike. Om sonder ’n beskermheer te wees, was vir die mense in daardie armoedige samelewings rampspoedig: In nood het jy geen toevlugsoord gehad nie. Jy was weerloos. Met ’n beskermheer is jy geborge. Jesus skenk ons geborgenheid by God. Daarom leef ons diensbaar, dankbaar en met blydskap.

Gesang 266

Dr Gert Malan, Mosselbaai

12 Januarie – Jesus weet hoe mense is

Johannes 2: 23-25 

Met Epifanie vra ons na die betekenis van God se verskyning in Jesus. Ons dink na oor die betekenis van sy koms en toets daarmee opnuut ons eie verwagtinge oor Jesus en wat Hy ons bied. Ons Skrifgedeelte is ’n belangrike inleiding tot die gesprek met Nikodemus, wat in die volgende dagstukkies bespreek word. Hier sien ons hoe maklik mense verkeerde verwagtinge van Jesus koester.

Met die paasfees in Jerusalem, ná die tempelreiniging, doen Jesus wondertekens, en baie mense kom tot geloof in Hom. Hierdie wondertekens was waarskynlik meestal genesings, soos blyk uit wonders in die ander Evangelies. Sulke genesings wys vir toeskouers dat Jesus in staat is om hul omstandighede te verbeter: Hy bring ’n einde aan die lyding wat siekte bring, en siekes kan weer hul plek in die samelewing inneem en ’n normale lewe lei. Jesus lyk na ’n helper by uitstek, iemand om op te reken om jou nood te verlig. Dit is tot jou voordeel om van Hom kennis te neem en te erken dat God deur Hom werk.

Jesus stel nie sy vertroue in hulle nie, Hy weet hoe mense is. Niemand hoef Hom oor mense iets te leer nie. Mense hou van die aanskoulike en die onverklaarbare. Hulle fokus op dit wat dalk vorentoe tot hul eie voordeel mag strek, sonder dat dit ’n aanspraak op hul lewens maak. Regdeur die Johannes-evangelie is die geloof van die mense wat op grond van wondertekens tot geloof kom, van korte duur. Dit hou nie stand nie. Geloof wat hou, is die geloof van mense wat Jesus se woorde aanvaar. Sy woorde maak God bekend en wys dat God die hart van ’n vader het.

Toets opnuut jou verwagtinge van Jesus.

Gesang 271: 1-2

Dr Gert Malan, Mosselbaai

11 Januarie – Die ware lig

Johannes 1: 1-14

Lig en donker is belangrike simbole, ook in die Johannes-evangelie. In die donker sien ’n mens moeilik. Daarom is dit simbolies vir rigtingloosheid, onsekerheid, moedeloosheid en hulpeloosheid, maar ook vir misdaad en boosheid wat onder die dekmantel van die donker plaasvind, en natuurlik van die Groot Donker, die dood. Donkerte simboliseer daarom hooploosheid. So beskryf die Johannes-evangelie die mensheid. Hierin sou ons magteloos vasgevang bly.

Die goeie nuus is dat die ware lig, wat van buite die menslike leefwêreld kom, die donker kom verdryf het. Hy is die ware lig wat ons donker kán verdryf, want in Hom is daar Goddelike lewe, lewe wat ewig is, van voor die skepping, en wat lewegewend is. Die lewe wat Hy bring, is egter nie gewone biologiese lewe nie, maar gee juis ons aardse bestaan ’n hemelse kwaliteit omdat Hy ons ’n hemelse identiteit skenk: Ons word kinders van God, uit God gebore (vers 12). Dat dit gebeur, is volkome genade, geheel en al God se toedoen (vers 13).

Jesus het nie net lig gebring sodat mense self die pad na God kan vind, soos die gnostiek geleer het nie. Nee, Hy is God wat as mens verskyn, wat dus self na die mense toe kom, nie om kennis mee te deel sodat hulle hulself kan verlos nie, maar juis om die verlossing te skenk aan magteloses, vasgevang in die donker van menswees. Dit gebeur wanneer die laaste lewenslig sy oë verlaat, terwyl sy oopgesperde arms aan die kruis die mensdom seën. Hy is ons hoop, die enigste ware lig. Lewe in sy lig, weerkaats dit na ander, en verdryf so ook hul donker.

Gesang 373: 1-2

Dr Gert Malan, Mosselbaai

10 Januarie – God voer heerskappy

Psalm 2: 6

Dit gaan in die handelinge van God op aarde om die volk Israel, en spesifiek om die koningskap, die samelewing en die oprigting van reg en geregtigheid. Van meet af aan sien ons dat dit van God kom, as sy gawe en daad. God het sy koning gestel oor Sion, sy heilige berg, in die stad Jerusalem. God self stel hom voor. Nou kan die lewe ingerig word, georden word na God se bedoeling: rondom sy genadige en heilsame teenwoordigheid. Nie net in Jerusalem en in Israel nie – die snare van die wet gaan uit oor die hele aarde. God sê vir die koning van Jerusalem: Vra dit van My en Ek sal volke gee as jou erfdeel, die uithoeke van die aarde as jou eiendom (vers 8, NDV). Die toekoms het reeds begin. Hy staan alleen onder die genadige heerskappy van die God van Israel. Hy staan aan die vooraand van die ryk van Christus, gestileer deur die kruisoffer.

Die God van die Bybel fokus nie net op Christene, op die kerk nie, maar op al die volke van die aarde. Die wêreldgeskiedenis is nog belangriker as die kerkgeskiedenis. Waarom woel nasies en volke? Die wêreldgeskiedenis is een groot rebellie teen die heerskappy van liefde en genade. Alle Godsregering word gekenmerk deur hierdie teenstrydigheid. Ons sien die teenstrydigheid en is nie verbaas daaroor nie.

Ons staan, met ons alles, midde-in die ryk van Christus. Alle verset daarteen is ydel en magteloos. Die Een in die hemel, die Here, spot met opstandelinge. Dit word later toorn. God se spot én toorn is uitinge van sy genade, net soos sy koning wat namens Hom heers op sy heilige berg. Daarom die oproep van verse 10 en 12 om verstandig te wees en ons te onderwerp aan die besluite van God. Kyk maar hoe lyk dit in die ryk van genade en barmhartigheid. Ontdek die stilering wat in die lewe ingebring word deur die wet van God, sodat dit goed gaan met diegene wat by Hom skuil.

Ds Kathleen Smith, Kaapstad

9 Januarie – Waarom moet gelowiges ly?

1 Petrus 2: 18-25

Van ál die moeilik verstaanbare dinge in die geloof en ons geloofslewe, is hierdie seker die heel moeilikste: Waarom moet die gelowige ly? Ons kan dit verskillende name gee. Om in ellende te verkeer, swaar te kry of moeilikheid en probleme te ervaar. Daar is soveel dinge in die daaglikse lewe wat ons benoud en ontnugter laat dat mense begin moed verloor en geen uitkoms meer sien nie.

Petrus skryf hierdie brief aan gelowiges wat ook moed begin verloor. Hulle verduur erge beproewing en lyding, ook wat betref hul lands- en politieke omstandighede. Die gelowiges word bemoedig met die enkele opdrag en uitdaging: Bly aan God getrou! Al is die werkgewers onredelik en persoonlike omstandighede sleg, al voel die gelowiges hulle kan nie meer nie, is daar dié woorde van bemoediging: Bly aan God getrou!

Jesus Christus het juis die lydensweg tot die bitter einde gestap sodat die gelowige vry kan wees. Jesus het onskuldig gely, Hy het geduldig gely en Hy het gely ter wille van ander. Daarom is gelowiges wat lyding en beproewing ervaar nie aan hul eie lot oorgelaat nie en dwaal hulle nie soos verdwaalde skape rond nie. Jesus Christus lei ons in sy voetspore op die pad wat God vir die gelowige uitlê.

Ons kan nie ons lyding en swaarkry wegredeneer of wegwens nie. Die gebed van die gelowige bly dat God ons op ons lewenspad sal lei. Ek en jy is vry van die mag van die sonde en geroep tot ’n lewe aan God toegewy. Kom ons bly getrou aan God en getrou aan ons roeping, die oog gevestig op Jesus Christus, die Begin en Voleinder van ons geloof.

Gesang 576: 1-2

Moet jy stry teen moeilikhede, kind van God, vertrou op Hom;

Hy beantwoord jou gebede; Hy ken jou omstandighede.

Ds Leon Geel (sr), Grimbeekpark

 

8 Januarie – Die hemele vertel

Psalm 19

Binne die konteks van die ou Nabye Ooste waarin hierdie Psalm sy oorsprong het, is dié beeldspraak ’n aangrypende gedagte: Die hemel, die woonplek van die gode, hoog verhewe, verkondig die lof van die Here. Die skepping en al die werke van God se hande verkondig sy eer en sy lof. Die Psalmdigter sê ook dat die wonder van God en sy grootheid vir ons ’n groot misterie bly, dit is vir ons onhoorbaar. Ons menslike verstandjies is te klein om die misterie en die wonder van God volledig te kan begryp.

In ons geringheid voor God en in ons besef van ons diepe afhanklikheid van God, verstaan ons nie wat die hemele oor die grootheid van God vertel nie. Dit was ook die kerkvader Calvyn se gevolgtrekking. Al is die heerlikheid van God so ooglopend dat nie eens ’n kind onkundig daarteenoor kan staan nie, bly die misterie van God ons menslike verstand ontglip. Calvyn is verder reg as hy sê dat ons mense maar alte vergeetagtig is wanneer dit by die heerlikheid van God kom. Ons moet konstant daaraan herinner word. Daarom het God aan ons sy wonderlike Woord gegee waarin die universele waarhede oor God vir ewig vir ons opgeteken is. Ons kan dit weer en weer lees en onsself daaraan herinner. Calvyn was van mening dat die Bybelskrywers ’n ervaring van God gehad het. Die openbaring wat hulle van God gehad het, het hul harte en lewens tot so ’n mate omgekeer en onherroeplik verander dat hulle spontaan begin getuig het. Dit het later vir hulle ’n noodsaaklikheid geword dat hierdie getuienis vir die geslagte ná hulle bewaar sou bly!

Ons het nie hier te make met filosofiese spekulasie oor God in die koue redenasies van mense nie. Ons het hier te make met mense se getuienis oor hul ervaring van die lewende God. Die lewende God wat kies om Homself aan nietige, ellendige, sondaarmense te openbaar, wat kies om ten spyte van hul swakheid met hulle in liefdevolle verhouding te tree. Die lewende God wat hulle herhaaldelik weer gaan soek om hulle opnuut in verhouding met Hom te bring.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

8 Januarie – Die hemele vertel

Psalm 19

Binne die konteks van die ou Nabye Ooste waarin hierdie Psalm sy oorsprong het, is dié beeldspraak ’n aangrypende gedagte: Die hemel, die woonplek van die gode, hoog verhewe, verkondig die lof van die Here. Die skepping en al die werke van God se hande verkondig sy eer en sy lof. Die Psalmdigter sê ook dat die wonder van God en sy grootheid vir ons ’n groot misterie bly, dit is vir ons onhoorbaar. Ons menslike verstandjies is te klein om die misterie en die wonder van God volledig te kan begryp.

In ons geringheid voor God en in ons besef van ons diepe afhanklikheid van God, verstaan ons nie wat die hemele oor die grootheid van God vertel nie. Dit was ook die kerkvader Calvyn se gevolgtrekking. Al is die heerlikheid van God so ooglopend dat nie eens ’n kind onkundig daarteenoor kan staan nie, bly die misterie van God ons menslike verstand ontglip. Calvyn is verder reg as hy sê dat ons mense maar alte vergeetagtig is wanneer dit by die heerlikheid van God kom. Ons moet konstant daaraan herinner word. Daarom het God aan ons sy wonderlike Woord gegee waarin die universele waarhede oor God vir ewig vir ons opgeteken is. Ons kan dit weer en weer lees en onsself daaraan herinner. Calvyn was van mening dat die Bybelskrywers ’n ervaring van God gehad het. Die openbaring wat hulle van God gehad het, het hul harte en lewens tot so ’n mate omgekeer en onherroeplik verander dat hulle spontaan begin getuig het. Dit het later vir hulle ’n noodsaaklikheid geword dat hierdie getuienis vir die geslagte ná hulle bewaar sou bly!

Ons het nie hier te make met filosofiese spekulasie oor God in die koue redenasies van mense nie. Ons het hier te make met mense se getuienis oor hul ervaring van die lewende God. Die lewende God wat kies om Homself aan nietige, ellendige, sondaarmense te openbaar, wat kies om ten spyte van hul swakheid met hulle in liefdevolle verhouding te tree. Die lewende God wat hulle herhaaldelik weer gaan soek om hulle opnuut in verhouding met Hom te bring.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

6 Januarie – Ek gaan jou aan My bind

Lees Hosea 2: 13-22

Hosea was ’n profeet van die Noordryk wat in die jaar 750 vC werksaam was. Hosea was met ’n prostituut getroud en sy huwelik was bedoel om ’n metafoor van God se verhouding met sy volk te wees. Die profeet Hosea verteenwoordig God, en die prostituut verteenwoordig die volk van God wat ontrou was, wat afgedwaal het en prostitusie bedryf het deur ander vreemde gode in die plek van die Here God te aanbid en te vereer.

Ons moet mooi verstaan dat afgodery en prostitusie aan mekaar gelyk gestel word: Net soos wat ’n man of ’n vrou hul lewensmaat verkul deur buite die eg ander seksuele verhoudings aan te gaan, is dit vir die Here God asof ons Hom verkul as ons verhoudings met ander gode aangaan. Niemand van ons sal vandag nog die Baäls of die gode van die Kanaäniete vereer nie. Martin Luther het afgodery mooi gedefinieer: Enigiets waarop jy jou hart verloor en wat in die plek van die Here God in jou lewe kom staan, is eintlik jou afgod. Wanneer ons iets of iemand liewer het as die Here God of belangriker ag as die Here God, is ons besig om egbreuk teenoor die Here God te pleeg. God se verhouding met ons, God se verbond met ons, is soos ’n huwelik: Daar is net plek vir twee – vir jou en die Here. Hosea se boodskap is nie net ’n aanklag nie. Deur die boodskap van Hosea se prediking verseker die Here sy volk ook van sy hulp, sy redding, sy genesing en van sy belofte dat Hy weer hierdie gebroke verhouding sal herstel.

Met hierdie belofte openbaar die Here God die binnekamer van sy hart aan ons: Ten spyte van ons ontrouheid, is Hy getrou. Ten spyte van die feit dat ons Hom verloën het, afgedwaal het en gedoen het wat verkeerd is in sy oë, hou Hy nooit op om vir ons lief te wees nie, want ons is sy kinders.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

31 Desember – Immanuel: God met ons

Matteus 2: 1-12

Matteus skryf die Jesus-verhaal nie vir sy eie mense nie, maar vir mense met die vinger op ons deurklokkie. Vir mense wat nie welkom is nie. Uit die oogpunt van die wyse manne, is dit mense wat te ver weg staan van die warm hart van die Jodedom af. Onthou hoe Israel oor heidene (nie-Jode) gevoel het. Hulle was tweederangse mense. Dit is byna ondenkbaar dat ’n storie oor heidense slimmigheid tog ’n plek gekry het in die geboorteverhaal van Jesus. Die wyse manne gaan Betlehem toe om die pasgebore koning te sien. Hulle pak selfs geskenke in.

Die rede waarom Matteus hierdie verhaal só skryf, is om vir die nie-belangrikes en eenkantmense te sê: God is ook húl God. God is naby, ewe naby, aan ons almal. Al die tekens dat Matteus dit so bedoel het, is daar. Geen bed-en-ontbyt vir ’n vrou wat hoogswanger is nie. Geen eie familie wat moeite doen nie. Tog kan vreemdes uit ’n onbekende land weer nie genoeg moeite doen nie… Die staatshoof, Herodes, moor sy eie volk se kinders uit omdat hy geen kompetisie vir sy kroon duld nie. Die vreemdelinge wat van ver kom, kom om ’n pasgebore Koninkie te dien en aan Hom hulde te bewys, al is hulle niks aan Hom verskuldig nie.

Laat niemand julle wysmaak dat julle tweedeklas-Christene is nie! God se evangelie van genade het nie grense nie. Immanuel is God by ons almal. God praat met die heidene in die sterre. Dit is hierdie heidene wat die Jesuskind van die eerste sluipmoordaanval red. As God so na aan die heidene kom, sal ek jou van Betlehem uitsluit en jou die Immanuel nie gun nie? Sal ek jou uitsluit met ’n Kersfees net vir my en myne, en ’n Immanuel wat net en uitsluitlik “God by my” beteken? Dan is ek erger as die Jode. Eers as ek kan sê dat jy nie ’n groter heiden of sondaar as ek is nie en dat God se genade vir ons albei daar is, eers dan is ek gelowig. Eers dan is ek iemand wat die betekenis van Immanuel verstaan.

Mag God met ons almal wees in 2020.

Gesang 321

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

30 Desember – Die dag van die Here

Amos 5: 18-24

Ons kan ons misgis met ons verwagtinge van Kersfees. Ons verwag ’n feestelike dag van die Here, vol van die Here se seën. Ons vergeet dat Amos waarsku die dag van die Here kan ook ’n dag van onheil wees. Dit is ook die dag waarop God oordeel vel oor ons sonde.

Wat is dit dan wat Amos se volk vergeet het en wat ons ook gevaar loop om nie te onthou nie? Amos sien die volk met skynbare oorgawe feesvier. Hulle vier God se redding, maar dit raak nie hul lewens nie. Hulle voldoen maar net formeel aan ’n godsdienstige vereiste. Die Here vra iets anders. Om te herdenk, is om te onthou, en daarom steeds daaruit te leef.

Die reg en geregtigheid is uit Israel se lewe weg. Die fees raak net ’n sprokie met die skyn van waarheid. Die praktyk van hul lewe weerspreek geregtigheid en verklaar dit ook ongeldig. God gaan jou nie laat wegkom met voorgee dat jy tot sy eer feesvier nie. Oor sulke skynheilige feeste vel God ’n woedende oordeel.

As ons Kersfees op die regte manier vier, sal ons ja kan antwoord op die vraag: Het jy vir Christus onthou? Het jy onthou dat dit oor jou sonde was dat Hy verneder is en mens geword het? Dat dit wat jou tot feesvier bring, vir Hom vervloeking en rampspoed gebring het? Het jy onthou om ’n begin te maak om aan jou sonde ’n einde te maak?

Moet nooit vergeet nie dat reg en geregtigheid van daardie eerste Kersfees af geskied. Jy kan nie nou gou hiermee ’n begin wil maak en dit dan ná Kersfees weer laat staan nie. Met Kersfees herdenk ons die wonder dat God sy genade aan ons kom gee het. Ons onthou dat ons nou dankbaar ons lewe moet voortsit. Mag die Here ons in hierdie Kerstyd laat feesvier omdat ons sonde oorwin is. Hy het hier verskyn tot ons redding.

Gesang 370

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

29 Desember – Geloof bring ’n nuwe lewensvisie

Lukas 1: 26-33 en 2: 1-14; Matteus 2: 1b-12

Kersfees is nie net ’n storie nie. Kersfees vertel jou van God se werklikheid. Kersfees bepaal jou manier van dink en doen. Dit bring jou in beweging, laat jou krities terugkyk en met hoop vorentoe beur, jou droom tegemoet, asof dit klaar ’n hele nuwe werklikheid geword het.

Hierdie verhaal van die swanger maagd wat in ’n stal geboorte gee aan ’n Seun en toe oorval is deur die vreemdste mense – herders wat kom vertel het dat daar ’n skare engele is wat buite in die veld verskyn het en astroloë wat bewerings maak oor ’n eienaardige ster – raak die afgelope tweeduisend jaar al die lewe van mense wat dit hoor. Dit verander die manier waarop hulle oor die lewe dink en dit bepaal hul gedrag. Dit verander die persoonlike lewens van dissipels wat agter die jong Jesus begin aanloop. Later verander dit ’n hele gemeenskap wat spontaan tot stand gekom het: die kerk. Later verander die Kersverhaal elke terrein van die samelewing waar mense wat aangegryp is daardeur dit waag.

Ons visie het nie net vaagweg met God te doen nie, want dit gaan nie oor wat ons sien nie, maar Wie ons sien. Ons het ’n visio Dei, ons sien God self. Jesus Christus is God! Die God wat ewig leef. Kersfees maak Hom aan ons sigbaar. So vreemd soos ’n sprokie. So waar soos die werklikheid. Ons visie het met God te doen. Met wie Hy is en met wie Hy wil hê ons moet word. 

Kersfees openbaar die wese van ons God. Dit is hierdie visie op God wat deur die eeue heen die kerk se krag was. Dit is Hy wat nou nog die beweegrede is vir ons droom oor ’n nuwe koninkryk, oor ’n ander lewe. Kersfees sê iets van dit wat God vir die lewe van die eerste gemeente beteken het en oor dit wat Jesus nou nog beteken vir die lewe van die kerk. Kersfees se stories vertel die verhaal van mense se visioene van God wat in Jesus Christus mens geword het. Daar’s Iemand, Iemand in Kersfees…

Gesang 354

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

28 Desember – Van visoen tot geloof

Lukas 1: 26-33 en 2: 1-14; Matteus 2: 1b-12; Hebreërs 11

Die Kersfees-visioen van God word die oorsprong en die oorsaak van óns nuwe visie vir lewe. Ons ken hierdie visie as geloof. Geloof is ’n lewe met ’n droom voor oë, ’n lewe met God in die oog. Geloof is ’n lewe wat God sien. Om te glo, sê Hebreërs, is om –

  • seker te wees van die dinge wat ons hoop, oortuig te wees van die dinge wat ons nie met die blote oog sien nie (11: 1);
  • uit te sien na die stad wat vaste fondamente het en waarvan God self die ontwerper en die bouer is (11: 10);
  • die belofte uit die verte te sien en nou al daaroor bly te wees (11: 13);
  • te verlang na ’n beter, hemelse vaderland (11: 16); en
  • dwarsdeur moeilikheid te volhard soos iemand wat die onsienlike God sien (11: 27) en weet: Dit is alles dubbel en dwars die moeite werd.

Lees Hebreërs 11 en kyk maar in Israel se geskiedenis waartoe mense soos ons bereid en in staat is as hulle aangegryp en gedryf word deur die visie van die koninkryk van God. Hulle wat uit die vertellings van hul voorgangers, nes ons met Kersfees, visioene gehad het van God wat naby genoeg gekom het om aan te raak.

Hoe leef ek dan anders as ek God gesien het? Ons leef die lewe anders en nuut omdat diegene wat God gesien het, die lewe anders verstaan. Kom ek probeer verduidelik wat elke Kersfees met ons almal gebeur: Kersliedjies, krismisvaders en boompies met liggies skep ’n atmosfeer wat jou telkens met ’n slap riem vang en jou oorreed om te doen wat alle mense oor Kersfees doen – om te koop! Dit is hoe ’n goeie storie met jou werk. Dit wil jou denke verskuif. As mense jou met ’n sprokie oor ’n Sinterklaas kan ompraat om te doen wat jy nie wou nie, dink net wat God met die waarheid kan regkry!

Gesang 354

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

27 Desember – Die Kersfeesstorie – ’n sprokie?

Lukas 1: 26-33 en 2: 1-14; Matteus 2: 1b-12

Het Kersfees nog geloofwaardigheid as die Kersverhaal al die bestanddele van ’n sprokie bevat? Skande, armoede en haweloosheid, wrede vervolging gemotiveer deur jaloesie. Verder ook roem, rykdom en heerlikheid waaraan die sterre, die engele, die slim rykes en die arm eenvoudiges deelneem. Ek raai dat die Kersevangelie soos ’n sprokie klink omdat God dit op so ’n manier regkry om ons verbeelding aan te gryp, en ons dit verder met Hom te laat waag as wat ons as rasionele mense gewoonlik bereid is om te waag. Jou geestesoog moet saamkyk, asof jy self daar was, nes kinders wat na sprokies luister en in die sprokie verdwaal. Dit is wat die Kersverhaal doen: Dit neem jou saam. Dit  laat jou uitkom by dit wat vir jou rasionele denke te ver weg lê. 

 

’n Verhaal, ontwerp vir ’n kind se verbeelding, is God se verfkwas vir sy openbaring. Soos ’n sprokie werk vir kinders, so werk hierdie storie vir God se openbaring aan skeptiese grootmense. Jy sien iets groter as wat jy kon bid of dink. Jy moet jou geestesoog gebruik om iets daarvan te kan begryp. Hierdie “iets” is die aangrypende openbaring van die heilige, almagtige God. Jy word kind wat oopmond-verdwaas sien hoe God se nuwe stad voor jou eie oë verrys. Jy sien sy koninkryk kom.

Hierdie storie vertel wat met die eerste gelowiges gebeur het. Hulle vertel dit só in die hoop dat ons sal sien wat hulle sien, hoor wat hulle hoor, voel wat hulle voel, om ons iets te laat beleef van hul belewenis, van daardie eerste gewaarwording dat God se koninkryk kom en gekom het. Hulle vertel dat hulle aangegryp is, sodat jy ook aangegryp voel; dat hulle in beweging gebring is, sodat jy geroer word. Hul vertelling word ons eie ervaring. Ons beleef hoe dit met hulle gebeur het as dit met ons gebeur!  Aangegryp deur die storie, bely ons saam met hulle: Ons het God gesien! Met ons eie oë. Hy was hier, hier by ons! Wat eers net hoorsê was, weet ons nou uit eie ondervinding! Hierdie storie – hul visie en God se evangelie – word my en jou visioen van God.

Gesang 342

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

 

26 Desember – God open ons geloofsoë

Johannes 1: 1-18

Kersfees vertel dat God mens geword het en saam met ons in hierdie wêreld leef. Tog glo almal nie. Toe Jesus op pad was na Johannes die Doper, was daar twee godsdiensgroepe: die aanhangers van die tradisionele sinagoge, en diegene wat aanhangers was van Johannes die Doper. Hulle sien nie raak dat God sommerso hier tussen hulle leef nie. 

Geloof is ’n vreemde ding. Sien is glo. Jy  kyk vir Jesus en sien raak dat Hy God is. Jy is dan oortuig daarvan dat jou gekyk jou laat glo. ’n Ander persoon kyk weer en sien ’n skrynwerker-rabbi uit Nasaret met sy kop vol stories, iemand wat kuier saam met sondaars, met massahipnose mense laat dink hulle word gesond en dat die lewe ’n lied is. Dan is daar weer ander wat glad nie sien nie en tog glo. Want sien is nie werklik glo nie. God open ons geloofsoë sodat ons Hom kan raaksien.

Geloof gaan oor God, God wat jy nie kan sien nie. Geloof laat jou God hoor en sien. Geloof laat jou oor God getuig asof jy self gesien en gehoor het. Die geloof in God is nie arrogant nie. Ons mag nooit dink dat net dom en moedswillige mense nie wil raaksien wat vir ons, wat glo, eintlik vanselfsprekend is nie. God moet ons geloofsoë open omdat niks aan Jesus so voor die hand liggend is dat ’n vanselfsprekendheid ons geloof in Hom kan beroof van die risiko, die dapperheid en die beslissende keuses wat geloof verg nie. God in die wêreld, sonder dat Hy herken word, sê dit: Geloof in Jesus Christus bestaan tussen ander moontlike maniere van leef. Geloof is nie vanselfsprekend of afdwingbaar nie.

Jesus openbaar God aan ons, op maniere wat ’n mens net met genade op genade kan beskryf. Uit God se oorvloed het ons almal genade op genade ontvang, sê Johannes. Dit is die eerste ding wat jy van God leer ken, die dag as geloof jou Hom laat sien. Genade wat sê God het jou lief net soos jy is. Hy open ons oë daarvoor.

Gesang 342

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

25 Desember (Kersfees) – God word mens

Johannes 1: 1-18

As God mens word, trek Hy nie net vir Hom vleis en bloed soos klere aan nie. God se Seun het mens geword. Dit is wat Johannes sê. Hierdie teksgedeelte (Joh 1: 1-18) sê vir ons hoe ver en wyd, en hoe hoog en diep die liefde van God vir mense strek. Al staan jy daaroor stomgeslaan, spreek dit boekdele oor God se welbehae in mense. Dit sê alles oor tot watter verbysterende uiterstes God sal gaan om aan mense sy liefde te bewys. Hy word mens om te sê: Ek, God, het mense lief met my hele hart, met my hele siel en met my hele verstand. Kom na My toe.

Die Woord het mens geword en onder ons kom woon. Ons het sy heerlikheid gesien… Ons glo dat Jesus God is. Wat ons sien as ons na Jesus kyk, is God self. Jesus is God die Seun wat werklik mens geword het. Hy lýk nie net soos ’n mens nie. Die wolf in die Rooikappie-sprokie het Ouma se nagrok aangetrek en amper vir Rooikappie geflous om te dink dit is regtig haar ouma. Jesus is werklik God wat mense tot die dood toe liefhet. Hy kom nie ons lewens tot niet maak soos die wolf in die sprokie nie. Hy word gebore as mens om die Lam aan die kruis vir ons te word en ware lewe aan ons te skenk.

Geloof staan of val nie by wat jou sintuie jou wysmaak nie. Geloof kom van God af. Geloof maak jou soekend, bruikbaar, gehoorsaam.  Geloof is ’n voortdurende honger en dors na God. Al is dit nie altyd maklik om te glo nie, beteken dit nie dat ons dit skaam-skaam moet stilhou nie. Ons kan dit nie aanbied as net nog ’n moontlikheid tussen ’n warboel ander moontlikhede nie. Johannes sê die God wat niemand van ons nog gesien het nie, is nou aan ons bekend en is vir ons beskikbaar, in Jesus Christus, God die Seun. Dit is rede genoeg om luidkeels sy lof te besing! Ons ken nou vir God. Ons glo. En ons lewe saam met Hom in hierdie stukkende wêreld. Die wêreld word die plek waar ek en jy en God saambly, al is ons plek stukkend. As jy God glo dat hierdie die plek is waar Hy saam met jou wil bly, is dit ook hiér dat jy sal leer sê: Ek het God gesien. Ek het God gehoor. Ek het Hom skaars herken… maar: God is hier!

Gesang 335

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

24 Desember – God is liefde!

Johannes 3: 14-21

Ons as Christene weet dat die liefde teen ’n prys kom. God se liefde het te make met baie meer as wat die wêreld ooit sal verstaan. God se liefde begin reeds by Homself. God maak ’n wilsbesluit dat Hy mense wil liefhê. Dieselfde God wat planete maak en biljoene sterre sy lof kan laat besing, is die God wat mense tot die dood toe liefhet.

Johannes 3: 16 leer ons dat ons eie vermoëns waaraan ons so vasklou, nie die rede is waarom God ons liefhet nie. God het óns gemaak en God onderhou óns! God is altyd die Een wat eerste handel. Hy is die Een wat éérste liefhet. Sy liefde vir mense hou stand tot in alle ewigheid. God is liefde. Hy fokus sy liefde, nes ons ons bedoelings fokus op iets wat vir ons baie kosbaar is. God fokus hierdie liefde op die wêreld. Hy fokus sy liefde op ’n stukkende wêreld, ’n onvolmaakte plek vol gebroke mense waar dit lyk asof die dood klaar heers. Hier kom voer God se liefde ’n staatsgreep uit op die dood, en oorwin. Hy plaas lewe op die voorgrond, want Hy het Hom in hierdie stukkende wêreld kom vestig.

In hierdie Kerstyd word ons weer daaraan herinner dat God een doel voor oë het – om sy liefde aan ons bekend te maak. Om dit opnuut in mense se harte te kom vestig sodat mense mekaar kan liefhê. Om sy liefde vir sondaars te laat vrug dra. Om aan ons die ewige lewe te skenk.  God se liefde werk skeppend. Dit laat wonderlike, verrassende dinge gebeur. Sy Seun word in Betlehem gebore. God se liefde motiveer mense om self ander lief te hê en sodoende sy liefde uit te deel.

Daarvan verstaan die wêreld maar min. Ons moet hulle dit leer deur die wyse waarop ons leef en teenoor God en mekaar optree! Dit is ons Godgegewe roeping. Die prys van God se liefde vir ons is die dood van die Baba oor wie die mensdom nou feesvier. Vier daagliks God se liefde deur dit te leef. Só sal Kersfees die hele jaar aanhou.

Gesang 329

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

23 Desember – Genade maak lewe moontlik

Lukas 1: 26-38

Josef het geglo genade skep lewe. Hy het getrou met Maria en haar lewe vir haar só teruggegee. Josef was toe ook reg oor genade. Die engel groet Maria met Begenadigde. Dit is met genade dat lewe begin. As Maria gestenig sou word oor die vermoede dat sy ontugtig was en buite die eg swanger geraak het, sou sy haar ook nie tot die beskikking van die Here kon stel nie. Haar Kindjie, Jesus, is toe wel gebore, want sy het toegelaat dat God haar liggaam gebruik na sy wil. So was Josef ook genadig.

Josef besluit om ten spyte van wat die wet van hom vereis, die lewe te kies. Maria kom tot die gevolgtrekking dat begenadigde onmoontlik kan beteken dat God met haar kwade bedoelings het. Só begin Jesus se lewe. Josef en Maria neem besluite wat weerspieël dat hulle genade verstaan. Jesus behou die lewe sodat Hy gebore kan word. Hulle doen wat genade vra. Natuurlik was dit God se besluit dat Jesus gebore sou word. Sy genade het die deurslag gegee! Dit is waar, maar God het ook nie vir Josef óf Maria gedwing nie. Dít is wat ons van Kersfees moet weet. Ons besluite het gevolge, nes dié van Josef en Maria. Hul besluite het gevolge gehad wat hulle hulself nie eens kon voorstel nie. Net so beïnvloed ons denke en besluite nie net ons eie lewe nie, maar ons almal s’n. Ons besluite kan oorlog saai, of vrede maak.

Josef en Maria se besluit om genade te laat seëvier, het hulle met mekaar laat trou. Hulle het hul Kind saam grootgemaak. Hul besluit laat ons nou feesvier. Weet ons wat ons in hierdie tyd vier? Is dit nie die dag toe Jesus met God se genade hier aangekom het nie? Genade, wat die lewe sedertdien nog altyd die regte betekenis gee. Genade skep lewe. Dink jy na oor genade? Laat jy toe dat dit jou besluite beïnvloed? Lewe Christus daarom in jou?

Gesang 325

Ds Jacques Pieterse, Laer Suidkus

22 Desember (Vierde Adventsondag) – Die loflied van Sagaria

Lukas 1: 67-79

Sagaria is al genoem die laaste profeet van die ou bedeling, maar terselfdertyd ook die eerste profeet van die nuwe bedeling. Hy staan as’t ware op die skarnierpunt van die oue en die nuwe. Sy vreugde oor die koms van die Verlosser van die wêreld loop oor in ’n loflied wat geïnspireer is deur die Heilige Gees. Hy gryp terug na die uitsprake van die profete van die verlede, en maak die venster oop na die toekoms van die Here, wat sal aanbreek soos die môreson wat sal opkom.

Sagaria begin sy loflied ook met ’n Magnificat. Die Here, die God van Israel, moet geprys word. In Latyn staan die lied bekend as die Benedictus op grond van die eerste woord in die Latynse vertaling van hierdie lied: Lofwaardig is die God van Israel, want Hy het sy volk in genade opgesoek en vir hulle verlossing bewerk. Hiermee wil Sagaria dit baie duidelik maak dat die God van die Nuwe Testament wat in Jesus die verlossing vir sy volk gaan laat aanbreek, dieselfde God is van die volk Israel, wat Hom oor die eeue reeds as die verlossende God geopenbaar het en wat sy volk in genade opsoek. Jesus se geboorte val nie sommer maar net uit die lug nie, dit is gegrond in die lang voorgeskiedenis van God se liefde en genade vir sy volk en die mense op aarde.

In die tweede deel van sy lofsang praat Sagaria oor sy kind Johannes, wat gebore gaan word. En jy, kindjie, ’n profeet van die Allerhoogste sal jy genoem word, want jy sal voor die Here uit gaan om sy pad gereed te maak, om kennis van verlossing aan sy volk mee te deel: verlossing deur vergifnis van hulle sondes, danksy die genadige ontferming van ons God.

Die genade van God word hier weer sterk beklemtoon. Dit is deur hierdie genade dat God mense kom red. Dit is hierdie genade wat Jesus op die aarde gaan bring. Johannes sou later verwys na Jesus as die Een wat die sonde van die wêreld sou wegneem. Sagaria profeteer al hieroor in sy loflied. Hy wil sê: Alles is net genade!

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

21 Desember – Die loflied van Maria – die Magnificat

Lukas 1: 46-55

My siel juig oor God, my Verlosser. Ek besing die grootheid van die Here, omdat Hy na my in my geringheid omgesien het. So begin Maria haar loflied tot eer van God. Die lofsang van Maria is sekerlik een van die bekendste liedere in die Christelike kerk se liedereskat. Dit staan bekend onder baie gelowiges as die Magnificat, na aanleiding van die Latynse vertaling Magnificat anima mea Domine: My siel maak die Here groot. Oor die eeue heen sing Christengelowiges hierdie lied saam met Maria. In Adventtyd is hierdie lied ook op ons lippe en leef dit in ons harte. Hierdie lied is ook in ons Liedboek opgeneem: Groot is die Heer – só sing my siel oor God my Saligmaker. Groot is die Heer – só juig my gees oor my Verlosser (Ges 333).

Tog is die lofsang van Maria nie heeltemal oorspronklik nie. Dit is grotendeels ontleen aan die lofsang van Hanna, wat ons in die Ou Testament leer ken het. Die Evangelie van Lukas wil ons egter daarop wys dat hierdie ou lied van Hanna tot nuwe betekenis kom wanneer Jesus as Messias gebore sou word. Hy klee dit in met ’n nuwe betekenis wat die ou, oorspronklike lied se boodskap verreweg oortref.

In die tyd van Hanna was haar loflied grotendeels nog ’n strydlied. Maria wil met hierdie loflied egter sing van ander tye wat nou gaan aanbreek. Haar Kind sal gebore word, en juis dit gaan die wêreld anders maak. Met sy geboorte sou die wêreld, waarin elke mens nog oorgelewer was aan skuld en skande, ’n wêreld word waar mense weer kan lewe in die ontferming en die liefde van God. So sing Maria met hierdie lied van ’n verlange van die mens na ’n beter wêreld wat met die geboorte van haar Kind, die Verlosser en Saligmaker van die wêreld, gaan aanbreek.

In ons tyd sing ons ook hierdie loflied, elke jaar opnuut met Advent, omdat ons verlang na ’n wêreld waar God se vrede sal heers. Wanneer ons dit saamsing, bid ons dat die Here sy vrede opnuut in ons harte sal gee.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

20 Desember – Die loflied van Elisabet

Lukas 1: 42-45

Elisabet was reeds swanger toe Maria haar kom besoek het. Maria het Elisabet waarskynlik gaan besoek omdat sy by die engel van die Here gehoor het dat Elisabet swanger is. Miskien wou sy ook na iemand toe gaan wat net soos sy uitermate geseën is om instrument in die hand van God te wees vir die redding van die wêreld. By Elisabet sou sy ’n begrypende oor vind, veral in die lig daarvan dat haar swangerskap vir haar en haar verloofde, maar ook vir die gemeenskap, soveel probleme sou veroorsaak.

Na vier of vyf dae se reis, kom sy aan by die huis van Sagaria en Elisabet daar in die bergstreke suid van Jerusalem. Toe Maria by Elisabet aankom, het die kindjie in Elisabet se moederskoot beweeg, en onder leiding van die Heilige Gees sing Elisabet ’n loflied. Haar lied is die eerste loflied of Adventlied wat wys op die Kindjie Jesus wat in die moederskoot van Maria gevorm sou word en wat as Here aangeroep sou word. Geseënd is jy onder die vroue en geseënd is die vrug van jou moederskoot! Waaraan het ek dit te danke dat die moeder van my Here na my toe kom?

Elisabet is die eerste sangeres op aarde, van wie ons weet, wat gesing het oor die Here, oor die Kind in die moederskoot van Maria, oor die Kind, die Verlosser wat gebore sou word. Daar is geen sweempie van jaloesie te bemerk in die optrede en woorde van Elisabet nie. Geen wedywering of nyd wat sigbaar word wanneer sy besef dat God Maria gekies en geroep het om die Verlosser in die wêreld gebore te laat word nie. Sy openbaar gewilligheid en ’n onderdanigheid aan God, en is selfs dankbaar dat sy ook ’n rol mag speel om haar kind, wat wegbereider vir Maria se Kind sou wees, in die wêreld te bring.

Kom daar uiteindelik dan tog die vrede op aarde waarna mense so lank al uitgesien het? So word Elisabet vir ons almal ’n voorbeeld van hoe ons vandag as volgelinge van Jesus behoort op te tree en te lewe as gelowiges.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

19 Desember – Maria besoek Elisabet

Lukas 1: 39-41

Nadat Maria gehoor het dat sy ’n seun in die wêreld sal bring, het sy sonder versuim na haar familielid Elisabet in die bergstreke van Judea gegaan. Dis nie sonder rede dat van hierdie besoek aan Elisabet en haar man Sagaria vertel word nie. Hierdeur wil Lukas aan ons oordra dat die geboorte van Jesus terugverwys na die wonderdade van God wat Hy al in die verre verlede vir sy volk gedoen het.

Sagaria en sy vrou Elisabet herinner ons aan die aartsvader Abraham en sy vrou Sara. Abraham en Sara was ook kinderloos en was ook reeds op hoë ouderdom toe hulle gehoor het dat hulle ’n kind van die Here af sou kry. Boonop was Sara net soos Elisabet onvrugbaar. Tog het hulle ’n kind van die Here ontvang.

Maria self herinner ons ook aan ’n ander vrou in die verre verlede van die volk Israel se geskiedenis, naamlik Hanna. Sy was ook aanvanklik kinderloos, maar word die jubelende moeder van Samuel, die profeet van die Here. Sowel Hanna as Maria jubel oor hul kind wat hulle van die Here ontvang het.

Lukas wil egter nog verder gaan om die bedoeling van Jesus se geboorte met die geskiedenis van Sagaria en sy vrou Elisabet te verbind. Hy wil Jesus se koms na die wêreld so verbind aan die groot verlossing van die volk Israel uit Egipte, waarvan ons in die Eksodusverhaal lees, daar in die tyd van Moses en Aäron. Dit is nie toevallig nie dat Elisabet, die vrou van die priester Sagaria, dieselfde naam dra as die vrou van die priester Aäron, ook Elisabet (of in Hebreeus: Eliseba), en dat sy ook afstam van die dogters van Aäron.

So lig Lukas die ooreenkomste uit tussen die gebeure by Jesus se geboorte en gebeure reeds in die vroeë geskiedenis van die volk Israel, om daarmee te sê dat Jesus se koms al daarin vooruit gesien kon word. Hy beklemtoon die groot wonderdade van God wat deur al die eeue besig is om sy volk en die mens op aarde te verlos en heel te maak.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

18 Desember – ’n Nuwe Mirjam

Lukas 1: 26-38

In Nasaret het ’n jong meisie gewoon wat swanger was en verloof was aan Josef, ’n timmerman en lid van die plaaslike Joodse gemeente, die sinagoge. Hierdie jong meisie se naam was Mirjam, want haar ouers het haar hierdie naam gegee. Dit is dieselfde naam van die meisie wat oor haar broer in die biesiemandjie daar tussen die rietbosse in die Nylrivier wag gehou het.

Hierdie meisie se ouers was gelowiges in die Here. Hulle het die geskiedenis van hul volk daar in die verre verlede goed geken. Moontlik in die lig daarvan het hulle hul dogter na die vrou van die uittog vernoem. Mirjam is die Hebreeus vir Maria. In die Grieks en Latyn word Mirjam met Maria vertaal, soos ons haar vandag in ons Afrikaanse Bybel ken. Sy was die moeder van Jesus wat in Betlehem gebore is.

Met die geboorteverhaal van Jesus, wat sy volk uit die slawehuis van sonde sou lei soos Moses wat gebore is om die volk uit Egipte te lei, sou die naam Mirjam, oftewel Maria, weer opduik. Net soos Mirjam, die suster van Moses en Aäron, in die moeilike tyd van haar volk se lewe daar in Egipte getrou op haar pos gebly het en ’n instrument in die hand van die Here was om redding vir die volk te bring, het hierdie jong meisie van Nasaret haar bereid verklaar om ook so ’n instrument in God se hand te wees, toe sy geroep is om die beloofde Messias as Verlosser in die wêreld gebore te laat word. In volledige gehoorsaamheid aan God het sy uitgeroep: Ek is tot beskikking van die Here. Laat met my gebeur wat u gesê het.

’n Jong meisie sou die Verlosser in die wêreld bring. Sy het nie teruggedeins vir hierdie groot roeping nie. God werk inderdaad op wonderbaarlike maniere. Hy gebruik die kleine en die geringe om sy groot verlossingswerk vir sy mense wat Hy liefhet, op aarde ’n werklikheid te laat word.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

17 Desember – Sagaria en Elisabet

Lukas 1: 5-25

Aan die vooraand van die geboorte van Jesus Christus op aarde, ontmoet ons in die Lukas-evangelie ’n egpaar: die priester Sagaria en sy vrou Elisabet. Sagaria en sy vrou is albei afstammelinge van die aartspriester Aäron. Hulle was mense van wie spesifiek gesê word dat hulle getroue gelowiges was, wat hulle onberispelik gehou het aan die gebooie van God. Daar ontbreek egter iets in hul lewe: Hulle is kinderloos, en die kans dat hulle ’n kind van hul eie sou kry, was totaal onmoontlik. Albei was reeds van ’n hoë ouderdom, en buitendien was Elisabet onvrugbaar. Dan verskyn daar op ’n dag, toe Sagaria besig was met sy priesterlike take in die tempel, ’n engel van die Here aan hom en bring die tyding dat hulle ’n seun sal kry.

Wanneer ons die verhaal van die priester Sagaria en sy vrou Elisabet hoor, dink ons dadelik aan Abraham en sy vrou Sara, aan die begin van die geskiedenis van die volk Israel in die Ou Testament. Albei egpare is reeds bejaard, en albei is kinderloos. Dit is opmerklik watter rol kinderloosheid speel in die figure wat op die toneel kom, wanneer God iets begin doen of redding aankondig. Ook Hanna, die ma van Samuel, was kinderloos toe sy van die Here ’n seun afgesmeek het, daar aan die begin van die nuwe tydperk toe die eerste koning van Israel aangewys moes word.

Dis asof daar ’n getuienis van hierdie mense se lewe uitgaan dat God elke keer verlossing en bevryding in die lewe van sy volk bring wanneer daar uit die mens geen moontlikhede meer bestaan nie. Dan gebeur die wonderlike ingryping van God teen alle menslike moontlikhede in.

So wil Lukas met sy Evangelie die ou geskiedenis by Jesus se geboorte opdiep om die groot wonder van God se liefde en genade wat Hy al oor eeue heen betoon het, weer uit te lig. Hy wil sê dis dieselfde God van die gryse verlede wat nou weer sy liefde en genade in Jesus Christus op ’n nog groter en ryker manier gaan openbaar.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

16 Desember – Vroue wat bly hoop op die redding van God

1 Samuel 2: 9-18

Vandag is dit vir baie gelowiges in Suid-Afrika ’n dag waarop hulle kan terugdink aan hoe die Here in ons volk se geskiedenis redding bewerk het vir gelowiges wat in ’n benarde situasie verkeer het, daar by die slag van Bloedrivier op 16 Desember 1838. Daardie gebeure herinner ons elke jaar weer aan hoe God vandag nog in die lewe en geskiedenis van volkere optree en uitkoms gee aan sy kinders wat Hom aanroep vir redding.

Vroue het by die slag van Bloedrivier ’n belangrike rol gespeel. Hulle het saam op God bly vertrou dat Hy hulle sou beskerm. Hulle het die vlam van hoop en geloof brandend gehou. So was dit ook in die geskiedenis van Israel in die Ou Testament. Vroue soos Mirjam en Hanna is belangrike voorbeelde van vroue wat die vlam van hoop en geloof lewend gehou het, selfs toe daar menslik gesproke geen uitsig op redding of uitkoms moontlik was nie.

Mirjam het ’n leidinggewende rol gespeel by die redding van die volk van God uit Egipte. So ook Hanna, die vrou wat kinderloos was en ’n kind van die Here afgesmeek het in ’n baie donker tyd in die geskiedenis van haar volk. Nieteenstaande die agteruitgang van geloof in God in haar tyd onder die mense van haar volk, het sy ’n gelofte aan die Here afgelê dat sy, as die Here aan haar sou dink en aan haar ’n seun sou gee, daardie seun sy hele lewe lank aan die Here sou toewy. Sy het in die uitsiglose situasie van haar en haar mense se nood bly vashou aan die Here. Hierdie gelofte aan die Here het sy gestand gedoen, en haar seun het ’n profeet in God se hand geword.

Al hierdie vroue inspireer ons om vandag ook vas te hou aan die geloof in ons God, ook in die donker tyd waarin ons vandag verkeer. Miskien kan dit juis vandag die vroue wees wat vir ons almal weer rigting en koers in die geloof kan bied.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

15 Desember (Derde Adventsondag / Gelofteviering) – Die lied van Mirjam

Miga 6: 1-4; Eksodus 15: 20-21

Wanneer sy kinders op die verkeerde pad is, roep die Here hulle tot verantwoording. Hy begin ’n regsgeding teen sy volk oor hul oppervlakkige godsdiens en oneerlikheid. Tog doen Hy dit as ’n goeie Vader wat nie sy kinders wil verstoot nie, maar hulle in liefde wil reghelp. Daarom spreek Hy in hierdie regsaak sy volk aan as my volk.

Die Here begin deur die oorsaak by Homself te soek. Wat het Ek jou aangedoen? Ek het jou dan uit Egipte verlos! Ek het Moses en Aäron, asook Mirjam, gestuur. So herinner die Here sy volk aan die bekende gebeurtenis toe Hy sy volk uit die slawehuis van Egipte bevry het.

Aan die begin van hierdie geskiedenis was daar ’n jong vrou wat wag gehou het oor die biesiemandjie van haar weerlose broer Moses toe hy as jong kind in die rietbosse van die Nylrivier weggesteek is sodat die farao hom nie in die hande sou kry en doodmaak nie. Haar naam was Mirjam en sy was die suster van Moses en Aäron. Sy was ’n instrument in die hand van die Here wat Hy kon gebruik om sy volk uit Egipte te red. Later was sy saam met Moses en Aäron leiers van die volk Israel.

In een van die oudste liedere van die Bybel in Eksodus 15 word haar naam weer genoem. In hierdie oorwinningslied besing Mirjam saam met al die vroue die grootheid van die Here wat sy volk gered het: Sing tot eer van die Here omdat Hy hoog verhewe is. Perd en ruiter het Hy in die see geslinger.

Hierdie lied van Mirjam, die suster van Moses en Aäron, is die lied wat die grondslag gevorm het van latere liedere wat mense in die loop van die geskiedenis sou sing tot eer van die Here om van sy grootheid te getuig. Ja, daar sou nog oneindig baie geleenthede kom vir mense om oor die grootheid van God te jubel en bly te wees. Mirjam se loflied daar uit die ou gryse verlede is al die eerste Adventlied wat mense kon sing oor die groot reddingsdade van God.

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

14 Desember – God gaan ’n nuwe begin vir sy volk laat aanbreek

Miga 5: 1-8

800 jaar voor die geboorte van Jesus Christus in Betlehem, het ’n profeet van die Here in Jerusalem en omstreke ’n belangrike uitspraak gemaak. Hy het geprofeteer: Maar jy, Betlehem-Efrata, jy is klein onder die families in Juda, maar uit jou sal daar iemand kom wat aan My behoort en hy sal in Israel regeer.

Miga het hierdie woorde gepreek na aanleiding van die oppervlakkigheid van die godsdiens van sy tyd onder die mense in Juda en Israel. Uiterlik was die mense baie godsdienstig, maar hul dade het dit nie bevestig nie. Hulle het wel die naam gehad dat hulle God se volk is, maar in werklikheid was hulle leuenaars en bedrieërs, uitbuiters van die hulpeloses en liefhebbers van onreg.

By hierdie godsdienstige skynvroomheid, het die volk valslik gemeen dat die Here by hulle is omdat hulle so godsdienstig was, en daarom het hulle gedink dat geen onheil hulle sou tref nie. Dat die Here aan hul kant is en by hulle is, het gelei tot godsdienstige grootpratery en grootdoenerigheid. Die leiers en die magtiges het hulself verryk ten koste van die hulpeloses. Dis teen hierdie grootpratery en grootdoenery asook die gepaardgaande onreg dat Miga hom uitspreek. Hy het aangekondig dat God die volk en hul leiers gaan oordeel en straf. Tog het Miga nie net God se oordeel en straf aangekondig nie, maar ook gepraat van hoop op herstel. Miga het God se alternatief teenoor die verkeerde optrede van mense aangekondig. Hierdie alternatief was dat daar iemand weer uit Betlehem-Efrata sou opstaan, ’n nuwe koning, deur wie God ’n nuwe begin vir sy volk sou laat aanbreek. Iemand wat aan God behoort en volgens sy wil sou optree.

God gaan die kleine gebruik om ’n wonderwerk van herstel en verlossing te laat plaasvind. Hy gaan die geskiedenis van die mens verder skryf met die geringes wat nie onreg pleeg en grootpraat nie, maar wat waarlik aan Hom behoort en sy wil in nederigheid sal uitvoer!

Ds Arie Kuyper, Villieria

 

13 Desember – Van vreemdelingskap tot harmonie

Amos 9: 13-15

Die universele toestand van die mens is een van verdorwenheid. Dit is waarmee ons uitgereik word – in sonde ontvang en gebore. Gevolglik bestaan daar vyandskap tussen ons en God. Die vryheid en die harmonie wat die verhouding tussen God en mens voor die sondeval gekenmerk het, het plek gemaak vir gevangenskap en vyandskap. Ons kan nie vanuit onsself aan ons sondige toestand ontkom nie. Daarom het die mens ’n behoefte aan ’n Verlosser, maar hierdie behoefte kan ons alleenlik deur die oë van die geloof erken. Deur die oë van die geloof sien ons ons eie verdorwenheid en verlorenheid raak.

Die profeet Amos openbaar in sy boek die ware toestand van die mens deur die oë van geloof: ons korrupsie, ons diepgaande ongeregtigheid, ons gebrokenheid en ons onvolmaaktheid. Daarvan kan ons nie wegvlug nie. Deur die oë van die geloof word God aan ons geopenbaar soos wat die profeet Amos skryf, en hy voer ons tot in die diepste geheimenis van die wese van God: die ondeurgrondelike, allerheiligste feit dat die Here God ons mense ontsaglik lief het. Deur die oë van die geloof sien ons die Here se liefde veral op ’n baie spesifieke plek: daar waar Hy aan die kruis op Golgota hang. Wat aan die kruis gebeur, is die diepste vervulling van dit wat die profeet Amos in sy visioen in hoofstuk 9 sien: Daar word die gevangenskap en die vyandskap opgehef. Daar word die lot van die menslike bestaan vir ewig ingrypend verander. In daardie oomblik breek ons verlossing aan. Die verlossing waarna ons so in ons verlorenheid gesmag het! Van daardie oomblik af vlug ons nie meer vir die aangesig van God nie. Die visioen wat Amos sien, beskryf weer ’n tuin – ’n tuin soos ’n paradys van volkome harmonie tussen God en mens.

Hierdie laaste visioen van Amos is nie maar net ’n toekomsdroom en uitsig op ’n gelukkiger tyd nie. Dit handel hier om die vervulling van God se belofte en die verwesenliking van sy verbondstrou. Omdat God aan sy beloftes getrou is, vier ons Kersfees – gedenk ons die blye tyding dat die Here God ons kom verlos het.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

12 Desember – Uit liefde aan mense gelyk

Filippense 2: 5-11

In die gelese gedeelte vind ons een van die oudste vroeë Christelike gesange wat deur die apostel Paulus by sy brief aan die gemeente in Filippi ingesluit is.

Jesus Christus geniet van alle ewigheid af Goddelike status by God die Vader. Hierdie Goddelike heerlikheid is egter nie deur Christus beskou as iets waaraan Hy moes vasklou nie. Sy liefde vir die mensdom en sy verlange om die gebroke verhouding met die mense te herstel, was eenvoudig so groot dat Hy die hemelse heerlikheid vrywillig agterlaat, en mens word.

Ons vier Kersfees en gedenk hoedat Christus as klein, hulpelose Baba in die wêreld gekom het en boonop geen ander onderdak kon vind as ’n vuil stal nie, en in ’n krip lê waaruit die diere vreet. Deur Christus se menswording word een saak onteenseglik duidelik: God wou mens word. Hy wou met ons in ons diepste wese en mensheid kom bemoeienis maak. Tog is Jesus so radikaal anders, want anders as mense, het Jesus geen beheptheid met mag nie. Inteendeel, Hy doen die hele tyd vrywillig daarvan afstand en neem die gestalte aan van ’n dienskneg, ’n slaaf. Daar is by Jesus geen ambisie te bespeur om die grootste, die rykste of die sterkste te wees nie. Jesus kies om selfs nederiger as die meeste van sy medemense te leef. Nie net gee Hy sy Goddelike heerlikheid prys nie, Hy word nie gelyk aan konings, heersers of maghebbers, mense met sosiale aansien nie. Nee, Jesus openbaar sy solidariteit met die sondaars en die uitgeworpenes.

God wou hierdie gebroke verhouding met die mense tot elke prys herstel, en dit het uiteindelik die kruis gekos. Wanneer Jesus Christus dan aan die kruis op Golgota sterf, het Hy elkeen van ons wat by sy genadeverbond ingesluit is, in gedagte. Só kosbaar is hierdie verhouding vir God.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

11 Desember – My siel maak die Here groot

Lukas 1: 46-56

Kersfees is ’n vreugdefees. Die geboorte van ons Verlosser bring groot vreugde in ons lewens, soos in die geval van Maria wat haar vreugde in spontane lofprysing uitgejubel het. Hierdie loflied van Maria word wêreldbekend. Dit staan in die kerk bekend as die Magnificat en kom uit die Latynse vertaling van die Bybel, die Vulgaat, wat vir bykans 1 000 jaar die Christene oor die hele wêreld se Bybel was. In die Vulgaat begin die loflied van Maria met die woorde Magnificat anima mea Dominum – letterlik vertaal My siel maak die Here groot, en hierdie loflied, wat eintlik maar die komposisie van die Evangelis Lukas is, het in die Christendom ’n geweldige invloed gehad. Die Magnificat verkondig aan ons ’n stukkie heilsgeskiedenis: God se handeling met mense en sy daadwerklike ingryping in die geskiedenis van die mensdom.

Maria sê dat die Here ons Verlosser is. Hy verlos ons van die sonde en die duisternis, en hierdie verlossing wat Hy bring, is allesomvattend; dit laat nie een aspek van ons lewens onaangeraak nie. Daarom sê die Here ook dat dié wat besef hoe afhanklik hulle van God is, inderdaad baie gelukkig is. Om bewus te word van jou eie armoede en nietigheid voor God, is inderdaad ’n bevrydende ervaring. Dit is iets wat aan ’n mens innerlike vrede en vreugde verskaf. Mense wat hul afhanklikheid voor God besef, besef hul verlange na ’n Verlosser, en vir hulle het Jesus Christus se koms na die aarde toe soveel meer betekenis.

Die geheim vir ’n gelukkige en geseënde lewe lê nie opgesluit daarin dat ons nooit teenspoed, hartseer of mislukkings sal beleef nie. Dit is eerder daarin opgesluit dat ons ’n perspektief op ons realiteit het wat deur die Bybelse waarheid gevoed en bepaal word en wat daartoe lei dat gelowiges in alle omstandighede staande kan bly, en nog jubelend bly kan wees al is hul uiterlike omstandighede hoe sleg.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

10 Desember – Maak die pad vir die Here gereed

Jesaja 40: 1-11

Advent is voorbereidingstyd. Tydens Advent berei ons onsself voor op Kersfees.

Israel is God se verbondsvolk. Dit is hulle vandat God sy verbond met Abraham opgerig het, wat weer in die woestyn op die berg Sinai deur God self bevestig is. Deur die loop van die geskiedenis het Israel nie hul besondere verhouding met God geag nie. Hulle het telkemale hul eie rigting ingeslaan, van die Here vergeet en agter vreemde gode aangeloop. Die profeteboeke, 1 en 2 Samuel en 1 en 2 Konings is vol van verhale van Israel se ontrou aan die Here en hul geneigdheid om maklik deur afgodery verlei te word.

Israel se onvermoë om hul identiteit as die volk van God uit te leef, lei uiteindelik daartoe dat hulle deur die Here gestraf word. Hierdie straf is die verskrikking van die ballingskap. Hulle het met hul eie oë gesien hoe hul stad en hul kosbare tempel tot op die grond toe afgebreek word. Families is uitmekaar geskeur, bloed het gevloei, en die room van die volk is in ballingskap weggevoer.

Johannes die Doper stel ’n ander pad na God toe voor. ’n Pad wat nie by ons begin nie, maar by God. God is op die punt om self in te gryp. God gaan die lank verwagte Messias stuur om die volk van hul sondes te kom verlos. Vir sy koms moet die volk gereed wees, daarom moet hulle hulself bekeer! Dit beteken dat die volk hul sonde moet laat staan en moet terugkeer na hul bevoorregte verhouding met God, en dit behels dat hulle volgens hul roeping moet lewe. ’n Heilige lewe in ooreenstemming met die wil van God is baie belangriker as offers, rituele en tradisies wat in die tempel uitgevoer moes word.

Dit is wat die stem wat in die woestyn roep vir ons wil sê: God is op pad! God is op pad na ons toe. Hy kom ons red en herstel wat die sonde hier geskend het! Mag dit die boodskap wees wat elkeen van ons hierdie Advent verkondig.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

9 Desember – So lief het God die wêreld gehad

Jeremia 12: 1-17

Jeremia staan met sy ontsteltenis voor die Here. Hy doen ’n beroep op die Here, die Regverdige, en hy is kwaad vir hierdie God van geregtigheid wat toelaat dat ongeregtigheid en boosheid hoogty vier. Hy vra uitdruklik dat die Here hierdie booswigte sal straf, dat hulle soos skape ter slagting gelei sal word.

Die antwoord wat die Here vir Jeremia gee, het hom glad nie bevredig nie – inteendeel, dit het sy situasie verder bemoeilik. Die Here gaan nie net aan sy geliefde volk hul besittings en hul grondgebied teruggee nie, Hy gaan dit ook aan die ander volke doen, en Hy gaan vir hulle ’n plek onder sy volk gee. Nie alleen betoon die Here barmhartigheid aan ’n volk wat dit glad nie verdien nie, sy genade kring ook wyer uit na die buurvolke van Israel.

Elkeen wat bereid is om die Naam van die Here as enigste God te bely, kan aanspraak maak op sy liefde, genade en ontferming. God se genade is nooit goedkoop nie. Mense wat die grootsheid van God se genade besef, wil spontaan berou toon oor hul sonde en belydenis van hul geloof doen. Die bevrydende boodskap wat wel uit hierdie gedeelte weerklink, is dat toegang tot God se genade, liefde en barmhartigheid nie meer eksklusief is nie. God se genade en liefde is so groot dat Hy die hele wêreld daarby insluit.

Ons vra na reg en geregtigheid, maar God verkies om met ons te praat oor barmhartigheid en deernis. Die Here wil Jeremia ook aan sy eie menslikheid herinner en hom tot die besef bring dat niemand hom aangestel het om as regter te oordeel nie. Die dienskneg bepaal nie die voorwaardes vir diens nie. Om dienskneg van die Here te wees, is in sigself ’n groot genoeg voorreg! Laat ons die lig wat na ons toe gekom en onder ons kom woon het, na die wêreld toe weerkaats. Die Here het nie mens geword ter wille van ’n klein groepie uitverkore mense nie – Hy het mens geword omdat Hy die ganse wêreld liefgehad het. Die koms van Jesus Christus na die wêreld is ’n boodskap van hoop, bevryding, liefde en genade vir alle mense.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

8 Desember (Tweede Adventsondag) – Die koms van ons Verlosser

Matteus 21: 1-11

Sonder Paasfees het Kersfees geen betekenis nie. Ons kan nie opgewonde en bly wees oor die koms van Jesus Christus na ons wêreld sonder om tegelykertyd bewus te raak van die rede waarom Christus mens geword het nie. Hy het mens geword sodat Hy ons van die sonde en die dood kon red. Ons moet daaraan dink dat hierdie fraai klein Babatjie wat in die krip lê ons Verlosser is en dat Hy gekom het om al ons sonde en ongeregtigheid op Hom te neem.

Jesus kom Jerusalem binne op die vooraand van die Joodse pasga: ’n fees van herinnering en hoop. Die skare roep hulself die groot verlossingsdaad van die Here God voor oë, toe Hy sy volk vanuit die slawerny in Egipte gelei het. Tegelykertyd hoop hulle dat hulle weer so ’n bevryding sal beleef – hierdie keer van die wrede juk van die Romeine.

Sedert Jesus se opstanding het die Christelike kerk weer voor hierdie versoeking te staan gekom: Ons wil Jesus ons groot Magsfiguur maak. Maar die Here God kom ons in ons ellende en onkunde tegemoet. Hy leer ons om die ware betekenis van sy koms in hierdie wêreld te verstaan, want Hy bring nie oordeel nie, maar verlossing en genade. Hier op die rug van ’n donkie kom Een wat nabyheid soek en nabyheid skenk, in stede daarvan om sy mag te demonstreer. Die donkie is immers die pakdier van die magteloses.

Dit is Advent: Dit is die hoopvolste tyd in ’n gelowige se lewe, want ons verwag die Here Jesus se koms. Ons gedenk die tyd wanneer Hy na ons toe kom en onder ons kom woon. Hy laat ons nie alleen nie. Hy reik na ons toe uit en Hy ontsien geen lyding nie. Hy kom vanuit die hemel as Dienskneg sodat Hy ons seer, ons pyn, ons hartseer en ons ongeregtigheid op Hom kan neem en ons vir ewig daarvan kan verlos. Christus kom, ja, ons Koning kom, en Hy ry op die rug van ’n donkie.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

7 Desember – Opgehef uit die stof

Psalm 146: 6-9

In Mel Gibson se aangrypende rolprent The Passion of the Christ is daar ’n toneel waar Jesus swaar gebuk gaan onder die gewig van die kruishout, en dan in die stof neerval. Dan volg daar ’n terugflits uit Jesus se kinderjare, waar Hy as kind ook geval het en sy moeder hom te hulp gekom het. Nou identifiseer die kyker met die smart van die moeder van Jesus wat magteloos staan teenoor hierdie lyding en Hom eenvoudig nie weer kan ophelp soos toe Hy ’n klein seuntjie was nie.

Die mens se hele bestaan is eintlik ’n lewe in die stof. Ons is uit die stof van die aarde geneem, en ons sal weer daarheen terugkeer. Ons is van die stof van die aarde afhanklik vir ons bestaan. Ons bewoon en bewerk dit. Wanneer Jesus in die stof val, word iets van sy solidariteit met ons konkreet. God word deur Jesus Christus teenwoordig in ons midde. Hy toon ten diepste medelye met ons.

Nie alleen ervaar ons God se ingrypende teenwoordigheid te midde van ons sukkelbestaan nie, dit bied ook aan ons ’n ander perspektief. Ons is nie net meer die bewoners van die stof nie, ons is die begenadigdes. Hierdie radikaal ingrypende gebeure dat die Here vanuit sy almag met ons bemoeienis maak, word deur die digter van Psalm 146 vir ons uiteengesit. In die eerste plek leer ons die Here ken as die Skepper van die hemel en die aarde, die see en alles daarin. Reeds hierin is daar geweldige troos en bemoediging. Ons is nie uitgelewer aan iets wat buite die almagsfeer van die Here val nie.

Verder is die Here getrou aan wat Hy beloof het en hou Hy sy verbond in stand. Daar is in die besonder drie dinge wat hier deur die Psalmdigter uitgelig word: Hy laat reg geskied aan die onderdruktes; Hy gee brood aan diegene wat honger is; Hy bevry die gevangenes. Diegene wat onder iets gebuk gaan, word deur die Here opgehef! Ons is nie maar net meer mensies wat in die stof ’n sukkelbestaan voer nie. Ons oë word geopen en ons word opgehef om die heerlikheid te ervaar wanneer God se teenwoordigheid in ons lewens ’n werklikheid word. Dan ervaar ons die liefde en nabyheid van die Here!

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

6 Desember – Advent en ware geregtigheid

Amos 8: 4-6

Daar is ’n harde werklikheid aan Christus se geboorte – dit was nie hierdie mooi, heilige, glansomringde plek waar selfs die diere se oë geblink het nie. Dit was ’n vuil, morsige plek, vol gebrokenheid en onvolmaaktheid. Jesus word juis in ’n stal gebore omdat daar nie vir Hom en sy ouers plek was in die herberg nie. Tog lê een van die hoopvolste boodskappe van Kersfees juis hierin opgesluit. Die Redder van die wêreld, die Een waarvoor elke knie uiteindelik sal buig en van Wie elke tong sal bely dat Hy waarlik God is, kom na die wêreld toe in absolute nederigheid. Jesus Christus word mens in die gestalte van die Kindjie van die armste van die armstes.

Die Here kies om in hierdie nederige omstandighede mens te word. Hy het ’n behae in eenvoud. Die afsku wat die Here God in uitspattigheid, hebsug en gierigheid het, word herhaaldelik in die persoon, die lewe en die werk van Jesus Christus bevestig. Jesus skaar Hom by die nederiges. Hy ontferm Hom oor die uitgeworpenes, die armes, die bedelaars, die melaatses, die prostitute en die tollenaars – dié wat in die oë van die samelewing niks werd is nie, word deur Jesus Christus geag.

Met die nederige aard en wyse waarop Jesus Christus mens word, word bevestig dat Hy binne die profetetradisie van Israel staan en dat Hy geen ander God verkondig en aan geen ander God gestalte gee as juis die Verbondsgod, die God van Abraham, Isak en Jakob nie. Wat Jesus Christus deur sy geboorte, lewe en sterwe ten sterkste openbaar, is die innerlike wese, die verborge karakter van hierdie Verbondsgod.

Liefde vir God eis naasteliefde. Dit is hoe God Homself in Jesus Christus ten diepste aan ons openbaar: die Een wat medelye het met die swakkes, die armes, die uitgeworpenes. As ons dan glo dat God na die wêreld toe kom in die nederigheid en gebrokenheid van ’n stal en ’n krip, as dit is hoe God Homself aan ons openbaar, behoort ons ook hierdie medelye met mekaar te openbaar en in die besonder met dié wat minder as ons het.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

5 Desember – ’n Nederige krip

Amos 8: 4-6

Daar is ’n harde werklikheid aan Christus se geboorte – dit was nie hierdie mooi, heilige, glansomringde plek waar selfs die diere se oë geblink het nie. Dit was ’n vuil, morsige plek, vol gebrokenheid en onvolmaaktheid. Jesus word juis in ’n stal gebore omdat daar nie vir Hom en sy ouers plek was in die herberg nie. Tog lê een van die hoopvolste boodskappe van Kersfees juis hierin opgesluit. Die Redder van die wêreld, die Een waarvoor elke knie uiteindelik sal buig en van Wie elke tong sal bely dat Hy waarlik God is, kom na die wêreld toe in absolute nederigheid. Jesus Christus word mens in die gestalte van die Kindjie van die armste van die armstes.

Die Here kies om in hierdie nederige omstandighede mens te word. Hy het ’n behae in eenvoud. Die afsku wat die Here God in uitspattigheid, hebsug en gierigheid het, word herhaaldelik in die persoon, die lewe en die werk van Jesus Christus bevestig. Jesus skaar Hom by die nederiges. Hy ontferm Hom oor die uitgeworpenes, die armes, die bedelaars, die melaatses, die prostitute en die tollenaars – dié wat in die oë van die samelewing niks werd is nie, word deur Jesus Christus geag.

Met die nederige aard en wyse waarop Jesus Christus mens word, word bevestig dat Hy binne die profetetradisie van Israel staan en dat Hy geen ander God verkondig en aan geen ander God gestalte gee as juis die Verbondsgod, die God van Abraham, Isak en Jakob nie. Wat Jesus Christus deur sy geboorte, lewe en sterwe ten sterkste openbaar, is die innerlike wese, die verborge karakter van hierdie Verbondsgod.

Liefde vir God eis naasteliefde. Dit is hoe God Homself in Jesus Christus ten diepste aan ons openbaar: die Een wat medelye het met die swakkes, die armes, die uitgeworpenes. As ons dan glo dat God na die wêreld toe kom in die nederigheid en gebrokenheid van ’n stal en ’n krip, as dit is hoe God Homself aan ons openbaar, behoort ons ook hierdie medelye met mekaar te openbaar en in die besonder met dié wat minder as ons het.

Dr Elritia le Roux, Middelburg

 

4 Desember – Maran ata! Marana ta!

1 Johannes 2: 28 – 3: 10

In hierdie brief van Johannes word die gelowiges kinders van God genoem. God wil ons Vader wees. Hy wil nie die Vader wees van mense wat in sonde volhard nie. Daarom stuur Hy die Seun om die sondes van die wêreld op Hom te neem. Die geboorte van Jesus het vir ons heilsbetekenis. ’n Mens kan nie van die geboorte praat sonder die kruis, die opstanding en die verheerliking van die Here nie. ’n Mens kan ook nie van die wederkoms praat sonder die geboorte nie.

Die wederkoms veronderstel dat Hy reeds gekom het. Jesus se koms na die wêreld breek die houvas wat die sonde en die dood op ’n mens se lewe het. Omdat Hy hier in die wêreld gebore is, kan ons kinders van God wees. Sy geboorte maak ons wedergeboorte moontlik. Met sy geboorte breek ’n nuwe bedeling aan. Dit bring nuwe lewe vir mense wat in Hom glo. Mense wat nuut leef, hou nie aan om te sondig nie. Die ewige lewe is vir hulle reeds hier ’n werklikheid. In Jesus Christus het die koninkryk van God reeds aangebreek. Wie in Hom glo, is ’n kind van God. Kinders van God is erfgename van God se heerlikheid. Hulle leef regverdig omdat die Gees van God in hulle bly.

Wie die verwagting van die wederkoms van Jesus koester, leef rein soos wat Jesus rein is. Kinders van God leef regverdig. Omdat God ons so lief het dat Hy ons sy kinders noem, moet ons as God se kinders mekaar ook liefhê. Ons moet lééf as God se kinders. ’n Mens wat doen wat reg is, is uit God gebore.

Terwyl ons in afwagting op die wederkoms leef, moet ons in Hom bly. Dan sal ons vrymoedigheid hê wanneer Jesus weer verskyn. Ons sal niks hoef te vrees nie. Maran ata: Ons Here het gekom! Marana ta: Ons Here kom!

Ds Willem Kok, Potchefstroom

3 Desember – Christus kom ter wille van die mens

Hebreërs 2: 5-18

Volgens die skrywer van die Hebreër-brief was Jesus se koms nie ter wille van engele nie, maar ter wille van die mens. Hy haal uit Psalm 8 aan. Hierdie Psalm besing die grootheid van God en sy goedheid teenoor die mens. Die mens in vergelyking met die grootheid van God se skeppingswerk, is eintlik nietig. Tog gee die Here aan die mens ’n besondere plek in sy skepping. Hy beklee hom met heerlikheid en onderwerp alles aan sy voete. In Jesus sien ons hierdie heerlikheid. Dit wat die mens nie kon doen nie, doen God in Jesus wat mens geword het.

Daarom is Jesus se koms na die wêreld nie net ’n kriptoneel nie. Ons sien Hom nie net in ’n stal nie, maar veral wanneer ons die volle omvang van sy heilswerk begryp. Die mens se posisie word herstel, en hy word met heerlikheid beklee wanneer Jesus met sy koms na hierdie wêreld die stukkende verhouding tussen God en mens kom herstel. Deur sy menswording, sy lyding en sy offer bring Jesus die hoë verwagtinge wat in Psalm 8 aan die mens gestel word, tot vervulling. Op grond van Jesus se menswording word mense wat geheilig word, sy broers en susters genoem, en daarom kinders van God en mede-erfgename van die seëninge van God.

Omdat Jesus in die plek van die mens kom staan en in elke opsig gelyk aan die mens geword het, kan Hy die mens in al sy nood help. In een opsig het Jesus van die mens verskil. Hy het nie sonde gedoen nie. Daarom kon Hy as Hoëpriester die sondes van die volk van God versoen. Omdat Jesus ons Leidsman tot saligheid is, dink ons in Adventtyd nie net aan sy geboorte en die betekenis daarvan nie, maar sien ons ook met verwagting uit na sy wederkoms.

Ds Willem Kok, Potchefstroom

2 Desember – Niks is vir God onmoontlik nie

Lukas 1: 26-38

Die engel Gabriël gaan besoek vir Maria. God het hom gestuur met ’n boodskap. Wat hy vir Maria moet gaan sê, is menslik nie moontlik nie. Maria het in Nasaret gewoon. Nasaret was ’n dorp in die landstreek Galilea, ongeveer 24 kilometer van die See van Galilea af en 35 kilometer van die Mediterreense See af. Destyds was dit ’n klein dorpie. Vandag is dit ’n groot stad waar hoofsaaklik Arabiere woon. Op die plek waar die engel aan Maria verskyn het, is vandag ’n kerkgebou. Binne-in die kerk kan jy met trappe afklim tot by die plek waar die engel vermoedelik vir Maria besoek het.

Toe die engel Maria groet, het hy haar begenadigde genoem. Sy was vol genade wat sy van die Here ontvang het. God was deur sy Gees by haar. Die begroeting van die engel het haar verwar. Die engel stel haar gerus en sê: Moenie bang wees nie, want jy het genade by God gevind.  En dan kom die aankondiging: Sy sal ’n seun hê en sy Naam sal Jesus wees. Hy sal grootword, die Seun van God wees en op die troon van Dawid sit. Sy koningskap sal nooit eindig nie.

Vir Maria was dit onverklaarbaar. Sy het die engel geglo, maar sy was nog nooit by ’n man nie. Die engel het vir haar gesê: Die Heilige Gees en God se krag sal lewe in haar wek. Dit is ’n wonder van God. Dit wat God wil, doen Hy en niks is vir Hom onmoontlik nie. In geloof het Maria gesê: Ek is tot beskikking van die Here. Laat met my gebeur wat u gesê het.

Niks is vir God onmoontlik nie. Die wonder van Jesus se geboorte vertel ons van God se grootheid. Ons verlossing is ’n wonder, ’n genadewonder. As ons iets verstaan van die wonder van Jesus se menswording, iets leer uit Maria se oorgawe aan die Here, sal ons onsself ook onvoorwaardelik tot die beskikking van die Here stel. Wie in Christus glo, is vir die Here diensbaar.

Ds Willem Kok, Potchefstroom

1 Desember (Eerste Adventsondag) – Gebore om te sterf

Johannes 1: 29-34

Die verhaal van Jesus Christus, die Verlosser van die wêreld, begin lank voor sy geboorte. Die Bybel getuig dat Hy van die begin af daar was. Hy was by God, Hy was self God. Hy was die Woord, die handelende, die skeppende, die Een deur wie alles ontstaan. Van sy menswording word reeds vroeg voorspel: Die Here jou God sal ’n profeet onder jou na vore laat kom… (Deut 18: 15).

In die Evangelie van Johannes word Jesus voorgestel as die ewige Woord van God wat mens geword het en onder ons kom woon het. Johannes die Doper getuig ook en sê: Ná my kom ’n man wat my voor is, omdat Hy die eerste was (Joh 1: 30, Direkte Vertaling).

Jesus se geboorte is die vervulling van God se belofte. Dit is die begin van die pad wat God met sondaars loop. In Jesus Christus word God se sondaarsliefde betoon. Jesus se aardse lewe getuig van lyding, vervolging, verwerping, en uiteindelik ’n veragtelike kruisdood. Eers word Hy versoek, dan word Hy nie geglo nie. Baie volg Hom, maar sommige net omdat Hy kon genees en wonderwerke doen. Die Fariseërs en die skrifgeleerdes sê Hy is besete en ’n godslasteraar. Een van sy eie verloën Hom, ’n ander verraai Hom. Sy volksgenote vermoor Hom, verbygangers bespot Hom. En Hy is onskuldig. Hy is die Seun van God. Die sonde van die mens is vernietigend. Hy moes sterf. Hy is selfs deur God verlaat.

Hy het betaal, Hy het vir ons sonde geboet. God aanvaar sy offer. Hy word opgewek. Hy oorwin. Die mag van die sonde en die dood is gebreek. Die dood is dood. Die lewe seëvier. Jesus is ons Here en Verlosser.

Daar word vir ons ’n feesmaal voorberei. Ons harte is vol van vreugde. Ons praat oor die Jesuskind. Ons getuig: Hy is die Seun van God.

Ds Willem Kok, Potchefstroom